PL23602B1 - Przyrzad do okreslania wysokosci lotu samolotu, którego szybkosc wzgledem ziemi jest znana. - Google Patents

Description

Budowa przyrzadu wedlug wynalazku uwzglednia te okolicznosc, ze szybkosc sa¬ molotu w stosunku do ziemi moze byc okre¬ slona jakimkolwiek ze znanych sposobów, a wiec mozna ja uwazac jako* wielkosc do¬ kladnie znana.Wynalazek niniejszy dotyczy przyrza¬ du, który pod warunkiem, ze szybkosc sa¬ molotu wzgledem ziemi jest znana, umozli¬ wia okreslenie wysokosci, na jakiej znaj¬ duje sie samolot, na podstawie pomiarów szybkosci pozornych, czasu lub dlugosci, których dokonywa sie zapomoca znanych przyrzadów. Przyrzad moze byc zbudowa¬ ny z róznych narzadów, zasadniczo jednak w postaci schematycznej stanowi go trój¬ kat prostokatny, którego przyprostokatne, a przynajmniej jedna z nich posiada dlu¬ gosc zmienna, przyczem jednej z tych przyprostokatnych nadaje sie dlugosc, be¬ daca funkcja szybkosci samolotu, drugiej zas — dlugosc, bedaca funkcja jakiegokol- *) Wlascicielka patentu oswiadczyla, ze wynalazca jest Antonio Clementi w Wiedniu.wiek Lanego czynnika zmiennego, który moze byc mierzony podczas lotuf np. cza- -m stoss&yBk^sci pozornej, dlugosci trasy po- I fcpreej fit* d. Funkcje te dobiera sie'w ten sposcfo, azeby kat, o który musi sie obra¬ cac bok trójkata, stanowiacy przeciwpro- stokatna, poczawszy od polozenia wyjscio¬ wego tej przeciwprostokatnej, w którem pokrywa sie ona z jedna z przyprostokat¬ nych, az do polozenia, w którem uzupel¬ nia ona trójkat, okreslony dlugosciami oby¬ dwóch przyprostokatnych, byl proporcjo¬ nalny do wartosci wysokosci lotu samolo¬ tu lub byl jej funkcja. .*.-,«*-.Szczególna ceche , przyrzadu ^wedlug wynalazku stanowi to, ze wykazywanie wysokosci lotu samolotu uskutecznia sie za posrednictwem kata, opisywanego obraca¬ jaca sie przeciwprostokatna, dzieki czemu wskazówka ruchoma wskazuje wartosc wy; sokosci lotu samolotu na podzialce kolo¬ wej. Jezeli kat obrotu przedwjpfrostokatn^j jest proporcjonalny do wysoko^i, to po* dzialke nalezy podzielic na równe dzialki, jezeli zas kat obrotu przeciwprostokatnej jest inna funkcja wysokosci, wówczas sto¬ suje sie dzialki nierówne.Na rysunku uwidocznione sa schema¬ tycznie dwie odmiany przyrzadu wedlug wynalazku, przyczem fig. 1 przedstawia przyrzad, w którym dlugosci obydwóch przyprostokatnych sa zmienne, a fig. 2 — przyrzad, w którym dlugosc jednej z oby¬ dwóch przyprostokatnych posiada wartosc stala.W przyrzadzie wedlug fig. 1 zmienny trójkat prostokatny jest utworzony ze sworznia nagwintowanego 1, na który na¬ krecona jest nakretka 2, w której zkolei osadzony jest sworzen nagwintowany 3,( stale prostopadly do sworznia 1. Obydwa te sworznie 1 i 3 tworza przypirostokatne trój¬ kata prostokatnego, podczas gdy jego przeciwprostokatna stanowi pret 4, zaopa¬ trzony w szczeline podluzna 5 i osadzony obrotowo na czopie 6, którego os jest pro¬ stopadla do osi sworznia 1 oraz osi preta 4.Czop 7 wchodzi do szczeliny 5 i moze sie . w niej przesuwac, przyczem jego os jest prostopadla do osi preta 4 i sworznia 3.Czop 7 jest osadzony wi nakretce 8, nakre¬ conej na sworzen 3. Jeden koniec sworz¬ nia 3 jest sprzezony zapomoca pary stoz¬ kowych kól zebatych 9, 10 ze sworzniem 11, obracanym zapomoca mechanizmu ze¬ garowego 12 albo zapomoca odpowiedniej przekladni, przenoszacej nan ruchy innego urzadzenia, na rysuijku nieuwidocznione- go. Sworzen 1 jest zaopatrzony u dolu w bebenek 13 z podzialka, wykazujaca war¬ tosci rzeczywistej ^ szybkosci samolotu wzgledem ziemi. Czop 6 preta 4 jest po¬ laczony z| kolem zebatem 14, zazebiajacem sie z kolem zebatem 15, na którego osi osa¬ dzona jest wskazówka 16, poruszajaca sie po podzialce 17, podajacej wartosc wyso¬ kosci.. V';'?^ Jezeli dltigó^c jednej z obydwóch przy¬ prostokatnych trójkata jest nastawiana w zaleznosci od szybkosci samolotu wzgledem ziemi, dlugosc zas drugiej — w zaleznosci od cza^/u, to ^gposób poslugiwania sie przy- rzad&ia jest bardzo prosty.Przez obracanie bebenka 13 nastawia sie dlugosc przyprostokatnej, która na ry¬ sunku stanowi sworzen 1, odpowiednio do wartosci ustalonej funkcji rzeczywistej i juz znanej! szybkosci samolotu, podczas gdy pret 4 jest polozony na sworzniu 1% a wskazówka 16 jest ustawiona na zero.Zapomoca lunety lub tez innego przy¬ rzadu celowniczego, zaopatrzonego w po- dzialke katowa, okresla sie kat a tak, ze przestrzen, jaka na ziemi obejmuja jego ramiona, posiada dlugosc proporcjonalna do wysokosci lotu samolotu. Nastepnie wy¬ mieniona lunete lub tez inny przyrzad ce¬ lowniczy przesuwa sie i, skoro linja celo¬ wania napotka na terenie miejsce doklad¬ nie sie uwydatniajace, uruchomia sie me¬ chanizm zegarowy 12, który poczyna posu¬ wac nakretke 8 wzdluz sworznia 3 i obra- - 2 —cac pret # oraz wskazówke 16, nastepnie przesuwa sie linje celowania i w chwili, w które] linja celowania napotka wybrane miejsce, zatrzymuje sie mechanizm zega¬ rowy oraz wskazówke 16, która w chwili tej na podzialce 17 wskazuje wysokosc, na jakiej znajduje sie samolot. Azeby wyko¬ nac nowy pomiar, wskazówke 16 cofa sie do zera, odpowiednio uruchomiajac mecha¬ nizm zegarowy.Jest rzecza zrozumiala, ze przyrzad wedlug fig. 1 moze byc sprzezony bezpo¬ srednio z luneta lub innym znanym przy¬ rzadem celowniczym w celu samoczynnego uruchomiania oraz zatrzymywania mecha- nizmui zegarowego.Przyrzad wedlug fig. I moze byc za¬ opatrzony w urzadzenie, zawierajace na¬ rzad przesuwny, mogacy poruszac sie z rózna szybkoscia, regulowana przez obser¬ watora tak, ze obraz miejsca w terenie po¬ zostaje zwiazany w sposób staly z okreslo¬ nym punktem narzadu ruchomego. War¬ tosc tak otrzymanej pozornej, zmniejszonej szybkosci samolotu fest funkcja znanej szybkosci wzglednej, która nalezy prze¬ niesc zapomoca bebenka 13 na przyprosto- katna trójkata, utworzona ze sworznia L Równiez i w tym przypadku urzadze¬ nie obserwacyjne moze byc sprzezone bez¬ posrednio- z trójkatem; podstawowym zapo¬ moca przekladni, osadzonej na sworzniu U.W taki sam sposób postepuje sie w przypadku dokonywania pomiaru w ciagu okreslonego stalego czasu, podczas które¬ go zapomoca urzadzenia celowniczego bez¬ ustannie sledzi sie miejsce, obrane w te¬ renie. Uzyskana wartosc jest ta wartoscia, która przenosi sie do trójkata podstawo¬ wego jako funkcje szybkosci znanej. Rów¬ niez i w tym przypadku trójkat podstawo¬ wy mozna polaczyc bezposrednio z urza¬ dzeniem obserwacyjnem.Urzadzeniem obserwacyjnem mozna poslugiwac sie równiez w przypadku, w którym ptinkt przeciecia sie tihji celowa¬ nia zi ziemia posuwa sie zf szylikosicia rózna od szybkosci pozornej miejsca, obraftegu na ziemi, to jest w przypadku* gdy frhja celowania opiera sie na tofrze pionowym, wzdluz którego punkt oparcia posuwa sie z szybkoscia jednostajna* podczas gdy li¬ nja celowania obraca sie wokolo punktu stalego, znajdujacego sie w odpowiedniej odleglosci. W tym przypadku w chwili ce¬ lowania pod pewnym katem do punktu w terenie uruchomiany zostaje mechanizm zegarowy, wsktitek czego linja celowania zostaje zmuszona do posuwania sie po to¬ rze, wzdluz którego jej punkt oparcia przesuwa sie z szybkoscia stala. W ciagu okreslonego czasu miejsce na ziemi nie be¬ dzie uzgodnione z linja celowania, poczem znów nastapi jego pokrywanie sie z ta K- nja. -Jesli teraz ten sani mechanizm, który porusza linje celowania, zostanie uzyty do wywolania zmiany dlugosci jednej 3 przy- prostókatnych trójkata podstawowego i je¬ sli poczatkowy kat'celowania zostanie do¬ brany tak, z£ iloc&yn szybkosci samolb tu i czasu, potrzebnego do osiagtiiecia oma¬ wianego kata celoWania, pozostanie staly, wówczas bedzie to odpowiadalo dzialaniu przyrzadu wedlug fig. 2, przyczem kat, od¬ pisany wskazówka na podzialce w koncu okresu czasu, oddzielajacego dwa pokry¬ wania sie miejsca na ziemi z linja celowa¬ nia, bedzie odpowiadal wlasnie wysokosci lotu.Omawiana stala przedstawia na fig. 2 przyprostokatna, która stanowi sworzen 1, który w tym przypadku jest zamocowany i niezmienny co do swej dlugosci, podczas gdy dlugosc przyprostokatnej zmiennej jest funkcja okresu czasu pomiedzy zaob- serwowanemi, nastepujacemi po sobie dwo¬ ma pokrywaniami sie miejsca na ziemi zi li- nja celowania. W tym przypadku mecha¬ nizm zegarowy 12 jest polaczony z urza¬ dzeniem, zmieniajacem nachylenie linji ce¬ lowania i uruchomianem w chwili pierw- - 3 -s&cgó pokrycia sie miejsca na ziemi z, iinja celowania, przyfczem jego ruch zostaje wstrzymany w chwili drugiego pokrycia sie wymienionych czynników. Kat, wskazywa¬ ny wówczas na podzialce 17, odpowiada wysokosci, na jakiej znajduje sie samolot. PL PL

Claims (2)

1.Zastrzezenia patentowe. 1. Przyrzad do okreslania wysokosci lotu samolotu, którego szybkosc wzgledem ziemi jest znana, znamienny tern, ze skla¬ da sie ze sworzni, tworzacych trójkat pro¬ stokatny o zmiennej dlugosci boków, w któ¬ rym podefcas zmiany dlugosci przyprosto- katnych przeciwprostokatna obraca sie wo¬ kolo jednego z wierzcholków, a jednej z przyprostokatnych nadawana jest dlugosc, bedaca funkcja szybkosci juz okreslonej, np. szybkosci lotu samolotu wzgledem zie¬ mi, podczas, gdy drugiej przyprostokatnej nadaje sie dlugosc, bedaca funkcja jakiej¬ kolwiek innej zmiennej, np. czasu, szybko¬ sci pozornej, drogi pozornej i t. d., mierzo¬ nej! podczas lotu zapomoca znanych przy¬ rzadów mierniczych, przyczem te dwie funkcje, regulujace dlugosc przyprostokat- nych, dobiera sie w ten sposób, ze kat, o który przeciwprostokatna musi sie obrócic, poczawszy od polozenia wyjsciowego do polozenia, w którem uzupelnia ona trójkat, okreslony dlugoscia przyprostokatnych, jest proporcjonalna do wartosci wysokosci lub jest jej funkcja znana.

2. Odmiana przyrzadu wedlug zastrz. 1, znamienna tern, ze dlugosc sworznia, sta¬ nowiacego jedna z przyprostokatnych, po¬ siada wartosc stala, do której ustalania sluzy szybkosc lotu samolotu wzgledem ziemi, a dlugosc drugiej przyprostokatnej jest proporcjonalna do czasu, który uply¬ wa miedzy dwoma nastepujacemi po< sobie poikrywaniami sie linji celowania z miej¬ scem, obranem na ziemi, podczas gdy lin ja celowania obraca sie z szybkoscia rózniaca sie od szybkosci przesuwania linji, skiero¬ wanej na miejsce, obrane na ziemi, które to miejsce posuwa sie zl szybkoscia stala w stosunku do znajdujacego sie nad nim ob¬ serwatora. A c t i e n g e s e 11 s c h a f t C. P. Go er z Optische Anstalt A c t i o v a spolecnost K. P. G o e r z o p t i c k y ii s t a v. Zastepca: Inz. J. Wyganowski, rzecznik patentowy.Do opisu patentowego Nr 23602. Fi&. 1 Druk L. Boguslawskiego i Ski, Warszawa. PL PL