£60 % ^ Wydiao T Bk* INI URZAD PATENTOWY w WARSZAWIE OPIS PATENTOWY Nr 29861 KI. 63 c, 40 Sociote Anonyme Adolphe Saurer, Arbon Sprezynujace urzadzenie wyrównawcze w pojazdach mechanicznych ZftoosoDO 17 oMrwea 1988 UdiUlono 16 cterwea 1M1 PitrwucAstwo: 16 lipca 1H87 (Niemcy) W pojazdach mechanicznych, zwlaszcza terenowych, znane jest wyrównywanie ze wszystkich stron wychylen kól. Dzwignie katowe sa przy tym tak ulozyskowane, ze jednymi swymi ramionami opieraja sie o osie, podczas gdy drugie ich ramiona sa polaczone ze soba za pomoca resorów sru¬ bowych i drazków ciagnacych, polaczonych ze soba wahaczem wyrównawczym, obra¬ canym okolo osi pionowej na ramie pojazdu.W pojazdach, wyposazonych w osie wa- hliwe, urzadzenia takie nie moga dzialac zadowalajaco, gdyz wahliwe pólosie waha¬ ja sie w plaszczyznach poprzecznych wzgle¬ dem podluznej osi pojazdu, dzwignie zas wyrównawcze wahaja sie w plaszczyznach równoleglych do kierunku jazdy.Wymienionej wady nie zawiera urza¬ dzenie wedlug wynalazku, gdyz tutaj pól¬ osie sa polaczone za pomoca krótkich skre¬ conych kabli' stalowych z przynaleznymi ramionami dzwigni katowych.Celem skuteczniejszego przeciwdziala¬ nia przenoszeniu na inne kola krótkotrwa¬ lych uderzen, wahacz wyrównawczy, lacza¬ cy ze soba drazki ciagnace obu stron pojaz¬ du, moze byc ponadto zaopatrzony w spe¬ cjalne urzadzenie do zmniejszania jego wychylen. Urzadzenie to moze stanowic np. hydrauliczny tlumik. Tlumienie, osia¬ gniete dzieki bezwladnosci mas urzadzenia wyrównawczego, mozna jeszcze zwiekszyc przez dodanie dodatkowych mas, np. cie¬ zarów.Zalaczony rysunek przedstawia urza¬ dzenie wyrównawcze wedlug wynalazku wpojezdzie czterokolowym. Fig. 1 przedsta¬ wia schematycznie rame pojazdu w wido¬ ku z boku i urzadzeniem wyrównawczym wedlug wynalazku; fig. 2 — to samo w wi¬ doku z góry; fig. 3 — schematycznie po¬ jazd w widoku z przodu; fig. 4 — czcic urzadzenia z fig. 1 wedlug odmienna] po¬ staci wykonania.Kola 2 — 4 pojazdu mechanicznego sa zamocowane na wahliwych polowach 5 — 8, których oslony 9,10 ulotyskowane sa w ramie 11 pojazdu. Na ramie, na poziomych odiach 16 osadzone sa dzwignie katowe 12°, 12% 13*, 13% 14% u\ 15% 15% Bar miona 12*, 13* itd. opieraja sie luino na wahliwych osiach 5 — S, a drugie ramio¬ na 12b, 13b... itd. polaczone sa z drazkami ciagnacymi 21 — Hz* posrednictwem re¬ sorów skreconych 17 — 20. Konce draz¬ ków 21, 23 wzglednie 22, 24 kazdej strony pojazdu wchodza jedne w drugie swymi widelkowymi koncami 25, 26 (fig. 1). W srodku.ramy 11 na wsporniku 27 ulozys- kowany jest obrotowo okolo pionowej osi 29 wahacz wyrównawczy 28. Z koncami tego wahacza wyrównawczego polaczone sa przegubowo drazki ciagnace 21, 23, wzglednie 22, 24 kazdej strony pojazdu w ten sposób, ze przez wahacz i widelkowe konce 25, 26 przeprowadzony jest swo- rzen 30.Jesli np. przy jezdzie na nierównym gruncie przednia os, zawierajaca pólosie wahliwe 5, 6, pozostaje na plaszczyznie poziomej, a tylna os, zawierajaca pólosie wahliwe 7, 8, przyjmuje polozenie pochy¬ lone, jak na fig. 3, to kolo 4 unosi sie ku górze, a wraz z nim i ramie 15* dzwigni katowej 15a, 15b. Sprezyna srubowa 20 ciagnie drazek 24, co powoduje napiecie sprezyny 18 i tym samym docisniecie ra¬ mion 13* dzwigni katowej 13*, 13° do osi wahliwej 6. Z drugiej strony wahacz wy¬ równawczy 28 zostaje przekrecony okolo osi 29 w kierunku przeciwnym kierunkowi ruchu wskazówki zegarowej tak, ze spre¬ zyna 19 zostaje napieta, a ramie 14* dzwi¬ gni katowej 14% 14* zostaje docisniete do oai wahliwej 7. Zatem takze i pny tym pololeniu oai kól tylnych kolo 3 zachowuje swa stycznosc z gruntem. Jesli natomiast os kól przednich 5, 6 dostaje sie na plasz¬ czyzne pochyla wigledem oai kól tylnych 7, 8, to wahacz wyrównawczy 28 wykony¬ wa maly obrót w kierunku obrotu wska¬ zówki zegarowej tak, ze równiez zadne z czterech kól 1 — 4 nie opuszcza gruntu.Pochyle polozenie, jakie przyjmuje rama wskutek ustawienia sie osi kól przednich i tylnych pod katem wzgledem siebie, jest przy tym bardzo nieznaczne. Jesli np. pla¬ szczyzna, na której znalazla sie os kól tyl¬ nych 7, 8, tworzy kat 30° z plaszczyzna pozioma, to rama 11 tworzy z plaszczyzna pionowa kat, wynoszacy tylko 15°.W czasie szybkiej jazdy po równej dro¬ dze krótkotrwale silne uderzenia na jedno kolo zostaja podjete przez sprezyny sru¬ bowe 17 — 20, a wiec nie wplywaja na in¬ ne kola pojazdu. Bezwladnosc urzadzenia wyrównawczego moze byc jeszcze zwiek¬ szona przez osadzenie na koncach wahacza wyrównawczego 28 ciezarków 31. Dzieki temu zwieksza sie dodatkowe tlumienie wychylen wahacza 28.Ramiona 12* dzwigni katowych moga nie opierac sie o pólosie 5 — 8, lecz byc z nimi polaczone za pomoca przegubów. Fig. 4 przedstawia dzwignie katowa 15% 15b, której ramie 15* jest przegubowo zawie¬ szone na osi 8. Na osi tej zamocowana jest panewka 32 z uchem 33, w którym osadzo¬ ny jest krótki skrecony kabel stalowy 34.Drugi koniec kabla zamocowany jest w uchu 35 ramienia 15*. Dzialanie urzadze¬ nia opisanego jest takie samo, jak przegu¬ bu. PL