Przy wytwarzaniu rur bez szwu za po¬ moca prasy Ehrhardta stosuje sie jako pólwyrób na jednym koncu zamkniete cy¬ lindryczne przedmioty puste (tuleje), wy¬ tloczone w blokach czworokatnych. Takie tuleje posiadaja na otwartym koncu zgru¬ bienia, które na wytlaczanej nastepnie rurze tworza wystajace zadziory, prze¬ szkadzajace przy dalszym wykonczaniu rury. Przy wywalcowywaniu wytloczonej wstepnie rury na trzpieniu latwo odrywa¬ ja sie te zadziory i pozostaja miedzy wal¬ cami i prowadnicami, wskutek czego te ostatnie moga zostac uszkodzone i unieru¬ chomione, 00 z kolei powoduje niepozada¬ na przerwe w ciaglym biegu calej walcar¬ ki. Nawet gdy zadziory przy walcowaniu nie zostana urwane, to jednak zwykle na¬ stepuje rozdzieranie sie rury w poblizu tych zadziorów. Przed nastepujacym dal¬ szym wyciaganiem rury na zimno trzeba odcinac nie tylko wspomniane zadziory, lecz równiez uszkodzony przez naddarcia koniec rury, co powoduje duza ilosc od¬ padków i znacznie powieksza koszty pro¬ dukcji rur. Próbowano juz zapobiegac powstawaniu zadziorów na rurze wzgled¬ nie zgrubien na tulei w ten sposób, ze przy wytwarzaniu tulei roztlaczano zgrubienia dzieki odpowiedniej budowie prasy. Ten sposób jednak utrudnial budowe prasy o- oraz podrazal kosizty pracy na niej.Wedlug wynalazku wytwarza sie na jednypi koncu zamkniete, tuleje, do dalszej pnzrf^bki na rury, zwlaszcza za pomoca prasy \EhrhardtaJ w len sposób, ze blok poddaje sie przed umieszczeniem w for¬ mie obróbce np. przez toczenie lub fre¬ zowanie, wskutek czego tworzywo na kra¬ wedziach górnych brzegów bloku zostaje usuniete tak, iz powstaja symetryczne wzgledem osi podluznej bloku sciete po¬ wierzchnie i zaokraglone krawedzie, na¬ chylone wzgledem tejze osi. Okazalo sie bowiem, ze zgrubienia na tulejach wzgled¬ nie zadziory na wytloczonych rurach, po¬ wstaja z tworzywa krawedzi górnego kon¬ ca bloku czworokatnego. Przez usuniecie zas tworzywa w tych miejscach zapobiega sie powstawaniu zgrubien na otwartym koncu tulei, a wiec równiez i zadziorów na koncu wytloczonej rury, gdyz podczas tloczenia tworzywo ma moznosc równo¬ miernego rozmieszczenia sie w formie.Przy wyrobie tulei w zwykly sposób stosuje sie bloki czworokatne, których przekatne odpowiadaja dokladnie sredni¬ cy formy do wytlaczania, aby blok byl podczas tloczenia w dokladnym polozeniu wspólosiowym z forma. Do wyrobu tulei wedlug tego sposobu trzeba wiec stosowac bloki czworokatne walcowane z zachowa¬ niem dokladnych wymiarów na przekat¬ nych na walcarkach, wytwarzajacych ze¬ lazo profilowe; sa one wobec tego droz¬ sze niz bloki czworokatne, wytwarzane za pomoca zwyklych walcarek. Poniewaz bloki czworokatne, przerabiane na rury, stano¬ wia tylko wstepne pólwyroby, wystarcza¬ loby stosowac bloki walcowane za pomoca zwyklych walcarek, gdyby mozna je otrzy¬ mac o dokladnych wymiarach przekat¬ nych. Poniewaz dotychczas bylo to nie¬ osiagalne za pomoca takich walcarek, wiec nie mozna bylo stosowac tych bloków dc wytwarzania z nich rur.Wazna zaleta niniejszego wynalazku jest to, ze koniec bloku obrobionego sluzy do srodkowania go w formie do wybijania tulei. Osiaga sie to przy uzyciu plyty srod¬ kujacej rdzen, która w tym celu jest za¬ opatrzona we wglebienie w ksztalcie scie¬ tego stozka, odpowiadajace ksztaltowi konca bloku. Poniewaz obróbka konca blo¬ ku odbywa sie, zwlaszcza przez obtaczanie lub frezowanie, w ten sposób, ze powstaja przekroje poprzeczne, symetryczne do osi podluznej bloku, osiaga sie dokladne srod¬ kowanie bloku. Dzieki temu mozna stoso¬ wac bloki czworokatne walcowane na zwyklych walcarkach, zamiast na walcar¬ kach do wyrobu zelaza profilowego, gdyz w celu srodkowania bloku nie jest koniecz¬ ne zachowanie dokladnego wymiaru prze¬ katnych, które wtedy sa mniejsze niz sred¬ nica formy do wybijania. Dokladnosc srodkowania powieksza sie jeszcze przy obrobieniu w podobny sposób równiez i dolnego konca bloku; wtedy jest on srod- kowany w ten sposób, ze ukosne po¬ wierzchnie jego przylegaja do stozkowo wykonanego dna formy do wytlaczania. W ten sposób osiaga sie srodkowanie bloku na dwóch jego koncach oraz dokladne wspólosiowe z forma prowadzenie tlocza- ka.Rysunek przedstawia przyklad wyko¬ nania bloku oraz prase do wyrobu tulei.Wedlug fig. 1 blok czworokatny a, uwi¬ doczniony z przodu i z boku, jest na gór¬ nym koncu b uksztaltowany stozkowo przez toczenie lub frezowanie tak, iz w obrobionej czesci powstaja przekroje po¬ przeczne, symetryczne wzgledem 06i po¬ dluznej bloku oraz zaokraglone krawedzie nachylone wzgledem tej samej osi. W po¬ dobny sposób jest obrobiony takze dolny koniec c bloku.Fig. 3 i 4 przedstawiaja prase do wy¬ twarzania tulei z bloku a wedlug fig. 1 i 2.Blok a jest swymi obrobionymi koncami b i c umieszczony w formie d. Obrobiony dolny koniec c bloku znajduje sie w odpo¬ wiednim wglebieniu formy d i jest dzieki — 2 —temu srodkowany. Wytlaczanie tulci od¬ bywa sie za pomoca tloczaka e, prowadzo¬ nego w plycie srodkujacej /. Plyta la przymocowana jest do poprzecaki g prasy, polaczonej na koncach z prowadniczymi drazkami tlokowymi h cylindlrów u Cylin¬ dry znajduja sie na poprzeczce k, przesu¬ wanej za pomoca tloka naciskajacego /.Przebieg wytlaczania tulei jest naste¬ pujacy. Gdy poprzeczka k (fig. 3) znajdu¬ je sie w polozeniu górnym, umieszcza sie blok czworokatny a na dnie formy d, przy czym jego dolny koniec jest srodkbwany wedlug dna formy. Poniewaz przekatne bloku czworokatnego sa nieco mniejsze od srednicy formy, moze sie zdarzyc, iz blok jest poczatkowo nachylony w formie. Sko¬ ro jednak poprzeczka k pod naciskiem tloka / przesunie sie w dól, plyta /, której dolna powierzchnia jest odpowiednio do ksztaltu obrobionego górnego konca bloku zaopatrzona we wglebienie w ksztalcie scietego stozka, przyciska górny koniec bloku i wtedy on dokladnie wysrodkowuje sie (fig- 4). Nastepnie tloczak e, prowa¬ dzony za pomoca plyty /, wytlacza tuleje dokladnie w srodku bloku. PL