PL39952B1 - - Google Patents

Description

RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 39952 KI. 74 b, 1 Tadeusz Muller Warszawa. Polska Urzadzenie do zdalnego rejestrowania wskazan wgsokosciomierza poziomu wody Patent trwa od dnia 21 pazdziernika 1955 r.

Urzadzenie do zdalnego rejestrowania wska¬ zan wysokosciomierza poziomu wody wedlug wynalazku ma za zadanie przenoszenie na od¬ leglosc zmierzonej wysokosci poziomu wody za pomoca wytwarzanych impulsów pradowych, utrwalanie jej na papierze w postaci barwnego Wykresu skokowego oraz wywolywanie alarmu przy uzyciu syreny w przypadku podniesienia sie poziomu wody do stanu krytycznego, który za¬ graza danej okolicy powodzia.

Przenoszenie moze byc przewodowe jak i bez¬ przewodowe (droga radiowa). Cale urzadzenie sklada sie z dwóch zasadniczych czescia a mianowicie z nadajnika i odbiornika.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia prze¬ krój rzeki z zainstalowanym urzadzeniem po- miarowo-nadawczym, fig. 2 — mechanizm na¬ dawczy impulsów pradowych, fig. 3 — urzadze¬ nie odbiorcze rejestrujace i alarmowe w wi¬ doku perspektywicznym, fig. 4 .— to samo urzadzenie w przekroju pionowym, fig. 5 — fragment urzadzenia w przekroju poziomym, fig. 6 — elektromagnes, obracajacy urzadzeni* odbiorcze, w widoku z boku> fig. 7 — widok perspektywiczny bebna, otwartego w celu za¬ lozenia papieru, fig. 8 — wykres zmian po¬ ziomu wody z okresu 3 dni, a fig. 9 — uklad elektryczny nadajnika, odbiornika i zasilacza.

Urzadzenie pomiarowo-nadawcze, tj. nadaj¬ nik (fig. 1 i 2), sklada sie z dwóch rur zeliwnych. 9, 10, polaczonych ze soba lacznikami 11. Obie te rury sa zakopane pionowo w ziemi na brzegu rzeki czy jeziora, których zopiom wody podlega mierzeniu. Rura 9, odpowiednio wygieta, zakon¬ czona jest kula blaszana 58, na powierzchni której znajduje sie szereg otworów, w qelu przepuszczania wody do wnetrza rury 9. Na za¬ sadzie naczyn polaczonych poziomy wody w rzece i w rurze 9 sa równe.

W rurze 9 zawieszony jest na lince 14 plywak 12, wykonany z materialu, odpornego na korozja utrzymujacy sie na powierzchni wody i zrównowazony przeciwwaga 13. Linka 14 jest przewieszona przez trzy krazki obrotowe i5» 16, 17. Przeciwwaga 13 przemieszcza sie swo-bodnie w rurze 10. No osce krazka 11 osadzona jest tarcza 18 z materialu izolacyjnego, na ob- - wodzie której znajduja sie metalowe wystepy 19. Nad tarcza ta zainstalowany jest na pod¬ stawie 23 zespól kontaktowy, skladajacy sie z dwóch sprezyn krótszych 20, 22 i jednej spre¬ zyny dluzszej 21. Do sprezyn krótszych do¬ prowadzone sa przewody pradowe, zas sprezyna dluzsza jest uziemiona. Obwód tarczy 18 i roz¬ mieszczenie wystepów 19 sa dobrane w za¬ leznosci od wielkosci zmian poziomu wody, które nalezy rejestrowac.

Zasada dzialania nadajnika jest nastepujaca.

Gdy poziom wody w rzece wzrosnie np. o 1 cm, plywak 12 uniesie sie o taka sama wartosc, a przeciwwaga / sie o 1 cm spowoduje obrót krazka 17 w kierunku zgodnym z kierunkiem ruchu wskazówek zegara o pewien kat, odpowiadajacy lukowi obwodo¬ wemu o dlugosci 1 cmi Równoczesnie o te sama wartosc katowa przesunie sie tarcza 18 i jeden z wystepów 19 nacisnie na sprezyne 21, powo¬ dujac zetkniecie jej ze sprezyna 22. W ten spo¬ sób zostanie zamkniety obwód elektryczny na pewien krótki okres czasu. Aby okres ten byl mozliwie jak najkrótszy, zespól sprezyn kon¬ taktowych i wystep 19 sa tak wyregulowane, ze w momencie zetkniecia sprezyny 2$ ze spre¬ zyna 22, wystep 19 mija sprezyne 21, która powracajac do stanu spoczynku przerywa po¬ przednio zamkniety obwód elektryczny. Do do¬ kladnego wyregulowania polozenia sprezyn kon¬ taktowych nad wystepem 19 sluza srubki regu¬ lacyjne 25, 26, z których srubka 25 powoduje przesuwanie podstawy 23 zespolu sprezyno¬ wego w lewo albo w prawo, natomiast srubka 26 w góre lub w dól dzieki temu, ze obsadka 24 srubki 25 nie jest umocowana na stale do tylnej sciany obudowy, ale tkwi w niej na sworzniu, obracajacym sie w lozysku, a obsadka 24* srubki 26 — na sworzniu, umieszczonym w rowku sciany tylnej, umozliwiajacym wzdluzny przesuw obsadki.

Kazdy wzrost poziomu wody o 1 cm powoduje zetkniecie sie sprezyn 21, 22. Gdy natomiast poziom wody zaczyna opadac, obnizajacy sie plywak unosi do góry przeciwwage 13, a krazek 17 obraca sie w kierunku przeciwnym do kierun¬ ku ruchu wskazówek zegara. Wystep 19 powo¬ duje wówczas, w analogiczny sposób jak po¬ przednio, zetkniecie sie sprezyn 21, 20 i zam¬ kniecie drugiego obwodu elektrycznego. Sto¬ sunek obwodu krazka 17 do obwodu tarczy 18 moze byc tak dobrany, aby wystep 19 naciskajac na sprezyne 21 mijal ja juz przy wzroscie po¬ ziomu wody o 1 mm, a nawet o dziesiata czesc milimetra, dzieki czemu czas zetkniecia sie spre¬ zyny 21 ze sprezyna 20 lub 22 moze byc bardzo krótki.

Wytwarzane w ten sposób impulsy pradowe powoduja w odbiorniku zadzialanie elektro¬ magnesów napedowych, z których jeden obraca beben odbiornika w jednym kierunku, a drugi w przeciwnym.

Urzadzenie odbiorcze rejestrujace (fig. 3 i 4) sklada sie z nastepujacych czesci zasadniczych: z bebna 27, elektromagnesów obracajacych 59, 60 oraz mechanizmu róznicowego 44. Beben 27, wykonany z cienkiej blachy aluminiowej, pusty wewnatrz, obraca sie na osi wysuwnej 28, osadzonej jednym koncem w ramie 29, drugim zas koncem w lozysku osi stalej 34. Na osi 31 obraca sie luzno tulejka 41. Na lewym koncu tej tulejki umocowane sa na stale dwa ramione 61, przesuniete wzgledem siebie o kat 120°, co zapewnia stale jednakowe polaczenie bebna z mechanizmem obracajacym. Prawy koniec tu¬ lejki jest zaopatrzony w male kólko zebate 62 o dziesieciu zabkach, które zazebiaja sie z ze¬ batka 63. W srodku tulejki osadzone jest sztywno kolo zebate 39 zazebiajace sie z kólkiem zebatym 40.

Do obracania bebna w obu kierunkach jest uzyty mechanizm róznicowy 44, który na kon¬ cach swych pólosiek posiada kólka zapadkowe 36. Nad kólkami 36 umieszczone sa elektro¬ magnesy obracajace 59, 60, których kotwiczki 50 sa zaopatrzone w zapadki 52, opierajace sie o z«ajbki kólek zapadkowych 36, Elektromagnesy 59, 60 jak i zabki kólek zapadkowych 36 sa przesuniete wzgledem siebie o kat 180°. Na sku¬ tek tego zadzialanie np. elektromagnesu 59 spo¬ woduje jedynie przesuniecie sie o jeden zabek tego kólka zapadkowego 36, na który dziala elektromagnes 59, podczas gdy druga póloska z- kólkiem zebatym nie obróci sie, gdyz jest blo¬ kowana przez zapadke kotwiczki elektro¬ magnesu 60.

Wszystkie zabki zarówno stozkowych kól ze¬ batych mechanizmu róznicowego, jak i kól ze¬ batych 39, 40 sa tak dobrane, ze gdy jedno z kólek zapadkowych 36 obróci sie o jeden zabek, wszystkie pozostale kólka zebate, za wyjatkiem drugiego kólka zapadkowego wraz z jego pól¬ oska, przetsuna sie o jeden zabek, a zatem o taka sama wartosc katowa obróci sie beben 27.

Na bebnie nawiniety jest papier z siatka po¬ miarowa. Na osi poziomej tej siatki oznaczony — 2 —jest czas w godzinach, a na osi pionowej —wyso¬ kosc poziomu wody. Cala szerokosc papieru od¬ powiada okresowi dobowemu, pelny zas obrót bebna równowazny jest zmianie wysokosci po¬ ziomu wody o 100 cm, czyli kazdemu centy¬ metrowi wysokosci poziomu wody odpowiada na skali 1/100 obwodu bebna.

Wysokosci poziomu wody nie mierzy sie od dna rzeki, ale od najnizszego poziomu wody, który dla róznych rzek jest rózny. Przykladowo na rysunku (fig. 3 i 8) pokazano najnizszy po- * ziom wody, równy 50 cm 1 dlatego pelny obrót bebna odpowiada wysokosci 150 cm, dwa pelne obroty — wysokosci 250 cm itd.

Po papierze przesuwa sie rysik kolorowy 73, osadzony w ramieniu 72 (fig. 3), poruszanym rtrcnem posuwistym równolegle do osi 28 bebna 27 na skutek obrotu sruby pociagowej 74 z gwintem o skoku metrycznym, napedzanej sil- hiczkiem elektrycznym. Przeniesienie ruchu obrotowego silniczka jest tak dobrane, aby rysik przesunal sie o cala dlugosc bebna w ciagu 24 godzin. Wypadkowa obu ruchów, a mianowicie ruchu obrotowego, powodowanego ruchem jed¬ nego z kólek zapadkowych 36 i przesuwu rysika daje schodkowy wykres dobowych zmian po¬ ziomu wody.

W chwili gdy rysik 73 dojdzie do prawego brzegu skali bebna, nastepuje samoczynna zmiana kierunku obrotów silniczka, dajac wy¬ kres dobowy nastepnego dnia pomiaru. Aby ten sam papier mozna bylo wykorzystac kilka- krotnid (zaleznie od przejrzystosci wykresu) za¬ miast zmiany papieru zmienia sie co 24 godziny barwe rysika. Taki wykres pomiarowy z okresu 3 dób przedstawia przykladowo fig. 8.

Chcac zmienic papier zdejmuje sie beben 27 z ramy po uprzednim wyjeciu osi wysuwnej 28 i uniesieniu do góry ramienia 72 rysika. Widok bebna otwartego w celu zalozenia papieru przedstawia fig. 7.

Przed wlaczeniem przyrzadu do pracy nalezy przede wszystkim ustalic najnizszy stan wody w miejscu, w którym pomiar jest dokonywany i wartosc te zaznaczyc na pionowej skali papieru, a nastepnie ustawic beben tak, aby jego poloze¬ nie odpowiadalo poziomowi wody w danej Chwili. Np. gdy najnizszy poziom wody wynosi 50 cm, a w chwili uruchamiania urzadzenia po¬ ziom wody wynosi 120 •cm, na osi pionowej skalowanego papieru zaznacza sie zamiast 0—50, a nastepnie obraca sie beben o 70 jedno¬ stek skokowych. Do tego celu sluzy przycisk 79 (fig. 9), w którym nadaje sie 70 impulsów do elektromagnesu obracajacego 60. Po obrocie bebna o 70 jednostek skokowych jego polozenie jest zsynchronizowane z doraznym poziomem wody, przy czym synchronizacjja ta zostaje utrzymana, nawet wówczas gdy w czasie zdjecia bebna w celu zalozenia papieru zadziala jdden i elektromagnesów i spowoduje obrót kola ze¬ batego 39 o kilka jednostek skokowych, ponton waz wraz z obrotem kola zebatego 39 obróca sie równiez ramiona sprzegla, których ustawienie jest takie, ze umozliwiaja stale jednakowe za¬ lozenie* bebna 27.

Do wywolania alarmu o zagrozeniu jokolicy powodzia zostaje uzyta syrena alarmowa, na¬ pedzana malym silniczkiem elektrycznym, uru¬ chamianym w chwili gdy woda osiagnie po¬ ziom, na który zostalo nastawione* urzadzenie alarmowe.

Urzadzenie to zawiera zebatke 63 (fig. 4) z wystepem izolacyjnym, zazebiajaca sie z kól¬ kiem zebatym 52. Zebatka 63 przesuwa sie w prowadnicy 67, która stanowi jednoczesnie ramke dla paska papieru z podzialka, znako¬ wana w decymetrach. Z zebatki pod wystepem izolacyjnym wystaje wskazówka 68 wskazujaca wysokosc poziomu wody. Nad zebatka umiesz¬ czony jest zespól dwóch sprezyn kontaktowych 64, przymocowanych za pomoca srubki 66 do uchwytu 65. Uchwyt ten moze byc przesuwany wzdluz preta prowadniczego 69, przymocowa¬ nego za pomoca wsporników do ramy 29.

Chcac np. wywolac alarm przy wysokosci po¬ ziomu wody, równej 340 cm, zwalnia sie srubke 66, a nastepnie przesuwa sie uchwyt 66 do miejsca, w którym sprezyny kontaktowe 64 po-r kryja sie z podzialka na pasku papierowym, od¬ powiadajaca wysokosci poziomu wody 340 cm, po czym z powrotem dokreca sie srubke 66.

Gdy poziom wody wzrasta, kólko zebate 39r obracajac sie po kazdym impulsie o jed^n za¬ bek, obraca tulejke 41. Jednoczesnie z obrotem tulejki 41 przesuwa sie za posrednictwem kólka 62 zebatka 63, jednak stosunkowo wolno, gdyz stosunek zabków kólka 39 do kólka 62 wynosi 1 :10. Gdy poziom wody podniesie sie do 340 cm, wystep izolacyjny zebatki 63 znajdzie sie pod sprezynami 64, powodujac ich zwarcie* Zwarcie tych sprezyn uruchamia silniczek elektryczny syreny alarmowej.

Urzadzenia dalekopisowe sa zaprojektowane do pracy na linii dwuprzewodowej, na pradzie roboczym, stalym, o napieciu znamionowym 50 V z uziemionym dodatnim biegunem baterii.

Wybór pracy przyrzadu na pradzie roboczym — 3 —l«tt podyktowany wzgledami oszczednosci zu-* iyela energii elektrycznej, gdys poziom wody meta sie nie zmieniac przez dluzszy okres czasu i przyrzad n;e ma potrzeby pracowac, a wy* starcza jesii jest stale przygotowany do zareje¬ strowania kaodej zmiany poziomu wody, Zasada dzialania ukladu elektrycznego jest nastepujaca. Ody poziom -wody wzrosnie np. o t cm, obracajaca sie tarcza izolacyjna 18 zewrze wystepon 19 ftyki 2l, 92 (fig. 2)> czyli zestyk Kl*!2 (fig. 9), powodujac zadzialanie przekaznika PSr w nastepujacym obwodzie: obwód a, minus batarii, uzwojenie przekaznika PSr, zestyk B/l*2-a, zwierajacy filtr pas^owo-aaporowy, gniazdko apara* itowe GA 1-2, gniazdko liniowe Gh 1-2, linia, zestyk K /-i, ziemia.

Umieszczony w tym obwodzie filtr FPZ% ma za zadanie nie przepuscic pradu zmiennego do baterii akumulatorów w momencie badania przewodu na przerwe, kiedy zostaje polaczony zestyk B/l 1-3 i rozwarty zestyk B/l 2-3 Po zadzialaniu przekaznika startowego PSr zostaje wzbudzona cewka EOR elektromagnesu obraca¬ jacego 60 w obwodzie: obwód bt rninus baterii, cewka EOR elektro¬ magnesu obracajacego 6Qt, przekaznik startowy PSr j*2, ziemia.

Zadzialanie elektromagnesu 60 powoduje obrót kóleik zebatych i belma w odpowie4r4m kierunku, Po powrocie sprezyny 21 do stanu spoczynko¬ wego na skutek miniecia jej przez wystep 19, zestyk K 1-2 zostaje rozlaczony i obwód a przerwany, co w konsekwencji pociaga za soba przerwe obwodu b. Elektromagnes 60 zwalnia zapadke 52, która (przechodzi za nastepny zabek, W ten sposób impulsy przekaznika startowego PSrlt dzialajacego w takt zwierania zestyku K 1-2, sa odbierane przez elektromagnes obra¬ cajacy 60. Cr Gdy poziom wody zaczyna opadac, tarcza izo¬ lacyjna 18 obraca sie w przeciwnym kierunku, a wystep 19 zwisra styki 21, 20 (fig. 2), czyli zestyk K 2-3 (fig. 9). Zadziala wówczas prze¬ kaznik startowy PSo yt nastepujacym obwodzie: obwód PSo, aestyk B 2-3, zwierajacy filtr pasmowo-zaporowy FPZ, gniazdko aparatowe GA 5-61 gniazdko liniowe GL 3-4, linia, zestyk K 3-2, ziemia.

Po zadzialaniu przekaznika PSo elektromagnes 59 otrzymuje prad i przyciaga swoja kotwiczke w obwodzie: obwód d: minus baterii, uzwttienie elekfeft* magnesu obracajacego 5$, przekaznrik startowy PSo iW, ziemia.

Zadzialanie elektromagnesu 69 powoduje obrót kólek zebatych i bebna w przeciwnym kierunku W ten sposób impulsy przekajnifców starto^ wych PSr, PSo, pracujacych yr takt zwierania zestyków K U2r K 2-$, sa pobierane przez, elektromagnesy 59, 60. • poniewaz urzadzenie pomian^wo-nadawczs przewidziane jest do pracy samoczynned, be?; udzialu czlowieka, wobec tego zachodzi koniecz* nosc stalego dozorowania Unii roboczych i auto¬ matyczni wywolwanie alarmu w przypadku ich uszkodzenia.

Przepalenie bezpiecznika, zanik napiecia w sieci miejskiej, spadek napiecia baterii, akumu¬ latorów lub wzrost napiecia ponad granice usta¬ lone sa równiez sygnalizowane (optycznie i aku¬ stycznie).

Jozeli chodzi o sygnalizacje uszkodzenia UnU dozorowej, tj. Unii, na której pracuje urzadze¬ nie wedlug wynalazku, to nastepuje on w przy¬ padku uziemiania przewodu* przerwy linii do¬ zorowej lub zwarcia miedzy przewodami.

Do sygnalizacji optycznej stosuje sie lampke koloru bialego w przypadku uziemienia prze*- wadu, koloru czerwonego — przy przerwie linii lub przepaleniu bezpiecznika, koloru niebieskiego. r» przy zaniku napieta, w sieci miejskiej i kp-> loru ziekH*egQ *— w przypadku zwarcia rniedzy przewodami.

Sygnal akustyczny wywoluje dzwonek na prad staly, zasilany z© wspólnej baterii, który moze byc ewentualnie, odlaczony ne czas trwania alarmu za pomoca odlacznika* Wszystkie sygnaly, zarówno optyczne jak i akustyczne, zanikaja samoczynnie z chwila usuniecia uszkodzenia, albo moga byc kasowane za pomoca wylacznika urzadzenia.

W przypadku uziemienia którejkolwiek Unii powstanie obwód a, b lub o d. Elektromagnes 59 lub 60, zwierajac swoje styki, nagrzeje przekaz nik termiczny PT, który po uplywie okreslonego czasu zadziala w obwodzie: obwód e; rninus bataru, uzwojenie przekaznika termicznego PT, elektromagnes obra? cajacy 59 lub 60, ziemia- Przy normalnej pracy urzadze?iia wedlug wy¬ nalazku przekaznik termiczny PT nie zadziala, gdyz obwód * jest stele przerywany rozlacza^ niem zestyków EOQ l-i #B>e WOH l-g, na sku^ tek odpadania kotwiey elektromagnesu, co ni*ma miejsca w przypadku trwalego uziemienia linii, ........

Czas zadzialania przekaznika termicznego PT jest uzalezniony od jego zakresu, na jaki zostal zbudowany. Przekaznik ten po zadzialaniu daje minus przez opornosc R na przekaznik alarmo¬ wy PA, który jest przekaznikiem o dwustopnio¬ wym dzialaniu. Prad w tym obwodzie, obnizony przez szeregowo wlaczona opornosc R spowo¬ duje, ze amperozwoje przekaznika alarmowego PA wytworza strumien magnetyczny, którego' sila, dzialajaca na kotwico, polaczy jedynie ze¬ styki 6-7. Przekaznik alarmowy PA bedzie dzia¬ lac w obwodzie: obwód /: minus baterii, uzwojenie przekaznika alarmowego i£A, opornosc R, element prostowniczy Pu zestyk PT 2-1 prze¬ kaznika termicznego, ziemia. * Równolegle do poprzedniego obwodu / prze¬ kaznik termiczny PT poda ziemie na lampke LKU kontroli uziemienia, która swieci sie w nastepujacym ukladzie: obwód g: minus baterii, lampka biala LKU, ze¬ styk PA 9-8 przekaznika alarmowego PA9 zestyk PT 2-1 przekaznika ter¬ micznego PT, ziemia, Poza tym zadzialanie przekaznika alarmowego PA w pierwszym stopniu uruchomi glówny przekaznik alarmowy GPA w obwodzie: obwód h: minus baterii, uzwojenie glównego przekaznika alarmowego GPA, zestyk PA 7-6 przekaznika alarmowego PA, ziemia.

Glówny przekaznik alarmowy GPA zadziala i spowoduje wywolanie glównego sygnalu optycz¬ nego i akustycznego. Lampka biala LAGb alarmu glównego bedzie swiecic sie w obwodzie: odwód i: minus baterii, lampka biala LAGb sygnalu glównego, zestyk PAB 5-4 przekaznika PAB sygnalu bezpiezni- ka, zestyk GPA 2-1 przekaznika alarmowego GPA, ziemia.

Dzwonek natomiast bedzie dzwonic w ob¬ wodzie: obwód j: minus baterii, uzwojenie Dz dzwonka, wylacznik dzwonka Wyl. Dz, zestyk GPA 2-1 glównego przekaznika alar¬ mowego GPA, ziemia.

Nacisniecie wylacznika dzwonka przerwie ob¬ wód / gaszac w ten sposób sygnal akustyczny.

Gdyby jednoczesnie nadszedl sygnal pilny, np. dotyczacy spalenia sie bezpiecznika, wówczas zgaslaby lampka biala LAGb, a zapalilaby sie lampka czerwona LAGc sygnalu glównego na skutek pracy przekaznika PAB sygnalu bek* piecznika, który zadziala w obwodzie:" obwód k: minus baterii, uzwojenie przekaznika PAB sygnalu bezpiecznika, ziemia na szynie alarmowej.

Przekaznik PAB zadziala i rozwierajac swój zestyk 4-5, przerwie obwód i, gaszac lampke biala, a zwartymi stykami 4-3 poda ziemie na lamke czetrwona ,która bedzie swiecic sie w ob¬ wodzie: obwód l: minus baterii lampka czerwona LAGc, zestyk PAB 3-4 przekaznika sygnalu PAB bezpiecznika, zestyk GPA 2-1 glównego przekaznika alar¬ mowego GPA, ziemia.

Wymiana spalonego bezpiecznika zdejmie z szyny alarmowej minus baterii, wobec czego zwolni przekaznik PAB sygnalu bezpiecznika, który przerzucajac swoje styki, przerwie ob¬ wód l, gaszac tym samym lampke czerwona i z powrotem zamknie obwód i, w którym pali sie lampka biala.

Jak widac z ukladu schematycznego, pojawie¬ nie sie sygnalu pilnego i zaswiecenie lampki czerwonej LAtrC sygnalu glównego niej przer¬ walo obwodu g, w którym swieci lampka biala LKU urzadzenia, sygnalizujaca, ze uziemiona linia nie zostala jeszcze naprawiona.

Dwa gniazdka wtykowe aparatowe GA sluza do badania obu linii w kierunku odbiornika, a gniazdka liniowe GL — w kierunku nadajnika.

O ile uziemienie przewodu nie bedzie moglo byc zaraz usuniete, przechyla sie wylacznik Wyl. W. P. W. rozwierajac zestyk 1-2, co spowo¬ duje kolejne przerwanie wszystkich poprzednio utworzonych obwodów, a w nastepstwie zga¬ szenie wywolanych sygnalów.

Sygnal przepalenia bezpiecznika jest wywoly¬ wany w nastepujacy sposób. Pojawienie sie mi¬ nusa baterii na szynie alarmowej bezpiecznika spowoduje zadzialanie przekaznika PAB sygna¬ lu bezpiecznika, który swoim zestykiem 1-2 uruchomi glówny przekaznik alarmowy GPA.

Przekaznik ten zadziala w obwodzie: obwód /: minus baterii, uzwojenie glównego przekaznika alarmowego GPA, zestyk ^PAB 1-2 przekaznika sygnalu bez¬ piecznika, ziemia.

Zestyki PAB 3-4 przekaznika PAB zapali on lampke czerwona LAGc sygnalu glównego w obwodzie l.

Sygnal zwarcia miedzy przewodami zostanie wywolany przy najblizszej zmianie poziomu wody, gdy sprezyny 21 dotknie sprezyny 20 lut*2ft poniewaz w tym momencie zadzialaja oba przekazniki startowe PSo, PSr. Jesli sprezyna #/ dotknie sprezyny 20 wówczas przekaznik P5f Wdziala w obwodzie: obwód m: minus baterii, uzwojenie przekaznika startowego PS**, sprezyny EH 2-3, zwierajace filtr pasmpwo-zaporowy FPZ, gniazdko aparatowe GA l-2% gniaz4ko liniowe QL 1-2, sprezyny kontaktowe K 1-2 ziemia: a równoczesnie przekaznik PSo za¬ dziala w obwodzie: pfcwód n: minus baterii, uzwojenie przekaznika startowego PSo, sprezyny Bil 2-3, zwierajace filtr FP£, gniazdko apa¬ ratowe CA 5-6, gniazdko liniowe GL 3-4, punkt zwarcia obu przewo¬ dów, sprezyny kontaktowe K 1-2, ziemia.

Przekazniki te wzbudza, zestykami PSr 1-2, PSo 1-2 w obwodach b, d elektromagnesy 59, 60, które" nie spowoduja jednak obrotu bebna, gdyz równoczesnie swoimi zapadkami 52 nacisna na zabjci kól zapadkowych, ustawionych przeciwnie iy stosunku do siebie, natomiast zestykami PSr 4-3, PSo 3-4 uruchomia przekaznik kontroli zwarcia PKZ w nastepujacym obwodzie: obwód o: minus baterii, uzwojenie przekaznika kontroli zwarcia PKZ, zestyk PSo 4-3 przekaznika PSo, zestyk P-Sr 3-4 przekaznika PSr, ziemia.

Zadzialanie przekaznika PKZ spowoduje za¬ palenie zielonej lampki LKZ w obwodzie: obwód p: minus baterii, lampka zielona LKZ, sprezyny kontaktowe PKZ 5-4, ziemia.

Jednoczesnie zostanie wywolany glówny sygnal akustyczny i optyczny, gdyz przekaznik alarmowy PA zadziala w pierwszym stopniu w obwodzie: pbwód r: minus baterii, uzwojenie przekaznka alarmowego PA, opornosc R zestyk PKZ 3-2-1 przekaznika PKZ, zestyk PSo 4-3 przekaznika PSo, zestyk PSr 3-4 przekaznika PSr, ziemia.' Zadzialanie przekaznika alarmowego PA po¬ woduje zadzialanie glównego przekaznika alar¬ mowego GPA w obwodzie h, nastepstwem czego jest .uruchomienie dzwonka w obwodzie /, prz> ezym lampka biala LAGb sygnalu glównego swieei sie w obwodzie i.

Wywolanie sygnalu sygnalizujacego przerwe linii, wymagalo zastosowania dodatkowego zródla pradu, a mianowicie zródla pradu zmien¬ nego q czestotliwosci 50 okr/sek, gdyz urzadze¬ nie pracujd na pradzie roboczym. Poniewaz linia robocza w stanie nieuszkodzonym wykazuja równiez przerwe, a mianowicie przez rozwarte zestyki K 1-2-3 nadajnika, wobec tego przy za^ istnieniu innej przerwy odbiornik nie moze ode¬ brac zadnych impulsów mimo zwierania tycl^ zestyków, a linia prosta, kreslona na papierze, moze byc mylnie interpretowana.

Sygnal przerwy linii jejst samoczynnie wy¬ wolywany w nastepujacy aposób. Zespoly spre-4 zyn kontaktowych A, B, B/l, C, CII, biorace udzial w badaniu calosci linii, sa przelaczane za pomoca pierscieni I, 11, Ujl, Ul, III71 z5 masy izolacyjnej, umieszczonych na walku, napedza¬ jacym rysik 73. Pierscienie te tworza jedna calosc w postaci walca ^ wystepami x, y, y/1, z, z 1, przesunietymi wzgledem siebie na obwodzie.

Wystepy z, z/l na pierscieniach III, HI/1 prze¬ suwaja sie w czasie dwóch sekund pod stykami sprezyn kontaktowych zespolu C, Cii, wystar¬ czajacym calkowicie do przeprowadzenia bada¬ nia linii.

Zanim nastapi przelaczenie zródla pradu zmiennego do przewodu badanego, wystep >£ pierscienia I, obracane sie w kierunku, zgodnym z kierunkiem ruchu wskazówki zegara, zwiera zestyk A 1-2, wlaczajac w ten sposób zasilanie przetwornicy wahadlowej PW (fig. 9), dajacej prad zmienny 50 okr sek w przypadku braku napiecia w sieci mieskiey.

Napiecie S0 V z sieci lub z wtórnego uzwoje¬ nia przetwornicy wahadlowej PW doprowadzone jest przez odpowiednie zabezpieczenia do styku 4 wylacznika urzadzenia wedlug wynalazku.

Drugi koniec wtórnego uzwojenia jest uzie¬ miony.

Gdy wystepy pierscienia II, naciskajac na sprezyne 1 zespolu B rozewrze mechanicznie zestyk B 2-3, a z«(wrze zestyk B 1-3, stworzy warunki dla zadzialania przekaznika na prad zmienny, przekaznika PKL kontroli linii, który w przypadku linii nieuszkodzonej, przy zasilaniu z sieci miejskiej przyciagnie kotwiczke w ob¬ wodzie: obwód s: ziemia, wtórne uzwojenie Hb trans¬ formatora sieciowego Tr^ zwarte spre¬ zyny PKNS 5-6 przekaznika kontroli napiecia PKNS, zestyk 4-3 wylacznika Wyl. W. P> W., kondensator Cl, uzwo¬ jenie przekaznika PKL kontroli linii, gniazdko aparatowe GA 5-6, gniazdko liniowe OL 3-4 linia, kondensator C3t ziemia*Zadzialanie przekaznika PKL spowoduje roz¬ laczenie wlasnego zestyku PKL 1-2. Gdy na¬ stepnie wystep z pierscienia /// nacisnie na styk zespolu kontaktowego / C, nie wywola to zadnego efdktu, gdyz obwód dla pradu stalego zostal przerwany przez uprzednio dzialajacy przekaz¬ nik PKL kontroli linii. Przekaznik alarmowy PA nie otrzyma pradu i sygnal nie zostaniei wy¬ wolany (linia jest nieuszkodzona).

Poniewaz wystep z jest krótszy od wystepu y, wobec tego rozewrze styki C 1-2, zanim zostanie przerwany obwód 5 i przekaznik PKL zwolni swoja kotwiczke.

Dojscie pradu zmiennego do baterii akumu¬ latorów jest zabezpieczone filtrem pasmowo- zaporowym FPZ, nieprzepuszczajacym pradu zmiennego w pasmie 50—60 okresów. Konden¬ sator Cl, umieszczony w obwodzie przekaznika PKL ma za zadanie nie przepuscic pradu stalego do zródla pradu zmiennego. Normalnie prad staly dostaje sie na linie przez zwarty zestyk E 2-3, zawierajacy filtr. Gdy jednak w momen¬ cie badania linii, a wiec przy rozwartym zestyku B 2-3 nastapilo zwarcie zestyku K 2-3, przekaz¬ nik startowy PSo zadzi-ala, gdyz prad staly prze¬ plynie przez cewke filtru pasmowo-zaporowego FPZX badanej linii.

O ile linia bedzie przerwana w jakimkolwiek miejscu przed zestykiem K 1-2, wówczas po¬ wstanie kryterium elektryczne, wywolujace sygnal, poniewaz nacisniecie przez wystep y styku B /nie spowoduje zadzialania przekaz¬ nika PKL kontroli linii, którego zestyk 1-2 po¬ zostanie zwarty. Gdy z kolei wystep z zewrze zestyk C 1-2, zadziala przekaznik alarmowy PA w nastepujacym obwodzie: obwód t: minus baterii, uzwojenie przekaznika PA, zestyk PKL 1-2 przekaznika PKL, sprezyny kontaktowe C 1-2, gniazdko aparatowe GA 8, ziemia.

Przekaznik alarmowy PA dostanie czysta ziemie, zadziala w drugim stopniu, przelaczajac wszystkie swoje styki. Nastepstwem tego bedzie zadzialanie glównego przekaznika alarmowego GPA w swoim normalnym obwodzie h i wy¬ wolanie sygnalu akustycznego i optycznego.

Przekaznik PAB sygnalu bezpiecznika zadziala w obwodzie: obwód u: minus baterii, uzwojenie przekaznika PAB sygnalu bezpiecznika, zestyk PA 3-2-1 przekaznika alarmowego PA, gniazdko aparatowe GA 7-8, ziemia.

Zadzialanie tego przekaznika spowoduje -w** swiecenie lampki czerwonej LAGc sygnalu glównego w obwodzie L. Zaswieci sie równiez mala lampka czerwona LKP w obwodzie: obwód ku: minus baterii, czerwona lampka LKP, zestyk PA 2-1 przekaznika alarmowe¬ go PA, gniazdko aparatowe GA 7-8, ziemia.

Jednoczesnie przekaznik PA, który zadzialal w obwodzie i, da sobie sam podtrzymanie przez zestyk PA 2-1 i bedzie dalej trzymal w ob¬ wodzie: obwód aa: minus baterii, uzwojenie przekaznika PA, element prostowniczy P2, zestyk PA 2-1, gniazdko aparatowe GA 7-8, ziemia.

Jest to potrzebne z uwagi na to# ze wystep z III, który uruchomil przekaznik alarmowy PA, po dwóch sekundach wyjdzie spod styków zespolu kontaktowego C, rozwierajac zestyk C 1-2, wobec czego przekaznik alarmowy PA zwolnilby i alarm zostalby przerwany, zanim móglby byc zauwazony^ J>ajac sobie wlasne za^ silanie przekaznik alarmowy PA uniezaleznia sie od stanu styków zespolu kontaktowego C i bedzie przyciagal swoja kotwiczke do czasu wlozenia wlyczki-^momierza do gniazdka apa¬ ratowego GA w celu zbadania linii. Wlozenie wtyczki spowoduje rozwarcie styków gniazdka GA 7-8 i przerwanie obwodu aa, wobec czego przekaznik alarmowy PA zwolni, a tym samym zgasna oba sygnaly. Po zbadaniu linii prze¬ chylajac wylacznik Wyl. W. P.P. zapobiegnie sie spowodowaniu ponownego alarmu w nastepnym okresie badania linii.

W analogiczny sposób zostanie nastepnie przeprowadzone badanie drugiej linii urzadze¬ nia przez obracajacy sie pierscien IIli i IHlu Zasilanie, którego schemat elektryczny przed¬ stawia fig. 9, jest typu mieszanego i posiad* zarówno zródlo pradu stalego, jak i zródlo pradu zmiennego. ;¦¦¦¦. ¦>-;;¦/ Zródlem pradu stalego jest bateria akumula¬ torów o napieciu znamionowym 50 V l. pojem* rrosci 20 Ah, skladajaca sie z 25 ogniw typu sta* cyjnego. Zasilanie przewidziane j^s^przy pracy buforowej z prostownikiem seleftóWym z to¬ lerancja wahania napiecia w granicach 48-^52 V.

Ladowanie baterii zasilajacej, }ak i wylacza¬ nie ladowania odbywa sie ^arhoczynniet Prackisn stalym zasilany jest silniczek elektryczy c-mocy ulamkowej 0,1 kW o 750 obr/min, :zadaniem którego jest ^rzesuwantó ramienia « rysiktem kolorowym oraz mechaniczneprzelkczarifó $&róWn^dh odstepach czasu styków zespolów spre- *y» A, B, BU, C, CU, w celu przeprowadzenia badani* przewodu na przerwe linii.

Wszystkie przekazniki, za wyjatkiem prze¬ kaznika PKL kontroli linii, lampki sygnaliza¬ cyjne i dzwonek alarmowy pracuja na prad -stary. Chwilowy maksymalny prad obciazenia wynosi okolo 3,5 A.

Zasadniczym zródlem pradu zmiennego jest prad z sTeci miejskiej, a napiecie, obnizone przez transformator Tr do 50 V laduje akumulatory.

Rezerwowym zródlem pradu zmiennego do badania linii jest przetwornica wa¬ hadlowa PW, zasilana z baterii akumulatorów, dajaca napiecie 50 V o 56 okr/sek. Bateria lado¬ wana jest samoczynnie mostkowym ukladem prostowniczym M o pradzie 2,5 A.

Ladowanie odbywa sie nastepujaco. Prze¬ kaznik PKNS kontroli napiecia sieci jest stale przyciagniety na skutek napiecia w sieci, wobec czego wszystkie jego styki sa przelaczone. Lado¬ wanie jest uzaleznione od stanu przekazników PRN /, PRN II, do utrzymania ustalonego na¬ piecia sieci, sterowanych woltomierzem styko¬ wym Vst Gdy napiecie baterii obnizy sie do 48 V, wówczas wskazówka W dotknie ogranicznika 02, powodujac zadzialanie przekaznika PRN II w obwodzie: obwód bb\ minus baterii, woltomierz stykowy Wst ogranicznik 02, zestyk PRN 1 1-2 przekaznika PRN I, uzwojenia przekaznika PRN It, ziemia.

Przekaznik PRN II przelacza swój zestyk 3-4, zamykajac obwód wtórnego uzwojenia // transformatora Tr, wobec czego mostkowy uklad prostowniczy M zaczyna ladowac akumulatory z jednoczesnym zasilaniem przyrzadu. Napiecie baterii zaczyna wzrastac. Strzalka woltomierza odsuwa sie od ogranicznika 02, nie przerywa¬ jac obwodu bb. Przekaznik PRN II do utrzyma¬ nia stalego napiecia sieci, zasilajacej urzadzenie wedlug wynalazku nie zwolni, gdyz dal sam sobie zasilanie ze stykiem 1-2 w nastepujacym obwodzie: obwód cc: minus baterii, zestyk PRN II 1-2, PRN l 1-2 przekazników PRN II, PRN I, uzwojenie przekaznika PRN U, ziemia.

W tym obwodzie przekaznik PRN II przy¬ ciaga kotwiczke do czasu zadzialania przekaz- aika PRN I, który swoim sestykiem 2-1 przery¬ wa obwód co.

Ody napiecie baterii wyrosnie do 52 V strzal¬ ka W woltomierza Vs dotknie ogranicznika 01, powodujac zadzialanie przekaznika PRN I w na¬ stepujacym obwodzie: obwód dd: minus baterii, woltomierz stykowy Vs ogranicznik 01, uzwojenie prze¬ kaznika PRN I, ziemia.

Rozwierajac swój zestyk 1*2, przekaznik PRN I przerywa obwód cc. Przekaznik PRN II zwalnia swoja kotwiczke. Wtórne uzwojenie Ila transformatora TR zostaje przerwane, powodujac wylaczenie ladowania. Przekaznik PRN I przy¬ ciaga" kotwiczke do czasu, az strzalka wolto¬ mierza odejdzie od ogranicznika OL Zasilanie aparatu pradem zmiennym odbywa sie zasadniczo z wtórnego uzwojenia Hb trans¬ formatora Tr.

Gdy w sieci jest napiecie, przekaznik PENS kontroli napiecia sieci jest stale pod pra4$£* przyciagajac swoja kotwiczke. Wszystkie s^fei przekaznika PKNS sa przelaczone odwrotnie ni£ w ukladzie, który przedstawia styki przekaznika w stanie spoczynkowym. Jeden koniec wtórnego uzwojenia Hb jest uziemiony. Poniewaz prze-: kazn^k PKNS przyciaga swoja kotwiczke, cra.d do wylacznika Wyl. W. P. W. dostaje sie prze? zwarty zestyk PKNS 5^6 przekaznika PKW$.

Gdy wystep x pierscienia I zawrze zestyk A 1-2 przetwornica nie zostaje uruchomiona na skutek rozwarcia zestyku PKNS 7-8 przekaznika PKNS. ° .' W przypadku zaniku napiecia w sieci miejskiej przekaznik PKNS zwolni swoja kotwiczke, alza- silanie aparatu pradem zmiennym przejjnie przetwornica wahadlowa PW, której koniec wtórnego uscwojenia zostaje przedluzony 4° Z9r Cisków wylacznika Wyl. W. P. W. przez zwarty zestyk PKNS 7-8 przekaznika PKNS.

Z chwila zaniku napiecia w sieci miejskiej przekaznik PKNS zwalnia swoja kotwiczke, po¬ wodujac wywolanie sygnalu. Dzwonek zadziala w obwodzie: obwód ee: ziemia, zestyk PKNS 1-3 przekaznika PKNS, zestyk Wyl. AS 3^4 wylaczni¬ ka alarmu sieci, uzwojenie dzwonka Dz, minus baterii.

Lampka niebieska zaswieci sie w nastepuja-? cym obwodzie: obwód //: ziemia, zestyk PKNS 1-2 przekaznika PKNS, zestyk Wyl. AS 5^6. wylaczni¬ ka alarmu sieci, lampka niebieska LN, minus baterii.

Wciskajac wylacznik Wyl. AS, przerywa sie obwody ee, ff, wobec czego dzwonek i lampka zostaja wylaczone. Wylacznik Wyl. AS pozostaje — 8 -• ty, aby ponownie przyjac iygnal ildja* ma sie ndfu&ia W cieci. Gdy to nastapi, Rfze- ik PffcMS przyciagnie kotwiczka powodujac anib sygnalu, a dzwonek dzwoni w no- obwodzie: ód gg: ziemia, zestyk PKN8 U4 przekaz¬ nika PKNS, zestyk Wyl. AS 1-2 wy¬ lacznika alarmowego, uzwojenie dzwonka, mimas baterii, pka niebieska zaswieci w obwodzie: ód hh: ziemia, zestyk PKNS 1-4 przekaz¬ nika PKNS, zestyk Wyl. AS 7-6 wy¬ lacznika alarmu sieci, lampka nie¬ bieska LN, minus baterii, ywolany w ten sposób sygnal zwróci uw^ge, transformator TR jest ponownie pod na- iem. o wycisnieciu wylacznika wciskowego Wyl. zostaja rozwarte jego zestyki 1-2, 6-7, rywajac obwody gg, hh. Sygnal zostaje szony, a urzadzenie wywoluje sygnal w adku ponownego zaniku napiecia sieci w odzie ee. ywolanie alarmu' syrena odbywa sie naste1- aco. Gdy zebatka 63 swoim wystepem izo- jnym nacisnie na sprezyny kontaktowe 64 'ala przekaznik PAS alarmu syrena w 6fc- zie: ód ii'* minus baterii, szczotka SAS 1, uzwo¬ jenie SAS silniczka, szczotka SAS 2, wylacznik alarmu syrena Wyl. Asyr. sprezyny kontaktowe PAS 2-1 prze¬ kaznika PAS, ziemia, czek zaczyna obracac sie, uruchamiajae e alarmowa. Gdyby przyrost wody naste- al szybko, zebatka w krótkim czasie min§- sprezyny 64, powodujac ich rozlaczenie, kaznik PAS zwolnilby swoja kotwiczke erywajac obwód ii, a syrena przestalaby zec. Chcac alarm syrena podtrzymac, prze- ik PAS po zadzialaniu daje sobie wlasne anie i dalej trzyma w obwodzie: //: minus baterii, uzwojenie'przekazni¬ ka PAS, wylacznik Wyl. Asyr, zestyk PAS 2-1 przekaznika PAS, ziemia. ylaczenie alarmu nastepuje po wcisnieciu acznika Wyl. Asyr, który rozwierajac swój k 3-4, przerywa obwód ii, a zestykiem 2-1 ód //. wywolania alarmu syrena moze byc uzyty sam silniczek, który przesuwa ramie 72 wego rysika 73. Uklad elektryczny alarmu a uleglby wówczas nieznacznej zmianie.

Zastrafcaenia patfeflttfW* 1. Urzadisni* do idalatfgo rejg*fet>wafiia *fika- zan w£flokoseiomi«rza twtlomu wody, fttucu- jaee tla pradtie ftboosym, sluzace d§ prze¬ noszenia na odleglosc dokonywanych pomia¬ rów wysofcosfei pottiomu wad* i utrwalania ich ira papierze w postaci barwnego wykresu skokowego i wywolujace alarm zagrozenia powodzia przy róznych stanach poziomu wo¬ dy, a skladajace sie z nadajnika i odbiornika, znamienne tym, ze nadajnik jest wyposazony w zespól sprezyn kontaktowych, skladajacy Sie z d^ficfe sprezyn* krójazyclt (20, 22) i jednej sprezyny dluzszej (21), pod którymi na wspólnej osi mieszczona tarcza izolacyjna (18), obracajac sie w p&mfm. Kierunku, na skutek przesuwania sie, pod wplywem zmian poziomu wody, linki (14), zrównowazonej z jednaj strony unoszacym sie na wodzie w rurze (9) plywakiem (12), a z drugiej strony przeciwwaga (13)t powoduje swymi wystepa¬ mi (19) laczenie sie ha krótki okres czasu odpowiednio wycalowanych sprejzyn (21, 20 lub 21, 22), zamykanie obwodu elektrycz¬ nego i wytwarzanie impulsów elektrycznych zas odbiornik jest wyposazony w elektro- magesy (59, 60), obracajace beben (27), z umocowanym na nim papierem skalowanym ó jeden skok pod wplywem kazdego impulsu eletetryeAiego wytworzonego w nadajniku.

Z, Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze do óbrtatli bebna (27) w jedna lub druga strone flosiada mechanizm róznicowy, w którym na drugim koncu kazdej "póloski (37) umocowane jest na stale kólko zapadkowe, wspólpracujace z zapadka kotwicy elektro¬ magnesu obracajacego, przy czym zarówno zabki obu kólek jak i same elektromagnesy obracajace {£9, 60) sa przesuniete wzgledem siebie o 180*. 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 i 2, znamienne tym, ze jest zaopatrzone w silnik elektryczny dp posuwu j>oprzecznego rysika piszacego z samoczynna zirtiana kierunku ruchu w po¬ lozeniach krancowych rysika, który to posuw okresla jednoczesnie czas dokonanego pomiaru zmian poziomu wody, przy czym rysik prze¬ suwa sie po papierze wyskalowanym wzdluz bebna (27) i wykresla kolorowe linie. 4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1—3, znamienne tym, ze do wywolywania alarmu powodzio¬ wego posiada przesuwajaca sie wraz z obro¬ tami bebnfc (27) zebatke (63) z wystepem izo-lacyjnym, który, gdy znajdzie sie pod ze¬ spolem sprezyn kontaktowych (64), ustawia¬ nych uprzednio w miejscu, odpowiadajacym krytycznej wysokosci poziomu wody, powo¬ duje zwarcie sprezyn (64), przez co zostaje wprowadzony w ruch silniczek elektryczny, uruchamiajacy syrene alarmowa. 5. Urzadzenie wedlug zastrz. 1—4, znamienne tym, ze posiada uklad polaczen elektrycznych i wyposazenia dodatkowe, za pomoca których umozliwiony jest przy uzyciu pradu stalego i zmiennego alarm w przypadku przerwy linii roboczej.

Tadeusz Muller Fig. 1 r*^ FI*. 2Do opisu patentowego nr 39952 Ark. 2 f'9 fDo opisu patentowego nr 39952 ' Ark. 1 ^ Fi*.

FigiDo opisu patentowego,nr 39952 Ark. 3 f* 1 1 I N a 3E ? i m n Rq. SDo opisu patentowego nr 39952 Ark. 4 Fig 3 CWD — Wroclaw symb. zlec. zam. 782/Ww B-757 10.12.56 WDA Z. 512 10.12.56 300 B5 X 2 pap. druk. 80 g 9.2.—20.3-57