Opublikowano dnio 15 pazdziernika 1957 r.FAMi 5 f "bliotekaI Ji/i2Sdu Pale nowego ! POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 36577 KI. 36 d, 4/33 Parks-Cramer Company (Fitchburg, Massachusets, Stany Zjednoczone Ameryki) Przesuwana dmuchawa do ocsyszczania pulapów zamknietych przestrzeni Patent trwa od dnia 30 stycznia 1951 r.Wynalazek dotyczy urzadzenia do usuwania pakul, kurzu i innych obcych substancji z su¬ fitów, scian i w ogóle z górnych powierzchni zamknietych przestrzeni, takich jak hal, ma¬ szyn wlókienniczych, z których prady powie¬ trzne unosza pakuly, pyl i inne podobne sub¬ stancje skladajac Je,pa róznych powierzchniach; gdyby te obce "substancje nagromadzily sie, spadalyby one w wiazkach na obrabiane mate¬ rialy i maszyny, przeszkadzajac w prawidlowej ich pracy i niekorzystnie wplywajac na jakosc produkcji.Dotychczas do usuwania tych obcych substan¬ cji stosowano przesuwane oczyszczacze osadzo¬ ne na biezniach rozciagajacych sie wzdluz sze¬ regu maszyn tekstylnych i zaopatrzonych w urzadzenie do kierowania strumieni powietrza w dól na najblizsze maszyny i obrabiany ma¬ terial w celu zdmuchiwania pakul, pylu i in¬ nych obcych substancji z maszyn i skladania ich na podlodze. Przesuwane dmuchawy z dy¬ szami skierowanymi ku górze zwisaly z napc~ wietrznych biezni w celu czyszczenia wylotów obrotowych, sufitów i innych powierzchni,' znajdujacych sie stosunkowo wysoko w hali.Istota wynalazku jest urzadzenie skutecznie usuwajace pakuly i inne obce substancje ze Wszystkich górnych powierzchni zamknietej przestrzeni, to znaczy nie tylko z sufitu lecz równiez z czesci scian bocznych i z wszystkich konstrukcji nadziemnych, takich jak swietliki, przewody, rurociagi, pednie, silniki, kanaly itd.Wedlug wynalazku stosuje sie przesuwana dmuchawe osadzona na biezni umieszczonej tuz nad glowami pracujacych, przy czym dmucha-' wa jest tak zbudowana i pracuje w taki spo¬ sób, ze kieruje silny strumien powietrza na sze=» roka powierzchnie przysufitowa tak, iz wszystn, kie powierzchnie nadziemne oraz przedmioty sa oczyszczane strumieniem powietrza kolejno, pod róznymi-katami i z rózna intensywnoscia, dzie¬ ki czemu czyszczenie jest skuteczniejsze niz to bylo mozliwe przy zastosowaniu dotychczas znanych urzadzen samoczynnych.W pewnych przypadkach przesuwny zespól czyszczacy jest osadzony na biezni podtrzymy¬ wanej przez maszyny podlegajace oczyszczaniui polaczony jest z przesuwnym .zespolem wy¬ rzucajacym strumien powietrza w dól na sze¬ reg pobliskich maszyn. * # <- ^ Powazna zaleta wynalazku jest to, ze umoz¬ liwia on umieszczenie urzadzenia nad bieznia, po której sie posuwa, umozliwiajac jednoczes¬ nie nieprzerwane kierowanie strumienia po¬ wietrza nad wentylatorem bez zadnych ogra¬ niczen co do kierunku. Zespól przesuwny umieszczany jest stosunkowo nisko nad biez¬ nia, jednak powyzej sredniej wysokosci czlo¬ wieka, a zatem odmiennie niz dotychczas, bo¬ wiem zespól byl zawieszany pod stosunkowo wysoko umieszczona bieznia.Wedlug wynalazku stosuje sie nowa przesu¬ wana dmuchawe do oczyszczania powierzchni nadziemnych i przedmiotów, nadajaca sie do umieszczenia nad bieznia, przy czym zespól dmuchawy sklada sie z silnika, urzadzenia do przesuwania zespolu wzdluz biezni napedzane¬ go tym silnikiem, wentylatora osadzonego obro¬ towo na pionowo nachylonej osi umieszczonej w pionowo wirujacej oslonie i sluzacego do kierowania strumienia powietrza po przekatnej ku górze na powierzchnie i przedmioty, oraz z odpowiedniego urzadzenia do ciaglego obra¬ cania oslony, a tym samym do powodowania calkowitego kolistego obrotu wentylatora do¬ okola osi pionowej. Szybkosc, kierunek i zasieg strumienia powietrza jest wiec wynikiem trzech oddzielnych ruchów, a mianowicie obracania sie wentylatora na jego pochylonej osi, obracania sie wentylatora dookola osi pionowej i pozio¬ mego liniowego ruchu zespolu wzdluz biezni.Na rysunku uwidoczniono tytulem przykladu jedna z najkorzystniejszych postaci wykonania przedmiotu wynalazku, przy czym fig. 1 przed¬ stawia widok z boku maszyny wlókienniczej lub szeregu maszyn wlókienniczych z osadzona na nich bieznia, fig. 2 — widok od konca urza¬ dzenia pokazanego na fig. 1, fig. 3 — schema¬ tyczny widok z góry typowej konstrukcji uwi¬ docznionej na fig. 1, fig. 4 — schematyczny wi¬ dok z góry odmiennego ukladu biezni, uwido¬ czniajacy równolegle bieznie umieszczone nad #ustawionymi w linie maszynami, które to biez¬ nie sa polaczone krzywymi odcinkami w celu umozliwienia ciaglego przesuwania sie zespo¬ lów w tym samym kierunku, a urzadzenia la¬ czace przesuwane zespoly sa tak zbudowane, ze moga one kolejno przesuwac sie po krzywych odcinkach biezni, fig. 5 — w wiekszej, podzial- ce widok z góry zespolu czyszczacego, z które¬ go zostala zdjeta oslona w celu uwidocznienia mechanizmu obracajacego rame podtrzymujaca wentylator i mechanizmu napedzajacego wen¬ tylator z pionowego walu silnika, a fig. 6 — widok z boku urzadzenia pokazanego na fig. 5, przy czym zdjeto czesci oslony w celu uwido¬ cznienia mechanizmu.Urzadzenie przedstawione schematycznie na fig. 1, 2, 3 i 4 stosuje sie do wiecej niz jedne¬ go zespolu maszyn 1 ustawionych w linie i po¬ siadajacych centralne stojaki 2 siegajace od maszyn ku górze i ustawione w linie, przy czym sa one na swych górnych koncach zaopatrzone w wsporniki 3 podtrzymujace równolegle biez¬ nie 4. Na biezniach 4 moze byc osadzony nape¬ dzany silnikiem zespól 5, zaopatrzony w urza¬ dzenie do przesuwania sie lub obydwóch ze¬ spolów wzdluz biezni oraz w urzadzenie do wyrzucania strumienia powietrza w dól na po¬ bliskie maszyny i w poprzek tych maszyn.Zespól czyszczacy 6 wedlug wynalazku, w przypadku gdy jest uzywany razem z zespolem 5, jest oddalony od zespolu 5 i polaczony z nim za pomoca drazka 7, przegubowo polaczonego na swych koncach z tymi zespolami i przysto¬ sowanego do ciaglego utrzymywania tych zes¬ polów w odpowiedniej odleglosci jeden od dru¬ giego jak równiez do umozliwiania zespolom przesuwania sie po krzywych odcinkach 8 la¬ czacych konce równoleglych biedni 4, umiesz¬ czonych nad wiecej niz jednym zespolem umie¬ szczonych na jednej linii maszyn (fig. 4) wzgle¬ dnie przesuwania sie tam i z powrotem wzdluz prostej biezni umieszczonej nad wiecej niz je¬ dna maszyna (fig. 3) wraz z urzadzeniem do odwracania kierunku ruchu na kazdym koncu biezni.Przesuwany zespól oczyszczajacy, przedsta¬ wiony szczególowo na fig. 5 i 6, sklada sie z wózka 9, zaopatrzonego w umieszczone w od¬ powiednich odstepach kola 10 ustawione na równoleglej biezni 4. Pionowy silnik elektrycz¬ ny Ii jest osadzony na wózku 9 i posiada pio¬ nowy wal 13, zaopatrzony na swym dolnym koncu w slimak 14, zazebiajacy sie z. kolem slimakowym 15 w celu napedzania walu 17 i osadzonych na nim kól 10 dla przesuwania ze¬ spolu wzdluz biezni.Plyta 18 osadzona na górnym koncu silnika 11 jest zaopatrzona w wystajacy ku górze wy-* step 19, stanowiacy siedzisko dla górnej czesci silnikowego walu 13, którego koniec 20 wysta¬ jacy z wystepu 19 jest zaopatrzony w kolo pa¬ sowe 21 lub mechanizm do napedzania wenty¬ latora w sposób nizej opisany.Cylindryczny wystep 19 tworzy równiez os, na której jest osadzona piasta 22 narzadu 23 — 2 —zaopatrzonego w siegajacy ku dolowi cylindry¬ czny kolnierz 24, posiadajacy wewnetrzne uze¬ bienie stanowiace tryb pierscieniowy. Sztywny wspornik rozciagajacy sie w przeciwlegle stro¬ ny ponad walem silnika posiada dlugie i krót¬ kie ramiona 26 i 27, przysrubowane odpowied¬ nio do narzadu 23 oraz czelc srodkowa 28 od¬ powiednio pochylona wzgledem poziomu, na której to czesci jest tak osadzony wentylator, aby mógl kierowac strumien powietrza pod ta¬ kim katem wzgledem pionu, ze gdy wentylator 32 w oslonie zostanie calkowicie obrócony do¬ okola osi pionowej walu silnika (jak to zosta¬ nie nizej opisane), bedzie on wyrzucal strumien powietrza w szerokim zasiegu na powierzchnie podlegajace oczyszczeniu.Odpowiednie lozysko 29 wentylatora 32 jest zaopatrzone w kolnierz 30, przymocowany za •pomoca sworzni 31 do pochylonego odcinka 28 wspornika. Wentylator 32, zaopatrzony w sze¬ reg nachylonych lopatek jest trwale osadzony na górnym koncu walu 33, osadzonego w lo¬ zysku 29 i posiadajacego na swym dolnym kon¬ cu kolo pasowe 34, napedzane za pomoca pasa 35 z kola pasowego 21 na wale silnika. Pas 35 przebiega po posrednich kolach pasowych 36, osadzonych na wlasciwych koncach walu w lo¬ zysku 37 nastawnie osadzonym na ramieniu 26 wspornika umieszczonego nad walem 13 silni¬ ka.Pop: katem scieta oslona 38 jest przymocowa¬ na z odstepem obwodowym do cylindrycznego kolnierza 24 kola zebatego 25 i obejmuje to ko¬ lo zebate i mechanizm napedzajacy 23 wentyla¬ tor 32, przy czym na swym dolnym koncu po¬ siada wygiety na zewnatrz wylot 40 w ksztal¬ cie dzwonu, poprzez który powietrze jest pe¬ dzone przez oslone przy wirowaniu wentylato¬ ra 32. Ramowe urzadzenie ochronne 38 jest osa¬ dzone na wierzcholku oslony 38 i otacza wen¬ tylator.Do obracania wentylatora 32 i jego wsporni¬ ka dookola pionowej osi silnika sluzy odpowie¬ dnie urzadzenie obejmujace kolo zebate 41, za¬ zebiajace sie z wewnetrznymi .zebami 25 kola zebatego t23 i trwale przymocowane do górnego konca walu 42, osadzonego w dlugiej tulei lo¬ zyskowej 43, nastawnie przymocowanej do ob¬ wodu silnika 11 za pomoca sruby nastawczej 44. Do dolnego konca walu 42 jest przymoco¬ wana tarcza cierna 45, dotykajaca jednego z boków biezni 4, po której przesuwa sie zespól. pdy zespól jest przesuwany wzdluz biezni tarcza cierna 45 napedza wal 42, a za jego po¬ srednictwem kolo zebate 41 w taki sposób, ze kolo zebate 23 wraz z mechanizmem na nim osadzonym obraca sie na pionowej osi 13. W przypadku gdy zespól przesuwa sie w jednym kierunku, tarcza stanowi narzad napedowy, który sluzy do obracania ramy podtrzymujacej wentylator wbrew tendencji wentylatora do obracania jej w kierunku odwrotnym. Gdy zas zespól przesuwa sie w kierunku odwrotnym, wówczas zarówno wentylator jak i tarcz* wspóldzialaja w obracaniu ramy wentylatora, przy czym tarcza sluzy równiez jako hamulec ustalajacy szybkosc obrotu. W tym samym cza¬ sie pas 35 napedza z duza szybkoscia wentyla¬ tor 32 za posrednictwem kól pasowych 21, 36 i 34. Strumien powietrza wychodzacy z wentyla^ tora zmuszony wiec jest do przedmuchiwania szerokiej powierzchni podlegajacej oczyszcza¬ niu. Rozumie sie, ze zmiana kierunku przesu¬ wania sie zespolu wzdluz biezni powoduje je¬ dnoczesnie zmiane kierunku obrotu ramy wen¬ tylatora. Te zmiany kierunku obrotu sa uskur teczniane za pomoca uruchomiania samoczyn¬ nego sprzegla (które zostanie opisane nizej), podczas gdy wentylator nadal obraca sie do¬ okola swej wlasnej osi w jednym kierunku.Mozna przewidziec zwykle urzadzenia do do¬ starczania pradu elektrycznego do silnika prze¬ suwanego zespolu 5 sluzacego" do wyrzucania powietrza w dól na maszyny i do silnika urza¬ dzenia oczyszczajacego 6 badz tez tylko do tego ostatniego, jesli pozadane jest jedynie oczysz¬ czanie sufitów, scian i górnych powierzchni • zamknietego pomieszczenia.Aczkolwiek przedstawiono osobne zespoly do czyszczenia pod i ponad bieznia, rozumie sie, ze wentylatory moga byc polaczone w jeden prze^ suwny zespól napedzany pojedynczym silni¬ kiem.W przypadku, gdy kazdy z zespolów jest umieszczony osobno na prostej biezni, stosuje sie znane urzadzenia do. odwracania kierunku obrotu kól napedowych na odnosnym koncu biezni. Mozna np. zastosowac drazek poslizgo¬ we osadzony wzdluz wózka i wystajacy ^la jego koncach poza dane konce wózka, przy czym drazek taki jest przystosowany do wspóldzia¬ lania z odpowiednimi, najlepiej elastycznymi zderzakami umieszczonymi na odnosnych kon¬ cach biezni i zaopatrzonymi w sprzegla urucha¬ miane slizgajacym sie ruchem drazka przy za¬ zebianiu sie drazka z zderzakiem, które to sprzegla sluza do odwracania kierunku obrotft kól napedowych. W miedzyczasie wentylator napedzany przez silnik nieprzerwanie obraca sie w tym samym kierunku. — 3 —* Podobnie odwracanie kierunku ruchu oby¬ dwóch polaczonych zespolów do czyszczenia powierzchni maszyn pod bieznia i podsufito- wych powierzchni zamknietej przestrzeni oraz powierzchni znajdujacych sie nad bieznia mo¬ ze — w przypadku gdy zespoly sa umieszczone na prostej biezni — byc uskuteczniane jedno¬ czesnie, jak to przedstawiono na fig. 1. W ta¬ kim przypadku wózek kazdego zespolu jest za¬ opatrzony w drazek 46 poslizgowe osadzony w sposób umozliwiajacy poruszanie sie wzdluz wózka i przystosowany do siegania poza odnos¬ ne konce kazdego zespolu, przy czym przewi¬ dziano urzadzenia do nadawania ruchu slizgo¬ wego drazkom 46 obydwóch zespolów, gdy ko¬ niec drazka jednego z zespolów zazebia sie z zderzakiem na koncu biezni.Najczesciej stosowana konstrukcja uwidocz¬ niona na fig. 1 posiada drazek 47, równolegly do drazka 7 i umieszczony najlepiej ponizej te¬ go drazka, przy czym drazek 41 jest przesuwnie zawieszony pod drazkiem 7 za pomoca wiesza¬ ków 48. Drazek 41 posiada poszerzona glówke 49, przystosowana do zazeBiania sie z wystaja¬ cym przyleglym koncem slizgajacego sie draz¬ ka 46 odnosnego zespolu przesuwnego, tak ze w chwili gdy koniec drazka 46 jednego z zespo¬ lów zazebia sie z zderzakiem na koncu biezni, drazki 46 obydwóch zespolów zostaja jednocze* snie przesuniete w kierunku potrzebnym do od¬ wrócenia kierunku obrotu kól napedowych oby¬ dwóch zespolów.Najlepsza i najbardziej ekonomiczna prace, skierowanego ku górze zespolu oczyszczacza przesuwnego uzyskuje sie przez zastosowanie dobrze opracowanej postaci amortyzujacego "zderzaka osadzonego na odnosnych koncach biezni w celu zatrzymywania zespolu lub zes¬ polów i odwracania ich kierunku ruchu.- Ko¬ rzystna postac zderzaka jest przedstawiona na fig. 1 i sklada sie z podstawy 50 osadzonej na koncu biezni i siegajacej ku górze. Podstawa 50 jest zaopatrzona w rurowe ramie 51 umieszczo¬ ne nad bieznia równolegle do niej i w pew¬ nym od niej odstepie. Tulejka 52, przesuwnie nasunieta na ramie 51 i siegajaca ponizej jego konca, jest polaczona z pionowo zwisajacym zderzakiem 53 lub zazebia sie z nim, przy czym zderzak 53 jest umieszczony na drodze przesu¬ wajacych sie tam i z powrotem drazków 46 zespolu przesuwnego i zazebia sie z najbliz¬ szym koncem drazka 46 gdy zespól przesuwny zbliza sie do konca biezni. Sprezyna 54 miesz¬ czaca sie w tulejce 52 i wpuszczona miedzy zderzak 53 a koniec ramienia 51 sluzy do amor¬ tyzacji sily uderzenia drazka 46 i pedu zespolu lub zespolów przesuwnych, zapobiegajac w ten sposób powstawaniu wstrzasów przy naglym zatrzymaniu sie zespolów przesuwnych. Sluzy ona równiez do ponownego wprowadzenia w ruch zespolów w kierunku odwrotnym.W celu ograniczenia powrotnego ruchu zde¬ rzaka powodowanego przez sprezyne 54 w chwili, gdy .zespól zaczyna przesuwac sie w kierunku odwrotnym oraz w celu stworzenia srodków do ustawiania zderzaka w polozeniu, w którym moze zazebiac sie z drazkiem 46, w podstawie 50 jest osadzony przesuwnie poziomy drazek w ksztalcie litery U, którego jedno ra¬ mie 55 siega wspólosiowo poprzez ramie 51A oraz przez tulejke 52 i zderzak 53 i jest zao¬ patrzony na koncu w nakretke 56 nastawnie przytrzymujaca zderzak 53. Drugie ramie 51 drazka w ksztalcie litery U przechodzi poprzez odpowiedni otwór w podstawie 50 równolegle do ramienia 51 oraz przez zderzak 53 i jest za¬ opatrzony na koncu w nakretke 58 nastawnie przytrzymujaca zderzak 53. Skoro wiec zderzak 53 zazebia sie z koncem drazka 46 przesuwne¬ go zespolu, zostaje on zmuszony wbrew dziala¬ niu sprezyny 54 do amortyzujacego zatrzyma¬ nia zespolów, przy czym drazki 46 odnosnych zespolów zostaja przesuniete podluznie powo¬ dujac odwrócenie kierunku obrotu kól napedo¬ wych a tym samym jednoczesnie odwracajac kierunek ruchu zespolów czyszczacych.Rozumie sie, ze w przypadku zastosowania ukladu pokazanego na fig. 3 takie urzadzenia odwracajace musza byc umieszczone na kaz¬ dym koncu biezni.Gdy zespól oddala sie od zderzaka rozpreza¬ nie sie sprezyny 54 przesunie zderzak ku przo¬ dowi dopóki odcinek 59 drazka w ksztalcie li¬ tery U, laczacy równolegle odcinki 55 i 57 oprze sie o pionowa podstawe 50 wspornika a zde¬ rzak 53 znajdzie sie wówczas ponownie w po¬ lozeniu, w którym zatrzymuje wspomniane ze¬ spoly lub zespól i odwraca kierunek ich ruchu.Takie mechanizmy odwracajace stosuje sie zwykle na kazdym koncu prostej biezni, lecz mozna je równiez .zastosowac w posrednich punktach na ciaglej biezni przedstawionej n& fig. 4 w celu wyeliminowania niektórych po¬ wierzchni z oczyszczania.Wedlug wynalazku polaczone skutki obraca¬ nia sie wentylatora dookola osi pochylonej wzgledem pionowej osi silnika oraz jego obra¬ cania sie dookola wspomnianej osi umozliwia szeroki zasieg oczyszczania powierzchni zam¬ knietej przestrzeni bez wzgledu na to, czy bie- — 4 —£nia, na której jest zespól umieszczony, sklada sie z jednej lub wiecej par równoleglych biez¬ nia polaczonych odpowiednimi krzywymi od¬ cinkami w celu utworzenia nad maszynami )»iezni ciaglej, czy tez sklada sie ona z poje¬ dynczej prostej biezni lub wiecej niz jednej takich polaczonych biezni, na których koncach potrzebne jest odwracanie kierunku przesuwa¬ nia sie zespolów czyszczacych. Rozumie sie, ze wieksza skutecznosc oczyszczania uzyskuje sie stosujac samoczynny mechanizm odwracajacy kierunek, gdyz w ten sposób strumien powie¬ trza moze okresowo docierac do róznych pun¬ któw najrozmaitszymi katami i z bardziej zrózniczkowana intensywnoscia przy kolejnych przesuwach zespolów, niz w przypadku gdyby te zespoly przesuwaly sie do tych punktów za¬ wsze z jednego kierunku.Rozumie sie postacie wykonania przedmiotu wynalazku omówione w zwiazku z rysunkami w niczym nie ograniczaja pomyslu wynalazcze¬ go. PL