Wynalazek dotyczy maszyny do druko¬ wania na szablonach, posiadajacej okreso¬ wo poruszania podkladke drukarska oraz samoczynne urzadzenie do podnoszenia i opuszczania szablonów i do poruszania skrofoaczy ruchem zwrotnym. Wedlug wy¬ nalazku wszystkie czynnosci, a wiec poru¬ szanie podkladki drukarskiej, omywanie podkladki, klejenie pasma roboczego odby¬ waja sie .samoczynnie, wlaczanie zas i wy¬ laczanie podkladki drukarskiej uskutecznia sie odrecznie.Wedlug wynalazku ruchy walu silnika napedowego zostaja bezposrednio lub za posrednictwem przekladni zniniejszajacej szybkosc przeniesione na wal przystawki; wal ten mozna za pomoca recznie urucho¬ mianego sprzegla i za pomoca dwóch sprzegiel elektrycznych sprzegac na prze¬ mian albo recznie, albo elektrycznie z wa¬ lem silnika; wal przystawki zostaje za po¬ moca walu napedowego maszyny i za po¬ srednictwem kól zebatych przekladni wpra¬ wiony elektrycznie w ruch szybki i powol¬ ny albo elektrycznie w ruch szybki, a recz¬ nie w ruch powolny, przy czym rózne szyb¬ kosci sa sterowane zabierafciem, przyciska¬ nym do podkladek drukarskich odrecznie lub elektrycznie, który na swej drodze uruchomia kolejno oporek i dzwignie przy¬ rzadu do nastawienia dokladnego, a pod¬ czas uderzania w oporek przerywa obwód pradu sprzegla .szybkobieznego' zamykajac w nastepnej chwili obwód pradu sprzegla wolnobieznego, Zabierak ten podczas ude¬ rzania w dzwignie wskazuje za pomocaprzyrzadu do nastawien dokladnych kon¬ cowe polozenie raportu ailbo tez przerywa obwód pradu sprzegla wolnobieznego i ele¬ ktromagnesów zabieraka, przesuwanego od¬ recznie lltub mechanicznie do poczatkowego polozenia raportu, zamykajac jednoczesnie obwód pradu silnika 'pomocniczego, który za posrednictwem kola zebatego i polaczo¬ nej z nim tarczy rozrzadczej opuszcza sza¬ blony ria pasmo obrabiane, przyklejone do podkladki drukarskiej, oraz zamyka obwód pradu trzeciego silnika, uruchomiajacego przyrzad do skrobania farby drukarskiej w celu umieszczenia jej na pasmie obra¬ bianym; silnik ten jest wylaczany za po¬ moca przelacznika z gwiazdy w trójkat.Nastepnie uruchomiony zostaje znowu sil¬ nik podnoszacy szablony, który za posred¬ nictwem kola zebatego i tarczy rozrzadczej podnosi szablony zamykajac jednoczesnie obwód pradu dlektromagnesów zabieraka i sprzegla szybkobieznego.Na rysunku przedstawiony jest przy¬ klad wykonania maszyny wedlug wynalaz¬ ku. Fig. 1 przedstawia widok z boku stro¬ ny napedowej maszyny, fig. 2 — widok z góry przyrzadu do klejenia pasm obra¬ bianych, fig. 3 — przekladnie z przyrza¬ dem do nastawien dokladnych w widoku z góry, fig. 4 — przekrój pionowy przyrza¬ du do klejenia, fig. 5 — widok z przodu przekladni oraz przyrzadu do podnoszenia i opuszczania szdblonów, fig. 6 — widok z góry przyrzadu do skrobania farby dru¬ karskiej, fig. 7 i 8 przedstawiaja urzadze¬ nie do zmiany kierunku ruchu przyrzadu do skrobania w widoku z 'boku wzglednie z góry, fig, 9 i 10 — przyrzad do nasta¬ wien dokladnych w widoku z góry wzgled¬ nie z boku, fig. 11 i 12 — przedni koniec szablonu w widoku z góry wzglednie z bo¬ ku, a fig. 13 przedstawia uklad polaczen maszyny do napedu elektrycznego.Glówna czesc maszyny do drukowania na szablonach stanowi stól drukarski 1, oblozony filcem i ogrzewany od dolu, oko¬ lony w kierunku podluznym tasma bez konca 2 wykonana z gumy, tkaniny gumo¬ wanej 'itd. i stanowiaca podkladke dru¬ karska. Tasma 2 przechodzi po walcach 3 i 4 osadzonych na waskich bokach stolu 1 i porusza sie w kierunku walca 3. Walec 3 jest osadzony na wale napedowym 5 ma¬ szyny, na który ruch obrotowy walu silni¬ ka napedowego A jest przenoszony za po¬ srednictwem przekladni B do samoczynne¬ go lub nawlpól samoczynnego napedu ma¬ szyny. Równolegle do walca 4 znajduje sie przyrzad do klejenia / sluzacy do samo¬ czynnego naklejania pasm, a nad stolem . drukalrskim znajduja sie szablony 6 z przy¬ rzadem // do skrobania farby drukarskiej w celu umieszczania jej na pasmach obra¬ bianych 7, odwijanych z rollki i wykona¬ nych z gladkiej lub szorstkiej tkaniny i z takiegoz papieru lub innego materialu.Pod stolem / znajduje sie przyrzad do omywania ///, przez który przechodzi dol¬ ny pas podkladki drukarskiej 2 i w którym pas ten zostaje oczyszczony samoczynnie z kileiwa, farby drukarskiej itd. Wewnatrz stolu drukarskiego 1, zlozonego z wiekszej liczby plyt usztywnionych dzwigarami 8 i zamknietych z boków, a zamknietego od dolu na ksztalt skrzynki dolnym pasem podkladki drukarskiej, znajduja sie grzej¬ niki 9, wykonane w postaci samoistnych grzejników powietrznych, parowych, elek¬ trycznych itd. Stól / moze byc równiez przylaczony do ogrzewania centralnego, zbudowamego w, ten sposób, aby srodek grzejny poza stolem drukarskim przeply¬ wal ponadto przez walec dociskowy 10% sluzacy do dociskania zadrukowywanego pasma 'roboczego 7 do podkladki drukar¬ skiej 2 podleczonej klejem, oraz przez przyrzad do omywania /// i przez suszar¬ ke IV do suszenia zadrukowanego juz pas¬ ma 7.Cieplo wytworzone za pomoca grzejni¬ ków 9, wyplywajace w poblizu miejsca kle¬ jenia ze istolu drukarskiego i z walca do- — 2 —ciskowego 10, zastaje uzyte do naklejania pasma 7. Aby zamooowywanie tego pasma na podkladce drukarskiej 2 nastepowalo w stanie napiecia go i przy uzyciu mozli¬ wie malej ilosci kleiwa, uzywa sie do na¬ klejania pasma 7 pasm kleiwa //, które pod-naciskiem walca dociskowego 10 two¬ rza sie miedzy podkladka 2 i pasmem 7, W ten sposób, ze kleiwo naklada sie za plomoca cylindrycznego narzadu 12 zaopa¬ trzonego w zeberka. Narzad 12^ zlozony z kilku czesci osadzonych luzno miedzy podkladka 2 i walcem 14 odbierajacym kleiwo, siegajacym do srodka zbiornika 13 kltówa i zazebionym z walcem kierowni- cz^tm 4, jest z boku prowadzony za pomo¬ ca dzwigni nastawczej 15 i jest wprawiany w ruch dzidki tarciu podkladki drukarskiej oraz wallca 14. Zeberka narzadu 12 sa (naj¬ lepiej) tak waskie i oddalone od siebie tak, aby |asma kleiwa 11, przenoszone na pod¬ kladke drukarska 2, po rozwalcowaniu nie stykaly sie ze sdba. Przyrzad / posiada walec naciskowy 16, osadzony przestawnie w lozyskach i zapobiegajacy przejmowaniu za pomoca walca 14 zbyt duzej ilosci klei¬ wa. Jako kleiwo nadaje sie np. dekstry¬ na, która w stanie suchym staje sie twar¬ da jak szklo, lecz w cieplej wodzie roz¬ puszcza sie szybko, tak iz usuwanie kleiwa z podkladki drukarskiej w przyrzadzie do omywania /// odbywa sie bardzo szybko.Ponadto rozwalcowane kleiwo wnika tylko slabo w tkanine, tak iz tkanina ta nadaje sie zawsze do nakladania na nia kleiwa.Nad miejscem klejenia w przyrzadzie / z obydwóch stron podkladki 2 umieszczo¬ ne sa ramiona nastawcze 17 oraz blaszane plytki prowadnicze 18,'posiadajace wyste¬ py 19, przylegajace do krawedzi podklad¬ ki, wystajace pionowo w dól i powodujace prawidlowe nabieganie podkladki 2 na stól drukarski. Wzdluz stolu drukarskiego pod¬ kladka 2 przebiega bez luzu - pomiedzy dwiema szynami prowadniczymi 20 zamo- cowywanymi na bokach stolu drukarskie¬ go, z których nad podkladke drukarska wystaje elastyczny przyciskacz 21, np, w postaci cienkiego paska z gumy, blachy, tkaniny usztywnionej itd., tak iz podklad¬ ka drukarska jest zamknieta jak gdyby w prowadnicach. Obie plytki prowadnicze 1S wywieraja równiez od góry nacisk na podkladke 2, która jest podatna, i ulatwia¬ ja jej nabieganie na stól 1 przez wsuwa¬ nie tej podkladki w kierunku srodka sto¬ lu. Zamiast plytek prowadniczych mozna zastosowac równiez krazkijprowadnicze lub narzady podobne. Podkladka drukarska 2 w przestrzeni miedzy walcem 4 i stolem 1 jest najkorzystniej podparta dzwigarem 22.Boczne prowadzienie górnego pasa podklad¬ ki przeciwdziala jego przesunieciom bocz¬ nym i po przekatni, powodowanym budo¬ wa podkladki, ogrzewaniem, ochladzaniem itd., tak iz podkladka drukarska 2 swa po¬ dluzna osia srodkowa porusza sie zawsze dokladnie wzdluz podluznej osi srodko¬ wej stolu drukarskiego. Równomierny bieg podkladki drukarskiej jest zapewniony dzieki temu, ze walce 3 i 4 sa zespolone ze isoba za pomoca napinanego lancucha napedowego 23, który jest napedzany wa¬ lem napedowym 5 maszyny.Filmowe szablony drukarskie 6 zamo- cowuje sie na dwóch mocno zlaczonych ze soba szynach 24, osadzonych równolegle do podkladki drukarskiej 2 tak, iz moga byc podnoszone i opuszczane; szyny te sa pro¬ wadzone za pomoca drazków 25 w jednej lub wiekszej liczbie prowadnic 26, zamoco¬ wanych pionowo na stole- 1, tak iz przesu¬ niecia podluzne i boczne szyn 24 sa nie¬ mozliwe. Dzieki temu w przypadku druku wielobarwnego szablony pasuja zawsze do¬ kladnie do siebie. Podnoszenie i oipuszcza- nie szablonów nastepuje w chwili, gdy pod¬ kladka drukarska 2 jest nieruchoma, i jest uskuteczniane za pomoca dzwigni 27, wy¬ konanej jako dzwignia katowa i urucho¬ mianej odrecznie. Dzwignia 27 jest za po¬ moca drazka pociagowego 28 polaczona — 3 —z ukladem drazków 29 \ podczas ruchu drazka 28 szyny 24, a zatem i szablony 6, sa przesuwane do góry i na dól. Drugi dra¬ zek 30 laczy dzwignie 27 z kolem zebatym 31, zaopatrzonym w korbe, silnika C, tak iz szablony 6 mozna podnosic i opuszczac równiez za pomoca silnika. Do przymoco¬ wywania szablonów 6 sluza przednie i tyl¬ ne klamerki 32 i 33, zaciskane na obydwóch szynach 24. Klamerki przednie 32 zacho¬ dza za trzpienie oporowe 34 osadzone na podluznych bokach szablonów. Trzpienie te dociskaja klamerki za pomoca sruby za¬ ciskowej 35, zakrecanej odrecznie, do prze¬ dniej szyny 24 sluzacej jednoczesnie jako szyna oporowa stolu drukarskiego 1. Dzie¬ ki temu przedni koniec szablonu zostaje ustalony nieprzesuwnie w kierunku podluz¬ nym i bocznym stolu drukarskiego. Aby tylny koniec szablonu nie przesuwal sie w bok, klamerfa tylne 33, a z nimi i sza¬ blon, za pomoca bocznych trzpieni oporo^ wych 36 i sruby 351 sa dociskane w kie¬ runku bocznym. Za pomoca sruby 351 moz¬ na ustalac ewentualne wychylenie z kie¬ runku pionowej osi srodkowej szablonu, który mozna dopasowywac z boku. Liczba zamocowywanych szablonów zalezy od liczby drukowanych barw. Przez zastoso¬ wanie odpowiednio dobranych barwnych wyciagów wzorów mozna za pomoca trzech do czterech szablonów osiagac duza licz¬ be odcieni barwnych przy stosunkowo ma¬ lej dlugosci stolu. Szablony, za pomoca których mozna wydrukowac jeden tylko kolor, musi sie — w celu wykonywania druku wielobarwnego — stosowac w wiek¬ szej liczbie, tak iz maszyna bedzie stosun¬ kowo dluga, przy czym tylko stól drukar¬ ski z podkladka drukarska zostaja zmie¬ nione, podczas gdy oba konce czolowe ma¬ szyny pozostaja niezmienione. Równiez sze¬ rokosc maszyny moze byc dowolna, tak iz zadrukowywanie szerokich tasm lub poje¬ dynczych kawalków, np. serwetek stolo¬ wych, mozna uskuteczniac w jednym prze¬ biegu roboczym.Po naklejeniu pasm roboczych dalsza czynnoscia posrednia do' drukowania jest skrobanie farby drukarskiej w celu umie¬ szczenia jej na pasmie roboczym. Skroba¬ nie to uskuteczniane przy uinieruchomionej podkladce drukarskiej i obnizonych sza¬ blonach uskutecznia sie albo za pomoca samoczynnie pracujacego przyrzadu do skrobania fatfby drukarskiej, albo odrecz¬ nie przez przesuwanie ruchem zwrotnym farby drukarskiej na szablonach 6. Przy zastosowaniu przyrzadu samoczynnego far¬ be drukarska przetlacza sie przez szablon ny na paismo obrabiane 7 za pomoca skro- baczy lub zbieraczy 37, które sa poruszane ruchem zwrotnym za pomoca silnika D, zalezn0go od silnika C. Przy napedzie od¬ recznym nalezy ponadto uwzglednic, czy stosuje sie szablony o grubych i delikat¬ nych wzorach równoczesnie, wzglednie czy w jednym miejscu jednego odcinka dru¬ karskiego potrzeba mniej, a w drugim wie¬ cej farby drukarskiej. Na przebieg druko¬ wania wywiera korzystny wplyw ogrzanie stolu drukarskiego. Farba po nalozeniu jej na pasmo obrabiane równoczesnie wydzie¬ la wilgoc, która zostaje stracona w otwar¬ tych miejscach szablonów posiadajacych tlo z gazy i powoduje stale zachowanie miekkosci farby drukarskiej, oraz stale otwarcie oczek we wzorach szablonów Dzieki temu umozliwione zostaje ciagle i nieprzerwane drukowanie wzglednie wy¬ mycie szablonów po dluzszej przerwie, np. w nocy. Po drukowaniu, szablony 6 zosta¬ ja podniesione za pomoca dzwigni 27 sa¬ moczynnie lub odrecznie, co stanowi za1- konczenie zaJbiegu dHikowania jednego ra¬ portu. Zadfrukowane pasmo 7 dostaje sie teraz przy nastepnym przesuwie raportu do suszairki IV, do której ono zostaje wcia¬ gniete za pomoca walka 38, na którym jest zamocowana koncówka 39 zespolona z po¬ czatkiem pasma 7. Walek 38 jest nape- — 4 —dzany za posrednictwem pasów 40 lub po¬ dobnych srodków walem napedowym 5 ma¬ szyny. Zamiast walka 38 w lozyskach mo¬ ze byc osadzony nieprzedstawiony na ry¬ sunku wal napedowy, który wyprowadza gotowy towar z suszarki IV na zewnatrz.Na tym odcinku drogi towar zostaje ochlodzony i doprowadzony do przyrzadu ukladajacego, który go sklada.Podczas gdy pasmo 7 zostaje sciagnie¬ te o dlugosc raportu z podkladki drukar¬ skiej 2, dolny pas tego pasma przesuwa sie przez przyrzad do omywania ///. Omy¬ wanie uskutecznia sie w zbiorniku 41, przez' który przeplywa srodek grzejny i który posiada szczotki obrotowe 42 zanurzajace sie w wodzie. Poza tym pod podkladka drukarska umieszczone sa zgarniacze 43 przesuwane w kierunku bocznym, a nad podkladka 2 j zgarniaczami 43 osadzone sa walki 44 (fig. 5); dzieki tym narzadom kleiwo i fa/rlba, rozmiekle w cieplej wodzie podczas postoju podkladki drukarskiej, zo¬ staja podczas dalszego ruchu zmyte i ze¬ skrobane. Szczotki 42 Oraz zgarniacze 43 sa napedzane pednia lancuchowa 45 itd. za pomoca przekladlni B. Oczyszczona pod¬ kladka! drukarska 2 na drodze do przyrza¬ du do klejenia / zostaje napieta za pomo¬ ca walka 46 i osuszona cieplem stolu dru¬ karskiego, promieniowanym w kierunku_ku dolowi.Raportowe wzgheame oikresowe przesu¬ wy podkladki drukarskiej 2 moga byc usku¬ teczniane silnikiem A lub recznie. Silnik A jest polaczony z walem napedowym 5 za posrednictwem przekladni B, która moze byc wlaczana na przemian za pomoca sprzegiel elektrycznych E i F lub za po¬ moca sprzegla G uruchomianego recznie.Sprzegla E i F maja na celu szybkie i po- wolfoe poruszanie podkladki drukarskiej 2 w przypadku napedu elektrycznego, a sprzeglo G sluzy do uruchomiania pod¬ kladki w przypadku braku pradu w sprze¬ glach E i F powodujac ruch szybki pod¬ kladki, razem ^zas z hamulcem H powodu- je ruch powolny tej podkladki, podczas gdy na walie przystawkowym 47 osadzone jest kólko reczne J umozliwiajace poru¬ szanie podkladki drukarskiej 2 od reki.Uruchomianie przekladni B nastepuje wtedy, gdiy podnoszenie i obnizanie szablo¬ nów 6, jako tez przeciskanie przez nie far¬ by drukarskiej ma byc uskuteczniane recz¬ nie, a silniki C i D, jako tez wszystkie po¬ zostale czesci elektryczne maszyny poza silnikiem A, sa wylaczone. Tarcza pasowa 48 (fig, 3), polaczona pasem z walem sil¬ nika A, obraca sie po wlaczeniu silnika A najpierw jalowo. Tarcza nieokragla 49, któ¬ ra podczas przekrecania dzwigni recznej 51, zamocowanej na koncu walu 50, obra¬ ca sie okolo osiil tego walu, przesuwa, dzie¬ ki nacisnieciu dzwigni sprzeglowej 52 osa¬ dzonej wahliwie kolo stalej osi obrotu, ha¬ mulec sprezynowy lub podobny w kierun¬ ku osiowym ku tarczy pasowej 48 i sprze¬ ga ja z walem przystawkowym 47, który za posredtolctwem kól zebatych 53, 54, 55, 56 przekladni B, zmniejszajacej liczbe obrotów walu silnikowego, powoduje ruch ku przodowi podkladki drukarskiej 2 w tempie przyspieszonym. Podczas wstecz¬ nego obrotu dzwigni recznej 51 sprzeglo G zostaje znowu wylaczone i równoczesnie zostaje zacisniety hamulec szczekowy H, tak iz podkladka drukarska zostaje unie- ruichomionia. Hamulec szczekowy H (fig. 5) jest osadzony w kole zebatym 56, wykona¬ nym w postaci oslony i umieszczonym na wale napedowym 5, i zostaje uruchomiony za pomoca siworznia 57, który jest sterowa¬ ny za pomoca tarczy nleokraglej 58, za- mocowanej na tylnym konca walu 50.Obracanie walu przystawkowego 47, a za¬ tem i walu napedowego 5, moze byc usku¬ teczniane recznie za pomoca kólka reczne¬ go J w celu osiagniecia dokladnego nasta¬ wienia podkladki drukarskiej w jej konco¬ wym polozeniu raportowym.— I —Nastawianie reczne, które przy pólsa¬ moczynnym . urzadzeniu napedowym jest niezbedne, uskutecznia sie za pomoca przy¬ rzadu K do nastawien dokladnych, posia¬ dajacego narzad wskaznikowy, wskazujacy nastawienie w powiekszeniu, np. w postaci wskazówki 59, 60 o dWóch nierównych ra¬ mionach, polaczonych ze sdba za ^pomoca sprezyny naciagowej, przy czym ramie krót¬ sze 59 przez uderzanie zabieraka L, zaciska¬ nego na podkladce drukarskiej 2, zostaje wychylone o maly kawalek drogi, dluzsze zas ramie 60, zlaczone poprzez kólko ze¬ bate z krótkim ramieniem 59, wychyla sie wbrew dzialaniu sprezyny wielokrotnie bar¬ dziej i uderza w przestawny kontakt 61 lub podobny narzad, ograniczajacy doklad¬ nie skok podkladki drukarskiej i wskazu¬ jacy go optycznie lub akustycznie. W przy¬ padku napedu elektrycznego uruchamiany jest jeden lub wieksza liczba nizej opisa¬ nych laczników elektrycznych.Zahiierak L, który posiada plytke zaci¬ skowa 63, zaciskana elektromagnetycznie lub recznie za pomoca odejmowalnej dzwi¬ gni 62 (fig. 10) na podkladce drukarskiej 2, zostaje po osiagnieciu polozenia koncowe¬ go podkladki drukarskiej recznie lub me¬ chanicznie cofniety wstecz az do oporka 64 umieszczoniago w polozeniu poczatkowym wzglednie na poczatku raportu. Mechanicz¬ ne cofanie zabieraka L jest uskuteczniane za pomoca nagwintowanego wrzeciona 65, które przechodzi przez zabierak i które jest stale obracane za posrednictwem prze¬ kladni 66 (fig. 3} zmniejszajacej szybkosc i polaczonej z silnikiem A. Do otworu wy¬ konanego w zabieraku wzglednie w wydra¬ zonym elektromagnesie 67 tego zabieraka, po obluznieniu zdbieraka, Wtyka sie luzno trzpieniek 68, który zachodzi w rowek na¬ gwintowanego wrzeciona i powoduje cofa¬ nie zabieraka L. Przed ponownym urucho¬ mieniem podkladki drukarskiej trzpieniek 68 zostaje usuniety, a zabierak L zostaje ponownie zacisniety, tak ii przesuwa sie az do krótszego ramienia 59 przyrzadu K do nastawien dokladnych. Przy obracaniu kólka recznego J przyrzad do nastawien dokladnych K umozliwia odczytywanie naj¬ mniejszych ruchów podkladki drukarskiej.Dzieki temu podkladka ta daje sie, zawsze bardzo dokladnie nastawiac pod podniesio¬ nymi szablonami 6.Za pomoca dzwigni katowej 27 po usku¬ tecznionym nastawieniu podkladki drukar¬ skiej 2 obnizone zostaja szablony 6, po czym farba drukarska zostaje mechanicznie lub odrecznie- przetarta przez szablony na pasmo obrabiane 7. Po przetarciu farby drukarskiej szablony zosta,ja znowu pod¬ niesione za pomoca dzwigni 27.W przypadku napedu elektrycznego sil- nflri A, Ci D sa uruchomiane ria przemian; silniki te sa przylaczone do wspólnej sie¬ ci M; sa one — jak i pozostale elektrycz¬ ne srodki napedowe maszyny — wlaczane lub wylaczane na przemian albo czesciowo równoczesnie za pomoca laczników elek¬ trycznych a, b, c, d, e, f (fig. 13), wbudo¬ wanych w siec pradu slabego lub silnego, i powoduja nieprzerwana prace maszyny.Sprzeglo G oraz hamulec H sa podczas na¬ pedu elektrycznego wylaczone, a dzwignia 62 zabieraka L jest zdjeta, tak iz zabierak daje sie na podkladce drukarskiej 2 elek¬ trycznie zaciskac i mechanicznie przesu¬ wac do tylu. W przekladni B dzialaja w tym przypadku elektryczne sprzegla E i F, a w zabieraku L — elektromagnesy 67 i 69, które zostaly wlaczone poprzez laczniki ukladu a—/. Sprzegla E i F powoduja ko¬ lejno szybkie i powolne obracanie sie wa¬ lu napedowego 5 maszyny, a wiec i szyb¬ kie lub powolne przesuwanie sile podkladki drukarskiej 2: Na walie przystawkowym 47 osadzona jest druga tarcza pasowa 70 ze sprzjeigilieim E oraz trzebia tarcza pasowa 71 ze sprzeglem F (fig. 3). Tarcza pasowa 70 jest polaczona za pomoca pasów bezposred¬ nio z walem silnika A, a tarcza pasowa 71 — za pomoca pasa — z walem 72 prze- — 6 —kladni 66 do zmniejszania szybkosci. Obie tarcze pasowe 70 i 71 biegna z poczatku ja¬ lowo. Po wlaczeniu sprzegla E, to znaczy po sprzezeniu tarczy pasowej 70 z walem przystawkowym 47, podkladka drukarska 2 jest poruszana za pomoca kól zebatych 53, 54, 55, 56 przekladni B szybko do przodu.W razie wlaczenia sprzegla F i sprzezenia tarczy pasowej 71 z walem przystawko¬ wym 47 liczba obrotów tego walu zostaje obnizona za pomoca przekladni 66 o tyle, ze podkladka drukarska 2 za pomoca kól zebatych 53, 54, 55, 56 jest poruszana po¬ woli do koncowego polozenia raportu, unie¬ ruchomionego za pomoca narzadu K do na¬ stawien dokladnych, podczas gdy przy re¬ cznie uruchomianym wale napedowym 5 koncowe polozenie raportu podkladki dru¬ karskiej, jak wyzej podano, zostaje wska¬ zane przez: wychylenie wskazówki 60 az do elektrycznego kontaktu 61. Równoczesnie z unieruchomieniem podkladki, drukarskitaj 2 w przypadku napedu elektrycznego wy¬ laczony zostaje za pomoca wskazówki 60 i kontaktu 61 prad elektromagnesu 67 i 69 zdbieraka L oraz sprzegla F, a obwód pra¬ du silnika C zostaje zamkniety. Podczas gdy sprzegla E i F sa wylaczone, silnik C natomiast jest wlaczony, plyta zaciskowa 63 zabieraka L jest zwolniona, a trzpie¬ niek 68, osadzony na stale w otworze wy¬ drazonego elektromagnesu 67, opada1 wsku¬ tek czego osiaga sie cofanie zabieraka L za pomoca wrzeciona nagwintowanego 65.Wrzeciono to posiada na jednym koncu zlobek pierscieniowy 73 % w który wchodzi trzpieniek 68 w poczatkowym, przez opo- rek 64 ograniczonym polozeniu zabieraka l,i W którym trzpieniek ten pozostaje do¬ póty, az zostanie wzbudzony elektromag¬ nes 67. Podczas tego silnik C, który za po¬ srednictwem tarczy rozrzadczej 74, pola¬ czonej z tarcza korbowa 31, bierze udzial w* elektrycznym rozrzadzie maszyny, po^ woduje przez pól obrotu obnizenie szablo¬ nu 6. Kolo zebate 75 osadzone na wale sil¬ nika C przenosi ruch walu silnika na kolo zebate 31 z korba polaczona za posred^- rictwem ukladu drazków 30, 27, 28, 29 z szynami 24 przytrzymujacymi: szablo¬ ny. Pólobrót -koila zebatego 31 jest sa- modzynnie sterowany za pomoca laczni¬ ków ukladu a—f oraz za pomoca tar¬ czy rozrzadczej 74; te same narzady po¬ woduja po obnizeniu szablonów samo¬ czynne wylaczenie sie silnika C. Silnik C powoduje za posreidnictwem tarczy roz¬ rzadczej 74 i laczników ukladu a—/ wla¬ czanie sie silnika D, który uruchomia przy¬ rzad // w celu przetarcia farby drukarskiej przez szablony na pasmo obrabiane 7.Przyrzad // posiada tasme bez konca 77 poruszana silnikiem; tasme te stanowi np. lancuch, na którym zamocowany jest kciuk 78 oraz sworzen 79, który porusza sanecz¬ ki 80 ruchem zwrotnym. Przy tym kciuk 78 obraca za kazdym razem tarcze rozrzad- cza 81 o gwiazdziscie rozmieszczonych kon¬ taktach 82 dokola jej wlasnej osi i doprgr wadza po dostaitecznym oskrobaniu jeden z kontaktów 82 do styku z nieruchoma sprezyna kontaktowa 83, dzieki której zo¬ staje znowu wylaczony silnik D z pomoca jednego z laczników a-—/. Do obu konców saneczek 80 przyczepione sa konce liny 84, stanowiacej narzad pociagowy bez konca.Lina 84 jest w kilku miejscach polaczona z frzymakiem 85 skrobaeza, który przy wlaczonym silniku D przesuwa sie ruchem zwrotnym w kierunku szerokosci stolu dru¬ karskiego ponad szablony 6 opuszczone na podkladke drukarska 2. Szablony 6, nasta¬ wione i unieruchomione za pomoca przed¬ nich i tylnych klamerek 32 i 33 odpowied¬ nio do raportu ponad podkladka drukar¬ ska 2, znajduja sie miedzy dwiema ze¬ wnetrznymi szynami prowadniczymi 86, na których przednim i tylnym koncu osadzo¬ ne sa krazki prowadnicze wzglednie kraz¬ ki linowe 87. Korzystne jest stosowanie je¬ szcze trzeciej szyny prowadniczej 88, — 7 —umieszczonej w miare mozliwosci miedzy srodkowymi szablonami i posiadajacej ró¬ wniez krazek prowadniczy 87, tak iz lina 85 za pomoca dalszych krazków prowad¬ niczych 87, osadzonych na tylnej stronie maszyny, jest prowadzona ciagle. Lina ta w trzech miejscach nad stolem, drukarskim ma wyglad liny podwójnej, której jeden pas biegnie w jednym kierunku zgodnie z ruchem liny, a drugi biegnie w kierunku przeciwnym. Trzymak skrobacza, przymo¬ cowany do trzech równobieznych pasów li¬ ny 84, jest osadzony na prowadniczych pio¬ nowych trzpieniach sprezynowych 89 sane¬ czek 90 przesuwnie w ^ierumku pionowym; trzpienie te przesuwaja sie w szynach pro¬ wadniczych 86, 88 i powoduja za pomoca szyn krzywiznowych saneczek 91 oraz oporków 92 zmiane ruchu trzymaka 85 skrobaczy w polozeniach koncowych. Trzy¬ mak skrobacza opiera sie za posrednic¬ twem krazków 93 na szynach krzywizno^ wych saneczek &/, przy czym krzywizny tych szyn podczas ruchu trzymaka w pro¬ wadnicach 86, 88, ograniczonych oporkami 92, biegna ku górze poczawszy od "wyste¬ pu 94 krzywiziiy 91 na odcinku wznosza¬ cym sie ku srodkowi krzywej, a z drugiej strony biegna ku dolowi, az do zetkniecia sie z drugim wystepem 94, dzieki któremu krazek 93, a zatem i trzymak 85, zostaje zabrany w drugim kierunku za pomoca przebiegajacego tedy pasa liny/ Saneczki 90 i 91 sa umieszczone luzno, przesuwnie i zwrotnie w szynach prowadniczych 86, 88. Trzymak 85 stanowi szyna ze szczelina podluzna 95, dio której od góry wklada sie skrobacze 37 obciazone ciezarkami; skro¬ bacze te dzieki wlasnemu ciezarowi opie¬ raja sie na szablonie 6 tak, iz skrobacze posuwaja przed siebie w kierunku ruchu trzymaka kupki farby nalozonej na sza¬ blon recznie lub za pomoca specjalnego przyrzadu. N& koncach szyn prowadni¬ czych 86, 88 przesuwaja sie skrobacze 37 znajdujace sie za kupka farby zabierajac ja przy dalszym ruchu trzymaka w drugim kierunku. Liczba ruchów zwrotnych daje sie nastawiac za pomoca tarczy rozrzad¬ czej 81 stanowiacej wylacznik, który jttz przy jednym uderzeniu kciuka 7£ lub tez po kilku takich uderzeniach wylacza sil¬ nik D. Kontakty 82 tarczy rozrzadczej 81 mozna przestawiac; mozna tez nastawiac je osobno dla kazdego rodzaju ruchu. Gdy kciuk 78 uderza w jeden z oporków tarczy rozrzadczej 81, wykonanych w tej samej liczbie co i kontakty 82, wówczas obraca on tarcze rozrzadcza 81 o 1/12 obrotu.Silnik D zostaje wiec wylaczony juz po jednym ruchu tam i z powrotem trzyma¬ ka 85. Gdy na tasmie 77 zastosowane sa dwa kciuki 78, osadzone w jednakowych odstepach od siebie, silnik D zostaje wy¬ laczony juz po jednym ruchu tam lub z powrotem trzymaka. Jezeli na tas¬ mie 77 znajduje sie jeden kciuk, a na tarczy rozrzadczej 81 — szesc lub mniej¬ sza liczba kontaktów 82 przy dwunastu oporkach, to sprezyna kontaktowa 83 styka sie dopiero po dwu^ lulb wielokrotnych obie¬ gach kciiuka 78 z jednym z kontaktów 82, tak iz silnik D zostaje wylaczony dopiero po dwur lub wielokrotnym przesuwie tam i z powrotem trzymaka.Po dostatecznym oskrobaniu wzglednie po wylaczeniu silnika D wlaczony zostaje silnik C za pomoca tarczy rozrzadczej 74 i laczników ukladów a—/. Silnik ten po pólobrocie sweg^i walu podnosi szablony i wlacza jednoczesnie obwód pradu elek¬ tromagnesów 67, 69 zabieraków oraz sprze¬ gla F. Trzpientek 68 zostaje wiec wciagnie¬ ty w wydrazony elektromag|nes wzglednie zaibierak L zostaje uwolniony, plytka za-* ciskowa 63 zostaje zacisnieta na podklad¬ ce drukarskiej 2, a zabierak zostaje zabra¬ ny podkladka 2 przesuwana szybko do przodu za pomoca sprzegla E. Tuz przed przyrzadem K do nastawien dokladnych znajduje slie oporek 97 z dwiema dzwig¬ niami kontaktowymi 98 i 99, przechylany za 8 —pomoca przesiewajacego sie zabieraka L wbrew dzialaniu sprezyny 100 i uruchomia¬ jacy za pomoca kontaktów 101 i 102 tuz po sobie dwa spoistód elektrycznych lacz¬ ników a—/, dzieki którym wywolane zo¬ staje zwolnienie sprzegla E, a w -nastepnej chwili — zwolnienie równiez sprzegla F.Na koncu skoku raportowego podkladki drukarskiej zabierak L przechyla dzwignie 59 przyrzadu do nastawien dokladnych K, obracajaca wskazówke 60 az do zetkniecia sie z kontaktem 61, wskutek czego przez trzy laczniki ukladu a—f zamkniety zo¬ staje obwód pradu sprzegla F i równoczes¬ nie obwód pradu elektromagnesów 67, 69 zalbiieraków, jako tez obwód pradu silni¬ ka C.Elektryczny naped maszyny odbywa sie jak nastepuje. Najpierw zamyka sie glów¬ ne laczniki 103 i 104 sieci M oraz przewo¬ dów N pomocniczego zródla pradu i wla¬ cza sile iza pomoca lacznika guzikowego 105 lub podobnego silnik glówny A przy wylaczonym wale napedowym 5. Prad przeplywa przewodem 106 przez lacznik guzikowy 105, przekaznik g, osadzony przed silnikiem A, którego lacznik jest zamkniety i który przesyla prad przez przewód 107 do sieci M, a przez przewód 108 do silnika A i stad przez przewód 107 znowu do sieci M. Zaklada sie, ze zabie¬ rak L przechylil dzwignie 59 przyrzadu do naatawien dokladnych K. Dzieki wskazów¬ ce 60 i kontaktowi 61 laczniki e i f prze¬ wodów N zostaja otwarte, tak iz przez elektromagnesy 69 i 67 zabieraka L jako tez przez sprzeglo F nie przeplywa prad, a równoczesnie zostaje wlaczony lacznik d ijsilnik C, który powoduje opuszczanie sie szablonów 6. Po zamknieciu obwodu pradu za pomoca wskazówki 60 i kontaktu 61 prad przewodu N przeplywa nastepujaco: ze zródla pradu 109 przez przewód 110, wskazówke 60, kontakt 61 przyrzadu K, przewód 129, lacznik / (który zostaje otwarty), przewód 111, lacznik e (który równiez zostaje otwarty), przewód 111, lacznik d (który zostaje zamkniety), prze¬ wód 111 do zródla pradu 109. Przez zam¬ kniety lacznik d przeplywa prad sieci jak nastepuje: przez przewód 106, zamkniety lacznik d, przewód 112, przekaznik i (któ¬ rego lacznik jest zamkniety przez prze¬ wód 107), przewód 130, silnik C, prze¬ wód 107 do sieci M. Podczas cuchu sil¬ nika C kolo zebate 31 wykonywa pól obrotu, po którym dwa kontakty slizgowe 113, 114, osadzone na tarczy rozrzadczej 74 zespolonej z kolem zebatym 31, przez zetkniecie sie z kontaktem 131 tarczy roz¬ rzadczej 74 otwieralja lacznik d i zamyka¬ ja lacznik c, a zatem przerywaja obwód sieciowy pradu silnika C i zamykaja ob¬ wód pradu silnika D sluzacego do skroba¬ nia. Po pólobrocie kola zebatego prad z po¬ mocniczego zródla pradu przeplywa jak nastepuje: ze zródla pradu 109 przez prze¬ wód doplywowy 110, kontakt sprezynowy 131 kola zebatego 31, kontakty slizgowe 113, 114 i ich przewody 115, 116, lacznik d (który zostaje otwarty), przewód lii, lacz¬ nik c (który zostaje zamkniety), przewód 111, do zródla pradu 109. Przez otwarty lacznik d otwarty zostaje równiez lacznik przekaznika i, osadzony przed silnikiem C, a silnik C zostaje unieruchomiony. Przez zamkniecie lacznika c zamkniety zostaje lacznik przekaznika h, osadzonego przed silnikiem D, a zatem wlaczony zostaje sil¬ nik D do skrobania. Podczas biegu silni¬ ka D prad sieciowy przeplywa nastepuja¬ co: przez przewód 106, laczjiik c, przewód 117, przekaznik h (przytrzymany w stanie zamknietym przez przewód 107), przewód 118, silnik D, przewód 107. Po dostatecz¬ nym zeskrobaniu farby silnik D zostaje unieruchomiony za pomoca tarczy rozrzad¬ czej 81. Prad z pomocniczego zródla pra¬ du przeplywa wtedy jak nastepuje: ze zró¬ dla pradu 109 przez przewód 110, sprezy¬ ne kontaktowa 83, kontakt 82, przewód 119, lacznik c (który zostaje otwartyj, przewód - 9 -111, lacznik b (który zostaje zamkniety), przewód 111 dó zródla pradu 109. Dzieki otwartemu lacznikowi c otwarty zostaje ró¬ wniez przekaznik hi unieruchomiony sil¬ nik D. Przez zanikniecie lacznika 6 zam¬ kniety zostaje przekaznik i, a zatem i sil¬ nik C. Silnik € otrzymuje napiecie od sie¬ ci M za pomioca przewodu 106, lacznika b, przewodu 112, przekaznika i (utrzymywa¬ nego w stanie zamknietym przez przewód 107), przewód 130, silnik C, przewód 107, siec M. Pracujacy teraz silnik C obraca ko¬ lo zebate 31 znowu o pól obrotu, wskutek czego podniesione Zostaja szablony 6. Po podniesieniu szaMonó^f silnik C zostaje za pomoca tarczy rozrzadczej 74 znowu wy¬ laczony i równoczesnie elektromagnesy 67, 69 zabieraka L oraz sprzeglo E do szyb¬ kiego poruszania podkladki 2 otrzymuja prad z sieci poprzez lacznik / wzglednie lacznik a. Przy tym prad z pomocniczego zródla pradu przeplywa ze zródla pradu 109 przez przewód 110, kontakt sprezyno¬ wy 13tj kontakty slizgowe 114, 120, 121, przewody 116, 122, 123, lacznik / (który zo¬ staje zamkniety), przewód 111, lacznik b (który zostaje otwarty), przewód 111, lacz¬ nik a (który zostaje zamkniety), przewód 111, zródlo pradu 109. Z sieci M prad przeplywa przez przewód 106, lacznik / i lacznik a, przewód 124, elektromagnesy 67, 69 zabieraka L, przewód 107 i przewód 125, sprzeglo' E do szybkielgjo przesuwania podkladki drukarskiej 2, przewód 107 do sieci M. Przewodzacy prad zaibierak L za¬ ciska sie na podkladce drukarskiej 2, wsku¬ tek czego zostaje on zabrany sprzeglem E.Oporek 91\ znajdujacy sie na drodze sko^ ku podkladki drukarskiej 2, zostaje prze¬ chylony przesuwajacym sie zabierakiem L. i wlacza za pomoca kontaktów 98, 99 ko¬ lejno dwa kontakty sprezynowe 101, 102, z których jeden 101 przerywa obwód pra¬ du sprzegla E do szybkiego ruchu, podczas gdy drugi w nastepnej chwili zamyka ob¬ wód pra)du sprzegla F do powolnego ruchu.Zamykanie i otwieranie obwodu pradu obu sprzegiel E i F nastepuje znowu za pomo¬ ca laczników e i d. Prad pomocniczego zró¬ dla pradu przeplywa w nastepujacy spo¬ sób: ze zródla pradu 109 przez przewód 110, kontakt odcinkowy 98, sprezyne kon¬ taktowa 101, jej przewód 126, lacznik a (który zostaje otwarty) i w nastepnej chwili: ze zródla pradu 109, przez prze¬ wód 110, kontakt odcinkowy 99, sprezyne kontaktowa 102, jej przewód 127, lacznik c (który zostaje zamkniety), przewód 111 do zródla pradu 109. Z sieci M prad przeply¬ wa jprzez przewód 106, lacznik e, przeWód 128, sprzeglo F do powolnego ruchu, prze¬ wód 107. iNastepnie podkladka drukarska 2 sprowadza zaibierak L powoli az do drugiej dzwigni oporkowej 59, która równiez zo¬ staje przechylona, tak iz wskazówka 60 przyrzadu do nastawien dokladnych K wy¬ chyla sie z kilkakrotnym powiekszeniem wychylenia i przechodzi przez kontakt 61, dzieki któremu równoczesnie uruchomione zostaja laczniki d, e, /przewodowi 110, 111 pomocniczego zródla pradu, poprzez które zamkniety zostaje obwód pradu sieci Af, sprzegla do ruchu powolnego F i elektror magnesów 67, 69 zabieraka L, a silnik C — w celu opuszczenia szablonów 6 — zostaje zatrzymany. Opisany przebieg prac powta¬ rza isie od nowa, Przez wylaczaiiie silni¬ ka A za pomoca lacznika guzikowego 97 mozna maszyne unieruchomic. Zamiast sil* ników pomocniczych C i D mozna zasto^ sowac sprzegla, które równiez daje sie ste¬ rowac za pomoca laczników podobnych do laczników a—/, tak iz wszystkie ruchy ma¬ szyny mozna wywolywac za pomoca jed¬ nego tylko silnika napedowego. PL