Wynalazek dotyczy samoczynnego wzglednie pólsamoczynnego urzadzenia blokowego dla odcinków linij jednotoro¬ wych o ruchu dwukierunkowym. Wedlug wynalazku osiaga sie zabezpieczenie ja¬ dacego pociagu zarówno przed pociagami idacyini za nim, jak i nadchodzacymi ze strony przeciwnej, przy czym w niektó¬ rych przykladach wykonania uzyskuje sie to bez zastosowania specjalnych prze¬ wodów wzdluz odcinka linii, a jedynie po¬ przez izolowane szyny toru. Zamierzony cel osiaga sie zasadniczo w ten sposób, ze w kazdym miejscu ustawienia przyrzadu blokowego przewidziane jest zródlo pradu i przekaznik blokowy, a nadto kontakty przelaczeniowe, za pomoca których, sto¬ sownie do potrzeby, zostaje przylaczone do szyn danego odcinka badz zródlo pra¬ du, badz tez przekaznik.Przedmiot wynalazku jest uwidocznio¬ ny na rysunku w róznych przykladach wy¬ konania i wyjasniony ponizej.Na fig. 1 cyfra 1 oznaczono odcinek blokowy, który znajduje sie miedzy dwie¬ ma stacjami A i B i który jest zabezpie¬ czony sygnalami wyjazdowymi 2, 3, 4 i 5.W miejscu A ustawienia przyrzadu bloko¬ wego znajduje sie zródlo pradu 6 oraz przekaznik blokowy 7, w miejscu B usta-wienia przyrzadu blokowego — zródld pradu 8 oraz przekaznik blokowy 9.W kazdym miejscu ustawienia przyrzadu blokowego sa przewidziane kontakty przelaczeniowe 10, 11 wzglednie 12, 13, które sa uruchomiane za pomoca drazka zezwalajacego dozorcy blokowego lub w odpowiedni inny sposób. Poprzez te kon¬ takty moze byc przylaczone, zaleznie od potrzeby, zródlo pradu lub przekaznik do odcinka 1 odizolowanego za pomoca lub¬ ków izolacyjnych 14, 15 i 16, 17.Jezeli pociag ma jechac od stacji A do stacji B, to dozorca blokowy stacji A za¬ da telefonicznie lub telegraficznie zezwo¬ lenia od stacji B. Dozorca blokowy stacji B przeklada drazek zezwalajacy i przez to wprowadza kontakty 12, 13 w polozenie zaznaczone liniami kreskowanymi,. Przez to zródlo pradu 8 zostaje przylaczone do szyn i w razie gdy odcinek blokowy / jest wdlny przyciaga kotwice przekaznika blo¬ kowego 7, która w stanie spoczynkowym jest opadiiieta. Uklad jest taki, ze tylko przy przeciagnietym przekazniku bloko¬ wym 7 dozorca blokowy w A moze usta¬ wic na jazde jeden z sygnalów wyjazdo¬ wych. Dozorca blokowy w B nie moze dac blednie swego zezwolenia, gdyz w tym przypadku pociag znajdujacy sie na odcin¬ ku 1 przeszkodzilby dojsciu pradu zezwa¬ lajacego do przekaznika 7. Poza tym do¬ zorca blokowy w B nie moze równiez na¬ stawic swoich sygnalów na jazde, gdyz wtedy kontakty 12, 13 musialyby sie znaj¬ dowac w inriym polozeniu, niz to jest po¬ trzebne do oddania zezwolenia. Jako dal¬ sze zabezpieczenie mozna przy przekla¬ daniu drazka zezwalajacego ustalic posta¬ we sygnalów wyjazdowych za pomoca uzywanych mechanicznych zaleznosci.Mozna np. w miare wymaganego stopnia bezpieczenstwa przewidziec na stacjach miejscowe dodatkowe urzadzenia, które w znany sposób uniemozliwiaja przestawie¬ nie z powrotem drazka zezwalajacego, az pociag opusci odcinek blokowy, po¬ ciag wypuszczony z A znajduje sie na od¬ cinku blokowym, wtedy przekaznik blo¬ kowy jest zwarty i opada, sygnal wraca z powrotem, w postawe zatrzymujaca i po¬ cisz j?st zabezpieczony równiez przed po¬ ciagami idacymi za nim. Podobnie odby¬ wa sie przebieg od B do A.W przypadkach gdy nie ma przewo¬ dów telefonicznych i telegraficznych, mo¬ zna równiez zadanie zezwolenia uskutecz¬ nic poprzez szyny, przy czym do tego celu stosuje sie inny rodzaj pradu, np. mozna jako prad blokujacy stosowac prad staly, a jako prad zezwalajacy prad zmienny, lub tez mozna stosowac prady stale róz-- nych biegunowosci albo prady wedlug sy¬ stemu szyfrowego lub odpowiednie inne.Przyklad takiego ukladu uwidoczniono na fig. 2. Oprócz zródla pradu stalego 6, 8 jest tu przewidziane jeszcze zródlo pra¬ du zmiennego, np. induktor korbkowy 18 wzglednie 19, jak równiez dodatkowe kon¬ takty przelaczeniowe 20, 21 i 22, 23, które w zaleznosci od potrzeby wlaczaja jedno lub drugie zródlo pradu. Równolegle do przekazników blokowych 7 i 9 przewi¬ dziane sa przekazniki 24 i 25, które rea¬ guja na prad zmienny i które moga byc polaczone w szereg z kondensatorami 26, 27. W szereg z przekaznikami blokowymi 7 i 9 umieszczone sa dlawiki 28 i 29. Prze¬ bieg przy jezdzie z A do B odbywa sie w danym przypadku w sposób nastepujacy.W miejscu A ustawienia przyrzadu blokowego przez przechylenie drazka, za pomoca którego zada sie zezwolenia, kon¬ takty 20, 21 zostaja przestawione w polo¬ zenie oznaczone liniami kreskowanymi.Gdy dozorca blokowy w A uruchomi na¬ stepnie induktor korbkowy 18, to prad po¬ plynie poprzez kontakty 20, 21, odcinek blokowy 1 oraz kontakty 22, 23 i 12, 13 do przekaznika 25 pradu zmiennego. Nie wplynie to na przekaznik 9, poniewaz w szereg z nim wlaczony jest opornik 29, — 2 -a prócz tego przekaznik moze byc tak wy¬ konany, azeby reagowal tylko na prad staly. Jezeli dozorca w B zezwala, to prze- klada znowu kontakty 12, 13 w polozenie oznaczone liniami kreskowanymi, tak ze obecnie ze zródla pradu 8 poplynie prad poprzez odcinek blokowy / do przekazni¬ ka 7, gdy tylko dozorca blokowy w A przelozyl juz z powrotem drazek sluzacy do uzyskania zezwolenia. Ten prad staly oddzialywa tylko na przekaznik 7, lecz nie na przekaznik 24 pradu zmiennego z wlaczonym w szereg z nim kondensato¬ rem 26. Od tej chwili urzadzenie pracuje tak samo jak uwidocznione na fig. 1.Jezeli w praktyce zachodzi potrzeba, azeby w przypadkach, w których juz po oddanym zezwoleniu nie moze nastapic wyjazd ze stacji przeciwleglej, takie ze¬ zwolenie moglo byc rozwiazane, to mo¬ globy to zasadniczo byc uskutecznione w ten sam sposób, jak zadanie zezwolenia wedlug fig. 2. Jezeli sie przewiduje obie czynnosci, to trzeba by odpowiednio za¬ stosowac jeszcze trzeci rodzaj pradu.Na fig. 3 uwidoczniono przyklad, wska¬ zujacy jak mozna uskutecznic podzial zbyt dlugiego torowego obwodu pradu. W tym przypadku w miejscu C przewidziane sa jeszcze zródlo pradu i przekaznik, które uskuteczniaja przekazywanie rozkazów z jednego odcinka czesciowego la do dru¬ giego odcinka czesciowego Ib, odizolowa¬ nego od pierwszego. Uklad na stacjach jest taki sam, jak uwidoczniono na fig. 1 wzglednie 2.Jezeli np. pociag ma wyjechac z A do B, to dozorca blokowy w B daje swoje ze¬ zwolenie poprzez odcinek czesciowy Ib, przy tym przekaznik 30 zostaje wzbudzo¬ ny i przeklada kontakty 31, 32, wskutek czego ze zródla pradu 33 poprzez odcinek blokowy la plynie prad, który dziala tak samo, jak gdyby dochodzil bezposrednio z odcinka czesciowego Ib do odcinka cze¬ sciowego la- Tak samo przy zezwoleniu w kierunku odwrotnym zostaja urttchomione za pomoca przekaznika 34 kontakty 35, 36.Podczas nastepujacej jazdy pociagu prze¬ kaznik blokowy 7 pozostaje opadniety nie tylko przez caly czas pnzebywania pociagu na odcinku blokowym la, lecz równiez jesz¬ cze wówczas, gdy pociag znajduje sie na odcinku blokowym Ib, poniewaz wtedy zwarty jest przekaznik 30 i wskutek tego jego kontakty 31, 32 przeszkadzaja w prze¬ slaniu pradu poprzez la.Jezeli sie chce zwiekszyc moznosc wy¬ sylania pociagów nastepnych, a wiec wy¬ slac juz pociag poprzez la, podczas gdy Ib jest jeszcze zajety, to nalezy w miejscu C wlaczyc samoczynny przyrzad blokowy. W tym wiec przypadku przekaznik 30, gdy jest "zwarty, nie powinien odlaczac zródla pradu 33. Mozna to osiagnac przez zasto¬ sowanie specjalnych przekazników, np. przekazników wspierajacych. Przyklad ta¬ kiego ukladu jest uwidoczniony na fig. 4.Odcinki czesciowe la i Ib sa tu samo¬ dzielnymi odcinkami blokowymi, które sa zabezpieczone sygnalami 37, 38, 39, 40, 41 i 42. W* miejscach A, B, C ustawienia przy¬ rzadów blokowych przewidziane sa po dwa dodatkowe przekazniki 43, 44, 45, 46, 47, 48, które sa wykonane np. jako przekazni¬ ki wspierajace i które maja za zadanie przelaczanie przekazników torowych i zró¬ del pradu. Poza tym przewidziane sa prze¬ kazniki zwloczne 49, 50, 51, które sluza do tego, aby w razie potrzeby przylaczyc do torów na pewien przeciag czasu zródla! pradu 52, 53, 54 lub 55.Wedlug wynalazku wykonanie moze byc tak uskutecznione, ze cale urzadzenie pozwala stale tylko na jazde w jednym kierunku. Jezeli jazda ma sie odbywac w przeciwnym kierunku, to w ten sam spo¬ sób, jak w poprzednio opisanych przykla¬ dach, musi byc dane zezwolenie stacji prze¬ ciwnej. W uwidocznionym na rysunku sta¬ nie odcinka mozliwa jest jazda z B do A.Przekazniki torowe 34 i-9 sa przylaczone -— 3 -do szyn i zasilane pradem z baterii 8 wzgle¬ dnie 33, podczas gdy przekazniki torowe 7 i 30 sa odlaczone. Z przekazników wspie¬ rajacych przekazniki 43, 45 i 47 sa wpraw¬ dzie belz pradu, lecz podparte w polozeniu przyciagnietym, podczas gdy przekazniki 44, 46 i 48 sa opadniete. Jezeli pojedzie teraz pociag z B do A, to przy zajeciu od¬ cinka Ib spowoduje on przede wszystkim opadniecie przekaznika 9. Lecz ten ostatni ptfzyciaga natychmiast znowu, gdy tylko pociag wjezdza na la i opuszcza Ib, tak ze obecnie juz moze wyjechac drugi po¬ ciag z B do A. Jezeli po opuszczeniu od¬ cinka Ib i la ma nastapic jazda z A do B, to dozorca blokowy w B musialby dac na to zezwolenie. Zezwolenie to nadaje dozor¬ ca, zamykajac kontakt 56, który znajduje sie przy nastawniku zezwalajacym w B, wskutek czego przekaznik wspierajacy 48 przyciaga a 47 opada. Wynikiem tego z je¬ dnej strony jest to, ze zródlo pradu 8 zo¬ staje przylaczone do odcinka Ib, a prze¬ kaznik blokowy 9 od niego odlaczony za pomoca kontaktów 57, 58, które znajduja sie na wymienionych przekaznikach wspie¬ rajacych. Z drugiej strony kontakt 59 prze¬ kaznika wspierajacego 47, 48 zmienia swe polozenie w obwodizie pradu przekaznika zwlocznego 51. Ten przekaznik zwloczny jest wykonany np. analogicznie do znanych napedów sygnalowych. Posiada on silnik z dwoma uzwojeniami' 51a i 51b. Silnik ten zmienia kierunek swego olbrotu w zalezno¬ sci od tego, przez które uzwojenie prad przeplywa. Dwa wylaczniki sprezynowe 51c i 51d sluza do odlaczania pradu po do¬ konaniu olbrotu przez silnik oraz do przy¬ gotowania ustawienia go w polozenie wyj¬ sciowe. Jezeli wiec kontakt 59 zmienia swoje polozenie pierwotne, to uzwojenie 5Ib otrzymuje prad poprzez kontakt 5Id i silnik sie obraca. Po dokonaniu obrotu oba laczniki sprezynowe 51c i 51d zmiena- ja swe polozene, przez co silnik zostaje wy¬ laczony. Podczas obrotu silnika zostaja za¬ mkniete na pewien okres czasu kontakty 60, 61 przekaznika zwlocznego 51 i na ten czas przylaczaja zródlo pradu 55 do odcinka Ib, przez który plyna wówcizas prady z róz¬ nych zródel pradu 55 i 8. Prad ze zródla pradu 55 plynie do przekaznika wspiera¬ jacego 46, powoduje jego przyciagniecie, a opadniecie przekaznika wspierajacego 45. Przez to kontakty 62 i 63 zmieniaja swe polozenie, tak ze zostaje odlaczone od oddnka Ib zródlo pradu 33, a przylaczo¬ ny przekaznik blokowy 30. Opróaz tego zmieniaja swe polozenie kontakty 64 i 65, tak ze zródlo pradu 33 zostaje przylaczo¬ ne do odcinka la, a przekaznik 34 od nie¬ go odlaczony. Kontakt 66 w obwodzie pra¬ du przekaznika zwlocznego 50, znajduja¬ cy sie tez na przekaznikach wspierajacych 45, 46, zmienia równiez swe polozenie, przekaznik zwloczny zostaje uruchomiony w wyzej opisany sposób i zamyka podczas obrotu swoje kontakty 67 i 68. Przez to na¬ stepuje w taki sam sposób przestawienie przekazników wspierajacych 43, 44 oraz przelaczenie przekaznika torowego 7 i zró¬ dla pradu 6. Obecnie przekaznik torowy 7 otrzymuje prad ze zródla pradu 33, a prze¬ kaznik torowy 30 — ze zródla pradu 8, oczywiscie tylko w tym przypadku, gdy to¬ ry sa wolne. Polozenie przekazników wspie¬ rajacych i przez to dozwolony kierunek jazdy pozostaja niezmienione, az dozorca blokowy A zezwoli na jazde z B do A przez calkowite lub krótkotrwale zamknie¬ cie kontaktu 69 w obwodzie pradu przekaz¬ nika wspierajacego 43, co wywiera skutki opisane wyzej przy innym kierunku jazdy.Poniewaz tu sa stosowane rózne rodzaje pradu, wiec korzystnie jest w mysl wyna¬ lazku oddzielac wzajemnie poszczególne drogi pradu za pomoca zaworów, dostrojo¬ nych obwodów itd., np, za pomoca dlawi¬ ków 70 i kondensatorów 71. Przy tym mo¬ zna osiagnac uproszczenia przez to, ze zró¬ dla pradu 6, 8 i 33 odlacza sie od szyn na czas tak dlugi, jak dlugo zródla pradu 52, _ 4 —55, 54 lub 55 sa przylaczone do szyn, np. za pomoca kontaktów 72, 73, 74 i 75, zsuA- dujacych sie na przekaznikach zwlooznych i zamknietych w ich polozeniach konco¬ wych. Dalsze uproszczenia osiaga sie za po¬ moca kontaktów 16, 77, 78 i 79 przekazni¬ ków wspierajacych, które pozwalaja na przylaczenie zródel pradu 52, 53, 54 wzgle¬ dnie 55 do toru tylko przy odpowiednim polozeniu przekazników wspierajacych.Zadanie lub nadanie zezwolenia w tym przykladzie wykonania moze byc osiagnie¬ te sposobami analogicznymi, przez zasto¬ sowane róznych rodzajów pradu. W razie potrzeby mozna równiez jednakowe rozka¬ zy wychodzace z dwóch stacyj rozdzielic przez zastosowanie pradów róznego ro¬ dzaju.W wyzej podanym przykladzie rozrza¬ dzanie sygnalów posrednich jest uskutecz¬ niane za pomoca róznego rodzaju pradów torowych, np. pradów o róznych czestotli¬ wosciach lulb o róznych impulsach. Stoso¬ wanie tego rodzaju róznych pradów moze w pewnych okolicznosciach sprawiac trud¬ nosci.Nizej sa podane przyklady wykonania, w którym do kazdego sygnalu posredniego jest przydzielony pomocniczy przekaznik zezwalajacy, który jest uruchomiany po^ przez linie przewodów przy nadawaniu ze¬ zwolenia z jednej stacji i który za pomoca znaj dujacych sie na nim kontaktów przy¬ lacza w celu dalszego przekazania zezwo¬ lenia zródlo pradu do obwodu torowego, polozonego dalej przed sygnalem posred¬ nim, -przy jednoczesnym odlaczeniu odpo- wiedflego przekaznika torowego, tj. wlaczo¬ nego na te same kontakty.Na fig. 5 uwidoczniono urzadzenie blo¬ kowe dla jednotorowych odcinków z samo¬ czynnie rozrzadzanymi przyrzadami blo¬ kowymi, ustawionymi w miejscach posred¬ nich. Uklad polaczen jest uzupelnieniem przykladu przedstawionego na fig. 3, w którym chodzi o podzial odcinka blokowe¬ go na dwa czesciowe odcinki. W przypad¬ ku niniejszym jednak jest jednoczesnie przewidziany, tak samo jak i na fig, 4, sy¬ gnal posredni w miejscu polozenia styków obu odcinków czesciowych. Liczbami 210 i 240 oznaczono przekazniki blokowe na po¬ czatku i koncu odcinka blokowego, liczba¬ mi 131 i 133 — zródla pradu, polozone rów¬ nolegle do tych przekazników. Liczbami 141, 142 i 151, 152 oznaczono kontakty przelaczeniowe, które znajdulja sie przy oddzielnym nastawniku zezwalajacym w nastawni i poprzez które moze byc przy~ laczony do torów, stosownie do potrzeby, * albo przekaznik, albo zródlo pradu. W po¬ srednich miejscach blokowych podobne przebiegi za pomoca kontaktów 81, 82 i 271, 272 zachodza z- przekaznikami 220, 230 i zródlem pradu 132.Wedlug wynalazku przewidziane sa jeszcze pomocnicze przekazniki zezwala¬ jace 270, 80, które za pomoca przewodów 8a, 8b sa polaczone z kontaktami 143 i 153, umieszczonymi przy wyzej wymienionym nastawniku zezwalajacym w przynaleznych nastawniach. W poprzednich przykladach kontakty 81 i 82 powinny sie znajdowac na przekazniku 30 i odpowiadac kontaktom 31 i 32. Jezeli pociag idacy z A wjedzie na odcinek posredni Ib, to przekaznik 30 opa¬ da i przez to odlacza poprzez kontakty 31, 32 przekaznik 7. Gdyby kontakty 81, 82 umieszczono w odpowiedni sposób na prze¬ kazniku 230, to przy wjezdzie pociagu z la na Ib zostalby wylaczony poprzez kontak¬ ty 81, 82 przekaznik torowy 210, który od¬ powiada przekaznikowi 7 na fig. 3, a to opadniecie jest niepozadane wlasnie tu, gdzie znajduje sie posrednie miejsce blo¬ kowe.Nalezy wiec temu zapobiec i zastoso¬ wac odpowiednie srodki, azeby kontakty 81, 82, które przylaczaja odcinek la na zmiane do przekaznika 220 i zródla pradu 132, zachowaly swoje polozenie i wtedy, gdy przekaznik 230 opadl. Z tego powodu — 5 -kontakty 81, 8Z umieszcza sie na specjal¬ nym przekazniku pomocniczym 80, który wprawdzie jest wlaczany poprzez kontakt 231 przekaznika 230, lecz nastepnie utrzy¬ muje sie poprzez wlasny kontakt 83. W ten sposób przekaznik 210 jest wzbudzony rów¬ niez i wtedy, gdy pociag znajduje sie na odcinku Ib. Przekaznik 80 jest przezna¬ czony do jazdy z A do B i jest urucho¬ miany poprzez kontakt 153 nastawnika ze¬ zwalajacego w B. Do jazdy z B do A prze¬ widziany jest przekaznik 270, który jest wzbudzany poprzez kontakt 143 nastawni¬ ka zezwalajacego w A. Dla obu przekaz¬ ników 270 i 80 przewidziane sa osobne li¬ nie przewodów 8a i 86.Przedstawiony na fig. 5 uklad dotyczy przypadku! gdy droga z A do B jest wol¬ na. Do tego zwolnienia dochodzi sie w spo¬ sób nastepujacy. Jezeli ma sie odbyc jazda z A do B, to na skutek zapytania ze stro¬ ny A przestawia dozorca blokowy w B drazkiem zezwalajacym kontakty 151, 152, 153 w polozenie oznaczone na rysunku.Przekaznik torowy 230 zostaje wzbudzony poprzez 151, 152, Ib, 271, 272. Przez to zostaje zamkniety kontakt 231, tak ze prze¬ kaznik pomocniczy 80 zostaje wzbudzony poprzez 153, 8b, 231, 274 i przewód po¬ wrotny. Przekaznik 80 utrzymuje sie przy¬ ciagniety poprzez wlasny kontakt 83. Kon¬ takty 81, 82 przekaznika pomocniczego zaj¬ muja takie polozenie, ze przekaznik toro¬ wy 210 otrzymuje ze zródla pradu 132 na¬ piecie poprzez 81, 82, la, 141, 142. Prze- kaznik torowy 210 przyciaga i daje wolny wyjazd ze stacji A. Posredni sygnal blo¬ kowy 5, który jest przewidziany w ukla¬ dzie polaczen, uwidocznionym na fig 5 i 6, przestawia sie na jazde, gdy tylko wsku¬ tek przyciagniecia przekazników 230 i 80 Otrzyma prad silnik sygnalu 5 poprzez kon¬ takty 233 i 85. Dwa pociagi moga przejez¬ dzac na odcinku jednotorowym. One zabez¬ pieczaja sie samoczynnie. Uruchomienie przekaznika zezwalajacego, np. 80, jest mozliwe tylko wtedy, jezeli poprzednio zo¬ stal wzbudzony przynalezny przekaznik to^ rowy 230, to jest gdy odcinek jest rzeczy¬ wiscie wolny. Jednoczesne uruchomienie obu wykluczajacych sie wzajemnie pomoc¬ niczych przekazników zezwalajacych 270, 80 jest uniemozliwione przez ich kontakty 274, 84.Jezeli urzadzenie blokowe odcinka ma byc zaopatrzone w wieksza liczbe posred¬ nich samoczynnie sterowanych urzadzen blokowych, to nalezy tylko odpowiednio rozszerzyc uklad polaczen, uwidoczniony na fig. 5. Wykonanie odcinkowego urza¬ dzenia blokowego z dwoma posrednimi sa¬ moczynnie rozrzadzanymi urzadzeniami blokowymi uwidocznia np. fig. 7, na której nasamprzód przyjeto, ze caly odcinek jest pozbawiony pradu. Do udzielenia zezwole¬ nia sa tez i tu dla kazdego posredniego przyrzadu blokowego przewidziane po dwa przekazniki pomocnicze 270 i 80 wzglednie 90 i 100. Przekazniki 270 i 100 sa zasilane poprzez osobne linie przewodów 8a i 86 ze stacyj A i B. W miejscach ustawienia posrednich przyrzadów blokowych znajdu¬ ja sie oprócz zródel pradu 132 i 134, po¬ trzebnych do zasilania przekazników toro¬ wych, jeszcze zródla pradu 201 i 202, które sa przeznaczone do zasilania pomocniczych przekazników zezwalajacych 90 i 80. Jeze¬ li n,p. przez przestawienie drazka zezwa¬ lajacego w B i polaczonych z nim kontak¬ tów 151, 152, 153 zostaje zamkniety obwód pradu przekaznika 100, to zródlo pradu 202 w drugim miejscu posrednim zostaje przy¬ laczone do przekaznika 80 poprzez kon¬ takt 104 przekaznika 100 oraz poprzez 8c, 274,231, 8f. Przez to sie osiaga warunki te same, co i w ukladzie polaczen wedlug fig. 5. Przy zezwoleniu z A do B przycia¬ gaja przekazniki pomocnicze 270 i 90, przy zezwoleniu z B do A — przekazniki 80 i '100. Trzy pociagi moga przejezdzac na odcinku jednotorowym. One zabezpieczaja sie samoczynnie. - 6 —Podczas igdy w ukladach polaczen we¬ dlug fig. 5 i 7 zezwolenie na zwolnienie urzadzenia blokowego odcinka moze nasta¬ pic tylko w nawiazaniu dio poprzedniego za¬ dania telegraficznego, staje sie.to zbedne w ukladzie polaczen wedlug fig. 6, która nalezy rozpatrywac lacznie z fig. 5. Tu jest stale nastawiony okreslony kierunek jazdy.Jezeli pociag ma jechac w kierunku prze¬ ciwnym, to przez stacje, z której pociag od¬ jezdza, moze byc dokonana zmiana posta¬ wy sygnalu, jezeli na to zezwalaja warunki bezpieczenstwa. W tym celu dla kazdego kierunku jazdy przewidziano po jednym specjalnym nadajacym zezwolenie prze¬ kazniku 140 wzglednie 150 i po jednym specjalnym ryglujacym zezwolenie prze¬ kazniku 160 wzglednie 170. Tu jest nasta¬ wiony kierunek A—B. W tym przypadku przyciagnal przekaznik 150.,Przez to kon¬ takty 151, 152', 153 przekaznika 150 zaj¬ muja polozenie uwidocznione na fig. 5. W ten sam sposób, jak opisano w zwiazku z fig. 5, reaguja przekazniki 210, 230, 80 i zwalniaja urzadzenie bldkowe odcinka.Pociag moze jechac z A do B. Tak samo, jak na fig. 5, pociag przy wjezdzie na no¬ wy odcinek samoczynnie zabezpiecza odci¬ nek przebyty. Gdy pociag przyjechal do B, to ma zatem miejsce polozenie uwidocznio¬ ne na fig. 5 i 6.Jezeli teraz ma jechac pociag z B do A, to dozorca blokowy w B przeklada drazek zezwalajacy a przez to równiez jego kon¬ takt 136. Zamyka sie obwód pradu 170, 136, 232,222, 138, 211, 140 i zostaja wzbu¬ dzone przekazniki 170 i 140. Przekaznik nadajacy zezwolenie' 140 jest nadzorowany przez kontakty 211, 222, 232 przekazników torowych 210, 220, 230. Przy wzbudzonym ryglujacym zezwolenie przekazniku 170 zo¬ staje zniesione mechaniczne zaryglowanie, które sprawialo, ze dalsze obracanie na¬ stawnika zezwalajacego bylo niemozliwe.Nastawnik zezwalajacy moze obecnie byc tak daleko obracany, az jego kontakt 137 przerywa obwód pradu 137, 154, 150 i przez to powoduje opadniecie przekaznika 150.Kontakty 151, 152, 153 zajmuja wtedy takie polozenie, ze przerywaja obwód pradu za¬ silajacy przekazniki 230 i 80 i powoduja ich opadniecie. Opadniety przekaznik 80 przeklada kontakty 81, 82 i przez to prze¬ rywa zasilanie przekaznika 210 przez bate¬ rie 132. Sygnal wyjazdowy dla kierunku A—B nie moze wiec byc ustawiony na jaz¬ de. Za pomoca odpowiedniego urzadzenia mozna uzyskac to, ze nastawnik zezwalaja¬ cy wraz z kontaktami 136, 137 po przygo¬ towaniu tego przebiegu polaczen powróci w swe polozenie wyjsciowe.Przyciagniety- wydajacy zezwolenie przekaznik 140, który natychmiast po swym wzbudzeniu utrzymuje sie poprzez swój wlasny kontakt 144, przeklada kontakty 141, 142, 143 w inne polozenie. Poniewaz przy opadnietyim przekazniku 80 jego kon¬ takty 81, 82 zmienily juz swe polozenie, przekaznik 220 zostaje przylaczony do ba¬ terii 131 i wzbudzony poprzez 81, 82, la, 141, 142. Przez to zostaje zamkniety kon¬ takt 221, a przekaznik 270 otrzymuje prad poprzez 143, 221, 84. Kontakt 223 przekaz¬ nika 220 jest teraz w polozeniu zamknie¬ tym, a poza tym zamkniety jest kontak 275, tak ze teraz wlaczony jest poprzez te kon¬ takty obwód pradu sygnalowego, urucho¬ miajacego naped sygnalu 4. Wobec tego sygnal 4 ustawia sie na jazde. Wskutek przyciagniecia przekaznika 270 zmienilo sie polozenie kontaktów 271, 272 a. bateria 132 poprzez te kontakty oraz poprzez Ib, 151 i 152 zostaje przylaczona do przekaznika torowego 240. Wyjazd z B moze wiec byc nadany. Stacja B moze zatem poprzez wy¬ dajacy zezwolenie przekaznik 140 wyjed¬ nac sobie zezwolenie na przejazd z B do A, bez potrzeby ingerencji dozorcy stacji A na skutek specjalnego zapytania ze stro¬ ny B.Uklad polaczen mozna równiez tak wy¬ konac, ze po dokonanym wjezdzie pocia- 7 -gu na stacje ten pociag sain zwalnia droge dla pociagu jadacego w kierunku przeciw¬ nym. W tym przypadku do przekazników uwidocznionych na fig. 5 i 6 zostaja doda¬ ne jeszcze dwa przekazniki 11$, 120, jak to zaznaczono na fig, 5 liniami kreskowany¬ mi. Poza tym przewidziane sa jeszcze dwa zródla pradu 180, 181, które sa przylaczo¬ ne do toru, jak równiez zlacza izolacyjne 198, 199, za pomoca których zostaja utwo¬ rzone specjalne izolowane odcinki szyn 182, 183. Gdy izolowane odcinki 782 wzglednie 183 sa nieobsadzone, wówczas przekaznik 120 otrzymuje z baterii 181 napiecie po¬ przez iory 182, 183 i przewody 184, 185.Gdy tylko pociag nadchodzacy w kierunku z A osiaga izolowane szyny 182 wzglednie 183, wtedy zostaje zwarte zródlo pradu 181 wzglednie uzwojenie przekaznika 120, co powoduje jego opadniecie. Przy opadnie- tym przekazniku 120 jego kontakty 136 i 137 sa przestawione, a mianowicie tak, ze kontakt 137 zostaje uruchomiony po uply¬ wie pewnego czasu od chwili uruchomienia kontaktu 136. Przebieg zwolnienia dla urza¬ dzenia blokowego odcinka w kierunku B— A odpowiada calkowicie przedstawionym wyzej przebiegom. Gdy tylko pociag minal izolowany odcinek 182 wzglednie 183, prze¬ kaznik 120 przyciaga znowu, i w ten spo¬ sób kontakty 136 i 137 wracaja z powro¬ tem w polozenie wyjsciowe.W ostatnio przedstawionym przypadku zwolnienie odcinka zostaje wiec uskutecz¬ nione przez sam pociag zawsze dla prze¬ ciwnego kierunku jazdy, co jednak czesto nie jest pozadane. Zaradzic temu latwo, np. przez zastosowanie przekazników zalez¬ nych od kierunku jazdy, które powoduja, ze przy wjezdzie pociagu do B pozostaje utrzymana dotychczasowa postawa sygna¬ lu, podczas gdy zwolnienie sygnalów dla przeciwnego kierunku jazdy nastepuje do¬ piero wtedy, gdy nadejdzie pociag do sy¬ gnalu wyjazdowego stacji B. PL