Na dole kopalni uzywa sie do spawania spa¬ warek przetwórnicowych lub transformatorowych na prad zmienny. Spawarki te wymagaja duzej ilosci kabla, co ogranicza w duzym stopniu zasieg spawania. W przypadku spawania torów kopalnia¬ nych uzywanie tych spawarek jest zwiazane ze znacznymi trudnosciami. Ze wzgledu na to tory przewaznie nie sa w ogóle spawane, co wywoluje szybsze zuzywanie sie wozów kopalnianych i elektrowozów oraz umozliwia powstawanie pra¬ dów bladzacych, które moga spowodowac wypadki strzelnicze.Przedmiotem wynalazku jest ekonomiczna spa¬ warka oporowa, zasilana pradem stalym z prze¬ wodu jezdnego. Cecha charakterystyczna wyna¬ lazku jest bezpieczenstwo spawacza w czasie wy¬ miany elektrod, zapewnione tym, ze kleszcze po¬ zostaja wówczas pod napieciem okolo 20 V.*) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórcami wynalazku sa inz. Jerzy Kozlowski, Alfred Pindur, Horst Cholewa i Leon Wieszolek.Istota wynalazku jest wyjasniona w oparciu o rysunek, na którym uwidoczniono tytulem przy¬ kladu schemat polaczen spawarki oporowej wedlug wynalazku. Uklad elektryczny spawarki wedlug wynalazku obejmuje kilka obwodów, a mianowi¬ cie obwody 1, 2, 3, 3a i 4, przy czym w obwo¬ dzie 1 znajduje sie cewka pradowa 5 na natezenie 0,64 A i opornik napieciowy 6, o calkowitym opo¬ rze 390 ft. Obwód 1 jest polaczony z ziemia. Przez obwód ten plynie prad z chwila wlaczenia glów¬ nego wylacznika A.Obwód 2 jest wyprowadzony z opornika 6 tak, ze plynie w nim prad o napieciu okolo 20 V.Obwód ten obejmuje cewke 7, woltomierz 8, za¬ rówke kontrolna 9 i kleszcze elektrodowe 10 i jest polaczony przez wspomniana zarówke kontrolna i woltomierz z ziemia. Prad w obwodzie 2 wlacza i wylacza cewka 5.Obwód 3 jest wyprowadzony z obwodu 1 po¬ wyzej cewki 5. W obwodzie tym znajduja sie cewki 11 i 12, Obwód jest polaczony z ziemia.Prad w obwodzie 3 wlacza i wylacza cewka 7.Obwód Sa rózni sie od obwodu 3 tym, ze prad wlacza w nim i wylacza cewka 17.Obwód 4 jest wyprowadzony z glównego wy¬ lacznika A, przy czym znajduja sie w nim opór* niki 13, 14, 15, nastawnik 16, sluzacy do regulacji natezenia pradu roboczego spawarki, cewka 17 oraz kleszcze 10. Prad roboczy w obwodzie 4 wlaczaja i wylaczaja cewki 11 i 12.Dzialanie ukladu jest opisane ponizej.Po wlaczeniu wylacznika glównego A poplynie prad w obwodzie 1 na skutek czego cewka 5 wla¬ czy prad w obwodzie 2. W obwodzie tym plynie wówczas prad o napieciu 20 V i natezeniu okolo 0,008 A przez woltomierz i zarówke kontrolna do ziemi. Prad ten nie jest w stanie uruchomic cew¬ ki pradowej 7. Dopiero gdy zamknie sie obwód 2, dotykajac ziemi elektroda, umieszczona w klesz¬ czach 10, wówczas poplynie przezen prad o na¬ pieciu 20 V i natezeniu 0,04 A, który uruchomi cewke 7. Cewka 7 wlaczy prad do obwodu 3, przez co zadzialaja znajdujace sie w tym obwodzie cew¬ ki 11 i 12. Cewki 11 i 12 wlaczaja prad do obwo¬ du roboczego 4. Przeplywajacy w obwodzie 4 prad roboczy wlacza cewke 17, przez co zostaje przerwany obwód 1, 2, 3, a wlaczony obwód 3a.Przed obwód 4 plynie prad roboczy dopóty, do¬ póki odbywa sie spawanie.W czasie spawania woltomierz i zarówka kont- . rolna czerpia prad z obwodu 4. Z chwila przerwa¬ nia spawania lub spadku natezenia pradu robo¬ czego ponizej 35 A, cewka 17 przerywa obwód 3a, a zamyka obwód 1. Na skutek braku przeply¬ wu pradu w obwodzie 3a, zostaja wylaczone cewki 11 i 12 oraz przerwany przeplyw pradu roboczego w obwodzie 4.Zamkniecie obwodu 1 spowoduje zadzialanie cewki 5 i wlaczenie obwodu 2 pod napiecie 20 V, wskazywane przez woltomierz, a zatem kleszcze wykazuja wówczas bezpieczne napiecie, dopusz¬ czajace wymiane elektrody.Z chwila ponownego dotkniecia elektroda zie¬ mi caly opisany cykl powtarza sie. PL