o Opublikowano dnia 28 grudnia 1957 r.BIBLIOTEK/-; ( ©a POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 40571 KL 61 a, 29/02 Inz. mgr Wiktor Skoiuronski Pruszcz—Gdanski, Polska Maska dla górników chroniqca przed pylica Patent trwa od dnia 22 maja 1957 r.Maska przeznaczona jest dla górników, któ¬ rych chroni przed pylica i szkodliwymi gaza¬ mi. Sklada sie ona z filtru, dmuchawki i zbior¬ nika. Filtr posiada trzy woreczki z tkaniny fil¬ trujacej, przez które kolejno przechodzi po¬ wietrze i oczyszcza sie z pylu. Pyl z woreczka pierwszego samoczynnie wypada na zewnatrz.Filtr zawiera pochlaniacz tlenku i dwutlenku wegla lub innych szkodliwych gazów i jest do¬ stosowany do warunków otoczenia.Maska wedlug wynalazku jest uwidoczniona na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia wi¬ dok boczny maski po zdjeciu pokrywy, fig. 2 — przekrój wzdluz linii A-A na fig. 1, fig. 3w — przekrój wzdluz linii B-B na fig 1, fig. 4 — przekrój wzdluz linii C-C na fig. 1, fig. 5 — widok maski w kierunku strzalki B, fig. 6 — przekrój wzdluz linii D-D na fig. 1, a fig. 7— sposób uzywania maski.Dmuchawka 2 posiada klapy, otwierajace sie samoczynnie i dlatego opory przeplywu powie¬ trza sa minimalne. Jest ona napedzana przez pociaganie linki 39, umocowanej do opaski 59 (fig. 7) znajdujacej sie na prawym ramieniu górnika.Przy wykonywaniu normalnych ruchów pod¬ czas marszu, nasypywaniu wegla na przenos¬ nik lub innych czynnosci maska jest napedza¬ na przy nieznacznych oporach. Zbiornik 3 slu¬ zy do regularnego dostarczania czystego powie¬ trza przy nierównomiernym napedzie dmu¬ chawki 2. Powietrze zassane za pomoca dmu¬ chawki przechodzi przez potrójny filtr pylowy 1 i pochlaniacz oraz jest tloczone do zbiornika i dostarczone wezem gumowym 61 (fig 7) do nosa górnika.Najwazniejsza zaleta maski jest to, ze pluca nie musza pokonywac zadnych oporów maski i sa stale zasilane strumieniem oczyszczonego powietrza; wydzielony dwutlenek wegla? przy wydechu jest porywany na zewnatrz i nie wra¬ ca do pluc. Maska ta z powyzszych wzgledów nadaje sie dla górników chorych na pylice. Nie musi ona mocno przylegac do nosa, gdyz po-wietrze jest doprowadzone o cisnieniu wyz¬ szym niz cisnienie otoczenia i nieszczelnoscia- |Sf ucieka ha wewnatrz. . k ifrltr H jfcst przenocowany do dolnej scianki -oslony 4. Powietrze przechodzi przez filtr 1, dmuchawke 2, zbiornik 3 i przewodem gumo¬ wym 61 (fig. 7) dochodzi do nosa górnika.Na fig. 2 przedstawiono urzadzenie do samo¬ czynnego otwierania klap dmuchawki 2. Filtr 1 posiada aluminiowe denko 5, z którym pola¬ czony jest na gwint pierscien 6 wraz z siatka 7. Woreczek 8 z tkaniny filtrujacej jest przy¬ szyty wewnatrz do siatki 7, a na dole zacisniety sprezyna 9 do pierscienia 6. Pyl nagromadzony wewnatrz woreczka 8 wypada wskutek wstrza¬ sów na zewnatrz przez otwór w pokrywie 10.Pierscien 11 z siatka 12 i drugim woreczkiem 13 ucisnietym sprezyna 14 jest wkrecony do denka 5. W ten sam sposób pierscien 15 z siat¬ ka 16 i trzecim woreczkiem 17 zacisnietym sprezyna 18, jest wkrecony do denka 5. Tkanina filtrujaca drugiego woreczka 13 jest bardziej gesta niz pierwszego, a tkanina trzeciego wo¬ reczka 17 jest najgestsza. Azeby usunac pyl zbierajacy sie w denku 5 z woreczków 13 i. 17 odkreca sie pokrywe 10 wraz z uszczelka gu¬ mowa 19. Na denku 5 jest zamocowany na gwint kadlub 20, na którym osadza sie pokry¬ we 21 wraz z pochlaniaczem 22. W kopalniach, gdzie jest niebezpieczenstwo wydzielania sie tlenku wegla do pochlaniacza 22 wklada sie hop- kalit (mieszanine tlenków metali).W kopalniach o niewystarczajacej Wentylacji uzywa sie pochlaniacza regeneracyjnego do oczyszczania powietrza z dwutlenku wegla. Przy innych wystepujacych gazach szkodliwych sto¬ suje sie wegiel aktywowany. Filtr wkreca sie denkiem 5 do dolnej scianki oslony i zaklada przewód gumowy 24, prowadzacy do dmuchaw¬ ki 2. Kadlub 25 (fig. 4) dmuchawki posiada"dwa otwory górne i dwa otwory dolne, zasloniete klapami 26. Klapy prawe, górna i dolna, sa na przewodzie zasysajacym i pobieraja powietrze z filtru 1. Klapy lewe, górna i dolna, sa na prze¬ wodzie tloczacym i wtlaczaja powietrze do zbior¬ nika 3. Kadlub 25 jest zamkniety scianka pólko¬ lista 27. Na osi 28 osadzone jest obrotowo skrzy¬ dlo 29 uszczelnione uszczelka 30 przyciskana sprezyna 31. Klapa 26 obraca sie dokola osi 32.Sprezyna 33 jednym koncem zamocowana Jest na osi 32, a drugim koncem dociska klape. Klape otwiera popychacz 34 (fig. 5) przy przesunieciu w lewo za pomoca zderzaka 35, który opierajac sie o wystep 36, otwiera klape 26, obracajaca sie naokolo osi 32. Popychacz jest odsuwany w pra¬ wo za pomoca sprezyny 37, opierajacej sie o pierscien 38. Gdy górnik pociagnie za linke 39, przez rolke prowadzona krazkiem 40, to dzwig¬ nia 41 obróci sie o nieznaczny kat, az oprze sie o zderzak 4*2 i powoduje obrót w lewo tulejki 43 wraz z kólkiem zebatym. Kólko zebate na¬ pedza dwie zebatki 44, 45 z których zebatka dol¬ na 45 jest polaczona z tulejka 46 i tarcza mniej¬ sza 46, a zebatka górna 44 z tulejka 47 i wiek¬ sza tarcza. Przy pociagnieciu linki 39 kólko ze¬ bate obraca sie w lewo, powodujac przesuw ze¬ batki dolnej 45, wraz z mniejsza tarcza przesu¬ wa sie w prawo. Zebatka górna 44 wraz z tarcza wieksza przesuwa sie w lewo, popychajac po¬ pychacz 34 równiez w lewa strone, ^derzak 35 zamocowany na popychaczu 34, opierajac sie o wystep 36, otwiera klape 26. Lekkie pocia¬ gniecie za linke 39 spowoduje za pomoca dzwi¬ gni 41 oraz tarcz i popychaczy otwarcie górnej klapy tloczacej i dolnej klapy ssacej, a zamknie¬ cie górnej klapy ssacej i dolnej klapy tloczacej za pomoca sprezyny 33 po dosunieciu zderzaków 35. Gdy dzwignia 41 oprze sie o zderzak 42, wtedy dzwignia 57 wraz z ramieniem 48 podno¬ si sie do góry, obracajac os 28 wraz ze skrzy¬ dlem 29. W górnej czesci dmuchawki 2 naste¬ puje tloczenie, a w dolnej ssanie. Gdy linka 39 zostanie zluzowana, sprezyna 49, odsuwa dzwig¬ nie 41. Tym samym obraca sie tulejka 43, w pra¬ wo a tarcze 46, 47 przesuwaja sie w przeciwnych kierunkach jak poprzednio; klapy otwarte zamy¬ kaja sie, a zamkniete otwieraja sie pod dziala¬ niem sprezyn 33, 37. Sprezyna 50 przymocowana do oski 28, i uchwytu 51 przesuwa skrzydlo 29 na dól, wywolujac ssanie w górnej czesci dmu¬ chawki i tloczenie jej w dolnej czesci. i Kazde pociagniecie linki 39 powoduje napina¬ nie sprezyn 49 i 50, a przy zluzowaniu linki 39 sprezyna 49 przesuwa popychacze 34, 56, które otwieraja lub zamykaja, klapy 26, przy czym sprezyna 50 napedza dmuchawke 2. Os 28 jest osadzona w lozysku 58. Kadlub 52 (fig. 6) po¬ siada w górnej czesci dwa otwory. Prawy otwór jest polaczony wezem gumowym z przewodem tloczacym dmuchawki 2, a lewy otwór (widocz¬ ny na fig. 6) dostarcza powietrza przez waz gu¬ mowy 62 do nosa górnika.Gdy cisnienie powietrza zwieksza sie, skrzy¬ dlo 53 opada i zbiornik napelnia sie czystym po¬ wietrzem. Przy mniejszym cisnieniu wznosi sie skrzydlo 53 wskutek napietej sprezyny 54, zamo¬ cowanej do osi skrzydla 53 i uchwytu 55.Fig. 7 przedstawia sposób poslugiwania sie maska. Linka 39 jest przymocowana do opaski — 2 —59 zalozonej na prawym ramieniu górnika. Do linki 39 wlaczona jest sprezyna 60, lagodzaca gwaltowne ruchy wahadlowe reki, ^akie wyko¬ nuje górnik podczas marszu, podnoszenia reki, rabania, ladowania wegla itp., przy czym przy nieznacznym oporze napedza sie mechanizmy maski. PL