2 Opublikowano dnia 15 marca 1957 r. to dnia ID marca TV&# r. \-..rijOTEK Al 4t* \ U./ :^ijN^ POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr39587 KI. 76 d, 6 VEB Spinn und Zwirnereimaschinenbau Karl-Marx-Stadt Karl - Marx - Stadt, Niemiecka Republika Demokratyczna Wodzik nici Patent trwa od dnia 9 kwietnia 1955 r.Wynalazek dotyczy wodzika nici szczególnie dla maszyn cewkowych.Wodziki nitkowe znane sa w rozmaitych wy¬ konaniach. Najwiecej rozpowszechnione sa tak zwane bebny zlobkowe. W znanych tych urza¬ dzeniach na obwodzie bebna wykonane sa zlobki o mniejszej glebokosci, z których przes¬ lizgujaca sie wewnatrz nitka zostaje prowa¬ dzona w kierunku osi bebna tam i z powro¬ tem i nawinieta za pomoca nawijarki. Dla wy¬ równania napiecia nitki nadawano zlobkowi w dalszym rozwoju rozmaite glebokosci tak, ze zlobki w miejscu odwracania wykazywaly tyl¬ ko drobne zaglebienie. Ten rodzaj prowadzenia nici ma ta niedogodnosc, ze nic ociera sie o sciany zlobka, a tarcie, przy zwiekszajacej sie szybkosci wyciagania, staje sie tak silne, ze nic wyskakuje z zlobka. Dalsza niedogodnoscia oka¬ zalo sie, ze w znanych bebnach zlobkowych na¬ wijac bylo mozna cewki jedynie z prosta nadbu¬ dowa obrzeza. Próbowano tez nawijac cewki ze skosna nadbudowa obrzeza przez to, ze zmie¬ nialo sie walek napedowy z bebnem zlobkowym.Ten srodek daje sie jednak zastosowac tylko przy malych szybkosciach ciagnienia nitki. Przy wiekszych szybkosciach ciagnienia, bezwladnosc ruchomych mas oddzialywuje tak silnie, ze zmienienie bebna zlobkowego wzglednie walu napedowego bebna zlobkowego nie jest juz moz¬ liwe. Dalsza niedogodnoscia okazalo sie, ze nic zostaje zmieniona wskutek tarcia o sciany zlobka podczas jego obrotu. Zaleznie od tego czy stosuje sie obrót lewy czy prawy, naste¬ puje zmniejszenie lub zwiekszenie obrotów.Zadaniem wynalazku jest wykonac takie urzadzenie prowadnicze nici, w którym nic równiez i przy jej najwiekszych szybkosciach ciagnienia pozostaje w zlobku i w którym na¬ wijac mozna cewki o skosnej nadbudowie obrzeza.Wynalazek wyróznia sie wzgledem znanych urzadzen tym, ze w korpusie bebnowym wyko¬ nany jest zlobek najlepiej bardzo szeroki, któ¬ ry jest czesciowo przykryty przez dwa cylindry iosadzone na obwodzie korpusu bebna, przy czym nic jest prowadzona miedzy czolowymi powierzchniami cylindrów odwróconych wzgle¬ dem siebie.Dalsza korzyscia wzgledem znanych urzadzen jest to, ze prowadnica nici sklada sie z kilku czesci, a zwlaszcza z dwóch, które sa najlepiej polaczone, tak, ze dno zlobka jednej czesci jest zaopatrzone w przedluzenie, które obejmu¬ je kielichowo nasade drugiej czesci i ze pro¬ wadzenie nici zachodzi za pomoca wodzidel, najlepiej bezposrednio osadzonych na obydwóch czesciach prowadnicy nici* Wynalazek wyróznia sie poza tym jeszcze i tym, ze urzadzenie prowadnicze nici sklada sie najlepiej z trzech czesci i ze najlepiej obydwie czesci bebnowe sa osadzone ruchomo i moga byc osiowo przesuwane do siebie lub od siebie za pomoca urzadzen mechanicznych, przy czym szczególnie czesc rdzeniowa uksztaltowana w postaci tarczy zataczajacej jest przytwierdzona najlepiej trwale do walka napadowego.Rysunek przedstawia trzy przyklady wyko¬ nania wynalazku. Fig. 1 przedstawia przekrój przez wodzik nici z osadzonymi na obwodzie bebna cylindrami; fig. 2 — wodzik w widoku z boku, czesciowo w przekroju; fig. 3 — dwu¬ czesciowy wodzik nici w przekroju; fig. 4 — odpowiedni widok wodzika z boku; fig. 5 — trzyczesciowy wodzik nici w przekroju; fig. 6 — widok z boku.Korpus 10 bebna wedlug fig. 1 i 2 posiada wykonany bardzo szeroki zlobek 11, który przechodzi po przeciwnych stronach 12, 13 tylko w male wglebienie. Na obwodzie 14 kor¬ pusu JO bebna osadzone sa dwa cylindry 15 i 16, które przykrywaja czesciowo zlobek 11.Nieprzedstawiona nic jest prowadzona miedzy czolowymi zwróconymi do siebie scianami 17, 18 cylindrów 15, 16. Tarcie na bokach 19, 20 zlobka 11 jest niemozliwe. $rzy wieloczesciowych wodzikach nici, (fig. 3 i 4) obydwie czesci 21, 22 sa tak polaczone, ze dno zlobka 23 czesci 21, jest zaopatrzone w przedluzenie 24, które obejmuje kielichowo wy¬ step 25 drugiej czesci 22. Poza tym obydwie czesci 21, 22 sa wzajemnie polaczone w miej¬ scach 26, 27 za pomoca znanych elementów la¬ czacych. Prowadzenie nici zachodzi tutaj bez¬ posrednio miedzy obydwoma wodzidlami 28, 29.W wykonaniu z trzech czesci (fig. 5 i 6) szcze¬ gólnie obydwie czesci bebna 30, 31 sa najlepiej mechanicznie przesuwane za pomoca nieuwi- docznionych urzadzen osiowo do i od siebie, podczas gdy srodkowa czesc 32, w postaci tar¬ czy zataczajacej, jest osadzona najlepiej trwale na walku napedowym. Obwodowi 33 czesci srodkowej 32 przypada w udziale funkcja przedstawionego na fig. 1 — 4 dna zlobka 23.Szczelina miedzy czolowymi scianami 17, 18 wzglednie miedzy wodzidlami 28, 29 jest ozna¬ czona liczba 34.Nic jest prowadzona miedzy czolowymi scia¬ nami 17, 18 cylindrów 15, 16, na przyklad mie¬ dzy wodzidlami 28, 29 i wskutek ich zaokraglo¬ nego wykonania posiada jedynie zetkniecie punktowe o malym tarciu. Miedzy wlotem i wylotem szczeliny 34 znajduje sie nic na dnie zlobka 23 wzglednie na obwodzie 33 czesci rdzeniowej 32, nie stykajac sie w ogóle z bocznymi scianami 19, 20 zlobka 11. Przy na¬ wijaniu cewek o skosnej nadbudowie obrzeza, tak zwanych cewek dwustozkowych, obydwie czesci 30, 31 bebna zostaja zesuniete przy roz¬ poczeciu nawijania bardzo blisko siebie tak, ze szczelina 34 posiada tylko nieodzownie koniecz¬ na dla dzialania szerokosc. Przy zwiekszaja¬ cym sie nawinieciu cewki, obydwie czesci 30, 31 bebna zostaja wskutek osiowego przesunie¬ cia za pomoca rozrzadu mechanicznego stale od siebie oddalane, a przez to powieksza sie szczelina 34. Równoczesnie z przesunieciem czesci bebnowej 30, 31 zachodzi zmniejszenie odstepu miedzy zwróconymi do siebie miejsca¬ mi 12, 13, przez.co osiaga sie skosne nawiniecie brzegów cewki. Zmniejszenie odstepu zwróco¬ nych ku sobie miejsc ma poza tym te korzysc, ze unika sie calkowicie tak zwanego nawijania wzorcowego, a szczególnie przy nawijaniu ce¬ wek barwnych uzyskuje sie cewke odpowiada¬ jaca wszelkim wymogom. PL