Pierwszenstwo: 24 marca 1935 f. (Czeelióstfotfstója).Znane sa rózrte urzadzenia do? nasta¬ wiania sruby statków wodnych na rózna glebokosc pod powierzchnia wody, w któ¬ rych glebokosc zanurzania! sruby nastawia sie recznie podczas jazdy zapomoca prze¬ kladni srubowe). Te urzadzenia stosuje sie przewaznie na statkach, przeznaczonych do plywania na plytkich wodach, w Celu unikniecia* zderzenia sie sruby z dnem dro¬ gi wodne}. Znane urzadzenia rriaja te wa¬ de, ze odreczna zmiana glebokosci zanu¬ rzenia sruby odbywa sie bardzo powoli, przyczem sruba jefst przymusowo prowa¬ dzona w kierunku pionowym i nie moze sie usunac przy naglem zderzeniu sie z prze¬ szkoda,- wskutek ezego zostaje uszkodzona.Dalsza: wada polega na tern, ze ze wzgledu na Zmiane wysokosci polozenia sruby prze¬ noszenie sily z maszyny napedowej1 na sru¬ be jest bardzo zlozone, wobec czego nie jest pewne w dzialaniu.Niniejszy wynalazek usuwa te wady} wynalazek polega na tern, ze wal sfuby jest osadzony elastycznie i Wahadlowo i daje sie nastawiac pod wzgledem wysoko¬ sci niezaleznie od polozenia maszyny na¬ pedowej. Dzieki takiemu urzadzeniu osia¬ ga sie to, ze sruba napedowa moze byc za¬ nurzona zawsze tylko na glebokosci, od¬ powiadajacej zanurzeniu statku Wodnego.Wahajacy sie wal ze sruba i oslona sruby jest osadzony sprezyscie W poloze¬ niu do plywania na glebokiej wodzie, lecz przy najechaniu na dno lub nagla przeJszkode wal napedowy wraz ze sruba i oslo¬ na sruby podnosi ,sie, wskutek czego pod¬ czas przejazdu *nad przeszkoda nie moze nastapic uszkodzenie sruby, Caly ten uklad moze byc na dowolny okres czasu plywania nastawiony na do¬ wolna wysokosc, czyli do plywania na gle¬ bokiej wodzie, az do plywania w tak plyt¬ kiej wodzie, w jakiej statek moze jeszcze plywac ze wzgledu na swa glebokosc zanu¬ rzenia.Zmiana polozenia wahajacego sie ukla¬ du nastepuje samoczynnie, czyli przesta¬ wianie nastepuje przy najechaniu na prze¬ szkode, a po przeplynieciu nad przeszko¬ da uklad powraca do pierwotnego poloze¬ nia.Rysunek przedstawia dla przykladu na¬ ped wedlug wynalazku. Fig. 1 przedstawia lódz w widoku zboku, czesciowo w prze¬ kroju, fig. 2 — urzadzenie do nastawiania glebokosci zanurzenia sruby w widoku zbo¬ ku, a fig. 3 — w przekroju wzdluz linji a—b na fig. 1.W kadlubie statku wodnego 1 jest osa¬ dzony na stale lub sprezyscie silnik 2 z dwudzielnym walem 3, 6, na którym znaj¬ duje sie sruba 4, otoczona oslona 5. Tylny koniec 6 walu moze sie wahac w kierunku prostopadlym do powierzchni wody okolo zlacza 7, np. przegubu kardanowego lub podobnego, którego oslona jest uszczelnio¬ na sprezynujaca masa, np. guma lub po¬ dobnym materjalem.Polozenie ukladu ruchomego 4, 5, 6 i je¬ go czesci skladowych jest na fig. 1 uwi¬ docznione w polozeniu do jazdy na glebo¬ kiej wodzie (polozenie to jest uwidocznio¬ ne pelnemi linjami), przyczem uklad ten moze sie odchylic z tego polozenia o kat a w górne polozenie krancowe (kreskowane), które odpowiada najnizszemu stanowi wo¬ dy, czyli glebokosci zanurzenia sruby, po¬ trzebnej do napedu pojazdu. W tern polo¬ zeniu sruba 4 jest zanurzona na glebokosci 8, przyczem w razie uderzenia o przeszko¬ de nie moze byc uszkodzona. W celu u- mozliwienia swobodnego przesuwu czesci 6 walu z jednego polozenia w drugie, w ka¬ dlubie statku jest wykonany odpowiedni kanal.Urzadzenie dó nastawiania glebokosci zanurzenia sruby (fig. 2) sklada sie ze sruby 9, lozyska 10, czopa 13 i podkladek 14, 15 dla sprezyny 12.Przy uderzeniu oslony, która wedlug wynalazku jest wykonana wodoszczelnie w celu zmniejszenia ciezaru ukladu napedo¬ wego, o przeszkode wahajacy sie uklad zo¬ staje odchylony do góry, a potem opu¬ szczony (na fig. 1 sa uwidocznione polo¬ zenia krancowe). We wszystkich poloze¬ niach sruby 4, które zostaja nastawiane za- pomoca kola recznego 11, wszystkie ude¬ rzenia o oslone 5 zostaja pochlaniane przez sprezyne 12, pod której dzialaniem po przejsciu nad przeszkoda ruchomy uklad powraca w polozenie nastawione. Oczywi¬ scie, urzadzenie do pochlaniania uderzen i nastawiania sruby na pewna glebokosc jest wykonane tylko dla przykladu i moze miec dowolny inny ustrój. PL