Aby otrzymac mozliwie stala i niezalez¬ na od gestosci watków sile uderzenia czó¬ lenka w krosnach, w których gestosc wat¬ ków moze byc nastawiana za pomoca regu¬ latora, proponowano stosowanie do nape¬ du walu udarowego osobnego silnika elek¬ trycznego, którego liczba obrotów na minu¬ te moze byc regulowana niezaleznie od licz¬ by obrotów na minute silnika glównego na¬ pedzajacego wal korbowy, W zwyklych krosnach tkackich wal udarowy obraca sie stale i sluzy do przerzucania czólenek za posrednictwem osadzonych na nim dwóch tarcz kciukowych, uderzajacych naprze- mian w jeden z dwóch waleczków obroto¬ wych kazdego z pionowych wrzecion bija- kowych, sprzezonych z bijakami za pomo¬ ca sprzegiel nastawnych. Wal udarowy mo¬ ze miec postac walu wydrazonego wspól¬ osiowego z walem korbowym. W urzadze¬ niach tych osiaga sie wprawdzie zadana niezaleznosc sily uderzenia czólenka od ge¬ stosci watków wytwarzanej tkaniny, zaleta ta zostaje jednak okupiona takimi braka¬ mi, iz taki rodzaj napedu dotychczas nie przyjal sie w praktyce. Sprzegla nastawne stanowia z jednej strony powazne zródlo zaklócen, które w pewnych okolicznosciach moga spowodowac dotkliwy spadek pro¬ dukcji, a z drugiej strony powoduja niepo¬ zadana komplikacje calej konstrukcji kro¬ sna i napedu, poniewaz wymagaja stosowa¬ nia walu udarowego.Wynalazek niniejszy pozwala na osia¬ ganie sily uderzenia czólenka niezaleznej od gestosci watków wytwarzanej tkaniny przez zastosowanie do napedu wrzecion bi- jakowych silników elektrycznych. W tymcelu do napedu kazdego wrzeciona bijalto¬ wego1 stosuje sie oddzielny silnik elektrycz¬ ny, w dalszym ciagu niniejszego opisu zwa¬ ny silnikiem bijakowym, który -w zalezno¬ sci od obrotu walu korbowego moze byc wlaczony na poczatku uderzenia i wyla¬ czony po uderzeniu. Najlatwiej jest zreali¬ zowac wynalazek osadzajac wrzeciono bi- jakowe bezposrednio na wale tego silnika bijakowego. W tym przypadku silnik za kazdym uderzeniem obraca sie tylko o ula¬ mek pelnego obrotu, przy czym mozna go zastapic równiez obracajacym sie elektro¬ magnesem. Sile uderzenia mozna wedlug wynalazku zmieniac dowolnie zmieniajac moment obrotowy silnika za pomoca srod¬ ków znanych, np. wlaczajac oporniki w szereg z uzwojeniem stojana lub tez w ob¬ wód wirnika. Ruch obrotowy wirnika wzglednie bijaka mozna ograniczac za po¬ moca zderzaków ewentualnie elastycznych.Jest równiez rzecza pozadana, aby bijak po kazdym uderzeniu powracal samoczyn¬ nie w swe polozenie pierwotne. Mozna to osiagac jak dotychczas za pomoca sprezy¬ ny lub ciezarka albo przez krótkotrwale wlaczanie silnika w odwrotnym kierunku obrotu.Do- wlaczania i wylaczania silników bi- jakowych stosuje sie (najlepiej) wylaczni¬ ki rozrzadzane elektrycznie z odleglosci, których obwody rozrzadcze sa wlaczane w zaleznosci od ruchu obrotowego walu kor¬ bowego albo od ruchu urzadzenia, wytwa¬ rzajacego przesmyk wzglednie uskutecz¬ niajacego przybijanie watku. Bardzo do¬ godna postac wykonania urzadzenia roz- rzadczego silników bijakowych otrzymuje sie stosujac wylacznik, uruchomiany za po¬ moca walu korbowego krosna za kazdym obrotem w chwili, w której ma nastapic u- derzenie czólenka, oraz przelacznik obwo¬ dów rozrzadczych wylacznika silnika, uru¬ chomiany przy kazdym obrocie walu kor¬ bowego. ' Na rysunku przedstawiono schematycz¬ nie! przyklad wykonania wynalazku. Silniki bijakowe 1 i 2 sa zasilane z sieci 5 poprzez wylaczniki 3 i 4 rozrzadzane z odleglosci.Tarcza kciukowa 6 zamocowana na wale korbowym krosna nastawia przelacznik 11 za pomoca zapadki 9, kola zapadkowego 10, przekladni 10a zebatych kól stozko¬ wych i walka 10', a wylacznik przycisko¬ wy 8 — za pomoca kciuka 7. Na przelacz¬ niku walcowym 11 umieszczone sa kontak¬ ty 12, 13, 14.Uklad opisany powyzej dziala w spo¬ sób nastepujacy. Gdy tarcza 6 polaczona z walem korbowym krosna obraca sie w kie¬ runku strzalki, przelacznik 11 zostaje prze¬ laczony o jeden skok za pomoca zapadki 9 i kólka zapadkowego 10. Jezeli przeto po¬ przednio byly ze soba! polaczone elektrycz¬ nie np. kontakty 12 i 13, to teraz polaczo¬ ne zostana ze soba kontakty 13 i 14 przy¬ gotowujac obwód wylacznika 3 uruchomia¬ nego z odleglosci. Przy dalszym obrocie walu korbowego w chwili, w której powin¬ no nastapic uderzenie czólenka, kciuk 7 tarczy 6 zetknie sie z wylacznikiem przy¬ ciskowym 8, który zamyka obwód rozrzad- czy wylacznika 3 wlaczajac w ten sposób silnik bijakowy /. Po uderzeniu czólenka kciuk 7 zwalnia znowu przycisk 8, wskutek czego silnik bijakowy 1 zostaje znowu od¬ laczony. Przy dalszym obrocie walu korbo¬ wego zostaje znowu wlaczony wylacznik 11, a przez polaczenie kontaktów 12 i 13 przygotowane zostaje wlaczenie silnika 2 za pomoca wylacznika 4. Gdy potem kciuk 7 zetknie sie z przyciskiem 8, silnik 2 zo¬ staje wlaczony. Przy nastepnym obrocie walu korbowego' zostaje znowu wlaczony silnik /, a wylaczony silnik 2 i t. d. PL