Wynalazek niniejszy dotyczy wykona¬ nia jednoszybowego generatora do wytwa¬ rzania bezsmolowego, suchego, zawieraja¬ cego malo azotu, a wiec wysokowartoscio¬ wego gazu opalowego i pednego z surowych paliw oraz sposobu do wytwarzania tego gazu z mlodszych paliw surowych.W jednoszybowych generatorach gazu na surowe paliwa prowadzi sie wytworzony destylat, zawierajacy prócz tledku wegla takze pare wodna, dwutlenek wegla i we¬ glowodory az do smoly wlacznie, wewnatrz szybu do dolu, wskutek czego ten destylat laczy sie z strumieniem gazu, wznoszacym sie z rusztu i pochodzacym ze zgazowywa- nia sikoksowanego juz na nim paliwa, w srodku wysokosci szybu lub nieco nizej przy wspólnym wylocie. Destylat nie przeplywa przy tym przez warstwe rozzarzona, wobec ozego nie moze nastepowac rozklad jego zawartosci dwutlenku wegla i pary wodnej, a takze smola uchodzi nie rozlozona.Starano sie usunac to w ten sposób, ze w górnej czesci .szybu doprowadzano jesz¬ cze raiz powietrze lub tlen do warstwy we¬ gla, aby wytworzyc w tym miejscu druga warstwe rozzarzona.Do mlodszych paliw, nie dajacych sta¬ lego wegla lub koksu w dostatecznej ilosci do utworzenia warstwy rozzarzonej, odpo¬ wiedniej do rozkladu pary wodnej, dwu¬ tlenku wegla i weglowodorów, dodawano wysokowartosciowych, malo wilgoci zawie¬ rajacych, ubogich w smole albo takzeskoksowanych paliw w odpowiedniej ilosci.Przy takim postepowaniu nieodzowna byla takze druga górna niezalezna warstwa roz¬ zarzona, tworzona przez doprowadzanie powietrza lulb tlenu w górnej czesci szybu do gazowania, poniewaz dotychczas nie by¬ lo mozliwe przeprowadzanie destylatu z surowych paliw, tworzacych smole, przez warstwe rozzarzona, utworzona na ruszcie tak, aby niezawodnie nastepowal rozklad wzglednie przemiana destylatu tylko na tlenek wegla i wodór, W jednoszybowych generatorach do wy¬ twarzania gazu z drzewa przeprowadzano destylat z surowego paliwa takze do dolu i doprowadzano w dolnej czesci szybu po¬ wietrze do gazowania stalych pozostalosci wegla drzewnego od obwodu plaszcza do wnetrza ladunku paliwa albo za pomoca rur dyszowych z srodka tego ladunku, w celu utworzenia warstwy rozzarzonej na przekroju szybu, przez która ma przeply¬ wac destylat. Przy tym nie da sie jednak uniknac tego, ze ta warstwa rozzarzona tra¬ ci swój zar przedwczesnie i wzrastajaco ku dolowi, przy czym powstawanie zimnych przestrzeni przeszkadza w rozkladzie de¬ stylatu, nawet gdyby nadmiar ciepla, po¬ siadany przy wytwarzaniu tlenku wegla z wegla stalego, byl sam w sobie wystarcza¬ jacy do rozkladania skladników destylatu, co jednakze tak nie jest przy uzyciu mlod¬ szych paliw, zwlaszcza posiadajacych wiek¬ sza zawartosc wilgoci, jak to wykazaly do¬ swiadczenia. Pod tym wzgledem nic sie nie zmienia, gdy przy odprowadzaniu w dól za pomoca ssania w wspomnianych generator rach na drzewo polaczony strumien gazu przeplywa jeszcze przez chlodna wdrstwe wegla drzewnego pod ochladzajaca sie warstwa rozzarzona.W jednoszybowym generatorze gazu wedlug niniejszego wynalazku destylat z surowego paliwa jest odprowadzany tak¬ ze do dolu poprzez warstwe rozzarzona do nisko umieszczonego wylotu, jednakie w taki sposób, ze jedyna i jednolita warstwa rozzarzona, utworzona na stromym ruszcie, odswieza sie nieprzerwanie od dolu ku gó¬ rze odpowiednio do zsuwania sie z góry swiezego juz skoksowanego paliwa. Wo¬ bec tego wynalazek niniejszy polega na tym, ze nachylenie rusztu stromego pod zwezeniem szybu wsypowego jest wieksze niz kat zsypowly paliwa; temu ruszt|owi przeciwlegla, mniej wiecej równolegla sciana stroma szybu do gazowania siega prawie na wysokosc zwezenia i wylot do gazu znajduje sie na dolnym koncu stro¬ mej sciany, wskutek czego destylat z pali¬ wa musi od zwezenia w szybie wsypowym przebywac droge poprzez warstwe rozza¬ rzona w szybie do gazowania ku dolowi az do wylotu w stromej scianie.Warstwa rozzarzona znajduje sie mie¬ dzy stromym rusztem i stroma sciana szy¬ bu do gazowania na takim stoku, ze przy zachowaniu dobrej redukcji dwutlenku wegla na tlenek wegla warstwa rozzarzona siega az do stromej sciany, utrzymujac ja jako zasobnik ciepla stale w stanie rozza¬ rzonym. Wskutek ciaglego odswiezania warstwy rozzarzonej, poczawszy od dolne¬ go konca stromego rusztu, zapobiega sie oslabieniu zaru tej warstwy i osiaga nie¬ zawodne rozkladanie pary wodnej, dwu¬ tlenku wegla i par smolowych, o ile nad¬ miar ciepla warstwy rozzarzonej pokrywa zapotrzebowanie* Jest to zapewnione zaw¬ sze, gdy po odgazowaniu staly wegiel lub koks, pozostajacy na ruszcie, wytwarza przy przemianie go na tlenek wegla cieplo, potrzebne do rozkladu destylatu.Odstep stromej sciany od rusztu okre¬ sla grubosc warstwy dowolnego paliwa, lub mieszaniny paliw, zaleznie od rodzaju i grubosci kawalków, która wystarcza do wytworzenia gazowego tlenku wegla z pa¬ liwa, skoksowanego juz na ruszcie, i two¬ rzy warstwe rozzarzona, przylegajaca do stromej sciany. Destylat jest w zwezeniu nad stroimym rusztem wytwarzany w je- — 2 —dnakowej ilosci i jakosci w regulowany sposób tylko w tej mierze, jak skoksowane paliwo spala sie na ruszcie przez gazowa¬ nie i pozwala na zsuwanie sie do zwezenia w piecu nie skoksowanego paliwa, wytwa¬ rzajacego cieplo. Poniewaz destylat nie moze odplywac w góre przez chlodny szyb ^wsypowy, musi on przeplywac w dól przez od dolu stale odswiezajaca sie warstwe rozzarzona miedzy stromym rusztem i stro¬ ma sciana i przy tym rozkladaja sie dwu¬ tlenek wegla, para wodna i weglowodory az do smoly wlacznie, tworzac tlenek we¬ gla i wodór. To rozkladanie jest zupelne jednakze tylko wtedy, gdy przez wytwa¬ rzanie wegla z gazujacej stalej pozostalo¬ sci koksowej zostaje uwolniony taki nad¬ miar ciepla, jaki jest potrzebny do rozkla¬ du owych skladników destylatu. Do mlod¬ szych paliw, jak np. drzewa, torfu, wegla brunatnego, o ile nie odpowiadaja tym wa¬ runkom, trzeba w znany sposób dodawac odpowiednia ilosc wysokowartosciowyeh lub juz skoksowanych paliw mieszajac równomiernie przed doprowadzeniem do generatora, poniewaz w przeciwnym razie tworzylyby sie zimne przestrzenie w war¬ stwie rozzarzonej, przez które odnosne skladniki destylatu doplywalyby do wylo¬ tu w stanie mniej lub bardziej rozlozonym.Przy tym nie potrzeba wytwarzac drugiej oddzielnej warstwy rozzarzonej w górnej czesci szybu przez oddzielne doprowadza¬ nie powietrza wzglednie tlenu. Zawartosc azotu w wytwarzanym gazie jest dzieki te¬ mu niezwykle mala, poniewaz na górnej czesci rusztu gazuje bez azotu wegiel z pali¬ wa tutaj juz skoksowanego i wydzielony z rozkladanych weglowodorów z tlenem z pary wodnej i z dwutlenku wegla desty¬ latu. Dzieki temu staje sie gaz przy two¬ rzeniu gazowego tlenku i wodoru z destyla¬ tu, a wiec takze z weglowodorów od metanu az do smoly wlacznie, wysokowartosciowy.Gaz koncowy jest uwolniony od bezwarto¬ sciowej zawartosci pary wodnej i dwutlen¬ ku wegla, przy czym zapobiega sie stracie wartosciowych weglowodorów, powstajacej przez stracanie par smolowych na drodze przeplywu gazu po wyjsciu z generatora gazu, przy jednoczesnym zuzyciu zwykle traconego ciepla zawartego w gazie, Unika sie wytwarzania drugiej warstwy rozzarzonej na ruszcie przez doprowadza¬ nie tlenu wzglednie powietrza w górnej cze¬ sci szybu, oddzielonej od glównej warstwy rozzarzonej, poniewaz taka warstwa dodat¬ kowa przeszkadza w regulowanym odgazo¬ wywaniu i jest zbedna w jednoszybowym generatorze gazu wedlug wynalazku.Rysunek przedstawia przyklad wykona¬ nia jednoszybowego generatora gazu we¬ dlug wynalazku w przekroju pionowym.Szyb wsypowy a generatora gazu zbiega sie w dolnej czesci tworzac zwezenie 6, z którym laczy sie szyb c do gazowania.Tenszyb znajduje sie miedzy stromym rusz¬ tem e i sciana d. Kat nachylenia stromego rusztu jest wiekszy od zsypowego kata pali¬ wa, wskutek czego paliwo zsuwa sie w dól.Na dolnym koncu stromej sciany d znajdu¬ je sie wylot gazu /.Pod dolnym koncem rusztu e znajduje sie kanal popiolowy g, zamkniety klapa h, aby przez ten kanal g nie moglo naplywac powietrze poprzez popiól w strumien gazu, odplywajacy do wylotu /, czyli aby nie na¬ stepowalo spalanie tego gazu.Opisane wykonanie jest podane tylko dla przykladu, poniewaz generator gazu moze miec okragly lub prostokatny przekrój poprzeczny, forma zas rusztu moze byc do^ stosowana do tego przekroju poprzecznego przez zastosowanie np. rusztu pretowego, schodkowego, stozkowego lub podobnego Jak równiez do stosowanego paliwa.Zamiast klapy, zamykajacej kanal po¬ piolowy, jak to uwidoczniono na rysunku, mozna do zamkniecia tego kanalu zastoso¬ wac znany przyrzad obrotowy lub komo¬ rowy. — 3 — PL