PL29988B1 - Yereinigte Oberschlesische Hiittenwerke Aktiengesellschaft, Gliwice ' Austenitowa, praktycznie biorac niemagnetyczna stal stopowa oraz sposób jej obróbki cieplnej - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku niniejszego jest praktycznie biorac niemagnetyczna stal stopowa, która przy malej zawartosci chromu i manganu jest odporna na nadze- ranie i nadaje sie dobrze do obróbki me¬ chanicznej.W celu osiagniecia duzej odpornosci na nadzeranie stali chromowej konieczne bylo dotychczas znaczne zwiekszenie zawartosci w niej chromu. Do takich stali naleza stale zawierajace 12 — 25% chromu i 5 — 16% manganu. Wprawdzie stale o wymienionej zawartosci chromu, lecz wiekszej zawarto¬ sci manganu, nadaja sie do pewnych ce¬ lów, lecz ich odpornosc na nadzeranie nie odpowiada odpornosci stali zawierajacej 12 — 25% Cr i 5 — 16% Mn.Do wyrobu narzedzi stoisuje sie stale, zawierajace do 0,25% C, 15% W, 30% Co i 0,6% Mn, przy czym wolfram moze byc zastapiony calkowicie lub czesciowo molib¬ denem. Kobalt zas mozna zastapic metala¬ mi obnizajacymi temperature granicy przemiany A3, a mianowicie manganem lub niklem.Przepisy te nie nadaja sie do wyrobu niemagnetycznych stali austenitowych, na¬ dajacych sie do obróbki mechanicznej, od¬ pornych na nadzeranie i na dzialanie cie¬ pla w wysokich temperaturach.Stal stopowa wedlug wynalazku niniej¬ szego, posiadajaca wymienione wlasciwo¬ sci, zawiera 3 — 12% Cr i 5 — 12% Mn, ponadto w celu zwiekszenia jej wytrzyma-losci dodaje sie do niej 1 — 3% Mo i 1 — 5% Co. Molibden i kobalt mozna stosowac oddzielnie lub lacznie. Zawartosc molibde¬ nu i kobaltu w stali nadaje jej budowe au¬ stenitowa, zapewniajaca mozliwie duza od¬ pornosc .stali na nadzeranie.Stal wedlug wynalazku zawiera wiec 3 — 12% chromu, 5 — 12% manganu, 1 — 3% molibdenu i 1 — 3% kobaltu. Za¬ wartosc wegla powinna byc mozliwie mala, w kazdym przypadku mniejsza niz 0,3%.Szczególnie duza odpornosc na nadzera¬ nie posiada stal zawierajaca 0,1% C, 9% Crt 8% Mn, 1,5% Mo i 2% Co.W celu zwiekszenia ciagliwosci stali, a szczególnie nadawania sie do glebokiego wytlaczania, polowe zawartosci kobaltu mo¬ zna zastapic niklem. Poza tym w celu zwiekszenia zakresu zastosowania stali ko¬ rzystnie jest wprowadzic do niej skladniki stosowane przy wyrobie stali specjalnych, wziete pojedynczo lub lacznie.Do tych skladników naleza miedz lub tantal w ilosci do 5%, wanad, tytan, krzem lub cyrkon w ilosci do 3% i wolfram w ilo¬ sci do 10%. Korzystna jest równiez rzecza, jezeli w celu utwardzania stali doda sie do niej aluminium, cyrkonu, berylu lub boru, wzietych pojedynczo lub lacznie.Stal stopowa wedlug wynalazku jest praktycznie biorac zupelnie niemagnetycz¬ na i odporna na dzialanie wody morskiej, wplywów atmosferycznych, kwasów orga¬ nicznych i nieorganicznych oraz róznych soli i roztworów. Stal ta nadaje sie wiec do wyrobu przedmiotów, od których wyma¬ gana jest calkowita odpornosc na nadzera- nie i rdzewienie. Stal posiada barwe bialo- srebrzysta, moze byc latwo polejrowana, wytlaczana i posrebrzana, nadaje sie wiec jako material zastepczy zamiast srebra, srebra nowego i podobnych stopów.Znana obróbka cieplna stali wedlug wynalazku niniejszego poleipsza jej wlasci¬ wosci fizyczne. Na pirzyklad przez ogrzanie stali do temperatury 900 — 1100°C i szyb¬ kie ochlodzenie jej w wodzie, oleju, powie¬ trzu lub w innym srodku utwardzajacym nadaje sie stali budowe austenitowa, dzie¬ ki czemu znacznie polepsza sie jej wlasci¬ wosci fizyczne i uzyskuje sie duza odpor¬ nosc na nadzeranie. Poza tym stal ta po o- grzewaniu przez dluzszy czas w tempera¬ turze 500 — 900°C daje sie latwo obrabiac mechanicznie, np. toczyc, heblowac lub fre¬ zowac, po czym stal poddaje sie wyzej wy¬ mienionemu hartowaniu w celu nadania jej budowy austenitowej.Obecnosc w stali stopowej skladników ulatwiajacych hartowanie dziala korzyst¬ nie, jezeli stal po zahartowaniu w tempera¬ turze 900 — 1100°C podda sie wyzarzaniu w temperaturze 300 — 700°C przez dluziszy czas, np. w ciagu 20 godzin.Szczególna zaleta stali wedlug wynalaz¬ ku jest to, ze wykonane z niej przedmioty po kilkakrotnej obróbce cieplnej nie kurcza sie w takim stopniu, jak odpowiadajace im wyroby wykonane ze stali o duzej zawar¬ tosci chromu i manganu. PL

Claims (10)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Austenitowa, praktycznie biorac niemagnetyczna stal stopowa, odporna na nadzeranie i dobrze nadajaca ,sie do obrób¬ ki mechanicznej, znamienna tym, ze za¬ wiera C do 0,3%, Cr — 3 — 12%, Mn — 5 — l2o/0, Mo 1 — 3% i Co 1 — 5%, przy czym molibden i kobalt zawiera z osobna lub lacznie.
2. 2. Austenitowa stal stopowa wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze zawiera naj¬ wyzej 0,3% C, 9% Cr, 8% Mn, 1,5% Mo i 2% Co.
3. 3. Austenitowa stal stopowa wedlug zastrz. 1 — 2, znamienna tym, ze ponadto zawiera do 5% miedzi i tantalu, do 3% wa¬ nadu, tytanu i krzemu i (lub) cyrkonu oraz do 10% wolframu, wzietych pojedyn¬ czo lub lacznie.
4. 4. Austenitowa stal stopowa wedlug — 2 —zastrz. 1 — 3, znamienna tym, ze ponadto zawiera 0,1 do 4% cyrkonu, berylu, alu¬ minium i boru, pojedynczo lub lacznie.
5. 5. Austenitowa stal stopowa wedlug zastrz. 1 — 4, znamienna tym, ze chrom czesciowo jest zastapiony molibdenem.
6. 6. Austenitowa stal stopowa wedlug zastrz, 1 — 5, znamienna tym, ze chrom czesciowo jest zastapiony kobaltem.
7. 7. Austenitowa stal stopowa wedlug zastrz. 1 — 5, znamienna tym, ze kobalt czesciowo jest zastapiony niklem.
8. 8. Sposób obróbki cieplnej stali sto¬ powej wedlug zastrz. 1 — 7, znamienny tym, ze w celu nadania stali budowy czy¬ sto austenitowej poddaje sie ja hartowa¬ niu w wodzie, oleju, powietrzu lub innym srodku hartujacym w temperaturze 900 — 1100°C.
9. 9. Sposób obróbki cieplnej wedlug zastrz. 8, znamienny tym, ze stal po zahar¬ towaniu w temperaturze 900 — 1100°C poddaje sie przez dluzszy czas wyzarzaniu w temperaturze 300 — 700°C.
10. 10. Sposób obróbki cieplnej wedlug zastrz. 8 — 9, znamienny tym, ze stal pod¬ daje sie przez dluzszy czas wyzarzaniu w temperaturze 500 — 900°C. Vereinigte Oberschlesische Hiittenwerke Aktiengesellschaft Zastepca: inz. W. Suchowiak rzecznik patentowy (KUK M ARC1 CZERNIAKOWSKA 216 PL