W silnikach o tlokach iofeocizych, stero¬ wanych krzywiznowa prowadnica* przenosi siie sity tloków nai prowadnice ziaipomoca krazków,, które sa osadzone w lozyskach kulkowych wzgl, calkowych w poprzecznej glowicy, polaczonej z tlokiem roboczym.Jezeli, jak projektowano, krazki pracuja bezposrednio na lozach lydkowych, to cal¬ kowite cisnienie tloków na krazek przejmu¬ ja tylko kulki, lezace najblizej miejsca ze¬ tkniecia krazka z krzywica.Tego niekorzystnego' obciazenia lozyska kulkowego unika sie przy osadzeniu kraz¬ ka w mysl wynalaizku w ten sposób, ze kra¬ zek nasadzony jest na osi, która jest osa¬ dzona w lozysku kulkowem, umieszczonem obok krazkia w poprzecznej glowicy,, pola¬ czonej iz tlokiem. Umieszczenie lozyska kul¬ kowego obok krazka umozliwia takie pod¬ parcie lozyska kulkoweigo, ze wieksza ilosc kulek przejmuje cisnienie tloka. Jedno* czesnie takie osadzenie krazka uniezalez¬ nia jego srednice od srednicy lozyska kul¬ kowego, tak iz srednice krazka mozna do¬ stosowac do ksztaltu kazdej krzywicy.Lozysko kulkowe moze byc takze nie¬ korzystnie obciazone wskutek tego, ze nie¬ jednostajny ruch krazków, wynikajacy z ksztaltu krzywicy, przenosi sie na lo<- zysko kulkowe. Jednostajna srednia pred¬ kosc w lozysku kulkoiwem mozna w mysl wynalazku uzyskac w ten sposób, ze kraz¬ ki osadza sie na osi luzno obracalnie, wskutek czego znacznie oszczedza sie lo-zyska kulkowe. Aby oprócz tego odciazyc lozysko kulkowe w kierunku osiowym, osadza sile krazki1 nlaJ osi przesuwanie w kierunku podluznym.Rysunek przedstawia kilka postaci wykonania osadzenia krazków wedlug wynalazku.Fi|g, I podstawia boczmy wMbk czesciowo w podluznymi pfziektioiju silnika! spalinlowego, zaopatrzonego w lozysko wedlug wynalazku; fig 2 jest czesciowym przekrojem poprzecznym wzdluz linji A — 1} ne Bg, 1; folg. 3 przedstawiaj pewna postac wykonania lozyska w podluznym przekroju i w wiekszej skali; fig. 4—6 przedstawiaja odmiany wykonania' wedlug fijg. 3; fig. 7 jest widokiem czolowym cze¬ sci fig. 6.W, silniku spalinowym wedlug fig. 1 i 2 w nieruchomym cylinldrze 1 poruszaja sie dwa przeciwbiezne tloki 2, sterowane zapomoca dwóch jednakowych krzywic 3.Te krzywice znajduja sie po obu stronach cylindra 1 na wirujacych tarczach zama¬ chowych 4. Tarcze zamachowe 4, które zafpiamoea pdleiiscilelni 4' sa ze isoba pola- czfcne, tworzac szczelne pudlo, zamykaja¬ ce czesci mechanizmu pednego, sa osa- dzotaie obrotowo z jednej strony na ko¬ zle. 5, diwilgaJja^ym cylikildler 1, z dhigiej strony sa na stale polaczone z walem pednym 6 salmilka, ultozonyim w kozle 5.Naciski tloków 2 przenosza sie na krzy¬ wice 3 przez polaczone z tloczyskami 7 poprzeczne glowice 8, w których dla unikniecia tarcia poslizgowego osadzone sa1 krazki 9, przylegajace do prowadnic krzywiznowych 3. Aby zwlaszcza w cza¬ sie spoczynku 'silnika uniknac opadania tloków 2, mozmal jeszcze dac wewtnetlrzne ptnowadinice ktfzywalzinlowe 10, z któremi wspólpracuja krazki 11.Krazki 9 w wykoinanilu wedlug fi^J. 3 umocowanie sa na koncach wydrazonej osi 12, która jest osadzona: w glowicy 8 zapomoca fazysk kulkowych 13, 14, 15.Lozyska te, zaopatrzone w kulowo wyto¬ czone panewki 17, wsuniete sa w przewi¬ dziane w glowicy gniazda 16* Gniazdla 16 maja w stosunku do swej dlugosci tak cienkie scianki, ze moga byc uwazane za sprezynujace pod dzialaniem nacisków tlokowych. Panewka 17 jest polaczona na stale z glowica 8, a wewnetrzny pierscien 15 z osia 12.Gdyby lozysko kulkowe 13, 14, 15 bylo umieszczone w krazku 9, to nacisk, wy¬ wierany na krazki przez tlok 2, wzgl. krzywilce 3, przenosiliby sie nia jeden pier¬ scien lozysfkaj tylko prziez kiulkil 14, które znajduja sie wlasnie w tern miejscu, w któ- rem sila dziala na krazki. Takie obciaze¬ nie lozyska kulkowego jest bardzo niekoi- rzystne, bowiem calkowite obciazenie przejmuja tylko wspomniane nieliczne kulki i najwyzej jeszcze sasiednie, nato¬ miast wszystkie inne kulki nie biora udzialu w przenoszeniu sil. Wielkosc wiec lozyska kulkowego musi byc obliczona wedlug tych niewielu obciazonych kulek, tak iz lozyska staja sie niewspólmiernie wielkie i ciezkie.Umieszczenie lozyska kulkowego 13, 14, 15 obok krazków 9 umozliwia dowolne uksztaltowanie przenoszenia sil przez lo¬ zysko kulkowe. Jezeli lozysko kulkowe osadzone bedzie elastycznie, to mozna osiagnac, ze sila, przenoszona ptzez lo¬ zysko kulkowe, rozklada sie prawie rów¬ nomiernie na polowie olbwodlu zewnetrz¬ nego pierscienia 13, lezacej w kierunku sily. Prawile polowa kulek -przenosil wów¬ czas sile, tak iz lozysko kulkowej, przenos sizace sily tej samej /wielkosci, Wypada mniejsze i lzejsze. To korzystne obciaze¬ nie lozyska kulkowego uzyskuje sie w wy¬ konaniu wedlug fig. 3 w ten sposób, ze lo¬ zysko kulkowe jest osadzone w stosunko¬ wo cienkosdenjnem gniezdzie 16, jest wiiec otoczone cienkim pierscJenilem, któryjest a tyle podatny, ze wskutek jego ela¬ stycznego odksztalcenia polowa ilosci ku¬ lek 14 jest obciazona. Równiez krazki 9 moga otrzymac srednice,, w kazdym wypad¬ ku najkorzystniejsza dlal wspólpracy z krzywicami 3, bowiem przy wyborze tych srednic nie trzeba zwracac uwagi na wielkosc lozysk kullkojwyeh.Piomiilewalz poszczególne ptumkty krzywic 3 leza w róznych odleglosciach od snod- ka obrotu wnrujajcych mas zamachowych 4, maja wiec one rózne predkosci, wobec cziegio równiiez predkosc obwodowa kraz¬ ków 9 nie jest jednostajna. Krazki naprze- mfflatn opóznia!ja sile lub iprtzyspieszaija, za¬ leznie odi te]go, ozy sile zblizaja dio ze¬ wnetrznych, czy do wefwnietlrznych mar¬ twych polozen tloków 2.Jezeli krazki), tak jak w wykonaniu na fig. 3, sa umocowatne nai osi 12, to te przy- spieszeinjilaJ ii opóznilenila udzielaja stile we¬ wnetrznemu pierscilendlowil 15, kulkom 14 i ich klatce, Jakwiladbmo jednak, lozyska kul¬ kowe sa baJrdzK) wrazliwe nai wahainila sie ilosci obrotów, tak ilz tirwiailosc ich znacznie sie zjiiiniejsza, gdy polaczenie z krazkami jest siztyiwnie.Wady tej unika sie prawie zupelnie w wykonalniiu wedlug fi)g. 4, bowiem krazki 18 sa obrotowo osadzone na osi 12 wzgl. na panewce 19, polaczonej1 z ta osia,, a ziapo- mioca tarcz 20, umoctowiainych na oisaj,, sa ziaibezipileozionie przeciw przesiuniecilom po¬ dluznym. Poniewaz tairefe ma powierzch- nilajch lozyskowych krazków 18 jest wiek¬ sze od tamdlaJ lozyska kulkowej 13, 14, 15, wJiec os 12 otrzymuje ruch obrotowy.Jezeli jednak krazki 18, wskutek wspól¬ dzialania z krzywilcaimiil 3, przyspieszaja lujb zwalniaja, to liatrdle lozyskowe nile wy- sitalrcza do natychmiastowego przeniesienia sil przyspilesizemiila 1 opóznilatmila na lozyska kulkowe. Poniewaz krazki w czasie jed¬ nego obrotu maisy zamachowej 4 wielo- krotnile zwieksza!ja i zmniejszaja swa pred¬ kosc, wiec saima os 12 z 'wewnetrznym piietrsdleiiulem 15 i kulkami 14, przyjmuje srednia jednostajna predkosc, tak iz klaJtka kulkowa mniej siie zuzywa.Jezeli tak, jak w wykonaniu silnika we¬ dlug fi|g. 1, po obu stronach poprzecznej gllawilcy 8 znajduja sile krzywice 3, to wjskuteik niedoklladnoscii wykonaniiaJ moze ziaijsc wypadek, ze jedna prowaidnictal 3 jest nieco przesunieta wzgledem drugiej w kSe- runku obrotu. Pogniewaz kiraziki usilhija zawsze przylegac dó obu prowajdndc, wilec os 12 sitara sie ustajwik: skosnie dio pla¬ szczyzny pionowej, przechodzacej przez os obrotu silnikial, przyczem glowica 8 skre¬ ca sie okolo osi' tloczyska 7. W skosnem polozeniu osi 12 dJziaJlalja na krazki osulofWe saJly, które pirzetniolsza sile na os 12 i na lo¬ zyska kulkowe 13, 14, 15, jezeli krazki sa polaczone z osia nfeprzesuwalnile w kierun¬ ku podluznym jak na fig. 3 i 4. Na dzia- lamiie sil osifowych lozyska kulkowe sa jed¬ nak szczególnie wrazliwe.Celem odciazenia lozysk kulkowych od cisnienia ojsAowiego krazki 23, w wykonaniu wedlug fiig. 5, sa osaldzlone na osi 12, wjzgl. na panewkalch 19, przJesuwalnie w kierun¬ ku Wzdluznym' ii obejmuja prowadnibe 3 bocznemii obrzezami 24, W skosnem polo¬ zeniu osi 12 krazki 23 pod dzAafemieim o- siowych sol moga sile przesuwac wzdluz na panewkach lozyskowych 19, tak iz krazki nie przenosza juz zadnych sil w kierunku osiowym ma os 12 i lozyska kulkowe 13, 14, 15. Aby przytem zapobiec tak wielkiemu przesunieciu krazków 23 pod dziallainitem sad1 osilolwychi, przy którem krazki nie przy¬ legalyby juz calla sizierokosdia do krzywik: 3, krazlkil z&topaltirzionie sa w obrzeza 24, któ¬ re je pmowiadza po prowiadnicach 3. Obrze- za te mioga byc takze przewidziane na krzywicach 3, np. w tlen sposób, ze sa wy¬ konane w positaicil listew 25, przymocowa¬ nych do prowadnik i obejmujacych krazka zie stron czolowych (fig. 6).Jezeli krazki sa osadzone: na osi 12 obrotowo,, jak w wykonaniach wedlug fig. 4—6, tó musSI byc z&lpfewnione diobre smiaJ- — 3nowajniie saimoczynine powierzchni lozysko¬ wych. Jezeli poprzeczna glowica 8 pracuje w zamknietej oslonie, jak w wykonalniu sil¬ nika wledlug fig. 1 i 2, to ostoma jest wypel¬ niona drobno rozpylona oliwia, Smarowai- me krazków 23 odbywa siie wtedy przy po¬ mocy powierzchni chwytajacych oliwe i znajdujacych sile na czolowych sciankach osi 12.W wykomiainiJu wedlug fig. 6 i 7 czolowe konce 26 wydrazonej osi 12 sa zatmkniJete wicretka 27, która jeisit zaiopaftrzona w otwór 28, rozsziefczajacy sfija lejkowaito ku wne- trziu wydrazonej osi!. Na zewtnetrtzinej czo¬ lowej polwilerzichni wkretki 27 urzadzona jest osllotnia 29 spakialnego ksiztoltlta,, w której ma wyloit otwór 28. Ostania! jfesit zaoplatirzO- naj w milmosrodkowo umifeisztózony oit^rór 30. Naprzeciw wkretki 27, wydrazenia osi 12 jest w pewlniej odleglosci zajmkniefe scilamka odbojowa 31. W przestrzeni mie¬ dzy wkretka a scianka odbojowa maja swe wyloty pnomilenibwfe otwory 32, 33, które sa wykonane w czolowych koncach 26 osi1 12 w paimewce 19 ii prowadza do powierzchni lozyskowych krazków 23.W azjate oibSegu osi1 12 w oslonie 4, 4* silnika (fife. 1) otwór 30 chwyta llofay olej i wskutek spdlralnego ksztbailtu oslony 29 prowadlzfl ja do srodkal, tiak iz olej wchodzi do wneftinza czolowego konca 26 osii 12 przez otwór 28. Pcntewaz olej, przechodzac przez otsltome 29 ii wkretke 27, nabiera, ru¬ chu obrotOwiego,, wiec, Wchodzac doi wnetrza wydrazonej osii, wpadla pod dzialaniem si¬ ly cdisrodkewej do otworów 32, 33 i prze¬ dostaje sie dio powierzchni lozyskowej krazkowi 23, W ten sposób jest zapewnio¬ ne dobre smarowianile samoczynne krazków, wspólpracujacych z krzywioaimi) 3. PL