PL231700B1 - Granulowany nawóz potasowo-fosforowy o przedłużonym działaniu na bazie popiołu ze spalania biomasy oraz sposób wytwarzania granulowanego nawozu potasowo-fosforowego o przedłużonym działaniu na bazie popiołu ze spalania biomasy - Google Patents

Abstract

Przedmiotem zgłoszenia jest granulowany nawóz potasowo - fosforowy o przedłużonym działaniu na bazie popiołu ze spalania biomasy, w którym to nawozie zawartość potasu w przeliczeniu na K2O zawiera się w granicach od 10 do 20% wag., a zawartość fosforu w przeliczeniu na P2O5 w granicach od 5 do 10% wag. Nawóz ten stanowi, wysuszony w temperaturze do 200°C, granulat wilgotnej mieszaniny lub pulpy, zawierającej popiół ze spalania biomasy, w ilości nie mniejszej niż 50% wag. w przeliczeniu na gotowy produkt i co najmniej jeden z kwasów takich jak kwas siarkowy o stężeniu 30 - 98%, w ilości do 300 g H2SO4 na 1 kg popiołu ze spalania biomasy lub kwas fosforowy o stężeniu 15 - 65%, w ilości do 200 g P2O5 na 1 kg popiołu ze spalania biomasy, a ponadto ewentualnie produkty, które zawierają fosfor i potas w formie przyswajalnej przez rośliny, przy czym wielkość ziaren granulatu wynosi 1 do 6 mm, a pH odcieku wodnego z gotowego produktu wynosi 4,5 do 9. W zgłoszeniu ujawniono również sposób wytwarzania nawozu potasowo - fosforowego o przedłużonym działaniu na bazie popiołu ze spalania biomasy, obejmujący formowanie granulek w granulatorze mechanicznym obrotowym z mieszaniny zawierającej popiół ze spalania biomasy oraz suszenie uformowanych granulek.

Description

Przedmiotem wynalazku jest granulowany nawóz potasowo-fosforowy o przedłużonym działaniu na bazie popiołu ze spalania biomasy w kotle fluidyzacyjnym, a ponadto sposób wytwarzania granulowanego nawozu potasowo-fosforowego o przedłużonym działaniu na bazie popiołu ze spalania biomasy w kotle fluidyzacyjnym.

Pod pojęciem popiołu ze spalania biomasy rozumie się w niniejszym opisie popiół lotny ze spalania fluidyzacyjnego bioodpadów z przemysłu drzewnego, rolnego, meblowego lub spożywczego. Nie wchodzą w zakres tego pojęcia inne frakcje popiołu ze spalania fluidyzacyjnego, jak np. popiół denny.

Znane jest co najmniej od starożytności stosowanie popiołu ze spalania biomasy w stosach, ogniskach i innych paleniskach stałych jako czynnika poprawiającego warunki wegetacji roślin ze względu na zawartość w popiele pierwiastków, które są niezbędne do prawidłowego rozwoju roślin, w szczególności potasu i fosforu oraz pierwiastków stanowiących mikroelementy.

Popiół ze spalania biomasy w kotle ze złożem fluidyzacyjnym, zwłaszcza w kotle energetycznym, zawiera wprawdzie pierwiastki nawozowe jak potas i fosfor lecz różni się on od popiołu powstałego podczas spalania biomasy w paleniskach stałych (np. rusztowych) zarówno składem jak i strukturą kryształów.

Podczas spalania biomasy w złożu fluidyzacyjnym występuje zjawisko aglomeracji. Zjawisko to dotyczy głównie biomasy charakteryzującej się wysoką zawartością sodu i potasu. Jako złoże fluidyzacyjne wykorzystuje się piasek kwarcowy, którego głównym składnikiem jest SiO2. Jego temperatura mięknięcia wynosi ok. 1550°C, lecz w wyniku reakcji tlenków metali alkalicznych z SiO2 powstaje w temperaturze pracy kotła eutektyczna mieszanka o temperaturze mięknięcia ok. 800°C. W tych temperaturach tworzą się krzemiany i glinokrzemiany, które aglomerują potas i sód do fazy szklistej. Powstałe związki trudno rozpuszczają się w wodzie. Powoduje to, że w przypadku użycia ich jako składnika nawozowego, uwalniane są do gleby powoli, co skutkuje wydłużeniem czasu działania tego składnika nawozu. Zjawisko opisane powyżej praktycznie nie zachodzi podczas spalania biomasy w paleniskach bez stosowania piasku kwarcowego jako złoża, np. w paleniskach stałych rusztowych.

Wiadomo, że zawartość potasu w popiele ze spalania biomasy jest różna w zależności od biopaliwa, które zostaje spalone w kotle i waha się w granicach od kilku do kilkunastu procent masowych (K2O), z czego około połowa dobrze rozpuszcza się w wodzie, natomiast zawartość fosforu jest na poziomie 3% wag. (P2O5) i prawie całość jest trudno rozpuszczalna w wodzie. Resztę składu popiołu stanowi krzemionka (ok. 50% wag.), która pochodzi w większości ze złoża fluidyzacyjnego, a ponadto związki wapnia w ilości kilkunastu procent, oraz mikroelementy, głównie związki magnezu, glinu, żelaza, miedzi i sodu. Odciek wodny popiołu ze spalania biomasy posiada odczyn silnie zasadowy o pH przekraczającym 11.

Popiół lotny z palenisk fluidyzacyjnych ma formę pylistą, co uniemożliwia jego bezpośredni, efektywny rozsiew na pola uprawne ze względu na duże pylenie.

Odpad w postaci popiołu ze spalania biomasy stanowi znaczny kłopot dla producentów energii z biopaliw. Przykładowo w Elektrowni Połaniec z bloku energetycznego na biopaliwo (Zielony Blok) rocznie docelowo będzie powstawać ok. 50 tysięcy ton tego odpadu. Stworzenie z niego pełnowartościowego nawozu mineralnego wydaje się być korzystnym rozwiązaniem.

Z opisów patentowych KR 20140069619, CN 102942394, CN 102674996 i HU 0600390 znane jest stosowanie popiołu ze spalania biomasy jako komponentu do produkcji nawozu organicznego.

W opisach patentowych CZ 303546 i CZ 303270 przedstawiono zastosowanie wapna palonego (CaO) jako środka wspomagającego granulację nawozu z popiołu lotnego ze spalania biomasy.

W opisie CZ 304631 ujawniono organiczno-mineralny nawóz dla roślin, zawierający popiół lotny ze słomy z pszenicy, żyta lub słomy jęczmiennej, ewentualnie w mieszaninie z popiołem ze słomy z paleniska rusztowego. Nawóz ma postać granulatu, zawierającego od 58 do 60% wagowych popiołu lotnego z dodatkiem mokrych trocin w ilości od 13 do 15% wagowych, w przeliczeniu na całkowitą masę mieszaniny i organicznego naturalnego środka wiążącego, jak dekstryny lub karboksymetyloceluloza. W celu uzyskania wymaganej wartości pH nawozu według potrzeby gleby lub roślin, do mieszaniny dodaje się roztwory soli sodowej kwasów huminowych i ewentualnie roztwory siarczanu żelaza, o uprzednio wybranym o stężeniu. Granulki nawozu są po uformowaniu suszone w powietrzu przez około 24 godz. i pakowane w worki.

PL 231 700 B1

W opisach patentowych CN 101565264, US 4615711 i w zgłoszeniu patentowym JP 2003073668 ujawniono otrzymywanie nawozu mineralnego w wyniku kompaktowania popiołu lotnego z biomasy z dodatkiem wody.

Z kolei w opisie patentowym PL 187522 przedstawiono wytwarzanie granulowanego nawozu wieloskładnikowego na bazie superfosfatu w granulatorze mechanicznym obrotowym, w szczególności granulatorze talerzowym, gdzie poddawaną granulacji nawozową mieszankę pylistą dzieli się na dwa strumienie, z których pierwszy zwilża się natryskiem wodnym i granuluje, a następnie miesza z drugim strumieniem nawozowej mieszanki pylistej dla uzyskania granulatu o uziarnieniu 2,5 do 6 mm bez konieczności suszenia.

Natomiast według opisu patentowego PL 177729 drobno zmieloną mieszaninę nawozową zawierającą superfosfat, sól potasową, siarczan amonu, mocznik i związki magnezu zwilża się kwasem fosforowym o stężeniu 30-75%, granuluje mechanicznie i poddaje separacji na sitach, z zawróceniem nadziarna, a ziarno o frakcji właściwej 1 do 6,3 mm pudruje się drobno zmielonym surowcem fosforonośnym.

Powszechnie wiadomo, że nawozy potasowo-fosforowe (w tym także o przedłużonym działaniu), w których zawartość potasu zawiera się zwykle w granicach od 10 do 20% wag. (w przeliczeniu na K2O), a zawartość fosforu w przeliczeniu na P2O5 w granicach od 5 do 10% wag., są niewystarczające dla kompleksowego nawożenia gleby pod uprawę roślin ze względu na brak w ich składzie mikroelementów zwłaszcza takich jak: żelazo, mangan, cynk, miedź, bor, molibden, siarka.

Wyniki badań przeprowadzonych przez Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach, opublikowane w artykule: Wróbel S., Potrzeby nawożenia roślin uprawnych mikroelementami, Stosowanie agrochemikaliów, materiały szkoleniowe 90, IUNG, Puławy 2004 wskazują, że do 75% gleb polskich wykazuje niedobór boru, 39% miedzi, 20% molibdenu, natomiast w przypadku cynku i manganu wynosi on 10%. W skali światowej ponad 50% gruntów przeznaczonych pod uprawy zbożowe wykazuje deficyt cynku, a 30% żelaza.

Stwierdzono, że niedogodności związane z niedoborem w glebie mikroelementów nawozowych jak żelazo, mangan, cynk, miedź, bor, molibden, siarka, będzie można ograniczyć w przypadku stosowania w uprawach roślin nawozu według wynalazku na bazie popiołu lotnego ze spalania fluidyzacyjnego bioodpadów z przemysłu drzewnego, rolnego, meblowego lub spożywczego, zawierającego wspomniane mikroelementy z tego tytułu, że wchodziły one w skład spalonej biomasy z której powstał popiół.

Dodatkowo stwierdzono, że nawóz według wynalazku będzie charakteryzował się znacznie niższą rozpuszczalnością części związków potasu i fosforu niż znane dotychczas nawozy mineralne, w związku z zachodzącym w paleniskach fluidalnych procesem aglomeracji i powstawaniem trudno rozpuszczalnych soli glinokrzemianowych, zawierających w swojej strukturze potas, wapń, magnez, co we współdziałaniu z pozostałymi składnikami dobrze rozpuszczalnymi w wodzie pozwoli uzyskać nawóz o przedłużonym działaniu.

Zgodnie z wynalazkiem, granulowany nawóz potasowo-fosforowy o przedłużonym działaniu na bazie popiołu ze spalania biomasy, w którym to nawozie zawartość potasu w przeliczeniu na K2O zawiera się w granicach od 10 do 20% wag., a zawartość fosforu w przeliczeniu na P2O5 w granicach od 5 do 10% wag., charakteryzuje się tym, że stanowi go wysuszony w temperaturze do 200°C, a korzystnie 40 do 200°C, granulat uformowany z wilgotnej mieszaniny lub pulpy zawierającej:

- popiół lotny ze spalania fluidyzacyjnego bioodpadów z przemysłu drzewnego, rolnego, meblowego lub spożywczego, w ilości nie mniejszej niż 50% wag. w przeliczeniu na gotowy produkt,

- co najmniej jeden z kwasów takich jak kwas siarkowy o stężeniu 30-98%, w ilości do 300 g H2SO4 na 1 kg popiołu lub kwas fosforowy o stężeniu 15-65%, w ilości do 200 g P2O5 na 1 kg popiołu,

- oraz ewentualnie produkty, które zawierają fosfor i potas w formie przyswajalnej przez rośliny, takie jak nawozy fosforowe lub potasowe uwłaszcza superfosfat, siarczan potasu lub chlorek potasu, popiół ze spalania mączki mięsno-kostnej, popiół ze spalania osadów ściekowych, roztwory poprodukcyjne zawierające potas lub fosfor, zwłaszcza odpadowy roztwór z produkcji polioli polieterowych (PAG), lub ich mieszaniny, przy czym wielkość ziaren granulatu wynosi 1 do 6 mm, a pH odcieku wodnego z gotowego produktu wynosi 4,5 do 9.

Wartość pH nawozu jest regulowana za pomocą dodawanego kwasu siarkowego o stężeniu od 30 do 98% i ewentualnie kwasu fosforowego o stężeniu 15-65%, tak aby uzyskać pH odcieku wodnego z gotowego produktu w zakresie 4,5-9.

Ponadto oprócz korekty pH nawozu, kwas fosforowy, najlepiej ekstrakcyjny (ze względów ekonomicznych), jest dodawany dla korekty zawartości fosforu w nawozie, przy czym korzystnie wilgotna mieszanina lub pulpa zawiera kwas fosforowy ekstrakcyjny o zawartości P2O5 od 20 do 40% wag.

PL 231 700 B1

Korzystnie, jako produkty, które zawierają potas w formie przyswajalnej przez rośliny, granulowany nawóz zawiera siarczan potasu lub chlorek potasu jako sole techniczne lub pochodzące z odpadów.

Sposób wytwarzania granulowanego nawozu potasowo-fosforowego o przedłużonym działaniu na bazie popiołu ze spalania biomasy, obejmujący formowanie granulek w granulatorze mechanicznym obrotowym, z mieszaniny zawierającej popiół ze spalania biomasy oraz suszenie uformowanych granulek, charakteryzuje się tym, że do granulatora talerzowego wprowadza się pylistą mieszaninę, zawierającą popiół lotny ze spalania fluidyzacyjnego bioodpadów z przemysłu drzewnego, rolnego, meblowego lub spożywczego, w ilości co najmniej 50% wag. w przeliczeniu na gotowy produkt i zrasza się ją podczas granulacji wodnym roztworem, zawierającym co najmniej jeden z kwasów takich jak kwas siarkowy o stężeniu 30-98%, w ilości do 300 g H2SO4 na 1 kg popiołu lub kwas fosforowy o stężeniu 15-65%, w ilości do 200 g P2O5 na 1 kg popiołu, a ponadto ewentualnie dodaje się do granulowanej mieszaniny produkty, które zawierają fosfor i potas w formie przyswajalnej przez rośliny, takie jak nawozy fosforowe lub potasowe, zwłaszcza superfosfat, siarczan potasu tub chlorek potasu, popiół ze spalania mączki mięsno-kostnej, popiół ze spalania osadów ściekowych, roztwory poprodukcyjne zawierające potas lub fosfor, zwłaszcza odpadowy roztwór z produkcji polioli polieterowych (PAG), lub ich mieszaniny, po czym uzyskany granulat o wielkości ziaren 1 do 6 mm suszy się, najlepiej w suszarce bębnowej, w temperaturze w temperaturze do 200°C, a korzystnie od 40 do 200°C.

Korzystnie, jako produkty, które zawierają potas w formie przyswajalnej przez rośliny,dodaje się do granulowanej mieszaniny siarczan potasu lub chlorek potasu jako sole techniczne lub pochodzące z odpadów.

Wspomniane wyżej produkty, zawierające fosfor i potas w formie przyswajalnej przez rośliny, które dodaje się do granulowanej mieszaniny, pozwalają skorygować skład P i K w wytwarzanym nawozie.

Alternatywnie, sposób wytwarzania granulowanego nawozu potasowo-fosforowego o przedłużonym działaniu na bazie popiołu ze spalania biomasy, obejmujący formowanie granulek w granulatorze mechanicznym obrotowym z mieszaniny zawierającej popiół ze spalania biomasy oraz suszenie uformowanych granulek, charakteryzuje się tym, że do granulatora bębnowego lub talerzowego wprowadza się wilgotną mieszaninę lub pulpę, która powstaje w wyniku zmieszania pylistej mieszaniny zawierającej popiół lotny ze spalania fluidyzacyjnego bioodpadów z przemysłu drzewnego, rolnego, meblowego lub spożywczego, w ilości co najmniej 50% wag. w przeliczeniu na gotowy produkt oraz roztworu wodnego, zawierającego co najmniej jeden z kwasów takich jak kwas siarkowy o stężeniu 30-98%, w ilości do 300 g H2SO4 na 1 kg popiołu lub kwas fosforowy o stężeniu 15-65%, w ilości do 200 g P2O5 na 1 kg popiołu, a ponadto ewentualnie produktów, które zawierają fosfor i potas w formie przyswajalnej przez rośliny, takich jak nawozy fosforowe lub potasowe,zwłaszcza superfosfat, siarczan potasu lub chlorek potasu, popiół ze spalania mączki mięsno-kostnej, popiół ze spalania osadów ściekowych, roztwory poprodukcyjne zawierające potas lub fosfor, zwłaszcza odpadowy roztwór z produkcji polioli polieterowych (PAG), lub ich mieszaniny, przy czym uzyskany granulat o wielkości ziaren 1 do 6 mm suszy się, najlepiej w suszarce bębnowej, w temperaturze w temperaturze do 200°C, a korzystnie od 40 do 200°C.

Korzystnie, jako produkty, które zawierają potas w formie przyswajalnej przez rośliny, wilgotna mieszanina lub pulpa zawiera siarczan potasu lub chlorek potasu jako sole techniczne lub pochodzące z odpadów.

Wspomniane wyżej produkty, które zawierają fosfor i potas w formie przyswajalnej przez rośliny, dodawane do wilgotnej mieszaniny lub pulpy, pozwalają skorygować skład P i K w wytwarzanym nawozie.

Zaletą nawozu według wynalazku jest możliwość zagospodarowania szeregu substancji odpadowych między innymi popiołu ze spalania mączki mięsno-kostnej, popiołu ze spalania osadów ściekowych, odpadowego roztworu z produkcji polioli polieterowych (PAG), który zawiera związki fosforu oraz potasu.

Nowością w technologii wytwarzania nawozu jest dodatek do popiołu lotnego ze spalania fluidyzacyjnego bioodpadów z przemysłu drzewnego, rolnego, meblowego lub spożywczego, roztworów kwasu siarkowego i ewentualnie fosforowego, które w reakcji ze związkami wapnia, magnezu, potasu, sodu tworzą in situ sole, które powodują zlepianie się drobin popiołu i umożliwią jego granulację. Dodatkowo, korzystnie dodaje się do układu przyswajalne przez rośliny związki potasowe lub fosforowe, co w razie konieczności korekty składu może wspomóc proces granulacji.

Granulację prowadzi się w granulatorze mechanicznym obrotowym, korzystnie talerzowym, wprowadzając do niego suchy popiół i natryskując go roztworem o określonym wyżej składzie, bądź wprowadzając do granulatora wcześniej przygotowaną wilgotną masę lub pulpę o określonym wyżej składzie. Zgranulowany produkt poddaje się suszeniu.

PL 231 700 B1

Nawóz według wynalazku oraz sposób jego wytwarzania, został przedstawiony poniżej w przykładach, których nie należy jednak uważać za ograniczające rozwiązanie, czy też zawężające zakres ochrony, bowiem stanowią one jedynie ilustrację rozwiązania.

P r z y k ł a d 1

Do popiołu lotnego ze spalania fluidyzacyjnego bioodpadów z przemysłu drzewnego, rolnego, meblowego lub spożywczego (1000 g), umieszczonego w reaktorze, wprowadzono roztwór wodny: 550 g wody, kwasu fosforowego 100 g 65% H3PO4, kwasu siarkowego 50 g 98% H2SO4, oraz 41 g K2SO4.

Kwas fosforowy zobojętnił częściowo alkaliczne związki popiołu oraz uzupełnił fosfor do poziomu ok. 6% wag. P2O5 w produkowanym nawozie po granulacji i wysuszeniu, a dodatkowo kwas siarkowy wyregulował odczyn pH nawozu do wartości ok. 8 odcieku wodnego zgranulowanego nawozu.

Siarczan potasu, zapewnił zawartość potasu w nawozie w ilości ok. 15% wag. potasu (w przeliczeniu na K2O) po granulacji i wysuszeniu.

Po homogenizacji reagentów wilgotną mieszaninę poddano granulacji w granulatorze bębnowym, gdzie otrzymano granule o wielkości od 1 mm do 6 mm. Zgranulowany nawóz wysuszono w suszarce w temperaturze 150°C.

P r z y k ł a d 2

Popiół lotny ze spalania fluidyzacyjnego bioodpadów z przemysłu drzewnego, rolnego, meblowego lub spożywczego (1000 g),w trakcie granulowania na granulatorze talerzowym, natryskiwano roztworem wodnym: 550 g wody, kwasu fosforowego 100 g 65% H3PO4 i siarkowego 70 g 98% H2SO4, oraz 35 g chlorku potasu.

Kwas fosforowy zobojętnił częściowo alkaliczne związki popiołu oraz uzupełnił fosfor do poziomu ok. 6% wag. P2O5 w produkowanym nawozie po granulacji i wysuszeniu, a dodatkowo kwas siarkowy wyregulował odczyn pH nawozu do wartości ok. 7 odcieku wodnego zgranulowanego nawozu.

Chlorek potasu uzupełnił zawartość potasu w nawozie do poziomu ok. 15% wag. po granulacji i wysuszeniu. Otrzymano granule o rozmiarach od 1 mm do 6 mm, które wysuszono w temperaturze 100°C.

P r z y k ł a d 3

Do popiołu lotnego ze spalania fluidyzacyjnego bioodpadów z przemysłu drzewnego, rolnego, meblowego lub spożywczego (1000 g), znajdującego się w reaktorze (mieszalniku), wprowadzono mieszaninę roztworów: odpadowy roztwór zawierający fosforany z produkcji PAG 350 g (roztwór zawierał ok. 22% P2O5 oraz ok. 11% K2O), kwas siarkowy w ilości 150 g 98% H2SO4 oraz 450 g wody.

Odpad PAG uzupełnił fosfor zawarty w popiele do poziomu ok. 7% wag. P2O5, w gotowym produkcie po granulacji i wysuszeniu oraz potasu do poziomu ok. 15% w przeliczeniu na K2O w gotowym nawozie po granulacji i wysuszeniu, a dodatkowo kwas siarkowy regulował odczyn pH nawozu do wartości ok. 7 odcieku wodnego zgranulowanego nawozu.

Granulację przeprowadzono na granulatorze bębnowym, gdzie otrzymano granule o wielkości od 1 mm do 6 mm, które wysuszono w temperaturze 120°C.

P r z y k ł a d 4

Popiół lotny ze spalania fluidyzacyjnego bioodpadów z przemysłu drzewnego, rolnego, meblowego lub spożywczego (1000 g), przed granulacją umieszczono w reaktorze (mieszalniku), do którego wprowadzono popiół z mączki mięsno-kostnej (zawartość P2O5 ok. 37%) w ilości 200 g oraz roztwór zawierający: 650 g wody, 43 g siarczanu potasu, kwas siarkowy w ilości 250 g 98% H2SO4.

Potas w gotowym nawozie po granulacji i wysuszeniu występował w ilości ok. 15% wag. (K2O), a fosfor w przeliczeniu na P2O5 ok. 7%, odczyn pH odcieku wodnego nawozu był rzędu 6.

Mieszaninę granulowano w granulatorze bębnowym, gdzie otrzymano granule o wielkości od 1 mm do 6 mm, które wysuszono w temperaturze 80°C.

Zastrzeżenia patentowe

Claims (8)

1. Granulowany nawóz potasowo-fosforowy o przedłużonym działaniu na bazie popiołu ze spalania biomasy, w którym to nawozie zawartość potasu w przeliczeniu na K2O zawiera się w granicach od 10 do 20% wag., a zawartość fosforu w przeliczeniu na P2O5 w granicach od 5 do 10% wag., znamienny tym, że stanowi go wysuszony w temperaturze do 200°C, a korzystnie 40 do 200°C, granulat wilgotnej mieszaniny lub pulpy zawierającej popiół lotny ze spalania fluidyzacyjnego bioodpadów z przemysłu drzewnego, rolnego, meblowego lub spożywczego, w ilości nie mniejszej niż 50% wag. w przeliczeniu na gotowy produkt i co najmniej

PL 231 700 B1 jeden z kwasów takich jak kwas siarkowy o stężeniu 30-98%, w ilości do 300 g H2SO4 na 1 kg popiołu lub kwas fosforowy o stężeniu 15-65%, w ilości do 200 g P2O5 na 1 kg popiołu, a ponadto ewentualnie produkty, które zawierają fosfor i potas w formie przyswajalnej przez rośliny, takie jak nawozy fosforowe lub potasowe, zwłaszcza superfosfat, siarczan potasu lub chlorek potasu, popiół ze spalania mączki mięsno-kostnej, popiół ze spalania osadów ściekowych, roztwory poprodukcyjne zawierające potas lub fosfor, zwłaszcza odpadowy roztwór z produkcji polioli polieterowych, lub ich mieszaniny, przy czym wielkość ziaren granulatu wynosi 1 do 6 mm, a pH odcieku wodnego z gotowego produktu wynosi 4,5 do 9.

2. Granulowany nawóz według zastrz. 1, znamienny tym, że wilgotna mieszanina lub pulpa zawiera kwas fosforowy ekstrakcyjny o zawartości P2O5 od 20 do 40% wag.

3. Granulowany nawóz według zastrz. 1, znamienny tym, że jako produkty, które zawierają potas w formie przyswajalnej przez rośliny, zawiera siarczan potasu lub chlorek potasu jako sole techniczne lub pochodzące z odpadów.

4. Sposób wytwarzania granulowanego nawozu potasowo-fosforowego o przedłużonym działaniu na bazie popiołu ze spalania biomasy, obejmujący formowanie granulek w granulatorze mechanicznym obrotowym z mieszaniny zawierającej popiół ze spalania biomasy oraz suszenie uformowanych granulek, znamienny tym, że do granulatora talerzowego wprowadza się pylistą mieszaninę, zawierającą popiół lotny ze spalania fluidyzacyjnego bioodpadów z przemysłu drzewnego, rolnego, meblowego lub spożywczego, w ilości co najmniej 50% wag. w przeliczeniu na gotowy produkt i zrasza się ją podczas granulacji roztworem wodnym, zawierającym co najmniej jeden z kwasów takich jak kwas siarkowy o stężeniu 30-98%, w ilości do 300 g H2SO4 na 1 kg popiołu lub kwas fosforowy o stężeniu 15-65%, w ilości do 200 g P2O5 na 1 kg popiołu, a ponadto ewentualnie dodaje się do granulowanej mieszaniny produkty, które zawierają fosfor i potas w formie przyswajalnej przez rośliny, takie jak nawozy fosforowe lub potasowe, zwłaszcza superfosfat, siarczan potasu lub chlorek potasu, popiół ze spalania mączki mięsno-kostnej, popiół ze spalania osadów ściekowych, roztwory poprodukcyjne zawierające potas lub fosfor, zwłaszcza odpadowy roztwór z produkcji polioli polieterowych, lub ich mieszaniny, po czym uzyskany granulat o wielkości ziaren 1 do 6 mm suszy się, najlepiej w suszarce bębnowej, w temperaturze w temperaturze do 200°C, a korzystnie od 40 do 200°C.

5. Sposób według zastrz. 4, znamienny tym, że jako produkty, które zawierają potas w formie przyswajalnej przez rośliny, dodaje się do granulowanej mieszaniny siarczan potasu lub chlorek potasu jako sole techniczne lub pochodzące z odpadów.

6. Sposób wytwarzania granulowanego nawozu potasowo-fosforowego o przedłużonym działaniu na bazie popiołu ze spalania biomasy, obejmujący formowanie granulek w granulatorze mechanicznym obrotowym z mieszaniny zawierającej popiół ze spalania biomasy oraz suszenie uformowanych granulek, znamienny tym, że do granulatora bębnowego lub talerzowego wprowadza się wilgotną mieszaninę lub pulpę, która powstaje w wyniku zmieszania pylistej mieszaniny zawierającej popiół lotny ze spalania fluidyzacyjnego bioodpadów z przemysłu drzewnego, rolnego, meblowego lub spożywczego, w ilości co najmniej 50% wag. w przeliczeniu na gotowy produkt oraz roztworu wodnego, zawierającego co najmniej jeden z kwasów takich jak kwas siarkowy o stężeniu 30-98%, w ilości do 300 g H2SO4 na 1 kg popiołu lub kwas fosforowy o stężeniu 15-65%, w ilości do 200 g P2O5 na 1 kg popiołu, a ponadto ewentualnie produktów, które zawierają fosfor i potas w formie przyswajalnej przez rośliny, takich jak nawozy fosforowe lub potasowe, zwłaszcza superfosfat, siarczan potasu lub chlorek potasu, popiół ze spalania mączki mięsno-kostnej, popiół ze spalania osadów ściekowych, roztwory poprodukcyjne zawierające potas lub fosfor, zwłaszcza odpadowy roztwór z produkcji polioli polieterowych, lub ich mieszaniny, po czym uzyskany granulat o wielkości ziaren 1 do 8 mm suszy się, najlepiej w suszarce bębnowej, temperaturze w temperaturze do 200°C, a korzystnie od 40 do 200°C.

7. Sposób według zastrz.

8, znamienny tym, że jako produkty, które zawierają potas w formie przyswajalnej przez rośliny, wilgotna mieszanina łub pulpa zawiera siarczan potasu lub chlorek potasu jako sole techniczne lub pochodzące z odpadów.