PL28617B1 - Sposób obróbki materialów blonnikowych. - Google Patents

Description

Wynalazek niniejszy dotyczy sposobu opisanego w patencie nr 28 294 i dotycza¬ cego obróbki materialu blonnikowego, po¬ legajacego na nasycaniu tego materialu wodnym roztworem czwartorzedowej soli amonowej o wzorze ogólnym: R' I sR" B.O.CH2 — NS I \R"' X w którym R oznacza, rodnik weglowodoru alifatycznego o 12 lub wiecej atomach we- R' gla, I yR" oznacza heterocykliczna lub alifatyczna trzeciorzedowa amine, zas X oznacza chlorowiec i tak nasycony ma¬ terial ogrzewa sie (najlepiej po uprzed¬ nim wysuszeniu) do temperatury, w któ¬ rej czwartorzedowa sól amonowa podlega rozkladowi.Obecnie wykryto, ze podobnej obróbce mozna poddawac materialy blonnikowe, stosujac zamiast wspomnianych czwarto¬ rzedowych haloidków inne sole, odpowia¬ dajace wzorowi ogólnemu R' I 7?" B.O.CH2 — N<( I \B"' X w którym X oznacza kwasowy rodnik róz¬ ny od chlorowca.Sposród tych soli mozna wyszczegól¬ nic np. siarczyny albo pyrosiarczyny oktadecylooksy- albo cetylooksymetylopi- rydynowe, które mozna wytwarzac przez reakcje odpowiednich alkoholi tluszczo¬ wych z aldehydem mrówkowym i dwutlen¬ kiem siarki w obecnosci pirydyny (patrz patent angielski nr 475 119). Innymi so¬ lami odpowiednimi do uzycia zgodnie z ni¬ niejszym wynalazkiem sa np. kwasne szczawiany oktadecylooksy-, albo- cety- looksymetylopirydynowe, które mozna wy¬ twarzac przez reakcje metanolowego roz¬ tworu odpowiednich chlorków, siarczynów albo pyrosiarczynów z kwasem szczawio¬ wym Opateit brytyjski nr 488 869).Poza tym mozna stosowac np. nadchlo¬ ran oktadecylo - oksymetylopirydynowy, azotan - dodecylooksymetylopirydynowy, siarczan cetylooksymetylopirydynowy, oc¬ tan mirystylooksymetylopirydynowy, ben- zenosulfonian oktadecylooksymetylopiry- dynowy albo nitrobenzoesan oktadeceny- looksymetylopirydynowy. Wszystkie te zwiazki mozna wytwarzac podobnie przez podwójna wymiane z odpowiednich chlor¬ ków siarczynów albo pyrosiarczynów oraz odpowiedniego kwasu lub odpowiedniej jego soli.Ponizsze przyklady sluza do wyjasnie¬ nia wynalazku, nie ograniczajac jego za¬ kresu. Czesci w tych przykladach sa cze¬ sciami wagowymi.Przyklad I. Plasko tkany material ba¬ welniany nasyca sie w temperaturze 35°C w zabiegu ciaglym roztworem, zawieraja¬ cym 5 czesci azotanu oktadecylooksymety- lopirydynowego w 1 000 czesciach wody, Przepojony material wyzyma sie nastep¬ nie w celu usuniecia nadmiaru cieczy, su¬ szy w strumieniu cieplego powietrza w temperaturze 50°C i wreszcie ogrzewa w ciagu 10 minut w temperaturze 120°C. Ma¬ terial staje sie przez to wodoodporny i miekki w dotknieciu. Cechy te nie znikaja wskutek prania lub czyszczenia na sucho.Przyklad II. 5 czesci siarczynu cetylo- oksymetylopirydynowego (patrz patent angielski nr 475 119) rozpuszcza sie w 1 000 czesciach wody w temperaturze po¬ kojowej. Tkanine bawelniana nasyca sie tym roztworem i wyzyma, przepuszczajac miedzy walkami. Wyzete plótno, które za¬ trzymuje ilosc wagowa roztworu napawa¬ jacego równa w przyblizeniu jego wlasne¬ mu ciezarowi, stiszy sie w strumieniu cie¬ plego powietrza w temperaturze 30 — 40°C. Wysuszony material ogrzewa sie na¬ stepnie w ciagu 20 minut w temperaturze 105°C. Tak obrobiony material jest wodo¬ odporny i miekki i nie traci tych cech przez czyszczenie na sucho lub pranie.Przyklad III. Poscielowe plótno ba¬ welniane wyfarbowane chlorazolowym ble¬ kitem nieba FF (Colour Index nr 518) na 2% nasyca sie w temperaturze 45°C roz¬ tworem, zawierajacym 5 czesci kwasnego szczawianu oktadecylooksymetylopirydy- nowego w 1 000 czesciach wody. Nasyco^ ny material wyzyma sie nastepnie w ten sposób, iz zachowuje on ilosc roztworu na¬ sycajacego równa wlasnemu ciezarowi, a nastepnie suszy sie w temperaturze 30°— 40°C. Suchy material ogrzewa sie nastep¬ nie w ciagu 5 minut w temperaturze 115— 120°C na bebnie suszacym. Material staje sie wodoodporny i bardzo miekki w do¬ tknieciu; wlasciwosci te nielatwo usunac przez oczyszczanie na sucho lub pranie.Prócz tego zabarwiony material wykazuje równiez wieksza odpornosc w praniu, to znaczy, ze chlorazolowy blekit nieba FF wykazuje' mniejsza sklonnosc do puszcza¬ nia.Przyklad IV. Tkanine lniana nasyca sie w temperaturze 35°C roztworem, za¬ wierajacym 5 czesci azotanu oktadecy- looksymetylopirydynowego w 1000 cze¬ sciach wody. Material wyzyma sie w celu usuniecia nadmiaru cieczy z tkaniny, su¬ szy w strumieniu cieplego powietrza w i temperaturze 30 — 40°C, a nastepnie w| — 2 —ciagu 5 minut ogrzewa sie w temperaturze 120°C. Material lniany staje sie miekki i wodoodporny, przy czym latwo sie uklada w piekne faldy. Cechy te nie znikaja wskutek prania lub czyszczenia na sucho.Przyklad V. Tkanine z wiskozowego sztucznego jedwabiu nasyca sie w tempe¬ raturze 45°C roztworem, zawierajacym 5 czesci kwasnego szczawianu cetylooksyme- tylopirydynowego w 1 000 czesciach wody.Nastepnie material wyzyma sie tak, zeby zatrzymal ilosc roztworu, równa wlasne¬ mu ciezarowi, i suszy w strumieniu cieple¬ go powietrza w temperaturze mniej wiecej 40°C. Suchy material ogrzewa sie nastep¬ nie przez 2 godziny w temperaturze 105°C.Tak obrobiony material staje sie miekki i wodoodporny i nie traci tych cech wsku¬ tek czyszczenia na sucho albo prania.Przyklad VI. Poscielowe plótno ba¬ welniane nasyca sie w temperaturze 40°C roztworem, zawierajacym 20 czesci .siar¬ czanu cetylooksymetylopirydynowego w 1000 czesciach wody. Material wyzyma sie w ten sposób, iz zatrzymuje on ilosc cieczy nasycajacej, równa jego wlasnemu ciezarowi, a nastepnie suszy sie w ciagu 5 minut w temperaturze 140°C w szybkim strumieniu goracego powietrza. Material staje sie miekki i wodoodporny i nie traci latwo tych wlasciwosci wskutek prania i czyszczenia na sucho.Rozumie sie, ze w calym opisie oraz w zalaczonych zastrzezeniach wyrazenie „ma¬ terial blonnikowy" obejmuje zarówno wlókna z celulozy naturalnej, np. bawelne, Jen, jute, konopie, sysal, papke drzewna i inne roslinne materialy wlókniste, czy to w postaci przedzy, lub wyrobów tkanych albo dzianych, albo materialów spilsnia- nych, np. papier lub tekture, jak i mate¬ rial ze zregenerowanej celulozy w postaci przedzy, wlókien lub blon, przy tym mate¬ rialy te moga byc barwione lub nie bar¬ wione. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe. Sposób obróbki materialów blonniko¬ wych, znamienny tym, ze material ten na¬ syca sie wodnym roztworem czwartorze¬ dowej soli amonowej o wzorze ogólnym R' I ,R" R.o.cn2.y/ I \R"' X w którym R oznacza alifatyczny rodnik weglowodorowy o conajmniej 12 atomach R' wegla, I ,R" ozubczsl heterocyklicz- \R"' na albo alifatyczna trzeciorzedowa amine, zas X oznacza rodnik kwasowy rózny od chlorowca, po czym tak nasycony material ogrzewa sie, najlepiej po uprzednim wy¬ suszeniu, do temperatury, w której czwar¬ torzedowa isól amonowa ulega rozkladowi. Imperial Chemical Industries Limited. Zastepca: M. Skrzypkowski, rzecznik patentowy. PL