Op«4»ltfcowait* dnia SO m*|« 1956 r.£//^/^ POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 39078 KL 42 & 10/01 VEB Funkwerk Kopemck '< Berlin-Kopenick, Niemiecka Rep*#btika Demokratyczna Urzadzenie do dozorowania rucbu tasmy drutów lub nitek, zwlaszcza nosników dzwieku w przyrzadach do zapisywania dzwieków Patent trwa od dnia 14 grudnia 1954 r.Wynalazek dotyczy urzadzenia do dozorowania ruchu tasm, drutów lub nitek, zwlaszcza w przy¬ rzadach do zapisywania dzwieków, np. w urzadze¬ niach gromadzacych meldunki o ruchu pociagów, w których nosnik dzwieku jest umieszczony w sposób niewidoczny. W tych przyrzadach -nie jest mozliwa kontrola ruchu nosnika dzwieków, poniewaz zerwanie sie, zatrzymanie czy tez zbyt wolny ruch nosnika dzwieku nie daje sie zauwa¬ zyc i wówczas zapisywanie dzwieku nie odbywa sie w ogóle lub tez nastepuje w sposób niewla¬ sciwy. Znane sa juz urzadzenia do wskazywania przerwania sie nosnika dzwieków, w których nos¬ nik ten jest prowadzony miedzy dwoma, umiesz¬ czonymi naprzeciw siebie kontaktami sprezynu- j4cymff odizolowanymi od siebe elektrycznie.Przy przerwaniu sie nosnika dzwieków wychodzi on z pomiedzy kontaktów, przylegajacycli spre- zynugao© do siefeie, które wówczas stykaja sie ze soba i zamykaja sygnalowy obwód pradu. Zi&ane sa równiez urzadzenia do dozorowania ruchu tas¬ my, w których nosnik dzwieku porusza ciernie narzad obrotowy osadzony mimosrodowo lub ru¬ chomo umieszczony wycinek i otwiera tym samym sygnalowy obwód pradu. W przypadku przerwy w rudhu wspomniany obrotowy narzad lub wyci¬ nek powraca do swego polozenia spoczynkowego, wskutek czego sygnalowy obwód pradu zamyka sie. Urzadzenie to nie pracuje jednak w sposflb niezawodny, gdyz wystepuja w nim wafiania szybkosci.Niedogodnosc te usuwa uklad wedlug wyna¬ lazku, w którym zastosowany jest przekaznik o opóznionym opadaniu zwory, który otrzymuje w zaleznosci od ruchu nosnika dzwieków, impulsy pradu, ewentualnie poprzez lampy elektronowa, tak ze poczynajac od pewnej okreslonej czesto¬ tliwosci impudsow, ffliwara przekaznika pozostaje w sianie przyciagniety™.Wynalazek jest tytulem przykladu wyjasniony * j&a sysu^jku, na którym tm. 1 przedstawia budowe \ ^ tr^aó^e\ia^ dci^ozótowaniji ruchu tasmy a fig, 2 4 —v schettiatycziue ujtlad pieczen tego urzadze¬ nia.Krazki prowadnicze 2, wprawione pod dziala¬ niem tarcia w ruch obrotowy przez nosnik dzwie¬ ków 1, sa polaczone oskami na stale z krazkami izolacyjnymi 4, zaopatrzonymi kazdy w wycinek kontaktowy 5: wycinki kontaktowe 5 wspólpracu¬ jac ze sprezynami kontaktowymi 7, otwieraja i za¬ mykaja na przemian obwód pradu. Czestotliwosc^ impulsów jest uzalezniona przy tym od szybkosci katowej krazków prowadniczych 2 i tym samym od szybkosci nosnika dzwieków 1. Wycinki kon¬ taktowe 5 sa polaczone z jednym biegunem zró¬ dla napiecia. Odbierane napiecie jest doprowa¬ dzone poprzez sprezyny kontaktowe 7 do uzwoje-, nia przekaznika 8, opózniajacego opadanie zwory, natomiast drugi koniec tego uzwojenia jest po¬ laczony z drugim biegunem wspomnianego zródla napiecia. Przy ruchu nosnika dzwieków l, a tym samym i krazków prowadniczych 2,. przekaznik 8 otrzymuje w rytmie obiegajacych wycinków kon¬ taktowych impulsy pradu, powodujace przyciaga¬ nie zwory tego przekaznika. Jezeli ciag impulsów pradowych jest nastrojony na stala czasu opóz¬ niania opadania zwory przekaznika 8 powodowa¬ nego przez równolegle wlaczony kondensator 9 zwora tego przekaznika, poczynajac od pewnej okreslonej czestotliwosci impulsów, pozostaje w stanie przyciagnietym. Jezeli szybkosc nosnika dzwieków zmniejsza sie, wówczas kontaktowanie nastepuje w wiekszych odstepach czasu i zwora przekaznika opada miedzy dwoma impulsami i wówczas jest wlaczone urzadzenie sygnaliza¬ cyjne. Przy przerwaniu tasmy lub w przypadku jej unieruchomienia nie nastepuje zadne kontak¬ towanie i zwora przekaznika równiez opada, wsku¬ tek czego nastepuje uruchomienie urzadzenia sygnalizacyjnego.W czasie stanu spoczynku moze sie jednak zda- rzyc, ze sprezyna kontaktowa zatrzymala sie na wycinku kontaktowym 5 wskutek czego przeply¬ wa stale prad, nie dopuszczajacy do opadniecia zwory przekaznika 8. Azeby temu zapobiec, prze¬ kaznik jest zaopatrzony w drugie uzwojenie, przez które prac} przeplywa w przeciwnym kierunku, anizeli w pierwszym uzwojeniu, wskutek czego przy jednakowym wzbudzeniu obu uzwojen zwora przekaznika opada. To drugie uzwojenie najlepiej jest wykonac jako uzwojenie opózniajace przycia¬ ganie zwory przekaznika. Prad do drugiego uzwo¬ jenia jest pobierany poprzez osobna sprezynke kontaktowa 10 kontaktów obiegowych. Jezeli przy unieruchomieniu nosnika dzwieków sprezyna kon- - taktowa pozostala na wycinku kontaktowym, wówczas przez obydwa uzwojenia przekaznika 8 przeplywa prad o jednakowym natezeniu lecz w przeciwnych kierunkach wskutek czego zwora przekaznika's opada.Opóznienie przyciagania najkorzystniej jest do¬ brac tak, azeby przy przekroczeniu pewnej war¬ tosci szybkosci, np. wskutek nadmiernego napie¬ cia, drugie uzwojenie równiez bylo wzbudzane i powpdowajo odpadniecie zwory przekaznika. Naj¬ lepiej jest gdy urzadzenie alarmowe znajduje sie pod napieciem tylko w czasie pracy urzadzenia wedlug wynalazku, -poniewaz pracuje na prad ciagly. Impulsami pradu moze sterowac prawy lub tez lewy krazek prowadniczy 2 w zaleznosci od kierunku ruchu nosnika dzwieków. Przelaczanie odbywa sie najkorzystniej przymusowo wraz ze zmiana kierunku ruchu nosnika dzwieków 1. Na¬ dawanie impulsów, sterowane ruchem nosnika dzwieków, moze byc dokonywane, np. takze przez wykonanie perforacji na nosniku i przez dzialanie fotokomórki. Zamiast uzwojen opózniajacych opa¬ danie lub przyciaganie zwory przekaznika mozna zastosowac znane uklady polaczen z lampami swietlacymi tyratronowymi lub elektronowymi, które powoduja zabieg wlaczania przy zmniejsze¬ niu sie, przy zwiekszeniu sie lub tylko przy zwiek¬ szeniu sie okreslonej wartosci szybkosci, podle¬ gajacej dozorowaniu. PL