Przedmiotem wynalazku niniejszego jest urzadzenie do wydzielania pylu z ga¬ zów, w którem przeplywajacy gaz zostaje rozdzielony na strumien, zawierajacy sto¬ sunkowo male ilosci pylu, i na strumien, nasycony pylem. Strumien pierwszy odpro¬ wadza sie przez otwór odplywowy do ga¬ zu czystego, podczas gdy strumien drugi odprowadza sie najstosowniej do drugiego urzadzenia do, wydzielania pylu.Znane sa urzadzenia, w których gaz jest tloczony z wielka sila do kanalu lu¬ kowatego w kierunku jego obwodu, po- czem gaz plynie wzdluz lopatek, umie¬ szczonych w kierunku, przeciwnym do kie¬ runku przeplywu gazu. Dzieki temu kieru¬ nek przeplywu gazu zmienia sie nagle, pod¬ czas gdy czastki pylu wskutek bezwladno* sci nie zmieniaja kierunku przeplywu, po¬ zostaja wiec w kanale lub unosza sie we¬ wnatrz tego kanalu.Wynalazek niniejszy ulepsza dzialania wymienionych urzadzen. Osiaga sie to dzieki doprowadzaniu gazu oczyszczanego w kierunku stycznym do kanalu przeply¬ wowego, podczas gdy gaz oczyszczony jest odprowadzany w kierunku osi kanalu. Wy¬ dzielanie pylu nastepuje pod dzialaniem sily odsrodkowej i dokonywa sie na obwo¬ dzie kanalu w jednem miejscu tego obwo¬ du lub w wiekszej liczbie takich miejsc.Aby wyzyskac do wydzielania pylu wiry, powstajace podczas ruchu, doprowadza sie gaz w plaszczyznie, przeprowadzonejprz£z srodek, najstosowniej symetrycznie pomiedzy obiema czesciami podwójnego wiru, podczas gdy dt) kierowania odplywu gazu sluza; lopatki, zakrzywione w kierun¬ ku przeciwnym kierunkowi przeplywu ga¬ zu i umieszczone naokolo wymienionej pla¬ szczyzny srodkowej. Szczeliny lub otwory, sluzace do odprowadzania gazu, nasycone¬ go pylem, znajduja sie w zewnetrznej po¬ wierzchni pierscieniowej urzadzenia, a wiec w miejscu, w którem dzieki dzialaniu sily odsrodkowej pyl móglby sie nagromadzac.Poniewaz okazalo sie, iz wydajnosc u- rzadzen do wydzielania pylu dzialaniem sily odsrodkowej zalezy w znacznej mie¬ rze od utrzymania w urzadzeniu okreslo¬ nej szybkosci przeplywu gazów, w urza¬ dzeniach wedlug wynalazku stosuje sie w pierwszym rzedzie srodki, które nadaja ga¬ zowi we wszelkich warunkach mozliwie wielka szybkosc. Jezeli przekrój poprzecz¬ ny otworu doplywowego jest niezmienny, nie osiaga sie tego celu. Wj tym przypadku szybkosc gazu zwieksza sie lub zmniejsza zaleznie od obciazenia urzadzenia, t. j. od ilosci gazu doplywajacego. Jezeli ilosc ta jest mala, wydajnosc odpylania zmniejsza sie, poniewaz podczas przeplywu gazu wzdluz lopatek otworu odplywowego, czastki pylu, zwlaszcza drobne, nie zostaja odprowadzone z dostateczna sila. Z tego powodu wedlug wynalazku stosuje sie na¬ rzady, które utrzymuja szybkosc przeply¬ wu! gazu w urzadzeniu^ przy zmiennej ilosci doplywajacego gazu na stalej wysokosci.Próby wykazaly, iz przy odpowiedniej szybkosci przeplywu gazu czastki pylu, od¬ bijajace sie od lopatek otworu odplywo¬ wego, zostaja porwane ponownie przez krazacy strumien gazu tern równomierniej, im bardziej równomierne jest wykonanie lopatek. Z tego wynika, iz sila skladowa, skierowana w otworze odplywowym ku wewnatrz, powinna byc mozliwie mala, wo¬ bec czego strumien gazu powinien otaczac zupelnie lopatki, przyczem jednak wymia¬ ry przekroju poprzecznego otworu odply¬ wowego przy przerywaniu strumienia po¬ miedzy lopatkami nie powinny byc zbyt male. Wynalazek czyni zadosc równiez tym warunkom.Jest równiez rzecza wazna, aby prze¬ krój poprzeczny otworu odplywowego byl wiekszy od przekroju poprzecznego otwo¬ ru doplywowego co najmniej dwukrotnie, a lepiej — trzy lub czterokrotnie, przyczem pod okresleniem „przekrój poprzeczny o- tworu odplywowego" nalezy rozumiec su¬ me przekrojów wszelkich kanalów pomie¬ dzy lopatkami, a pod okresleniem ,,prze¬ krój poprzeczny otworu doplywowego" su¬ me przekrojów kanalów doplywowych. Je¬ zeli przekrój poprzeczny otworu odplywo¬ wego jest mniejszy, niz podwójny przekrój poprzeczny otworu doplywowego, to po¬ wstaje dzialanie dlawiace. Opór urzadze¬ nia zwieksza sie wtedy w znacznym stop¬ niu, a wydajnosc odpylania zmniejsza sie.Najwieksza wydajnosc odpylania osia¬ ga sie, jezeli lopatka odplywowe sa pochy¬ lone w kierunku przeciwnym do kierunku przeplywu gazów pod katem bardzo o- strym.Poniewaz ze wzgledów konstrukcyj¬ nych przestrzen, otaczajaca lopatki, jest stala, a ilosc przeplywajacego gazu zmie¬ nia sie, kazdej zas ilosci gazu odpowiada pewne najkorzystniejsze pochylenie lopa¬ tek, zastosowane jest regulowanie kata ich pochylenia.Wynalazek polega wiec) na tern, aby po¬ wierzchnia, otaczajaca lopatki, posiadala duze wymiary w stosunku do wymiarów przekroju poprzecznego otworu doplywo¬ wego.Na rysunku przedstawiono przyklady wykonania wynalazku. Fig. 1 przedstawia urzadzenie do wydzielania pylu w widoku zboku i czesciowym przekroju; fig. 2 — odmienne wykonanie urzadzenia; fig. 3 — lopatki odplywowe w przekroju poprzecz-** nym; fig. 4 — urzadzenie wedlug fig. 1 \tub 2 w przekroju poprzecznym; fig. 5 — narzady do regulowania przepustu i stop¬ nia pochylenia lopatek; fig. 6 — odmienna postac wykonania tych narzadów; fig^ 7 — ich dalsze odmienne postacie wykonania, a fig. 8 — szczegól wykonania wedlug fig. 5; fig. 9 — 12 — dalsze odmienne postacie wykonania urzadzenia w przekrojach po¬ przecznych, przeprowadzonych na rozmai¬ tych poziomach; fig. 13 przedstawia na¬ stepna postac wykonania; fig. 14 — prze¬ krój wzdluz linji XIV — XIV na fig. 13 i widok z lewej strony; fig. 15 — przekrój wzdluz linji XV — XV na fig. 13 i widok z lewej strony; fig. 16 — lopatki odplywo¬ we, a fig. 17 — ich odmienne postacie wy¬ konania.W niewielkiej odleglosci od kanalu do¬ plywowego 2 (fig. 1 — 4) w oslonie 1 u- mieszczono narzad 3, regulujacy doplyw gazów i obracajacy sie naokolo czopa 4.Oczyszczony gaz odplywa przewodem 5, np. kominem. Lopatki 6 sa zakrzywione w kierunku przeciwnym do kierunku prze¬ plywu gazu, zanieczyszczonego pylem, jak uwidoczniono na fig. 3. W urzadzeniu we¬ dlug fig. 1 — 12 lopatki te sa umieszczone w odpowiedniej oslonie i zaopatrzone od dolu oraz od góry w pokrywy 7, 8. Do usztywnienia kanalu odplywowego 5 sluza katowniki 9. Szczelina 10 sluzy do odpro¬ wadzania pylu, który nagromadza sie na zewnetrznej sciance urzadzenia. Liczba 11 oznacza drugie urzadzenie do wydzielania pylu.Gaz, zanieczyszczony pylem, doplywa przez kanal 2, przyczem podczas przeply¬ wu pezez oslone 1 pyl osadza sie na scia¬ nie oslony i jest usuwany wzdluz, szczeliny 10 do Urzadzenia 11. Gaz oczyszczony! ply¬ nie przez kanaly miedzy lopatkami 6 do przewodu 5. Suma wymiarów przekrojów poprzecznych kanalów pomiedzy lopatka- pii 6 jest znacznie wieksza, niz wymiar /przekroju poprzecznego kanalu 2. W oslo¬ nie 1 nalezy utrzymac duzay szybkosc prze¬ plywajacego gazu. Do tego celu sluza od¬ dzielne narzady, które obracaja narzad 3 naokolo czopa 4 i zmniejszaja w ten spo¬ sób wymiary przekroju poprzecznego ka¬ nalu 2.Wnetrze oslony 1 zapomoca scianek, przeprowadzonych w kierunku poprzecz¬ nym do oslony, jest podzielone na kanaly 12, co umozliwia równiez równomierne dzialanie urzadzenia.Fig. 14 i 15 przedstawiaja urzadzenie do wydzielania i odprowadzania pylu, zmieszanego z mala iloscia gazu.Pyl doplywa przez szczeline w górnej czesci 63 kanalu 61, plynie wdól i odply¬ wa z dolnej czesci 62 kanalu przez szczeli¬ ne, wykonana w cylindrycznej czesci 64 urzadzenia, w której prostopadla skladowa wiru podwójnego jest skierowana wdól.Dzieki temu osiaga sie nadzwyczaj duza wydajnosc.Do obracania narzadu 3 naokolo czopa 4 sluzy przekladnia drazkowa 14, 15 (fig. 5)., Wolny koniec drazka 14 uruchomia na¬ rzad 3, podczas gdy wolny koniec drazka 15 reguluje odpowiednio do polozenia na¬ rzadu 3 polozenie narzadu 16, obracajace¬ go sie naokolo czopa 17, lub wiekszej licz¬ by takich narzadów. Ruchy tych narzadów za posrednictwem pierscienia 18, laczników 19 i plyt 20 zostaja przeniesione na lopatki 6 tak, iz przy zmianie polozenia narzadu 3 osiaga sie odpowiednia zmiane polozenia lopatek 6. Czop 17 jest umocowany na po¬ krywie 7 lub 8. Opisany mechanizm jest przedstawiony na fig. 8 w zwiekszonej po- dzialce. Laczniki 19 sa osadzone na obra¬ cajacym sie pierscieniu 18 i lacza ten pier¬ scien z plytkami 20. Lopatki 6, które uwi¬ doczniono na rysunku linjami prostemi, ob¬ racaja sie naokolo czopów 22. Polozenia krancowe lopatek oznaczaja linje pelne i kreskowane. * Jak wynika z fig. 8, plytka 20 dziala bezposrednio jedynie na srodkowa lopatke grupy, skladajacej sie z pieciu lopatek, — 3 —podczas gdy konce reszty lopatek sa uru¬ chomiane za posrednictwem trzpieni 23.Przy obrocie czopa 26 (fig. 5) w kierunku strzalki drazek 14 obraca narzad 3 do wne¬ trza kanalu 2, przez co przekrój poprzecz¬ ny tego kanalu zmniejsza sie. Równocze¬ snie czop 26 przesuwa sie w otworze draz¬ ka 14 nazewnatrz i przestawia lopatki 6.Fig. 7 przedstawia szczególy opisanego mechanizmu w widoku zboku. Lopatki 6 sa osadzone za posrednictwem czopów 22 obrotowo w pokrywach 7 i 8. Rekojesc 30 dziala za posrednictwem drazków 31, 32 i liny drucianej 28 na pierscien 18.W wykonaniu wedlug fig. 6 pierscien jest osadzony na krazkach 33, zamocowa¬ nych na ramionach 34 pokrywy 7.Przekladnia drazkowa 14, 15, 26 przy zmiennem obciazaniu urzadzenia umozliwia w sposób prosty równoczesne regulowanie wielkosci otworu doplywowego i otworu odplywowego.Urzadzenie, przedstawione na fig. 9, sklada sie z dwóch kanalów do wydziela¬ nia pylu, pracujacych kolejno. Oslona 1 jest zaopatrzona w przewód doplywowy 2 z narzadem, obracajacym sie naokolo czo¬ pa, i posiada lopatki, osadzone w pokry¬ wach 7, 8, oraz kanal odplywowy 5, u- sztywniony zapomoca katowników 9. Pyl, odprowadzany przez szczeline 10 (fig. 9 i 11), dostaje sie przez kanal 38 do przewo¬ du doplywowego 43 (fig. 10) drugiego u- rzadzenia 44 do wydzielania pylu, przed którem zastosowano spiralna oslone 45.Oslone te uwidocznia fig. 10, podczas gdy na fig. 9 i 12 przedstawiono urzadzenie 44, które jest zaopatrzone w lopatki 41. Oczy¬ szczony gaz odplywa przez oslone 45. Pyl jest usuwany dzialaniem krawedzi 40 i od¬ prowadzany przez otwór 46.Kanaly 47 lacza przestrzen ponizej krawedzi 40 z wnetrzem urzadzenia 44 tak, iz pyl jest odprowadzany jedynie przez dolny otwór 46. Przy opisanem wykonaniu urzadzenie 44 jest osadzone ponizej urza¬ dzenia 1, jednakowoz wspólosiowo, przy- czem wewnatrz urzadzen znajduje sie ka¬ nal, doprowadzajacy mieszanine pylu i gaz z urzadzenia 1 do urzadzenia 44. Dzieki te¬ mu kazde urzadzenie zosobna posiada wszelkie konieczne czesci skladowe oraz mechanizm do regulowania otworu doply¬ wowego i otworu odplywowego.W urzadzeniu, przedstawionem na fig. 13 — 17, zamiast narzadu 3, 4 stosuje sie kolo lopatkowe 45, obracajace sie w oslo¬ nie 1 z niezmienna szybkoscia obrotowa.Dzieki temu szybkosc, z jaka gazy doply¬ waja do urzadzenia, nie zmienia sie przy zmianie obciazenia. Gaz doplywa przez ka¬ nal 2 w kierunku strzalek (fig. 13), a wiec w kierunku osi urzadzenia, poczem nadaje sie mu ruch obrotowy zapomoca lopatek 45.Lopatki 6 sa ulozone tak, iz tworza stozek, który przechodzi w przewód odplywowy 5 w kierunku strzalek na fig. 13. Lopatki 45 obracaja sie naokolo walu 50. Fig. 16 i 17 przedstawiaja przyklady wykonania lopa¬ tek 6. Gaz, nasycony pylem, doplywa przez szczeline 10 (fig. 14, 15) do drugiego urza¬ dzenia 11, przeznaczonego do wydzielania pylu, a gaz, oczyszczony w tern urzadzeniu, odplywa przez kanal 52 wraz z czystym gazem, plynacym przez przewód 5.Urzadzenie takie nadaje sie zwlaszcza w tym przypadku, gdy z prawej i z lewej strony urzadzenia 1, pracujacego dziala¬ niem sily odsrodkowej, umieszcza sie sy¬ metrycznie dwa lub kilka urzadzen 11 do wydzielania pylu.Urzadzenie wedlug wynalazku umozli¬ wia oczyszczanie gazu w zakladach prze¬ myslowych, np. wydzielanie z gazów po¬ piolu lotnego w stopniu, nieosiaganym do¬ tychczas nawet przy stosowaniu kosztow¬ nych urzadzen i srodków. PL