Przedmiotem niniejszego wynalazku jest zamek srubowy, którego trzon przy zamknietym zamku zajmuje polozenie wspólsrodkowe z przewodem lufy, to jest jego os pokrywa sie w zupelnosci z osia przewodu lufy dzialowej. Polozenie to be¬ dzie oznaczane w opisie jako polozenie osiowe. Przy zamykaniu zamka trzon zam¬ kowy jest wykrecany z nagwintowanej ra¬ my, wspólosiowej z nim, wskutek czego osiaga sie cisnienie osiowe, wystarczajace do szczelnego zamykania przewodu lufy dziala.Przy otwieraniu zamka trzon zamkowy wkreca sie najpierw w rame, poczern na¬ daje sie temu polaczeniu srubowemu po¬ lozenie, w którem zamek jest otwarty.Wkrecanie sie trzonu zamkowego w na¬ gwintowana rame przy otwieraniu zamka lub wykrecanie sie go z tej ramy przy za¬ mykaniu zamka osiaga sie przez nadanie jednemu z wymienionych narzadów ruchu obrotowego, np. obraca sie rame, zapobie¬ gajac obracaniu sie trzonu zamkowegp, lub tez obraca sie trzon zamkowy w nieru¬ chomej ramie, wskutek czego trzon zamko-*wy równoczesnie z obracaniem sie przesu¬ wa sie w kierunku jego osi.Trzon srubowy, dociskany do lufy dzia¬ lowej, np. przez obracanie ramy, posiada pierscieniowy kolnierz, zaopatrzony w rowki, w których przesuwa sie czop za¬ bieraka, polaczonego na stale z zamkiem i przesuwajacego zamek z polozenia otwar¬ tego w polozenie zamkniete lub odwrotnie.Na fig. 1 — 4 rysunku uwidoczniono schematycznie przyklady wykonania wy¬ nalazku.Nagwintowana rama 10 (fig. 1) wraz z trzonem zamkowym 11 jest osadzona w sprezystej oslonie 12 tak, iz moze sie obra¬ cac. Dolny pierscien oslony 12 (fig. 2) w miejscu 12' jest rozciety i tworzy jedna calosc z nasada 12". Nasada ta posiada otwór o czworokatnym przekroju po¬ przecznym na zabierak 13, osadzony w sciance 16 lufy dziala tak, iz moze sie obracac. Na dolnej czesci 15 zabieraka 13, posiadajacej wieksza srednice, niz jego czesc górna, jest osadzony drazek 17, za¬ opatrzony w czop 18, krazek lub podobny narzad, wchodzacy w rowek 22 (fig. 4).Górny pierscien 12'" oslony 12 posiada ksztalt wielokatny, co zapobiega obracaniu sie trzonu zamkowego 11 w oslonie.Zabierak 13 zapobiega wiec obracaniu sie trzonu 11, wskutek czego przy obrocie ramy 10 trzon zamkowy przesuwa sie w kierunku jego osi. Niepozadane obracanie sie ramy 10 jest uniemozliwione dzieki te¬ mu, ze oslona jest sprezysta, wskutek cze¬ go' powstaje pomiedzy nia a rama dziala¬ nie cierne o dostatecznej sile. W lufie 16 dziala, jest osadzony wspólosiowo z prze¬ wodem lufy trzon srubowy 27, posiadajacy pierscieniowy kolnierz 19, zaopatrzony w korbe 20. Trzon srubowy 27 jest wydrazo¬ ny i wkrecony w uzebienie 21, wykonane w sciance 16 lufy dziala. Ladowanie jest dokonywane przez wydrazenie trzonu sru¬ bowego 27. Dzialajac na korbe 20, obraca sie^trzon srubowy 27. Kolnierz 19 tego trzo¬ nu jest zaopatrzony w rowek 22, w który wchodzi czop 18 drazka 17 zabieraka.Ksztalt rowka 22 jest przytem taki, iz przy pewnym obrocie trzonu srubowego 27 zabierak 13 zostaje obrócony o kat a, niezbedny do "przestawienia zamka z polo¬ zenia osiowego w polozenie do ladowania dziala. Podczas wkrecania sie trzonu zam¬ kowego 11 w rame 10 (w polozeniu osio- wem) dziala czesc wymienionego rowka, która posiada wspólny srodek z kolnie¬ rzem 19 trzonu srubowego, wskutek czego zabierak 13 nie obraca sie. Przy obrocie trzonu srubowego 27 zabierak 13 przesuwa sie do zewnetrznej* czesci rowka 22, dzie¬ ki czemu drazek 17 obraca sie w kierunku, przeciwnym do kierunku obrotu wskazów¬ ki zegara (fig. 3). Sprezyna 23, osadzona na lufie (fig. 2), stara sie przesuwac zamek w kierunku przeciwnym. Sprezyna ta moze sluzyc do wyrównywania ciezaru zamka przy jego pionowym przesuwie. Przebieg luków rowka 22 umozliwia w szerokim za¬ kresie zmiany ruchów lub ich szybkosci.Rama 10 jest zaopatrzona w zeby 24, które przy zamknietym zamku zaczepiaja o odpowiednie zeby trzonu srubowego 27.Urzadzenie to tworzy sprzeglo zebate, slu¬ zace do uruchomiania ramy 10 podczas pewnego okresu czasu, i dziala w sposób nastepujacy. Przy zamknietym zamku ze¬ by 24 zazebiaja sie z zebami trzonu) srubo¬ wego 27, przyczem przy otwieraniu zamka, to znaczy przy obracaniu trzonu srubowego 27, sprzeglo powoduje obrót ramy 10, wskutek czego trzon zamkowy 11 wkreca sie w rame i cofa sie nieco wstecz. Ponie¬ waz rama 10 zamka podczas obracania sie nie przesuwa sie w kierunku jej osi, trzon zas srubowy przesuwa sie wstecz, to w pewnem polozeniu trzonu srubowego zeby 24 wyjda z zazebienia z zebami trzonu 27.Od tej chwili przy dalszem otwieraniu zamka jedynie dzialanie cierne zapobiega obracaniu sie ramy 10 w pierscieniu 12. W tej chwili czop 18 drazka 17 natrafia na - 2 -odpowiednia czesc rowka 22, dzieki czemu zabierak 13 obraca sie, to znaczy czesci 10, 11, 12, polaczone z zabierakiem i two¬ rzace zamek, sa przestawione z polozenia osiowego w polozenie, w którem otwór do ladowania jest zwolniony, a wiec zamek jest otwarty.Przy zamykaniu zamka ruch poszczegól¬ nych czesci odbywa sie w odwrotnym kie¬ runku. Trzon srubowy 27 przesuwa sie do przodu, a w pewnej chwili sprzeglo 24 zsl- czyna dzialac. Poniewaz rama 10, utrzy¬ mywana w jej polozeniu dzialaniem cier- nem, nie obraca sie, sprzeglo zebate przy zazebianiu sie samoczynnie zajmuje polo¬ zenie, które posiadalo przy zwalnianiu ze¬ bów 24.Na fig, 4 przedstawiono przyklad od¬ miennego wykonania zamka. W gwint 21, wykonany w sciankach 16 lufy dziala, wkreca sie trzon srubowy 27, zaopatrzony w wydrazenie, które tworzy otwór do la¬ dowania. Trzon srubowy 27 obraca sie w nieruchomej lufie, wskutek czego przesuwa sie w kierunku jej osi. Pierscieniowy kol¬ nierz 19 jest zaopatrzony w korbe 20 i w lukowaty rowek 22, sluzacy do sterowania zabierakiem 13. Czworokatny czop zabie- raka jest osadzony w trzonie zamkowym 26, który posiada ksztalt tarczy i zamyka w polozeniu osiowem przewód lufy dzialo¬ wej dzieki naciskaniu na niego trzonu sru¬ bowego 27.Przy otwieraniu zamka trzon srubowy 27 cofa sie wstecz, przyczem jego krawedz (25) przesuwa wstecz trzon zamkowy 26.Na dolnym koncu zabieraka 13 jest osa¬ dzony drazek 17 z czopem, wchodzacym w rowek 22 kolnierza 19. Gdy przy otwiera¬ niu zamka trzon zamkowy 26 jest przesu¬ niety wstecz o dostateczna odleglosc, to czop drazka 17 natrafia na odpowiednia lukowata czesc rowka 22, a zabierak 13 obraca sie, wskutek czego trzon zanikowy jest tak przestawiony, iz zwalnia otwór do ladowania. PL