PL30566B1 - Allgemeine Elektricitats-Gesellschaft, Berlin Transformator trójfazowy z czesciowo lub calkowicie podzielonymi drogami w zelazie z kompensacja piatych harmonicznych w pradzie magnesujacym - Google Patents

Description

Wynalazek dotyczy transformatorów trójfazowych, w których prad magnesuja¬ cy, dostarczany z sieci, powinien byc po¬ zbawiony wyzszych hamnonicznych piate¬ go rzedti bez zastosowania do tego celu ze¬ wnetrznego srodka pomocniczego lub apa¬ ratu dodatkowego. Wedlug wynalazku uzyskuje sie to dzieki zastosowaniu rdze¬ nia z podzielonymi czesciowo lub calkowi¬ cie drogami w zelazie, przy czym w cze¬ sciach.ramion tego rdzenia podstawowe fa¬ le strumienia sa w ten sposób przesuniete fazowo wzgledem siebie, ze nastepuje wzajemne przemieszczanie sie piatych har¬ monicznych w strumieniu lub amperozwo- jach miedzy poszczególnymi czesciami ra¬ mion. Poniewaz wówczas wyzsze harmo¬ niczne, które uwzglednia sie zawsze przy wyborze nasycenia, nie ujawniaja sie na zewnatrzi, przeto nasycenie zelaza mozna wybrac bardzo znaczne, np. moze ono wy¬ nosic ponad 14 000 gausów, a dzieki temu uzyskuje sie bardzo tani transformator.W celu wyjasnienia zasady wynalazku mozna wyjsc np. ze znanego zjawiska, ze piate harmoniczne pradu magnesujacego w przewodach zasilajacych beda stlumione, gdy zostana polaczone ze soba dwa trans¬ formatory, z których jeden jest polaczony w gwiazde a drugi w trójkat. Tego rodza¬ ju uklad jest przedstawiony na fig. 1, na której litera g oznaczono pradnice. Odpradnicy tej odprowadzony jest przewód h, rozgaleziajacy sie na dwa przewody ii, h, polaczone z transformatorami ki i ki. Je¬ den z tych transformatorów, np„ ki jest po¬ laczony w trójkat, a drugi £2 — w gwiaz¬ de. Przesuw fazowy fal o czestotliwosci podstawowej w uzwojeniach tych transfor¬ matorów wynosi 30°, a zatem piatych har¬ monicznych w ich wymiarze czasowym 5 X 30 = 150°. Piate harmoniczne wypad¬ kowe w przewodach zasilajacych transfor¬ mator uzwojony w trójkat sa przesuniete w stosunku do ich skladowych równiez o 30°, lecz w wymiarze piatych harmonicznych.Stad calkowity przesuw piatych harmonicz¬ nych w przewodach zewnetrznych, zasila¬ jacych obydwa transformatory ki, £2, wy¬ nosi 180° czyli znikaja one praktycznie we wspólnym doprowadzeniu A.Tego rodzaju uklad daje sie zastoso¬ wac jednak tylko przy scisle okreslonych warunkach, a przede wszystkim wymaga uzycia dwóch transformatorów. Wedlug wynalazku udalo sie przy zastosowaniu je¬ dnego tylko transformatora stlumic prawde zupelnie piata harmoniczna, a to dzieki po¬ dzieleniu ramion rdzenia na dwie czesci, co czyniono juz przewaznie ze wzgledu na po¬ lepszenie chlodzenia. Jedna czesc podzie¬ lonych ramion zaopatruje sie w uzwojenie polaczone w gwiazde, a druga — w uzwo¬ jenie polacztone w trójkat. Uzwojenie trój- kat-gwiazda mozna zaopatrzyc badz w wy¬ prowadzenia na zewnatrz i uzywac je do zasilania sieci, badz tez moze byc wykona¬ ne jako uzwojenie pomocnicze bez wypro¬ wadzen, sluzace jedynie do wytwarzania pradów magnesujacych.Na fig. 2 przedstawiono tytulem przy¬ kladu przekrój transformatora trójfazowe¬ go wedlug wynalazku. Kazde z trzech ra¬ mion rdzenia sklada sie z dwóch czesci. Na jednych polówkach ramion la, 2a, 3a osa¬ dzone sa uzwojenia 4a, 5a, 6a, polaczone w trójkat, na drugich zas polówkach ramion Ib, 2b, 3b osadzone sa uzwojenia 4b, 5b, 6b, polaczone w gwiazde. Aby nie zwiekszac znacznie srednicy ramion, czesci uzwojen w srodkowych szczelinach ramion sa wy¬ konane jako czesci plaskie i proste. Na fig, 3 przedstawiono uklad polaczen uzwo¬ jen. Jezeli uzwojenia maja sluzyc nie tyl¬ ko jako uzwojenie pomocnicze, lecz maja dostarczac mocy, wówczas wspólne punkty U, R, S oibu uzwojen zaopatruje sie w wy¬ prowadzenia na zewnatrz.W transformatorze wedlug fig. 2 naste¬ puje usuniecie piatych harmonicznych z pradu magnesujacego, ale mozna usunac je równiez bezposrednio w strumieniu, jezeli strumien w ramieniu rdzenia transformato¬ ra trójfazowego z podzielonymi ramionami bedzie skladal sie odnosnie fali podstawo¬ wej z dwóch strumieni czesciowych, prze¬ sunietych wzgledem siebie w fazie o 36°.Piate harmoniczne, pochodzace od strumie¬ ni czesciowych, sa przesuniete wówczas wzgledem siebie o 180°, czyli znosza sie w strumieniu wypadkowym, a za tym wypad¬ kowe amperozwoje ramienia sa równiez po¬ zbawione piatej harmonicznej.Odpowiednio do tego przewidziane sa urzadzenia, przy pomocy których strumie¬ nie fali podstawowej, znajdujace sie w cze¬ sciach ramion i tworzace ze soba normal¬ nie inny kat fazowy, zostaja przesuniete wzgledem siebie fazowo o 36°. Zadane przesuniecie fazowe strumieni czesciowych ramienia mozna osiagnac dzieki temu, ze rdzen zelazny wykonuje sie o ksztalcie po¬ srednim miedzy magnetycznym ukladem gwiazdowym i trójkatnym, przy czym naj¬ lepiej jest, aby strumienie czesciowe byly jednakowe co do wielkosci. W tym celu miejsca polaczen znanych rdzeni ramko- wych mozna zaopatrzyc w zmienny opór magnetyczny. Opór taki uzyskuje sie przy pomocy szczelin lub szeregu trzpieni.Na fig. 4 przedstawiono przyklad wy¬ konania przedmiotu wynalazku jako trans¬ formator z rdzeniem ramkowym. Cyframi ia, lb, 2*A 2b, 3°, 3b oznaczono ramiona — 2 —czesciowe, z których kazde zawiera czesc uzwojenia pomocniczego 10. W miejscu zbiegania sie jarzm 12, 13, 23 poszczegól¬ nych ram utworzone jest polaczenie ma¬ gnetyczne 11 przy pomocy blach zelaznych.Uklad stanowi zatem posrednia postac mie¬ dzy wlasciwym rdzeniem ramkowym, to jest magnetycznym ukladem trójkatnym, a rdzeniem z poszczególnymi ramionami, to jest magnetycznym ukladem gwiazdowym.Gdy przy pierwszym ukladzie strumienie czesciowe $Aa i ®Ab jednego ramie¬ nia posiadaja przesuw fazowy 60°, to przy drugim ukladzie przesuw ten jest równy zeru w obu polówkach. W ukladzie wedlug wynalazku strumienie trójkatny i gwiazdo¬ wy nakladaja sie na siebie w polówkach ramion, przy czym wielkosci ich sa dobra¬ ne tak, aby wypadkowe strumienie czescio¬ we posiadaly wzajemny przesuw fazo¬ wy 36°. Odpowiedni wykres wektorowy jest przedstawiony na fig. 5. Skladowa trójkatna ^Aa wzglednie ^Aft wynosi (30%, a skladowa gwiazdowa &Ya wzgle¬ dnie &Yb — 44% wypadkowego strumie¬ nia czesciowego <&Ia wzglednie <&lb. Gdy w zwyklym rdzeniu ramkowym podstawo¬ wa fala indukcji w polówkach raimjion prze¬ wyzsza o 13% wypadkowa uzyteczna in¬ dukcje w ramieniu, to w ukladzie wedlug wynalazku z 36° przesunieciem fazowym wypadkowych strumieni czesciowych rózni¬ ca ta wynosi tylko 5%.Podany stosunek liczbowy miedzy skla¬ dowymi gwiazdowa a trójkatna uzyskuje sie przez odpowiedni dobór magnetycznej opornosci s polaczenia 11, umieszczonego w srodkowym punkcie gwiazdy. Przy s = 0 otrzymuje sie *Aa = &Ab = 0. Gdy, jak to ma miejsce w zwyklym rdzeniu ram¬ kowym, zostanie zachowana szczelina po¬ wietrzna, wówczas s musialaby byc prak¬ tycznie równa nieskonczonosci. W tym przypadku ®Ya - ®Yb byloby równe ze¬ ru. Opornosc magnetyczna czesci 11 mozna zmieniac dowolnie przez dobór materialu o znanej przewodnosci magnetycznej lub dzieki zastosowaniu uzwojenia tlumiacego, podobfiego do uzwojenia pretowego silni¬ ków zwartych.Uzwojenie pomocnicze 10, nawiniete w kierunku przeciwnym lecz z taka sama liczba zwojów na obu polówkach ramion, ma na celu tlumienie trzeciej harmonicz¬ nej strumienia, która moze powstawac w strumieniu przy ukladzie magnetycznym trójkatnym, powodujac ponowne pojawie¬ nie sie piatej harmonicznej sily magneto- motorycznej w tym ukladzie. Jak to przed¬ stawiono na fig. 6, uzwojenie takie mozna umiescic równiez na jarzmie. W tym przy¬ padku, jak to wynika szczególnie wyraznie z górnej polowy fig. 6, magnetyczny punkt gwiazdowy jest rozdzielony na dwa miej¬ sca w polaczeniach lla i llb, lezacych po obu stronach ramienia srodkowego. Dzieki temu mozna uzyskac lepsze warunki sy¬ metrii odnosnie strumienia gwiazdowego, równosc zas opornosci magnetycznych drogi strumienia w trójkacie magnetycznym moze byc uzyskana przez odpowiednie zwymiarowanie jarzma.Podzial rdzeni i jarzm mozna uzyskac nie tylko przy pomocy szczelin, ale rów¬ niez przy pomocy zwartych trzpieni, dzia¬ lajacych jak klatka tlumiaca. Dzieki temu mozna pozostac przy nie rozdzielonym jarzmie wzglednie ramieniu, które pod wzgledem konstrukcyjnym i fabrykacyj- nym przewyzszaja czesci rdzeniowe ze szczelinami. Odpowiednia postac wykona¬ nia o nieznacznym zapotrzebowaniu miedzi uwidocznia dolna polowa fig. 6. W tej po*- staci szczeliny sa pozostawione w ramio¬ nach, podczas gdy jarzmo nie jest roz¬ dzielone, lecz zaopatrzone w szereg trzpie¬ ni. Jedna czesc trzpieni jest zwarta i od¬ dzialywa na miejsce polaczen lla i llb miedzy jarzmami dwódi ram. Druga czesc trzpieni jest wykonana jako uzwojenie tlu¬ miace 10. Oddzielenie od siebie strumieni czesciowych w jarzmie zostalo uzyskane — 3 -czesciowo przy pomocy klatek tlumiacych, utworzonych z trzpieni, a czesciowo przy pomocy uzwojenia pomocniczego 10. We wszystkich trzech fazach zarówno dla stru¬ mienia trójkatnego, jak i gwiazdowego uzwojenie pomocnicze 10 jest nawiniete z jednakowa liczba zwojów, powodujac to, iz zachowany jest warunek 2$ •-= 0. Je* zeli klatka tlumiaca, utworzona z trzpieni, bylzie wykonana symetrycznie wzgledem kreskowanej linii srodkowej, wówczas be¬ dzie mógl plynac strumien gwiazdowy, który nie wzbudzi zadnego napiecia w uzwojeniu pomocniczym, a zatem uzwoje¬ nie to nie bedzie przeszkadzalo plynac te* knu strumieniowi.Trzydziestoszesciostopniowy przesuw fazowy strumieni czesciowych w ramieniu rozdzielonym szczelina lub klatka tlu¬ miaca daje sie uzyskac równiez za pomoca wzbudzenia dodatkowego, doprowadzonego do rdzenia przez uzwojenie ósemkowe za¬ silane odpowiednia faza i opasujace ra¬ miona czesciowe.Na fig. 7 uwidoczniono odpowiednia postac wykonania. Cyframi la, lb, 2a, 2b, 3a, 3b oznaczono ramiona czesciowe trans¬ formatora trójfazowego, z którego usunie¬ to glówne uzwojenia ze wzgledu na upro¬ szczenie rysunku. Jarzma nie sa podzie¬ lone. Liczba 10 oznaczano uzwojenie ósem¬ kowe. Uzwojenie to otrzymuje pomocni¬ cze napiecie AE z obcego zródla pra¬ dowego za posrednictwem sieci RST, przy czym to pomocnicze napiecie tworzy kat 90° z napieciem fazowym glównego uzwo¬ jenia. Pomocnicze napiecie wytwarza w ra¬ mionach czesciowych dodatkowy strumien ± A*. Na fig. 8 przedstawiono wykres wektorowy strumieni skladowych, Jezeli Utera <& oznaczyc strumien, powstajacy w ramionach czesciowych bez wzbudzania dodatkowego, i jezeli strumien pomocni¬ czy A&, prostopadly do strumienia 4, dobierze sie tak, aby A<& = 0,32 4, wówczas kat fazowy miedzy wypadkowymi stru¬ mieniami 4/a, ®Ib w ramionach czescio¬ wych bedzie równy 36°, Jest rzecza celowa polaczyc uzwojenie ósemkowe w trójkat, gdyz wówczas w strumieniu dodatkowym nie beda powstawaly trzecie harmoniczne.Na fig. 9 wskazano w jaki sposób po¬ mocnicze napiecie moze byc wytwarzane w samym transformatorze za pomoca uzwojenia pomocniczego dodatkowego. W przypadku polaczenia uzwojenia pomocni¬ czego 10 w trójkat uzwojenie pomocnicze dodatkowe musi byc polaczone w gwiazde.Odpowiedni wektorowy wykres napiecio¬ wy jest przedstawiony na fig. 10. Litera E oznaczono napiecie fazowe uzwojenia po¬ mocniczego dodatkowego a litera E' — na¬ piecie uzwojenia ósemkowego, odpowiada¬ jacego tej samej fazie.Jak to przedstawiono na fig. 11, uzwo¬ jenie ósemkowe mozna zastosowac równiez na jarzmie. Zamiast szczelin mozna za¬ stosowac w rdzeniu nie podzielonym od¬ powiednie szeregi trzpieni.Wreszcie rdzen wedlug wynalazku, za¬ opatrzony w ramiona podzielone szczeli¬ nami, w którego ramionach czesciowych podstawowe harmoniczne sa przesuniete wzgledem siebie fazowo o 60°, mozna uzyc w tym celu, aby nastapilo wyrównanie sie trzecich harmonicznych w strumieniu. Po¬ niewaz trzecie harmoniczne strumienia sa przesuniete wzgledem siebie fazowo w ra¬ mionach czesclolwych o 180°, przeto znosi sie oddzialywanie tych harmonicznych na glówne uzwojenie. W znany sposób zatem mozna stlumic piate harmoniczne pradu ma¬ gnesujacego, gdy bedzie oddzialywalo sie na wielkosc i faze trzeciej harmonicznej strumienia. Zatem przy zastosowaniu po¬ dzielonego rdzenia zelaznego powstaje prócz tego jeszcze mozliwosc stlumienia piatej harmonicznej pradu magnesujacego, a to dzieki temu, ze do czesci obwodu ma¬ gnetycznego nie bedzie dopuszczona trze¬ cia harmoniczna strumienia, przy czym do tego celu nie jest wymagany specjalnvuklad polaczen glównego uzwojenia trans¬ formatora. Przeciwnie sposób tlumienia piatych harmonicznych pradu magnesuja¬ cego przez doregulowanie trzecich harmo¬ nicznych strumienia wymagal dotychczas zastosowania gwiazdowego polaczenia uzwojenia transformatorowego, Zasada ta bedzie wyjasniona najpierw na przykladzie rdzenia trzyfazowego w czystym magnetycznym ukladzie trójkat¬ nym wedlug fig* 12. Cyframi la, lb, 2a, 2b, 3a, 3b oznaczono ramiona, zlozone z dwóch czesci, które sa laczone ze soba w ramy odcinkami jarzm 12, 23, 31, przy czym od¬ cinki te tworza trójkaty. Cyframi 4, 5, 6 oznaczono glówne uzwojenia transforma¬ tora. Na fig. 13 przedstawiono przynalezne wykresy wektorowe. Strumienie F, plyna¬ ce w poszczególnych czesciach rdzenia, sa oznaczone symbolami, odpowiadajacymi danym czesciom rdzenia. Jak to wynika z powyzszego wykresu wektorowego, stru¬ mienie skladowe podstawowych harmo¬ nicznych w ramionach czesciowych sa prze¬ suniete wzgledem siebie fazowo o 60°. Trze¬ cia harmoniczna strumienia, istniejaca w strumieniach ramion czesciowych i poja¬ wiajaca sie wskutek braku trzeciej harmo¬ nicznej w pradzie magnesujacym (ozna¬ czona strzalkami na fig. 12), moze plynac, nie oddzialywajac na glówne uzwojenie, gdyz przy istniejacym 60-stopniowym prze¬ suwie fazowym fal podstawowych trzecie harmoniczne sa równe sobie lecz odwrot¬ nie skierowane w lezacych obok siebie ra¬ mionach czesciowych, otoczonych uzwoje¬ niem glównym.Jezeli teraz oslabic w znany sposób trze¬ cia harmoniczna strumienia przez przyla¬ czenie napiecia, indukowanego ta harmo¬ niczna w uzwojeniu pomocniczym, do ob¬ ciazenia indukcyjnego o odpowiedniej wiel¬ kosci, wówczas piata harmoniczna pradu magnesujacego zmaleje do zera. Na fig. 14 uwidoczniono tego rodzaju uklad rdzenia ramowego, otrzymanego z rdzenia wedlug fig. 12 przez ulozenie poszczególnych jego czesci w jednej plaszczyznie. Poszczególne czesci oznaczono tymi samymi symbolami co i na fig. 12. Na ramionach czesciowych sa tu przewidziane uzwojenia pomocnicze 7a, 76, 8af 8b i 9°, 9b polaczone ze soba aeeregowo i zalaczone na cewke dlawikowa 14. Osobny dlawik pomocniczy 14 okazuje sie zbyteczny, gdy, jak to przedstawiono na fig. 15, uzyskuje sie silne rozproszenie uzwojenia pomocniczego, np. przez usunie¬ cie zwojów z ramion czesciowych i przez uzwojenie tylko obu jarzm. Liczby zwo¬ jów uzwojen pomocniczych 78, 89, 97 sa równe sobie.Jezeli wedlug fig. 16 uzwojenie pomoc¬ nicze umiesci sie tylko na jednym jarzmie, np. na górnym i jezeli miedzy czesciami rdzenia, które nie posiadaja uzwojen po¬ mocniczych, zastosuje sie stosunkowo ma¬ la szczeline powietrzna, wówczas ampero- zwoje, idace na piata harmoniczna, sa na¬ stepujace.I. Górne jarzmo i górne czesci ra¬ mion.Pod dzialaniem uzwojenia pomocni¬ czego, tlumiacego trzecia harmoniczna w strumieniu, strumien bedzie sinusoidalny.Piata harmoniczna amperozwojów jest do¬ datnia.II. Srodkowe czesci ramion.Przeciwdzialanie uzwójenia pomocni¬ czego nie jest wystarczajace w tym zakre¬ sie. Strumien posiada oslabiona trzecia harmoniczna. Piata harmoniczna ampero¬ zwojów maleje do zera.III. Dolne jarzmo i dolne czesci ra¬ mion.Uzwojenie pomocnicze jest nieczynne.Trzecia harmoniczna wystepuje w stru¬ mieniu w pelnej wartosci. Piata harmo¬ niczna amperozwojów jest ujemna* Zatem przy odpowiednim zwymiarowa- niu ramy i uzwojenia tlumiacego suma am¬ perozwojów piatej harmonicznej bedzie — 5 —ze/em, tak iz piata harmoniczna zniknie zupelnie w pradzie magnesujacym/ Skutecznosc dzialania tlumiacego uzwo¬ jenia pomocniczego mozna zwiekszyc przez nadanie mniejszego przekroju odcinkom jarzma otoczonym przez to uzwojenie, a nastepnie przez zastosowanie klatek thi- mikowych wzglednie blach tlumikowych w szczelinie jarzma i w szczelinach ramion.Waznym zalozeniem, od którego zale¬ zy znikniecie piatych harmonicznych, jest, aby obwody magnetyczne wszystkich faz odnosnie fali podstawowej byly jednako¬ we. Poniewaz jednak srodkowa faza posia¬ da krótsza droge przebiegu linii sil w jarz¬ mach niz fazy zewnetrzne, przeto w celu przywrócenia równosci opornosci magne¬ tycznych zaleca sie ramie srodkowe wy¬ konac o mniejszym przekroju niz ramiona zewnetrzne, gdyz inaczej znów powstanie trzecia harmoniczna w strumieniu. PL

Claims (1)

Zastrzezenia patentowe. 1. Transformator trójfazowy z czescio¬ wo lub calkowicie podzielonymi drogami w zelazie z kompensacja piatych harmonicz¬ nych w pradzie magnesujacym, znamienny tym, ze podstawowe fale strumieni w cze¬ sciach ramienia rdzenia sa przesuniete fa¬ zowo wzgledem siebie tak, iz nastepuje przemieszczenie sie miedzy poszczególny¬ mi czesciami ramion piatych harmonicz¬ nych, wymaganych do magnesowania rdzenia, dzieki czemu prad magnesujacy, dostarczany z sieci, jest pozbawiony tej harmonicznej. 2. Transformator wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze rdzen zelazny jest roz¬ dzielony wzdluz, przy czym na jednej cze¬ sci rdzenia zelaznego znajduje sie uzwoje¬ nie polaczone w gwiazde, a na drugiej cze¬ sci uzwojenie polaczone w trójkat. (fig. 2). 3. Transformator wedlug zastrz. 2, znamienny tym, ze przewody uzwojen, sluzacych do tlumienia piatych harmonicz¬ nych pradu magnesujacego, w szczelinie miedzy obu czesciami rdzeniowymi po¬ siadaja ksztalt odcinków plaskich linii pro¬ stej. • 4. Transformator wedlug zastrz. 2, 3, znamienny tym, ze uzwojenia polaczone w gwiazde i w trójkat i znajdujace sie na polówkach rdzeniowych sa zaopatrzone w wyprowadzenia na zewnatrz w celu za¬ silania sieci. 5. Transformator wedlug zastrz. 1 — 3, znamienny tym, ze uzwojenia, znajdujace sie na polówkach rdzeniowych i polaczone w gwiazde i w trójkat, znajduja sie na rdzeniu transformatora jedynie jako uzwo¬ jenia pomocnicze. 6. Transformator wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze w rdzeniu ramkowym przewidziane sa miejsca polaczenia o du¬ zej opornosci magnetycznej, które moga byc np. pakietami z blach, tak iz w kazdej polówce ramienia strumien sklada sie ze strumienia trójkatnego, odpowiadajacego rdzeniowi ramkowemu, i ze strumienia gwiazdowego, odpowiadaj acego rdzenio¬ wi z ramionami nie podzielonymi, przy czym podstawowe fale strumienia sa prze¬ suniete fazowo wzgledem siebie o trzy¬ dziesci szesc stopni, tak iz w wypadko¬ wych amperozwojach ramienia odpada piata harmoniczna. 7. Transformator wedlug zastrz. 6, znamienny tym, ze opornosc magnetyczna polaczen jest dobrana tak, aby w kazdej polówce ramienia strumien trójkatny wy¬ nosil szescdziesiat procent, a strumien gwiazdowy czterdziesci cztery procent calkowitego strumienia jednej polówki ra¬ mienia. 8. Transformator wedlug zastrz. 6 i 7f znamienny tym, ze w celu uzyskania od¬ powiedniey opornosci magnetycznej pola¬ czenia zastosowany jest material o odpo¬ wiedniej przewodnosci. 9. Transformator wedlug zastrz. 6 i 7, znamienny tym, ze zawiera szereg trzpie- — 6 —ni, dzialajacych talk jak klatka tlumikowa, przy czym trzpienie te powoduja powsta¬ nie -odpowiedniej opornosci magnetycznej polaczenia, 10. Transformator wedlug zastrz. 6 — 9, znamienny tym, ze w celu stlumienia trze¬ cich harmoniczych, istniejacych w strumie¬ niu trójkatnym, przewidziane jest uzwoje¬ nie tlumiace, przy czym zwoje tego uzwo¬ jenia sa nawiniete w równej liczbie, lecz w przeciwnym kierunku na obu czesciach rdzenia,, przynaleznych do kazdej fazy. 11. Transformator wedlug zastrz. 10, znamienny tym, ze uzwojenie tlumiace trzecie harmoniczne jest przewidziane na jarzmach, przy czym miejsca polaczen miedzy ramami sa rozdzielone na dwie czesci lezace po obu stronach ramienia srodkowego (fig. 6). 12. Transformator wedlug zastrz. 10 i 11, znamienny tym, ze uzwojenie tlumia¬ ce jest utworzone z szeregu trzpieni. 13. Transformator wedlug zastrz. 6 — 12, znamienny tym, ze szczeliny sa zasta¬ pione czesciowo lub calkowicie szeregiem zwartych trzpieni. 14. Transformator wedlug zastrz. 6, znamienny tym,, ze zawiera uzwojenie ósemkowe, otaczajace ramiona czesciowe, dzieki któremu, po doprowadzeniu do te¬ go uzwojenia napiecia pomocniczego, uzy¬ skuje sie. trzydziestoszesciostopniowy prze- sów fazowy strumieni w ramionach cze¬ sciowych (fig. 7, 9, 11). 15. Transformator wedlug zastrz. 14, znamienny tym, ze pomocnicze napiecie jest z taka faza pobierane ze zródla pradu trójfazowego, iz tworzy kat dziewiecdzie¬ siat stopni z napieciem fazowym uzwojenia glównego. 16. Transformator wedlug zastrz. 14, 15, znamienny tym, ze uzwojenie ósemko¬ we, przylaczone do napiecia pomocnicze¬ go! jest polaczone w trójkat. 17. Transformator wedlug zastrz. 14— 16, znamienny tym, ze napiecie pomocnicze jest pobierane z uzwojenia pomocniczego transformatora. 18. Transformator wedlug zastrz. 17, znamienny tym, ze uzwojenie ósemkowe jest polaczone w trójkat, a uzwojenie po¬ mocnicze w gwiazde. 19. Transformator wedlug zastrz. 14 — 18, znamienny tym, ze uzwojenie ósemko¬ we jest umieszczone na jarzmie transfor¬ matora (fig. 11). 20. Transformator wedlug zastrz. 1, w którym w celu stlumienia piatej harmo¬ nicznej w pradzie magnesujacym transfor¬ matora trójfazowego oddzialywa sie na trzecie harmoniczne w strumieniu trans¬ formatora, znamienny tym, ze jego rdzen jest wykonany tak, aby oddzialywanie trze¬ ciej harmonicznej strumieniowej na glów¬ ne uzwojenie bylo skompensowane w kaz¬ dym ramieniu, oraz aby tlumienie piatych harmonicznych pradu magnesujacego odby¬ walo sie wskutek odgrodzenia czesci obwo¬ du magnetycznego odnosnie trzeciej har¬ monicznej strumieniowej. 21. Transformator wedlug zastrz, 20, znamienny tym, ze czesci rdzeniowe w taki sposób tworza trójkat magnetyczny, iz kaz¬ de ramie sklada sie z dwóch ramion cze-~ sciowych, otoczonych jednym uzwojeniem glównym, oraz kazde dwa ramiona czescio¬ we, przynalezne do róznych faz, sa zlaczone jarzmem w jedna rame (fig. 12, 14 — 16). 22. Transformator wedlug zastrz. 20 i 21, znamienny tym, ze zawiera jeden trój¬ fazowy rdzen ramowy, lezacy w jednej plaszczyznie (fig. 14 — 16). 23. Transformator wedlug zastrz. 20 — 22, znamienny tym, ze na ramionach cze¬ sciowych osadzone sa uzwojenia pomocni¬ cze, polaczone ze soba szeregowo i zala^ czone na cewke dlawikowa. 24. Transformator wedlug zastrz, 20 — 22, znamienny tym, ze tylko odcinki jarz¬ mowe posiadaja po obu stronach uzwojenie pomocnicze. 25. Transformator wedlug zastrz. 20 — — 7 —22, znamienny tym, ze uzwojenie pomoc¬ nicze jest przewidziane tylko na dolnym lub górnym jarzmie, przy czym miedzy po¬ szczególnymi czesciami rdzenia, które nie posiadaja uzwojenia pomocniczego, istnie¬ je waska tylko szczelina powietrzna. 26. Transformator wedlug zastrz. 20 — 25, znamienny tynv ze dzialanie tlumiace uzwojenia pomocniczego jest spotegowane przez nadanie mniejszego przekroju odcin¬ kom jarzma, otoczonym przez to uzwoje¬ nie, albo przez zastosowanie klatek tlumi- kowych lub blach tlumikowych w szczeli¬ nach jarzma i ramion. 27. Transformatorwedlug zastrz. 20 — 26, znamienny tym, ze przekrój srodkowe* go ramienia jest mniejszy niz ramion ze¬ wnetrznych. Allgemeine Elektricitats-Gesellschaft Zastepca: inz. J. Wyganowski rzecznik patentowy Staatsdruckerei Warschau — Nr. 9061-42.Do opisu patentowego Nr 30566 Ark. 1 FI3.1 WWW A/VWV\ WWW 1 AAMAA li Xz &Do opisu patentowego Nr 30566 Ark. 2 %•* 12 11 13 T,g.S j i»-»-» /*-—* 1a W B f* ^*—r a ¦70 S EJ M \2 I 3a\ 23 Pi Pi 4-j 9 H 10 \ Tla Jfb 1 %« l\/* rt \y m i**\ !'i I *3 L h-v"^ ii U_LL Ifa nb \K \ lM WDo opisu patentowego Nr 30566 Ark. 3 J? 5 T %•? t

1 .W6 £ - Zb 3° 1—F~rrOfDo opisu patentowego Nr 30566 Ark. 4 Tig.10 F,g.11Do opisu patentowego Nr 30566 Ark. 5 T,g.1Z -nwfa^j- 7h \dtfb m\ 9° '5 m 2a Zb n3.n mid gb 6 3° "3& 76- 7»- Hg.15 97 w 78c 5* zaJL M W 89 6 Iz* rrrx 3° 4-3* PL