PL3625B1 - Lozysko wyrównawcze. - Google Patents

Description

Wynalazek dotyczy lozysk jakfegokol- wiek rodzaju, których powierzchnie, bedace w ruchu wzglednym, oddzielone sa warstwa smaru i podlegaja obciazeniu.We wszystkich lozyskach tego rodzaju rozklad cisnienia jest niejednostajny, skoro czopy i panewki lozyska sa sztywne i po^ wierzchnie sa odrazu dokladnie dopaso¬ wane.Wszelka niejednostajnosc w rozkladzie cisnienia, wywoluje niejednostajnosc tarcia, co prowadzi do miejscowego zwiekszenia lub spaldku zagrzewania. Zjawisko to wywo¬ luje, szczególnie przy znacznej szybkosci powierzchni ciernych, nierównomierne roz¬ szerzenie sie panewek, co powoduje wyci* skanie smaru i przyleganie powierzchni cier¬ nych do siebie.W praktyce zjawiska opisaine ogranicza¬ ja sprezystosc lozyska, starcie lub stopienie warstwy ciernej, gdy ta wykonana jest z metalu bialego zle przewodzacego cieplo.Proponowano niejednokrotnie urzadze¬ nia, zabezpieczajace jednostajny rozklad obciazenia przez podzial powierzchni na od¬ cinki, spoczywajace na dzwigniach wyrów¬ nawczych, lub umieszczonych na kulkach stalowych, albo inne urzadzenia podobne, WynalaJzdk niniejiszy ma na celu zabez¬ pieczyc samoczynny i w przyblizeniu jed¬ nostajny rozklad cisnienia, unikajac nedo- goidnosci urzadzen poprzednich.Pomysl zasadniczy wynalazku polega naJ tern, ze skoro powierzchnie dwu plyt lub innych czesci, posiadajacych rozmaite wspólczynniki rozszerzalnosci1, lub odmien-na temperature, Ji*b w temperaturze takiej utrzymywane jjokladnie do siebie przylega¬ ja, naiep^^B Arty te lub imne czesci ze Wzrostem lemperatury b#da mogly sie ku sobfe przyblizac i odwrotnie.Rysunek uwidocznia pojedyncze przy¬ klady wykonania wynalazku. Fig. 1 przed¬ stawia lozysko walcowe, zaopaitrzome w ze¬ berka wyrównawcze w ksztalcie odcinkcw, przyczepa czesc dolna figury przedstawia widok lozyska* W przdmfo pqdluznym; fig. 2 uwidocznia przekrój poprzeczny Wedlug Ilnrji A—A na ffg. 1; fiig. 3—lozysko walcowe zaiapaitrzone w kolki wyrównawcze w Icsztal- cie stozka w przedstawieniu talriem samem, jak nai ftg, 1. Fig. 4 uwidocznia przekrój po¬ przec?^ wzdluz linji B — B na fig. 3, fig. 4a, 4b i 4c—dolna polowe fig. 4 o rozmaitym ksztalcie korków stozkowych, fig. 5 przed¬ stawia zastosowanie pewtbef liczby korków wyrównawczych dla plyty ruchomej, przy- czem polowa lewa przedstawia widok to^ zyska, a polowa prawa—korki po odjeciu pokrywy lozyska. Fig. 6 daje przekrój we¬ dlug linji c—c na fig.5; fig 7—przekrój przez plyte takiego samego rodzaju jak na fig. 5, lecz z zastosowaniem zamiast korków stoz- IfOtytyck wypelniajacych korków waiWwa- tycfr nagwintowanych. Fig, 8 przedstawia szczególowo w przekroju wykonanie korka srubowego o gwincie podwójnym. Fig, 8a uwidocznia przekrój poprzeczny samego kofka. Fig. 9 — szczegól odmiany, w której korki zamiast byc tuniteszczoneimi wprost na wierzchu pwewkif jak n$J fig. 7, sa wkreco¬ ne w plyte srpdEowa mosiezna. Fig. 10 u- widoczcia sposób budowy fig. 9 z zastoso¬ waniem podwójnych korków stozkowych.Figr 11 wreszcie? przedstawia? polowa gór¬ na — przekrój, dolna — widok ogólny krzy- zulcaj zaopatrzonego w stozkowe ItcdS1 wy¬ równawcze; fig. 12 jest-przekrojem po-linji P — P na fig. lii fig. 13 przedstawia czesc ptOWadnicy.W' lp^ysW py£\ yifal 1 i 2) stosujemy mosiezna panewke b, wy- laina1 wewnatrz warstwa metalu bialego c i zaopatrzona na swej powierzchni zewnetrz¬ nej w zlobki obwodowe o bokach stozkowa¬ tych d, zaciskajacych szereg wycinków pier¬ scieni stalowych e. Kazdy z tych wycinków obejmuje mniej niz polowe obwodu, moze jednak byc z korzyscia utworzony z krót¬ kich kawalków, oddzielonych od siebie wa- skiemi przerwami. Wyclaki et dlugie lub krótkie, przymocowane sa do panewki zapo- meca srub /, przechodzacych przez wycinki, umifeazczonrych w oslonie z odpowiedniego ffiaierjalu.Skoro w takiej panewce powstanie za¬ grzanie miejscowe, panewka 6 rozszerza sie bardziej niz wycinki e, wskutek czego te o- staitnle zaglebiaja sie w wykroje d, przez co unika sie znieksztalcenia warstwy metalu bialego panewki, co zapobiega miejscowemu przywieraniu walu do panewek.Fjg. 3 i 4 przedstawiaja odmiane lozy¬ ska wyzej opisanego, w której wykroje d zastepuja stozkowe wydrazenia, w które wchodza korki stozkowe g, umocowane w tych wydrazeniach srubkami /.Fig. 4a uwidocznia korki g1 o ksztalcie innym, przyczem powierzchnia stozkowa kazd^o z korków podzielona jest nai pewna ilosc powierzchni stozków scietych j1 o wspólnej osi. Powierzchnie wydrazen rów¬ niez sa stozkowe, o tern samem nachyleniu i z odpowiednia wolna przestrzenia. Fig. 4b przedstawia inna postac korków g*, gdzie powierzchnie stozkowe j3 sa utworzone po¬ dobniez, jak w korkach powyzszych, pod¬ czas gdy uskoki /4 sa plaskie i maja odpo¬ wiednia gre.Wreszcie karki g3, przedstawione na fig. 4c, zaopatrzone sa tylko w dwie powierzch¬ nie stozkowe /D i /6, umieszczone jedna we¬ wnatrz drugiej w odleglosci jednakowej cd osi walu a. Wyskok f panewki w ksztalcie pierscienia dzialfa na powierzchnie we- — 2 —wmetrzna ;5 korka, która postóla iia steónie zewnetrznej gre.We wszystkich trzech opisanych powy¬ zej przykladach powierzchnia zewnetrzna korków ma ksztalt kulisty o promieniu nale- co mniejszym od promieni wydrazen, wy¬ wierconych w panewce, natenczas sruby t sa zbyteczne.W razie zyczenia powierzchnie zewnetrz¬ ne korków g na fig. 3 mozna wykonac w sposób powyzszy, przez co sruby stana sie równiez zbedmemi.Na fig. 5 i 6 przedstawiono wynalazek w zastosowaniu do plyty lozyska pionowego'.Plyta mosiiezna k wylozona jest stopem bialym m, i na swym wierzchu posiada pew¬ na illosc zaglebien stozkowych n, z których kazde zaopatrzone jest w kortki stalowe o.Korki te opieraja sie o kadlub r, zaopatrzo¬ ny w czop ze stali hartowanej tak, ze plyta lozyska moze sie w sposób znany kolysac.Kadlub r jest polaczony z plyta k zapomo- ca sruby s. Dzieki podobnemu urzadzeniu wzrost temperatury powoduje, podobnie jak i w wypadku lozyska cylindrycznego, wieik- sze rozszerzanie plyty mosieznej k w po¬ równaniu z karkami stalowemu o, fctdre wskutek tego wchodiza w gniazda glebiej, co pozwala utrzymac powierzchnie cierna ply¬ ty w stanie prawidlowym i mozliwie stalym wzgledem powierzchni pracujacej.Fig. 7 przedstawia inny przyklad wyko¬ nania poprzedniego, w którym zamiast kor¬ ków stozkowych w plycie mosieznej k, w odpowiednie wydrazenia, zaopatrzone w gwint wewnetrzny wkrecono pewna ilosc korków nagwintowanych v.Fig. 8, 8a i 8b przedstawiaja odmiane, w której korki srubowe u posiadaja wyciecia podluzne x, wykonane na podobienstwo zam¬ ka armatniego o gwincie przerywanym i wewnetrzne nagwintowanie wydrazen po¬ siadla taka sama budowe. W tym przykla¬ dzie wykonania wynalazku klin u1 moze miec ksztalt wycinka pierscieniowego, który odpowiadal ks^tailtoWii p*odluzrietgo wykroju gwintowtego korka. Gdy pozad^tnem jest do¬ kladne wyrównanie, wtedy zaJmi&Ist korków opierajacych sie wprost o kadlub r (fig. 7j, mozna stosowac korki wydluzono, jak tó u- widioczniono na fig. 9, które wkreca sie w druga plyta mosiezna k1, która przy obro¬ cie opiera sie o oslone lozyska. W tein spo¬ sób osiaga sie przy jednaikowym gwincie dzialanie podwójne. W przykladzie tym u- mieszcza sie tez klin v, aby przeszkodzic skrecaniu sie kortów w swych gniazdach.JNa fig. 10 uwidoczniono odmiane typu korków stozkowych, przyczem korek o1 ma ksztalt dwóch stozków scietych polaczonych podstawami, umieszczonych w odpowiednich zaglebieniach nakladki k1 i plyty k.Fig. 11, 12 i 13 przedstawiaja1 wreszlcie wynalazek w zastosowaniu do krzyzulca, którego prowadnice sa zaopatrzone w pewna ilosc wydrazen stozkowych. W kazdem z tych wydrazen mitesci sie korek 3, który ze wzrostem temperatury w polaczeniu z: in- nemi czesciami dziala w sposób opisiany.W zaleznosci od sposobu, w jaki lozysko Wspomagane jest zapomoca czesci wyrów¬ nawczych, dzialajacych jako oparcie, po- wierzchnial cierna lozyska pozostaje W przy¬ blizeniu równa, za wyjatkiem miejscowych zmian cisnienia i temperatury. We wszyst¬ kich przykladach wykonania wynalazku za¬ miast stali mozna stosowac stop metalu, zwanego ,,Invalr", co podniesie stopien wy¬ równania wiecej niz dwukrotnie.Zamiast stosowac metale o róznych spól- czynnikach rozszerzalnosci, mozna poslugi¬ wac sie metalami rozszerzajapemi sie jed¬ nakowo, spozytkowujac rózne nagrzewanie róznych czesci.Rzecz jasna, ze odpowiednio do ksztaltu powierzchni ciernej cylindrycznej, stozkowej czy wygietej, wykonanie szczególów moze byc najróznorodniejsze, co jednak nie zmienia istoty wynalazku, - 3 - PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe, 1, Lozysko wyrównawcze, znamienne tern, ze cisnienie na powierzchnie cierna lo¬ zyska rozklada sie na pewna ilosc czesci wyrównawczych, majacych wspólne oparcie, przyczem rózny charakter rozszerzania sie tych czesci, a takze ich oparcie diziala w ten sposób, ze pod wplywem wzrastajacej temperatury moga one wzajemnie sie przy¬ blizac lub oddalac.

2. , Lozyskoi wyrównawcze wedlug zastrz, 1, znamienne tern, ze czesci wyrów¬ nawcze maja postac zeberek w ksztalcie odcinków, umieszczonych w wykroje pa¬ newki, 3, Lozysko wyrównawcze wedlug zastrz. 1, znamienne tern, ze czesci wyrów¬ nawcze maja ksztalt korków stozkowych, gladkich lub uksztaltowanych z dwóch lub wiecej powierzchni stozkowych o wspólnej osi i wierzcholku, 4, Lozysko wyrównawcze wedlug zastrz, 1, znamienne tern, ze czesci wyrów¬ nawcze maija ksztalt korków nagwintowa¬ nych, posiadajacych gwint caly lub przery¬ wany, 5, Lozysko wyrównawcze, wedlug zastrz, 1, znamienne tern, ze czesci wyrów¬ nawcze maja ksztalt podwójnego stozka o zlaczonych podstawach, przyczem kazdy ze stozków dziala tak, ze przy wrpscie tempe¬ ratury zachodzi glebiej w1 odpowiednie wy¬ drazenia, Charles Algernon Parsons. Zastepca: M, Skrzypkowski, rzecznik patentowy.Do opisu patentowego Nr 3625. Ark. i.tf J*H e F% t if zi •z -aiy C29C JX o2a.AYO}U3}tfd nsido oq.X M t)o opisu patentowego Nr 3625; Ark.

3. D Figli. H bruk L. Boguslawskiego, Warszawa. PL