Wynalazek niniejszy dotyczy walu do silników spalinowych i sprezarek tloko¬ wych, zwlaszcza o dwóch czopach korbo¬ wych.Wal wedlug wynalazku wyróznia sie tym, ze jest osadzony w karterze silnika lub sprezarki na lozyskach kulkowych lub rolkowych, przy czym korbowody sa rów¬ niez osadzone na kulkowych lub rolko¬ wych lozyskach na czopach korbowych walu, przez co osiaga sie zmniejszenie strat mocy na skutek dzialania tarcia.Szczególna zas cecha walu wedlug wyna¬ lazku jest moznosc stosowania lozysk kul¬ kowych lub rolkowych o biezniach niedzie- lonych, przy jednoczesnym wykonaniu wa¬ lu niedzielonego. Sile przenosi sie z walu lub na wal za pomoca umieszczonego na wale wienca kola zebatego.Zastosowanie walów korbowych o daw¬ nym ksztalcie uniemozliwialo stosowanie na czopach korbowych i glównych walu niedzielonych lozysk kulkowych lub rolko¬ wych. Lozyska kulkowe i rolkowe o biez¬ ni dzielonej wykazuja natomiast znaczne wady, jak np. wybijanie sie biezni, co po¬ woduje pekanie rolek lub kulek. Chcac zas stosowac lozyska o niedzielonej biezni, trzeba bylo wykonywac waly korbowe skladane dla umozliwienia nalozenia na wal lozysk kulkowych, co znacznie podra¬ zalo wykonanie takich walów.Glówna zaleta walu wedlug wynalazku jest zatem jego proste wykonanie w jed-nym bloku, przez co mozliwe staje sie sto¬ sowanie lozysk kulkowych lub rolkowych niedzielonych i niedzielnego wienca zeba¬ tego do przenoszenia sily. Wieniec kola zebatego mozna, oczywiscie, tez wykonac wprost w wale np. za pomoca odpowied¬ niego frezowania.Dalsza zaleta wykonania walu wedlug wynalazku jest moznosc zestawiania wiek¬ szych ilosci np, dwucylindrowych zespo¬ lów w jeden silnik lub sprezarke i uzyska¬ nia w ten sposób silnika wielocylindrowe- go wzglednie podobnej sprezarki. Wal wykonany wedlug niniejszego wynalazku nadaje sie równiez do zastosowania w sil¬ nikach o ukladzie cylidrów w podwójna gwiazde, w których korbowody schodza sie z kazdej strony walu wspólnie dla kazdej grupy cylindrów na odnosnym czopie kor¬ bowym walu.Na zalaczonym rysunku uwidoczniono przyklad walu wedlug wynalazku o dwóch czopach korbowych, przy czym fig. 1 przedstawia wal w widoku z boku, zas fig. 2 — widok tego walu od strony czolowej.Wal korbowy 1 wykonany w calosci z jednej czesci, posiada czopy 2 i 2a, sy¬ metrycznie rozlozone, przesuniete o 180°.Miedzy czopami sa wykonane dwa wyto¬ czenia 3, na które nasadza sie lozyska kul¬ kowe lub rolkowe, lub powierzchnie tych wytoczen hartuje sie i uzywa bezposrednio jako biezni dla kulek lub rolek opieraja¬ cych sie o nasadzony na nie pierscien umieszczony np. w karterze silnika, lub o- pierajacych sie bezposrednio o odpowiednio wytoczona w karterze i hartowana po¬ wierzchnie przeciwbiezna. Miedzy wyto¬ czeniami 3 znajduje sie kolo zebate 4 wy¬ konane w postaci wienca, który osadza sie na wale albo tez Wykonuje sie bezposred¬ nio w wale np. przez frezowanie. Kolo zebate sluzy do napedzania walu przeno¬ szacego moment obrotowy silnika. Kolo zebate maze równiez sluzyc do przenosze¬ nia sily na kolo posrednie lub odwrotnie, bedac sprzegniete w ten sposób z walem drugiego zespolu dwuczopowego i stanowiac silnik np. czterocylindrowy, a dalej sze- scio cylindrowy itd. Czopy 2 i 2a posiada¬ ja powierzchnie 5, na które z kolei nakla¬ da sie z kazdej strony walu korbowody z lozyskami najlepiej kulkowymi lub rol¬ kowymi. Powierzchnie 5 moga byc rów¬ niez hartowane, tak iz jak powierzchnie 3 sluzyc moga bezposrednio jako powierzch¬ nie biezne dla kulek lub rolek, co jeszcze bardziej upraszcza budowe silnika.Wal mozna, oczywiscie, tez tak wyko¬ nac, ze obydwa czopy korbowe znajduja sie na przyklad jeden w przedluzeniu dru- giego, wtenczas dla wyrównania 'mas nale¬ zy wal zaopatrzyc w odpowiednie wydra¬ zenia wokolo czopów lub przeciwwagi sy¬ metrycznie rozmieszczone. Kolo zebate uwidocznione na fig. 1 i 2 moze byc tak wykonane, ze sklada sie z dwóch nalozo¬ nych wienców zebatych, z których jeden jest naciety skosnie w jednym kierunku, a drugi w drugim kierunku, tak ze przez przyleganie wienców do siebie powstaje na wale w prosty sposób kolo zebate daszko¬ we; kola takie dotychczas wymagaly bar¬ dzo zmudnej i drogiej obróbki mechanicz¬ nej.Wymienione przyklady wykonania nie wyczerpuja oczywiscie wszystkich mozli¬ wosci konstrukcyjnych objetych zakresem niniejszego wynalazku. PL