PL37473B1 - - Google Patents

Description

Wynalazek niniejszy dotyczy zasadowych ogniotrwalych kamieni, zaopatrzonych w dajace sie utleniac metaliczne plyty dystansowe, oraz sposobu ich wytwarzania.

Wedlug niniejszego wynalazku, zasadowa ogniotrwala cegla, uksztaltowana pod cisnieniem, jest* znamienna tym, ze posiada dajaca sie utle¬ niac metaliczna plyte dystansowa, zamocowana na jednej lub. kilku powierzchniach cegly przy jej uksztaltowywaniu.

Przy wytwarzaniu cegly, cisnienie moze byc wywierane poprzez metaliczna plyte dystansowa aby uksztaltowac cegle i przymocowac do niej plyte dystansowa.

Najkorzystniej stosuje sie dajaca sie utleniac metaliczna plyte dystansowa o ksztalcie litery 17, która naklada sie tak, aby pokrywala wiek¬ sza czesc jednej powierzchni cegly oraz czesci dwu dalszych przyleglych jego powierzchni, przy czym plyta dystansowa moze byc zaopa¬ trzona w wystepy, które przy uksztaltowywaniu cegly wchodza w glab cegly i z nia sie zczcze- piaja. Cisnienie najlepiej jest wywierac na te powierzchnie plyty, która stanowi podstawe li¬ tery 17.

Ewentualnie mozna zastosowac dwie przeciw¬ legle plyty dystansowe o postaci litery 17, któ¬ rych otwarte boki sa skierowane do siebie, w którym to przypadku cisnienie wywiera sie na podstawe 17 kazdej plyty. , Plyta dystansowa, stykajaca sie z jednym ze stempli prasy do ksztaltowania cegiel, moze wzdluz paska podluznego byc oslabiona w celu umozliwienia nastawienia cisnienia bocznego.

Jesli ten pasek stanowi jedna lub kilka szczelin, to tworza one otwór wentylacyjny, umozliwia¬ jacy ujscie powietrza z cegly podczas jej uksztal- towywania. Taka szczelina moze miedzy swy¬ mi koncami byc przerywana przez utworzenie listewek polaczeniowych, które moga byc wy¬ giete do srodka ksztaltu 17, aby w ten sposób zostaly umieszczone w cegle podczas jej uksztal-towywania. Dajace sie utleniac metaliczne ply¬ ty dystansowe w ksztalcie litery U moga po¬ siadac wystepy, wystajace z boków ksztaltu U w kierunku do wewnatrz, które umieszcza sie w cegle podczas jej uksztaltowywania.

Znaczne czesci trzech powierzchni cegly moga byc pokryte metaliczna plyta dajaca sie utle¬ niac, nakladana podczas uksztaltowywania, pod¬ czas gdy czwarty bok moze byc pokryty meta¬ liczna plyta dystansowa dajaca sie utleniac, na¬ lozona po uksztaltowaniu i przytrzymywana na miejscu najkorzystniej za pomoca sprezynuja¬ cych szczek, zaczepiajacych sie o konce cegly.

Zasadowe zawieszone sklepienie pieca moze byc wykonane z zawieszonych zasadowych ce¬ giel ogniotrwalych, oblozonych plytami metalo¬ wymi dajacymi sie utleniac, naprzemian z nie- oblozonymi zasadowymi ceglami ogniotrwalymi, przy czym oblozone cegly sa pokryte na znacz¬ nych czesciach wszystkich ich czterech boków za pomoca plyt dystansowych wedlug wyna¬ lazku.

Zasadowe zawieszone sklepienie pieca jest najkorzystniej wykonane z cegiel, posiadajacych plyty dystansowe na wszystkich czterech bo¬ kach, na przemian z ceglami zwezonymi, nie posiadajacymi plyt dystansowych, przy czym zwezenie umozliwia poszerzanie sie plyt dy¬ stansowych w poblizu goracego konca na sku¬ tek utleniania, oraz stanowi ochrone przed nad¬ miernym cisnieniem bocznym.

Zawieszajac zasadowe ogniotrwale cegly obok siebie i umieszczajac miedzy nimi dajace sie utleniac metaliczne plyty dystansowe, mozna uzyskac bardzo skuteczne zawieszone sklepienia piecowe. Plyty dystansowe utleniaja sie w po¬ blizu goracej powierzchni sklepienia i zwykle w pewnej odleglosci za ta powierzchnia. Po¬ niewaz tlenek zajmuje wiecej przestrzeni ani¬ zeli pierwotny metal, nastepuje powiekszenie sie plyt dystansowych na skutek utlenienia, a tlenek laczy scisle powierzchnie stykowe ce¬ giel, wywiera umiarkowane boczne cisnienie na cegly i uszczelnia spoiny stykowe miedzy ce¬ glami. Podczas gdy cegly i plyty dystansowe przed powiekszeniem sie sa zwykle stosunkowo luzno obok siebie ulozone, a poszczególne ce¬ gly i plyty dystansowe moga przy roznalanui pieca wzajemnie sie ulozyc, utlenienie sie plyt dystansowych powoduje polaczenie czesci dacho¬ wych w jedna calosc albo w wielkie jednostki.

Przy budowie zasadowych zawieszonych skle¬ pien piecowych napotyka sie na powazne trud¬ nosci. Oddzielny zabieg roboczy nakladania po¬ szczególnych plyt dystansowych na uprzednio uksztaltowane cegly podczas budowy sklepienia powodowal zwiekszone koszty robocizny.

Dotychczas nie zawsze cegla i plyta dystan¬ sowa wykazywaly dokladna zgodnosc, gdyz w niektórych przypadkach cegla posiadala nierów¬ nosci., a w innych przypadkach nastepowalo nieumyslne wykrzywienie plyty dystansowej przed ukladaniem sklepienia lub podczas jego ukladania.

Próbowano zwiazac plyty z uprzednio uksztal¬ towanymi ceglami w sposób fizykalny, a mia¬ nowicie za pomoca spoiwa, albo w ten sposób, aby plyta sprezynujaco uchwycila cegle. Nie we wszystkich jednak przypadkach bylo to cal¬ kowicie skuteczne, gdyz w zlozonym sklepieniu byly miejsca, w których plyta dystansowa ce¬ gly stykala sie z plyta dystansowa sasiedniej cegly, zamiast stykac sie z boczna powierzchnia cegly sasiedniej. W celu polaczenia^ czesci pu¬ lapu w jedna calosc, po utlenieniu winno na¬ stapic zcalenie sie nie tylko cegly z plyta, ale takze spawanie lub stopienie sie ze soba dwu plyt. Nadmierna grubosc scianki plyty dystan¬ sowej powieksza obawe, iz plyty raczej sie wytopia anizeli utlenia, gdyz w licznych pie¬ cach, jak np. w otwartych piecach do wyro¬ bu stali, robocza temperatura pieca przekracza punkt topnienia zelaznych lub stalowych plyt dystansowych. Wreszcie oddzielne nakladanie plyt dystansowych na uprzednio uksztaltowane cegly jest uciazliwe i nie zawsze bardzo sku¬ teczne, i Wynalazek niniejszy znajdzie najkorzystniej¬ sze swe zastosowanie prawdopodobnie do zasa¬ dowych zawieszonych sklepien piecowych, lecz wynalazek ten mozna tez w pewnej mierze za¬ stosowac do scian pieca.

Ulepszony sposób uksztaltowywania przez wywieranie cisnienia poprzez sama plyte dy¬ stansowa zapobiega z cala pewnoscia wytwarza¬ niu sie wolnych przestrzeni miedzy plyta i ce¬ gla, zapewnia równomierny podzial cisnienia, daje gladka powierzchnie cegly i laczy niezwy¬ kle mocno plyte z cegla.

Na rysunku uwidoczniono niektóre z licznych mozliwych postaci wykonania przedmiotu wy¬ nalazku, przy czym pokazane postacie wykona¬ nia zostaly wybrane tak, aby ulatwic zrozumie¬ nie urzeczywistnionych zasad.

Fig. 1 — 6 uwidoczniaja schematycznie prasy uksztaltowywujace, przy czym na fig. 1, 3 i 5 stemple sa pokazane oddzielnie i blisko procesu ksztaltowania, a na fig. 2, 4 i 6 — w stanie zsu¬ nietym, na koncu tego procesu. Fig. 112 uwi¬ doczniaja nakladanie plyty dystansowej od gó¬ ry, fig. 3 i 4 — nakladanie jej od dolu, a fig. 3 16 — nakladanie plyt dystansowych zarówno od - 2 -góry jak i od dolu. Fig. 7 stanowi czesciowy widok od dolu stempla górnego odmiennego, zaopatrzonego w trzymak magnesu.

Fig. 8, 9 i 10 uwidoczniaja od czola, z przo¬ du i z boku posiadajaca ksztalt litery U plyte dystansowa wedlug figur 112, nalozona na stempel górny, wzglednie wedlug figur 3 i 4, na¬ lozona na stempel dolny. Fig. 11, 12 i 13 uwidocz¬ niaja od czola, z przodu i z boku plyte dystansowa., mogaca byc nalozona na cegle wedlug fig. 1 i 2 albo 3 i 4 po uksztaltowaniu, a fig. 14 uwidocz¬ nia gotowa zasadowa cegle do sklepienia za¬ wieszonego, a mianowicie wykonany wedlug fig. 1 i 2 albo 3 i 4. Fig. 15, 16 i 17 uwidocznia¬ ja od czola z przodu i z boku plyte dystansowa o postaci litery U, nalozona na dolny stempel wedlug fig. 5 i 6. Fig. 18, 19 i 20 uwidoczniaja od czola z przodu i z boku plyte dystansowa w ksztalcie litery U, przytrzymywana przez gór¬ ny stempel wedlug fig. 5 i 6. Fig. 21 uwidocz¬ nia gotowa cegle, wykonana za pomoca srodków ksztaltujacych wedlug fig. 5 i 6. Fig. 22 uwi¬ docznia nieoblozona zwezona cegle, która w za¬ wieszonym sklepieniu jest umieszczana na prze¬ mian z ceglami wedlug fig. 14 lub 21.

Fig. 23 przedstawia widok z góry zasadowego zawieszonego sklepienia piecowego, wykonanego z cegiel wedlug niniejszego wynalazku, przy czym nie uwidoczniono zelaznych wieszadel w celu lepszego pokazania plyt dystansowych.

Fig. 24 uwidocznia w przekroju wzdluz linii 24-24 na fig. 23 dach po jego zawieszeniu, lecz zanim utlenienie spowodowalo powiekszenie sie konców plyt dystansowych. Fig. 25 odpowiada figurze 24 i uwidocznia plyty dystansowe po ich utlenieniu sie w pewnej odleglosci od goracej powierzchni. Fig. 26 uwidocznia gotowa cegle scienna wedlug wynalazku, a fig. 27 i 28 uwi¬ doczniaja rózne konstrukcje scienne, wykonane z zastosowaniem cegly sciennej wedlug fig. 26.

Fig. 1 — 6 uwidoczniaja prase do formowania z ruchomym stemplem górnym, podczas gdy ?tempel dolny nie potrzebuje byc ruchomy. Pra¬ sa dowolnego mechanicznego lub hydrauliczne¬ go rodzaju posiada górny stempel 30, dolny stempel 31, czesci boczne 32 i prowadnice 33 dla stempla górnego. Stemple prasy do formowania moga sie tez przesuwac poziomo zamiast piono¬ wo, a ponadto moze byc ruchomy stempel dol¬ ny zamiast stempla górnego, albo tez obydwa stemple moga byc ruchome.

Plyta dystansowa 34 w ksztalcie odwróconej litery U jest wedlug fig. 1 podpierana przez stempel górny, np. za pomoca zasysania poprzez kanaly 35. W komorze formy widac zasadowa mase kamienna 36 do wyrobu cegly. Wedlug fig. 2 ruch wzgledny stempli w stosunku do sie¬ bie powoduje, ze ramiona 37 plyty dystansowej 34 zostaja umieszczone na bokach cegly, pod¬ czas gdy na razie luzna masa kamienna na ce¬ gly wypelnia przestrzen miedzy ramionami 37 ksztaltu U i styka sie z podstawa 38 ksztaltu V, która przytrzymuje górny stempel 30. Gdy pod¬ stawa 38 ksztaltu U zetknie sie scisle z masa na cegle, dalszy ruch stempli w kierunku do siebie sciska mase wewnatrz przestrzeni, któ¬ rej strone górna i górne czesci boczne ustala plyta dystansowa 34. Ramiona 37 nie sa takie dlugie jak szerokosc boku cegly, dzieki czemu podczas ksztaltowania ramiona nie sa zgniata¬ ne. W ten sposób na boku cegly powstaje czesc 39 (fig. 2), której nie pokrywa plyta dystansowa.

Gdy masa - do wyrobu cegly wypelni prze¬ strzen miedzy ramionami plyty dystansowej w ksztalcie litery U, masa otacza wystepy 40, wy¬ tloczone wzglednie wygiete z plyty dystansowej, wobec czego po uksztaltowaniu cegly wystepy 40 sa umieszczone (fig. 2) wewnatrz niego.

Jeden ze stempli, a mianowicie dolny stempel wedlug fig. 1 i 2, oraz górny stempel wedlug fig. 3 — 6, posiada wypukly wystep 41, który przy zastosowaniu cegly lacznie z wieszakiem zelaznym stanowi wglebienie 42 do przyjecia haka oraz szczeline 43 dla wieszaka zelaznego (fig. 14 i 21—25).

Zastosowana mase do wyrobu cegiel moze stanowic, np. magnezja albo material o znacz¬ nej zawartosci magnezji jak np. prazony lub elektrycznie stopiony magnezyt. Jest rzecza wazna, aby ogniotrwaly material byl zasadowy, gdyz kwasne ogniotrwale materialy, jak np. kwas krzemowy, wchodza w reakcje z meta¬ liczna plyta dystansowa gdy ta sie utleni i wów¬ czas powstalyby dajace sie stapiac zuzle. Za¬ miast materialu o znacznej zawartosci ma¬ gnezji, mozna stosowac chromit, albo miesza¬ niny chromitu i magnezji, zawierajace np. 75°/o chromitu i 25°/o prazonego magnezytu. Zawar¬ tosc chromitu moze byc tez mniejsza i moze wynosic, np. 25% chromitu i 75°/o prazonego magnezytu. Do zasadowego materialu ognio¬ trwalego dodaje sie srodków wiazacych, npl' smoly siarczynowej, dekstryny itd., albo nie¬ organicznych srodków wiazacych, np. siarczanu magnezowego, chlorku magnezowego, dwuchro¬ mianu sodu, krzemianu sodu itd. Ilosc doda¬ nego srodka wiazacego winna byc tak znaczna, aby uzyskac cegle, która bylaby mechanicznie stala bez obróbki w piecu do wypalania.

Przy uksztaltowywaniu cegly cisnienie prze¬ kracza 70,3 kg/cm2, na ogól 351,5 kg/cm8, a naj¬ lepiej 703 kg/cm*. r- 3 -Uzyty tu wyraz „cegla" oznacza dowolny od¬ powiedni blok róznego ksztaltu, posiadajacy spe¬ cjalny zarys i zszczepiony z zelaznym wiesza¬ kiem okreslonego typu.

Uksztaltowywujac cegle za pomoca prasy we¬ dlug lig. 1, wprowadza sie najpierw odpowied¬ nia ilosc masy do komory formy, po czym na¬ klada sie od góry na górny stempel plyte dy¬ stansowa, która zostaje pochwycona przez dzia¬ lanie zasysajace. Do przytrzymywania plyty dy¬ stansowej przy górnym, stemplu moga takze slu¬ zyc dowolne inne srodki. Na fig. 7 uwidocznio¬ ny jest zwykly trzymacz magnesowy, wbudowa¬ ny, do górnego stempla. Moze on zawierac cze¬ sci biegunowe 44 i 45 magnesów stalych o od¬ miennej na przemian biegunowosci, stanowia¬ cych szczeliny plyty czolowej 46 z materialu nie¬ magnetycznego, np. z austenitowego stopu ze¬ laza. Raczka 47 umieszczona w takim miejscu, w którym nie przeszkadza pracy stempla, slu¬ zy do znoszenia magnetyzmu. Raczka ta moze byc polaczona ze stemplem tak3 aby dzialala sa¬ moczynnie, j W niektórych przypadkach moze byc rzecza celowa, aby cegle uksztaltowac z plyta, stojaco osadzona na dolnym stemplu, zamiast z odwró¬ cona plyta wedlug fig. 112. Fig. 3 i 4 uwidocz¬ niaja plyte dystansowa, przy czym podstawa 38 ksztaltu U jest osadzona na dolnym stemplu 31, a ramiona 37 ksztaltu U sa skierowane ku gó¬ rze. W tym wykonaniu, wypukly wystep 41, stanowiacy szczeline dla wieszaka zelaznego i wydrazenie dla haka, jest przewidziany na gór¬ nym stemplu 30. W tej formie nie jest koniecz¬ ne zastosowanie urzadzenia zasysajacego ani magnetycznego urzadzenia trzymakowego na górnym stemplu.

. W celu wykonania cegly za pomoca prasy we¬ dlug fig. 3 i 4, gdy stemple sa oddzielone, wkla¬ da sie do formy plyte dystansowa tak, ze ra¬ miona 37 postaci U skierowane sa ku górze, po czym przestrzen formy zawarta miedzy ramio¬ nami postaci U wypelnia sie odpowiednia iloscia zasadowej masy. Nastepnie stemple przesuwa sie w kierunku do siebie, dzieki czemu na mase wywierane zostaje cisnienie i cegla zostaje uksztaltowywana wewnatrz plyty dystansowej, przy czym wystepy 40 plyty dystansowej zosta¬ ja ulozone w cegle. Wykonany w ten sposób produkt moze byc podobny do kazdego produk¬ tu wedlug fig. 1 i 2. W wielu przypadkach mo¬ ze byc rzecza korzystna, aby wykonywac cegle z zastosowaniem dwóch plyt dystansowych, z których kazda jest polaczona z jednym od¬ dzielnym stemplem (fig. 5 i 6) tak, ze polaczone zostaja znamiona fig. 1 i 2 ze znamionami fig. 3 i 4. Iftg. 5 uwidocznia stojaca plyte dystansowa 341 w ksztalcie litery U, osadzona na dolnym stemplu 31, oraz odwrócona plyte dystanstowa 3.4- w ksztalcie litery U, przytrzymywana na górnym stemplu 30 za pomoca dowolnego srod¬ ka," np, za pomoca uwidocznionego na rysunku urzadzenia zasysajacego. Gdy stemple przesu¬ waja sie w kierunku do siebie, zasadowa masa na cegle wypelnia najpierw przestrzen miedzy obiema plytami dystansowymi 34x i 342 (fig. 6), przy czym podstawy 381 i 382 ksztaltu U kazdej plyty wywieraja bezposrednio cisnienie uksztal- towywujace na cegle. Wystepy 401 kazdej plyty dystansowej, jak równiez wystepy 402 podsta¬ wy 382 ksztaltu U górnej plyty dystansowej 342 sa odpowiednio ulozyskowane.

Doswiadczenia wykazaly, ze gdy ruchomy stempel naciska bezposrednio poprzez plyte dy¬ stansowa na boczna powierzchnie cegly, plyta dystansowa wykazuje sklonnosc do wyginania sie albo do opadania, jezeli przy wywieraniu i znoszeniu cisnienia plyta nie moze sie swo¬ bodnie rozmiescic w kierunku swej szerokosci.

Nastepuje to zwlaszcza wtedy, gdy plyta dy¬ stansowa posiadajaca ksztalt litery U, pokrywa jedna^ boczna powierzchnie i czesci dwu pozo¬ stalych i wobec tego styka sie zarówno z bo¬ kami formy, jak i ze stemplem ruchomym. Ply¬ ta dystansowa, stykajaca sie ze stemplem nieru¬ chomym, nie wykazuje specjalnej sklonnosci do wyginania lub faldowania sie. W celu umozli¬ wienia nastawienia szerokosci plyty dystanso¬ wej, stykajacej sie ze stemplem ruchomym, ply¬ ta dystansowa jest oslabiona w kierunku wzdluznym, najkorzystniej wzdluz srodkowej linii podstawy 382 postaci U i na wiekszej cze¬ sci jej dlugosci (fig. 19).

W najkorzystniejszej postaci takiego wzdluz¬ nego oslabienia, wzdluz podstawy 38 postaci 17 plyty dystansowej 342 znajduje sie szczelina 48 (fig. 18 i 19). Szczelina ta jest w odstepach prze¬ rywana w celu ustanowienia poprzecznych po¬ laczen miedzy obydwiema stronami plyty dyr stansowej, któro to polaczenia moga byc wygie¬ te do wewnatrz w celu utworzenia wystepów 402. Szerokosc podstawy 382 postaci U plyty dy¬ stansowej 342 moze sie nieco zmienic podczas procesu ksztaltowania, a mianowicie przez zmiane szerokosci szczeliny 48 i na skutek wy¬ giecia sie wystepów 402.

(Ponadto szczelina 48 umozliwia odplyw po¬ wietrza podczas formowania, wobec czego zapo¬ biega sie stratom sily naciskajacej, jakie po¬ wstalyby wskutek -zawartosci powietrza w for¬ mie. Takie odprowadzanie powietrza poprzez szczeline 4& lub jakikolwiek- inny odpowiedni - 4 -otwór, okazalo sie rzecza wazna przy formowa- A niu miedzy dwiema na przeciwko siebie lezacy¬ mi plytami dystansowymi wedlug fig. 5 i 6, nie stanowi natomiast takiej waznej rzeczy,. jezeli powierzchnia, na która wywierane jest bezpo¬ srednio cisnienie .ukszta^towywujace, nie posia¬ da plyty dystansowej (fig. 1 i 2, wzgl. 3 i 4).

Ramiona 37l i 37- plyt dystansowych 341 i 34* (fig. 5 i 6) sa krótsze od bocznej powierzchni ce¬ gly, dzieki czemu przy sciskaniu cegly ramiona te nie stykaja sie i nie moga spowodowac zmiaz¬ dzenia ani wygiecia nawet wtedy, jesli w na¬ lozonej masie do robienia cegly sa pewne nie^ równomiernosci. Pasek 49 materialu ogniotrwa¬ lego (fig. 21) znajduje sie zwykle na boku cegly.

Po opisaniu uksztaltowywania cegly nastepuje teraz opis wykonania samej cegly.

Na fig. 8, 9 i 10 uwidoczniona jest szczególo¬ wo, posiadajaca ksztalt litery 17 plyta dystanso¬ wa wedlug fig. 1 — 4, Wedlug fig. 14 plyta ta¬ ka jest nalozana na cegle 50. Podstawa 33 ksztal¬ tu U jest nalozona na tylna boczna powierzchnie cegly 50, przy czym ramiona 37 ksztaltu 17 przy¬ legaja do bocznych powierzchni cegly. Wystepy 40, wytloczone lub wygiete z plyty dystansowej, sa ulozyskowane w bocznych powierzchniach ce¬ gly (fig. 14).

Po uksztaltowaniu, cegla wedlug fig. 1 — 4 posiada niepokryta powierzchnie czolowa, tj. nie zaopatrzona w plyte dystansowa. Powierzchnia czolowa zostaje pokryta plyta dystansowa 51 wedlug fig. 11 — 13, posiadajaca sprezynujace górne pazury 52 i dolne pazury 53, obejmujace górne i dolne powierzchnie czolowe cegly (fig. 14). Wykrój 54 w poblizu górnego konca plyty dystansowej 51 umozliwia, jak dalej opisano, do¬ step wieszaka zelaznego do odpowiedniego wy¬ drazenia.

Najkorzystniejsze wykonanie cegly dla zawie¬ szonego sklepienia piecowego jest uwidocznione na fig. 21. Tylna plyta dystansowa 34l dla tej cegly jest uwidoczniona na fig. 15 — 17, przy czym podstawa 38l ksztaltu U przylega do tyl¬ nej strony kamienia 5Q, a ramiona 371 ksztaltu U przylegaja do czesci bocznych powierzchni ce¬ gly {fig, 21). Wystepy ^ramion sa umieszcza¬ ne w. bocznych powierzchniach cegly. W nie¬ których przypadkach, gdy cegla jest zawieszona, powierzchnie wystepów nioga na ogól byc ulo¬ zone poziomo (fig. 8 — 10), zwykle jest jednak .lepiej, jezeli w cegle zawieszonej wystepy te sa ulozone pionowo (fig,. 15 — 20), Plyta dystansowa 34K przylegajaca do przed¬ nich powierzchni cegly 50 jest uwidoczniona na pg. 18...tt- 20. Podstawa 38- ksztaltu U przylega do przedniej powierzchni cegly i posiada zwy¬ kly wykrój 54 dla wieszaka zelaznego.. Boczne ramiona 37* ksztaltu U czesciowo pokrywaja boczne powierzchnie cegly i posiadaja wystepy 40l tak wytloczone, ze ich powierzchnie sa jato pionowe plaszczyzny. skierowane do wewnatrz (fig. 21) i sa umieszczone w bokach cegly. Wy¬ stepy 402, laczace boki szczeliny 48 sa umiesz¬ czone w przedniej powierzchni cegly.

Górny kat kazdego bocznego ramienia ksztal¬ tu U jest w miejscu 55 (fig. 21, 20) odciety, w ce¬ lu zapobiegania niedopuszczalnemu natezeniu kata cegly podczas formowania.

Cegla 50 wedlug fig. 14 albo 21 ject na prze¬ mian skladana z cegly 501 bez plyt dystanso¬ wych wedlug fig. 22. Kamien 501 moze posiadac zwykle równomierne boczne powierzchnie, le¬ piej jednak jest, jezeli, jak uwidoczniono na ry¬ sunku, zweza sie od maksymalnej szerokosci u góry, do minimalnej szerokosci u dolu. To zwe¬ zenie umozliwia pewne wzrastanie utlenionych plyt dystansowych w poblizu goracych ich kon¬ ców wywierania nadmiernego cisnienia. Zwe¬ zenie nie jest bezwzglednie konieczne. Stwier¬ dzono, ze odpowiednie zwezenie wynosi 0,079 cm na kazdej bocznej powierzchni kamienia, któ¬ rego wymiar na szerszym koncu wynosi 8,d X 11,4, a którego dlugosc wynosci 30,5, 38,1 albo 45,7 cm. Przy stosowaniu zwezenia robotnik mo¬ ze sasiednie cegly scisle do siebie docisnac bez obawy, ze nie pozostanie wolnego miejsca na zwiekszanie sie w poblizu goracej powierzchni sklepienia. Jezeli zwezenia nie przewidziano, wtedy nie mozna cegiel bocznie do siebie moc¬ no dociskac.

Skladany dach jest uwidoczniony na fig. 23 — 25, przedstawiajacych cegly 50 wedlug fig. 21 na przemian z ceglami 501 wedlug fig. 22. Oblozone cegly moga tez w ramach niniejszego wynalaz¬ ku posiadac dowolny inny ksztalt, np. wedlug fig. 14. W ten sposób na calym dachu z wyjat¬ kiem jednej krawedzi, kazda oblozona cegla 50 przylega z przodu, z boku i od tylu do nieoWto- zonej cegly 50l, dzieki czemu nie istnieje zadna mozliwosc aby na jakimkolwiek boku miedzy powierzchniami cegiel znajdowaly sie dwie scienne grubosci plyt dystansowych. Wieszaki zelazne 56, dolaczone do zwyklej (na rysunku nie uwidocznionej) górnej konstrukcji, przecho¬ dza poprzez szczeliny 43 o odpowiednim kszral- cie i posi?daja haki 57, wchodzace do wydrazen 42. Przed utlenieniem plyt dystansowych cegly sa bocznie zupelnie luzno ulozone (fig. 24) tak, ze poszczególny wieszak zelazny mozna wraz z przynaleznymi don ceglami reczcie ¦¥^J^c./r lest to korzystne z tego wzgledu, ze w ^<^^e pod¬ grzania pieca poszczególne cegly tnofa sfe"^5WO- - 5 -bpdiite poruszac X ustawiac, wobec czego unika^ si^ nienormalnych miejscowych natezen poszcze¬ gólnych cegiel. Dopiero po calkowitym ogrzaniu ile sklepienia do temperatury pieca i po doko¬ nanym utlenieniu laczy sie poszczególne cegly w jedna calosc.

Po dokonanym utlenieniu plyty dystansowe powiekszaja sie w poblizu goracych ich powierz¬ chni, Jak na fig. 25 oznaczono liczba 58, wobec czego wypelniona zostaje przestrzen, jaka po¬ wstala na skutek zwezenia, a ponadto wywie¬ rane zostaje lekkie boczne cisnienie na cegly.

Przy tym tlenek plyt dystansowych zostaje wtloczony do ewentualnych wglebien kamieni i laczy sie z materialem cegly wzglednie stapia sie z nim. Jezeli cegly zawieraja magnezje badz jako skladnik przewazajacy, badz tez jako nie¬ znaczny skladnik cegly chromowej, tlenek plyt dystansowych prawdopodobnie laczy sie z ma¬ gnezja na ferryt magnezu, który jest calkowi¬ cie odporny na dzialanie ciepla i nie powieksza swej objetosci. Dalsze wazne dzialanie polega na tym, ze na skutek powiekszenia sie plyt dy¬ stansowych wyrównywany zostaje zanik cegiel.

Posiada to wielkie znaczenie wtedy, gdy, jak to zwykle bywa, cegly sa niewypalane i przy pod¬ grzaniu pieca sa wystawione pierwszy raz na dzialanie temperatury pieca.

Plyty dystansowe nie moga oczywiscie bocz¬ nie sie wgniat?c i dlatego byloby rzecza niepo¬ zadana stosowanie kilku oddzielnych metalo¬ wych grubosci sciennych do utworzenia jednej plyty dystansowej.

Zwykle stosuje sie plyty dystansowe miedzy wszystkimi powierzchniami cegiel, lecz w przy¬ padkach szczególnych mozna ich nie stosowac, wobec czego umozliwione jest uwazac odleglosc jednego odcinka dachu jako jednostke. Skutek ten mozna uzyskac przez zastosowanie dwu nie- oblozonych kamieni obok siebie.

Jedna z waznych funkcji plyty dystansowej polega na tym, ze zapobiega sie wypadaniu ka¬ walków lub odlamków ciegiel ze sklepienia. W celu osiagniecia tego skutku, plyty dystansowe maja sie raczej utleniac, a nie wytapiac. Pod¬ czas gdy w piecach o nizszych temperaturach mozna stosowac plyty dystansowe, wykonane z materialów innych niz zelaza lub stali, np. 2 mie¬ dzi Mb glinu albo ze stopów tych metali, to w piecach o wysokich temperaturach, np. w otwartych piecach do wyrobu stall, pracujacych w temperaturach powyzej 1600°C, stosuje sie plyty dystansowe, wykonane z zelaza lub stali.

Ponadto jest rzecza wazna, aby plyty dystan¬ sowe nie byly zbyt grube, gdyz to sprzyjaloby wytapiania. Na ogól nie powinny byc grubsze od 0,20 cm, a najlepiej nie grubsze o4 0,12 cm.

Najlepiej stosowac blache zelazna w stanie wal¬ cowanym.

W powyzszym opisie omawiano zwlaszcza za¬ stosowanie cegiel wedlug wynalazku w zasado¬ wych zawieszonych sklepieniach plecowych, gdyz uwaza sie, ze w taki sposób cegla znajdzie najszersze swe zastosowanie, lecz takie cegly mozna równiez zastosowac do scian itp.

Na fig. 23 uwidoczniona jest cegla scienna we¬ dlug wynalazku, wykonana za pomoca fcraay wedlug fig. 1 i 2 albo 3 i 4. Plyta dystansowa 34* posiada ksztalt litery U, posiadajacej pod. stawe 3*8 i ramiona 37». Wytloczone z ramion wystepy 40L sa podczas uksztaltówywania umie¬ szczane w zasadowej ogniotrwalej masie, jak powyzej wyjasniono. Masa ogniotrwala moze byc magnezja, chrom albo magnezja chromowa.

W cegle sciennej plyta dystansowa moze lezec na dowolnym boku swobodnie.- Najlepiej Jednak jest ulozyc plyte dystansowa poziomo (f g. 27, 28). W -okreslonym zespole sciennym plyta dy¬ stansowa moze sie znajdowac pod cegla (fig. 27) albo na jej górnej powierzchni (fig. 28). Czesci scienne 49* nie sa oblozone i sluza do zapobie¬ gania wytapianiu sie i splywaniu stopionego metalu z plyt dystansowych, wyzej w scianie polozonych.

Plyty dystansowe, zastosowane do scian, mo¬ ga byc tez wykonane wedlug innych figur ry¬ sunku, np. mozna stosowac plyty dystansowe o podobnej konstrukcji w sposób podobny do tych, oznaczonych na fig. 14 liczba 38 i 51.

Stosowanie plyt dystansowych, umieszczonych w ceglach jako czesci tychze, posiada te zalete, ze plyty takie, zamiast wystawac poza zarys, ce¬ gly, znajduja sie calkowicie wewnatrz tych za¬ rysów. Jezeli wiec specjalna powierzchnia ce¬ gly jest czesciowo pokryta plyta odstepowa, a czesciowo pokryta nia nie jest, to zewnetrzna strona plyty odstepowej i material ogniotrwaly czesci niepokrytej znajduja sie w jednej linii, wobec czego bok cegly nie posiada zadnego wy¬ stepu, do którego dotykala by plyta odstepowa.

Jezeli okreslona powierzchnia jest czesciowo po¬ kryta, a czesciowo nie jest pokryta, plyta od¬ stepowa moze na zyczenie wystawac poza zarys niepokrytego ogniotrwalego materialu o taka dlugosc, która jest mniejsza od dlugosci scianki Plyty.

Cegle wedlug wynalazku stosuje sie w stanie niepalonym, gdyz wypalanie przed wbudowa¬ niem do pulapu albo sciany pieca pogorszylyby plyty odstepowe.

W ramach niniejszego wynalazku mozliwe sa rózne zmiany, zaleznie od wymagan. - 6 -2 a a t r ze zeni a ft a t e n to we % ¦¦¦»_..- •.¦"¦¦ ¦¦*¦. . -¦ ;-.¦ 1. Zasadowa cegla ogniotrwala do wykladzin' piecowych, znamienna tym, ze jest oblozona czesciowo jedna lub wieksza liczba metalo¬ wych plytek odstepowych, wykonanych z materialu podlegajacego utlenianiu i nakla¬ danych na cegle podczas jej uksztaltowy- wania. ( 2. Zasadowa cegla wedlug zastrz. 1, znamien¬ na tym, ze plyta odstepowa ma ksztalt lite¬ ry U i pokrywa wieksza czesc jednej z po¬ wierzchni bocznych cegly oraz czesci dwóch powierzchni, bocznych do niej przyleglych. 3. Zasadowa cegla wedlug zastrz. 1, 2, zna¬ mienna tym, ze plyta odstepowa jest zao¬ patrzona w wystepy, wchodzace w material ogniotrwaly cegly zszczepiajace sie tym ma¬ terialem, i 4. Zasadowa cegla wedlug zastrz. 1, 3, zna¬ mienna tym, s» posiada metalowe plyty od- stepowe w ksztalcie litery U, z których kaz¬ da pokrywa wieksza czesc jednej z powierz¬ chni bocznych i czesci dwóch powierzchni bocznych przyleglych do niej. 5. Zasadowa cegla wedlug zastrz. 1, do wy- , kladania sklepien zawierajaca tlenek ma¬ gnezu lub chromit, albo zarówno tlenek ma¬ gnezu, jak i chromit, znamienna tym, ze po¬ siada uchwyty do zawieszenia. 6. Zasadowa cegla wedlug zastrz. 1 — 5, zna¬ mienna tym, ze plyta odstepowa posiada szczeline na wiekszej czesci dlugosci kamie¬ nia, sluzaca do oslabienia jej scianki pod¬ stawowej .w celu umozliwienia regulacji ply¬ ty odstepowej. 7. Zasadowa cegla wedlug zastrz. 5, znamien¬ na tym, ze znaczne czesci wszystkich czte¬ rech powierzchni bocznych sa pokryte me¬ talowymi plytami odstepowymi.. 8. Zasadowa cegla ogniotrwala wedlug zastrz. 1, z mocno stloczonej masy zasadowych cza¬ stek ogniotrwalych, do budowy scian ognio¬ trwalych, znamienna tym, ze jest oblozona metalowa plyta odstepowa na wiekszej cze¬ sci jednej z powierzchni oraz na jednej z przyleglych powierzchni bocznych. 9. Sklepienie zawieszone, zawierajace zasado- i we cegly ogniotrwale wedlug zastrz. 5 — 1 oraz narzady do zawieszenia tych cegiel u góry, znamienne tym, ze sklada sie z cegiel oblozonych metalowymi plytami odstepowy¬ mi i z cegiel nie zawierajacych tych plyt, ulozonych na przemian. 10. Sklepienie wedlug zastrz. 9, znamienne tym, ze zawiera zespoly niepokrytych cegiel ogniotrwalych, zwezajacych sie od maksy¬ malnego poziomego przekroju poprzecznego u góry, dp minimalnego poziomego przekro¬ ju poprzecznego u dolu, i ulozonych na prze¬ mian z ceglami, oblozonymi plytami odste¬ powymi. j 11. Sposób wyrobu zasadowych cegiel ognio¬ trwalych wedlug zastrz. 1 — 8, oblozonych przynajmniej czesciowo metalowa plyta od¬ stepowa, znamienny rym, ze wraz z ksztal- . towaniem cegly wykonuje sie wpustowe po¬ laczenie cegly z plyta odstepowa. i 12. Sposób wedlug zastrz. 13, znamienny tym, ze plyte odstepowa w ksztalcie litery U umieszcza sie w formie i wypelnia masa ogniotrwala, po czym stlacza sie wprowa¬ dzona mase przy uzyciu cisnienia ksztaltu¬ jacego, przylozonego do podstawy plyty w ksztalcie litery U i do przeciwleglej po¬ wierzchni cegly, powodujac silne polaczenie wpustowe masy ogniotrwalej z plyta, któ¬ rej wystepy wchodza w glab tej masy. 13. Sposób wedlug zastrz. 13, znamienny tym, ze do formy wklada sie mase ogniotrwala, a na powierzchnie górnego stempla nafclada sie plyte odstepowa w ksztalcie litery U, zwrócona sciankami bocznymi ku masie, i zachodzaca na bok formy, po czym boki plyty odstepowej wgniata sie do masy ce¬ gly tak, aby masa wypelniala przestrzen ob¬ jeta plyta odstepowa i zostala silnie zcze- piona z wystepami na wewnetrznej stronie plyty odstepowej, za pomoca cisnienia ksztaltujacego, wywieranego na mase ka¬ mienia poprzez podstawe plyty. 14. Sposób wedlug zastrz. 11 — 13, ^znamienny tym, ze plyty odstepowe uklada sie odpo¬ wiednio bokami otwartymi skierowanymi do siebie i po wprowadzeniu miedzy nie za¬ sadowej masy ogniotrwalej, na mase te wy¬ wiera sie cisnienie ksztaltujace poprzez ply¬ ty odstepowe za pomoca stempli, dzialaja¬ cych na zewnetrzna strone tych plyt, osia¬ gajac równoczesnie zarówno wszczepienie sie cegly wystepów, wchodzacych do masy, jak i uksztaltowywanie sie cegly. 15. Sposób wedlug zastrz. 11 — 14, znamienny tym, ze cisnienie ksztaltujace wywiera sie na górna strone nieuksztaltowanej zasado¬ wej masy ogniotrwalej poprzez plyte odste¬ powa, zaopatrzona na znacznej czesci dlu¬ gosci kamienia, w podluzna szczeline, umoz¬ liwiajaca uchodzenie powietrza z masy pod¬ czas ksztaltowania cegly.

Russell Pearce Heuer Zastepca: Kolegium Rzeczników PatentowychDo opisu patentowego nr Ark. 1 Fig-7 F&3- 38 J7-L 3* >37 Fig9 FigiO JM Fig H sYW FigiZ Figf3 M \S1 \ip Fig i5^ Fi& 37L *§1 %*0' Y37' 39*S3 W A-37* 3%• 18 Do opisu patentowego nr 37473 Ark. 2 FtgZO 40f 37^ fig.22 F/a23 IftllH ** h ' ' if ¦*' 'Do opisu patentowego nr 37473 Ark. 3 dztyj ,W Y^f r&> £X'6y Druk. LSW. W-wa. Zam. 52c z dn. 20.1.55 r. Pap. sal. ki. III 70 g. BI — 150