Znane dotychczas urzadzenia do badania lin na wielokrotnie powtarzajace sie zginanie pod obciazeniem polegaja na tym, ze lina opasuje dwie rolki wykonujace ruchy obrotowe zwrotne o pewien kat. Jedna z tych rolek obraca sie okolo osi stalej, druga natomiast okolo osi prze¬ suwnej, na która dziala sila ciagnaca za posre¬ dnictwem dzwigni. Sily dzialajace na rolki i osie sa w tym ukladzie równe dwukrotnemu naciago¬ wi liny. Poniewaz zas naciagi potrzebne do ba¬ dania sa duze, bo rzedu kilkunastu lub kilkudzie¬ sieciu ton, wiec cale urzadzenie, a w szczegól¬ nosci rolki, walki, lozyska, mechanizm i ciezar napinajacy, dwa zamki linowe, ich prowadzenia i podobne czesci musza byc odpowiednio mocne wskutek czego calosc urzadzenia jest bardzo du¬ za, ciezka i kosztowna. Ponadto masy bezwlad¬ nosci, które trzeba przy kazdym skoku urza¬ dzenia przyspieszac i zatrzymywac sa duze, jak równiez duze sa opory tarcia i energia potrzebna do napedu. Wskutek tego zakladanie lin, zmiana rolek oraz zakladanie obciazników stanowia czyn¬ nosci uciazliwe.Powyzsze wady usunieto w urzadzeniu wedlug wynalazku uwidocznionym na rysunku w wido¬ ku bocznym, a czesciowo w przekroju. Lina 1 jest w tym urzadzeniu rozpieta miedzy nierucho¬ mymi uchwytami 2. Rolka 3 porusza sie na ra¬ mieniu wodzacym 4, osadzonym obrotowo na czopie 5 umocowanym na ramieniu 6. Drazek korbowy 7, napedzany czopem 8 dowolnego me¬ chanizmu napedowego, nadaje ramieniowi wodza¬ cemu ruch wahadlowy. Ramie 6 jest umocowane jednym koncem na nieruchomym walku 9, pod¬ czas gdy drugi jego koniec jest obciazony ob¬ ciaznikiem, wykonanym w przedstawionym przy¬ kladzie jako otwarty od góry zbiornik 14; do któ¬ rego doprowadza sie-wede rurka 10, a odprowa¬ dza rurka 11.Przez napelnianie lub opróznianie zbiornika 14 mozna latwo osiagnac kazdy pozadany nacisk rolki 3 na line 1. Koniec ramienia wodzacego 4 posiada szereg otworów 13 umozliwiajacych swo¬ bodne dobranie wymaganej srednicy rolki do da¬ nego rozstawu uchwytów 2 i kata nachylenia li¬ ny. Uchwyty 2 umocowane sa przesuwnie nasankach 12 w celu ulatwienia giecia liny li zmiany kata nachylenia. Poniewaz naprezenie gnaee w. Unie zalezy jedynie od promienia krzy- wizny, a nie ©d kata opasania, katy nachylenia liny mozna, obierac nawet bardzo male.Jak wynika ze znanych zasad statyki mozna w takim ukladzie uzyskac bardzo znaczne napie¬ cia liny, nawet przy nieduzym nacisku rolki, któ¬ ra dzieki temu moze byc bardzo lekka, podobnie jak i pozostale-czesci urzadzenia. Przy wiekszych srednicach rolki mozna ja wykonac jako wycinek kola. Koniec ramienia wodzacego U opisuje luk okolo czopa 5. Srodek styku liny z rolka poru¬ sza sie równiez po luku. Za pomoca odpowied¬ niego wyboru dlugosci ramienia wodzacego, roz¬ stawu uchwytów napinajacych line i kata jej na¬ chylenia mozna osiagnac, ze oba luki pokrywaja sie i wtedy czop 5 i zbiornik 1U sa nieruchome.Mozna tóz uczynic luk ramienia bardziej plaskim niz luk liny i wtedy w skrajnych polozeniach martwych czop 5 lezy cokolwiek wyzej niz w srodku skoku, co wplywa korzystnie na jedno- stajnosc wydatku mocy mechanizmu napedowe¬ go.Przy kazdym -ruchu ramienia wodzacego 4 z jednego polozenia martwego do drugiego i z powrotem, srodkowa czesc liny podlega dwukro¬ tnemu gieciu i prostowaniu. Przy tej samej licz¬ bie obrotów czopów korbowych napedowych ba¬ danie lin odbywa sie wiec dwa razy szybciej, niz w urzadzeniach znanych. PL