Opublikowano dnia 30 maja 1956 r. & mu * bQky46lo4 POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 33977 Marek Baranowski (Poznan, Polska) KI. W-e-lJ^S fS~/0& ^C 7JO i Sposób deskowania w robotach betonowych i zelbetonowych zwlaszcza w celu wykonania przewodów rurowych, kanalowych jak i dowolnych wydrqien w masie betonu Patent trwa od dnia 22 stycznia 1955 r.Przedmiot niniejszego wynalazku stanowi sposób wykonywania deskowan w robotach be¬ tonowych i zelbetonowych wT celu otrzymywa¬ nia przewodów rurowych, na przyklad kanalo¬ wych, zbiorników itp. Dotychczas w celu wy¬ konywania podobnych robót zachodzi koniecz¬ nosc stosowania deskowan, rozciagajacych sie na calej dlugosci wykonywanego przedmiotu betonowego lub zelbetonowego, przy czym de¬ skowanie majace wytworzyc przelot rurowy lub wydrazenie zbiornika musi byc wykonane szczelnie, przy czym deskowaniu nalezy nadac odpowiedni ksztalt krzywizny odpowiadajacy pozadanej krzywiznie w gotowym betonowym czy zelbetonowym przedmiocie. Wykonywanie deskowan tego rodzaju jest szczególnie uciazli¬ we i wymaga szczególnych umiejetnosci od wy¬ konawców, gdyz trzeba przewidziec mozliwosc zmontowania deskowania, a nastepnie po obla¬ niu go masa betonowa zachodzi jeszcze ko¬ niecznosc rozebrania go i wydobycia z danego przedmiotu. Wykonanie takie jest jeszcze lat¬ wym w kanalach betonowych, trudniejsze zas w przypadku wybudowania wglebionego w grunt zbiornika, przy czym szczególnie trud¬ nym jest wykonanie deskowan o przekroju in¬ nym anizeli okragly. Ponadto, po zdjeciu drew¬ nianego deskowania uzyskuje sie nie gladkie, chropowate i wykazujace nierównosci plaszczy¬ zny, zwlaszcza w miejscach stykania sie po¬ szczególnych desek, co wymaga niekiedy szcze¬ gólowej dodatkowej obróbki, zwlaszcza jezeli chodzi o wykonywanie wlazów i kanalów prze¬ lotowych, na przyklad do urzadzen turbino¬ wych, jak elektrowni wodnych itp.Wynalazek niniejszy rozwiazuje te trudnosci dzieki wykonaniu deskowania z materialu po¬ datnego i/lub elastycznego, który mozna wy¬ pelniac dowolnie w celu nadania mu ksztaltu, najlepiej woda lub innymi cieczami. Stosowa¬ nie jako czynnika wypelniajacego powietrza okazac sie moze niezawsze pozadane, zwlaszcza przy stosowaniu rzadkiej masy betonowej; powstalyby problemy utrzymania i zakotwicze-nia podatnego deskowania w pozadanym zanu¬ rzeniu^ gdyz dzialalyby zbyt wielkie sily emer- sji.Wedlug wynalazku w celu lepszego zrówno¬ wazenia wzglednie przeciazenia deskowania wzgledem mieszaniny betonowej okazac sie moze korzystnym stosowanie zamiast czystej wody ewentualnie solanki o odpowiednim ste¬ zeniu lub innych celowo dobranych roztworów.Istota niniejszego wynalazku jest to, ze w ten sposób wykonane oszalowanie z materia¬ lu podatnego i/lub elastycznego wypelnione dowolnym czynnikiem, najlepiej w postaci cie¬ czy, jest o tyle jeszcze korzystne, ze pozwala na uzyskanie w latwy sposób dowolnych ksztal¬ tów krzywizn tak, ze wykonanie samych robót przy deskowaniu jak i wyciagniecie deskowa¬ nia po spelnieniu zadania staje sie nadzwyczaj proste i latwe. W tym celu wystarczy wypom*- powac czynnik wypelniajacy i zrolowac po¬ datne i elastyczne deskowanie, które z latwo-r scia daje sie z otworu wydrazenia wydobyc.Doswiadczenia wykazaly, ze utworzone w ten sposób przeplywy rurowe czy kanalowe o do¬ wolnych ksztaltach krzywizn, jak i wydraze^ nia w masie batonu w celu utworzenia np. zbiornika, posiadaja nadzwyczaj gladkie scia¬ ny, nie wykazujace tych Wad, które daje des¬ kowanie drewniane, przy czym latwosc odcze¬ pienia deskowania od utworzonej sciany ce¬ mentowej mozna jeszcze zwiekszyc tym, ze po¬ wierzchnie deskowania, stykajaca sie z masa be¬ tonowa lub zelbetonowa, powleka sie przed za¬ stosowaniem deskowania warstwa dowolnego tluszczu lub innej substancji smarujacej, jak grafit, talk itp., powodujac latwe odczepienie sie podatnej i elastycznej sciany od stwardnia¬ lej sciany betonowej.Rury lub przewody kanalowe, wytworzona przy zastosowaniu sposobu deskowania wedlug wynalazku, posiadaja nadzwyczaj gladkie sciany usprawniajace znacznie przeplyw ewen¬ tualnych cieczy, a wiec wody i nadaja sie szczególnie do zastosowania przy wlazach i ka¬ nalach doprowadzajacych wode, na przyklad do turbin wodnych lub innych podobnych ce¬ lów.Dalsza korzyscia sposobu deskowania wedlug . wynalazku jest to, ze na calej powierzchni twardniejacego betonu mozna wywolywac drgania od wewnatrz, przez co mozna znacznie zwiekszyc . zawartosc betonu w strefie scian wewnetrznych, przez zastosowanie wibracji i pulsacji czynnika, które wskutek nieelastycz¬ nosci cieczy wypelniajacej zostaja doskonale przenoszone we wszystkich kierunkach desko¬ wania.Sposób wedlug niniejszego wynalazku ilu¬ struja przykladowo rysunki, na których fig. 1 przedstawia wykonalnie pionowego zbiornika betonowego w gruncie; fig. 2 jest przekrojem wzdluz linii I — I wedlug fig. .1; fig. 3 przed¬ stawia w przekroju wykonanie zbiornika po¬ ziomego w gruncie z betonu lub zelbetonu; fig. 4 — przekrój poprzeczny tego zbiornika wzdluz plaszczyzny przebiegajacej przez linie II — II wedlug fig. 3; fig. 5 — w przekroju wykonanie betonowego przewodu kanalowego, zas fig. 6 — osadzenie przewodu rurowego w wykopie w gruncie z woda podskórna, wykonanego prz uzyciu sposobu deskowania wedlug wynalazku.Deskowanie wedlug wynalazku wykonuje sie z materialu podatnego, najlepiej we wszelkich kierunkach i ewentualnie elastycznego, a wiec moga to byc stosunkowo cienkoscienne miechy o dowolnym ksztalcie, po ich wypelnieniu odno¬ snie krzywizny zewnetrznej, wykonane z plót¬ na gumowanego lub czystej gumy, podobnie jak detki, lub tez z gumy uzbrojonej tkanina.Tkanina uzbrajajaca moze byc oczywiscie umieszczona w calej masie gumy lub tez tylko Warstwami lub odpowiednimi pasami w celu ulatwienia detce przybrania odpowiedniej po¬ zadanego ksztaltu zewnetrznego obwodu krzy¬ wizny, a wiec przyjecia w przekroju ksztaltu owalu, jajowego, okraglego lub podobnego. Po¬ datne i ewentualnie elastyczne deskowanie moze byc wykonane jak juz wspomniano z gu¬ my lub tez z innych mas plastycznych, poda¬ nych i elastycznych, np. poliwinylowych, nylo¬ nu, stylonu itp. W razie checi stosowania do¬ datkowego dzialania wibracji na scianach we¬ wnetrznych tworzonego przedmiotu, wskazane jest stosowac podatne deskowanie wykonane z materialu elastycznego, w celu umozliwienia rozciagania sie, i kurczenia.W celu wykonania na przyklad zbiornika pionowego 2, jak to uwidoczniono na iig. 1 i 2, umieszcza sie deskowanie w postaci cylindrycz¬ nej detki 3 pionowo w odpowiednim wykopie 2, w którym umieszcza sie uprzednio, o ile jest to pozadane, uzbrojenie w postaci pretów me¬ talowych, po czym w wolnej przestrzeni osa¬ dza sie deskowanie w postaci cylindrycznej detki 3, która wypelnia sie nastepnie woda lub lepiej roztworem solanki, o gestosci przyblizo^ nej do gestosci masy: cementu, którym oblewa sie wolna przestrzen zawierajaca uzbrojenie 4.Po stwardnieniu betonu, czynnik wypelniaja¬ cy wypompowuje sie z detki 3 i w -ten sposób przez zwykle zdarcie i zwiniecie usuwa sie ja z zbiornika, uzyskujac w wyniku pusta prze¬ strzen 1 stanowiaca zbiornik.Podobnie postapic mozna przy budowaniu na przyklad zbiorników poziomych, jak to uwi¬ doczniono na fig. 3 i 4. W tym przypadku wlaz 5, który wykonany byc moze w postaci metalicznej rury o dowolnej srednicy, stosuje sie jako przewód wprowadzajacy ciecz wypel¬ niajaca, jak równiez i jako otwór do wycia¬ gniecia deskowania po wykonaniu pracy.Na fig. 5 uwidoczniono np, przewód kanalo¬ wy 1 w masie betonu 4, która otoczono uprze¬ dnio umieszczone podatne i elastyczne desko¬ wanie 3% przy czym przewód ten polaczone* odpowiednim przewodem 6 z dowolnym urza¬ dzeniem wibracyjnym, powodujacym, jak to wskazuja strzalki, równomierne pulsowanie i wibrowanie calej wewnetrznej powierzchni deskowania wzgledem scianek przewodu kana¬ lowego.Na fig. 6 uwidoczniono praktyczny sposób wykonania przewodu kanalowego o okraglym przekroju w rowie wykopanym i zabezpieczo¬ nym w znany sposób szczelnymi sciankami 11, IV, przed woda zaskórna. W celu zabezpiecze¬ nia i zapewnienia wlasciwego umieszczenia deskowania elastycznego i podatnego i nada¬ nia wlasciwego ksztaltu krzywizny, zastosowa¬ no koszykowe uzbrojenie 7 skladajace sie z obreczy i podluznych np. pretów 8. Uzbrojenie " to wykonano i zakotwiczono w uprzednio , ulo¬ zonej plycie betonowej 9 grzbietem 10 sluza¬ cym do zakotwiczenia uzbrojenia 7. W we¬ wnatrz uzbrojenia osadzono podatne i elasty¬ czne oszalowanie 3, które polaczono z przewo¬ dem cisnieniowym .6, podlaczonym do dowol¬ nego wibratora. Reszta postepowania jest po¬ dobna jak w poprzednich przypadkach. Pro¬ stota wykonania deskowania w sposobie we¬ dlug wynalazku umozliwia wykonywanie robót betonowych i zelbetonowych nawet pod woda lub w rowach zalanych woda, przy czym ko¬ lejnosc pracy polega na uprzednim wykonaniu scian szczelnych, nastepnie wykonaniu wykopu ewentualnie nawet i pod woda, wpuszczeniu pierwszej warstwy betonowej, ulokowaniu w wykopie deskowania nastepnie betonowaniu, az do przykrycia deskowania cb dowolnego poza¬ danego poziomu, a po stwardnieniu na wyjeciu deskowania w celu dalszego jego zastosowania.Ksztalt krzywizn nadawac mozna w sposobie deskowania wedlug wynalazku jak wspomnia¬ no albo przez zastosowanie odpowiedniego ko¬ sza zbrojeniowego 7 o odpowiedniej nadanej krzywiznie pretom obwodowym 7 lub tez przez zastosowanie deskowania z materialu podat¬ nego i elastycznego, przybierajacego pozadany nieokragly ksztalt wskutek odpowiedniego wy¬ konania scian deskowania, które pod wplywem wypelnienia srodkiem wypelniajacym przybie¬ ra pozadany ksztalt zewnetrznej powierzchni krzywiznowej.Sposób wedlug niniejszego wynalazku, bez wykraczania poza ramy jego, mozna oczywi¬ scie przeprowadzic w dowolnych kombinacjach na jakie pozwala podatne i elastyczne desko¬ wanie wedlug wynalazku. PL