Wynalazek dotyczy urzadzenia do wy¬ robu czarek, z których moga byc wytlacza¬ ne na zimno luski nabojowe, i jest znamien¬ ny tern, ze najpierw z okraglego preta jest odcinany kawalek zapomoca noza, umie¬ szczonego na sankach, które za posrednic¬ twem przegubów kolankowych w ich najko- rzystniejszem co do sily polozeniu, przeno¬ sza nacisk na nóz, poczem odciety kawalek jest przenoszony zapomoca sanek, sterowa¬ nych zapomoca krazka i rowka prowadni- czego, az do srodka matrycy. W matrycy tej odciety kawalek zostaje zapomoca tlo- czaka uksztaltowany, a powstaly pólwyrób zostaje doprowadzony do talerza przeno¬ snikowego. Talerz ten przenosi pólwyrób pod tloczak, który wtlacza go przez otwór talerza przenosnikowego do matrycy, przy- czem pólwyrób ten otrzymuje ksztalt czar¬ ki. Nastepnie czarka zostaje znów wsunieta do talerza przenosnikowego, a talerz ten przenosi czarke dalej pod drugi tloczak, po wyjsciu z którego czarke wprowadza sie do matrycy, w której grubosc dna czarki zo¬ staje dokladnie skalibrowana, Na rysunku przedstawiony jest przy¬ klad wykonania urzadzenia w tym przy¬ padku, gdy odcinanie z preta kawalków i nadawanie im ksztaltu pólwyrobu tloczone¬ go ma sie odbywac w jednej maszynie, a wytwarzanie otworu wewnetrznego i kali¬ browanie pólwyrobu, tloczonego na czar¬ ke, — w drugiej maszynie. Urzadzenie mo¬ ze byc takze wykonane tak, ze czynne cze¬ sci obydwóch maszyn sa umieszczone na jednej glównej podstawie i sa uruchomia-ne izapomoca jednego urzadzenia napedowe¬ go, dzieki czemu tworza jedna tylko ma¬ szyne.Fig. 1 przedstawia wytloczony pólwy¬ rób, jako wytwór posredni, w przekroju poprzecznym, a fig. 2 — w widoku zgóry; fig. 3 przedstawia czarke, wytworzona z wytloczonego pólwyrobu, w przekroju po¬ przecznym, a fig. 4 — w widoku zgóry; fig. 5 przedstawia rzut poziomy urzadzenia wedlug wynalazku; vHig. 6 przedstawia w przekroju poziomym urzadzenie odcinaja¬ ce i tloczace, przyczem czesci urzadzenia znajduja sie w polozeniu, jakie zajmuja one na poczatku przebiegu odcinania; fig. 7 uwi¬ docznia sanki noza w pionowym przekroju wzdluz linji / —11 na fig. 6; fig. 8 odpo¬ wiada figurze 6, czesci urzadzenia znajduja sie jednak w polozeniu, przy którem odcina¬ nie kawalka z preta okraglego wlasnie zo¬ stalo ukonczone; fig. 9 odpowiada figurze 8, czesci urzadzenia znajduja sie jednak w polozeniu, przy którem odciety kawalek jest przesuniety az do srodka matrycy tlocznej; fig. 10 przedstawia widok zprzo- du maszyny, w której pólfabrykat tloczony otrzymuje ksztalt czarki; fig. 11 — po¬ wiekszony przekrój maszyny wzdluz la¬ manej linji / — // na fig. 10, a fig. 12 przed¬ stawia poziomy przekrój wzdluz linji III — /Vna fig. 11.Budowa urzadzenia jest nastepujaca.Kolo zamachowe 1 (fig. 5) jest umoco¬ wane na wale korbowym 2, na którym o- sadzone sa na stale trzy mimosrody 3, 4, 5. Mimosród 5 jest polaczony zapomoca drazka 6 z sankami 9. Mimosród 4 jest po¬ laczony zapomoca korbowodu 7 z sankami tlocznemi 10. Mimosród 3 zas za posred¬ nictwem dzwigni 8 i drazka pociagowego 11 uruchomia urzadzenie wyrzutnikowe 12.Liczba 13 oznacza nóz pierscieniowy, a 14 — nóz ruchomy. Liczba 16 oznacza palec zderzakowy, który jest ryglowany nastawia¬ nym oporkiem 17.Na sankach 10 umieszczony jest tlo- czak 18, nawprost którego znajduje sie matryca 19. Liczba 20 oznacza sterowany sworzen. Ruchomy nóz 14 jest umocowany na sankach 21.Sanki 21 z nozem posiadaja krazek 26, który wchodzi w krzywy rowek prowadni- czy 25, umieszczony w górnej czesci sanek 9 (fig. 7). Ponizej tego krzywego rowka prowadniczego sanki 9 posiadaja wyciecie, w którem umieszczony jest suwak 50. Su¬ wak 50 moze sie przesuwac w wycieciu sa¬ nek 9 prostopadle do kierunku ruchu tych sa¬ nek. Na kazdej stronie suwaka 50 umieszczo¬ ne sa wkladki 22 i 23, których konce sa u- ksztaltowane kulisto i wchodza w odpowied¬ nia panewke suwaka 50. Drugi kulisty koniec wkladki 23 spoczywa w utwardzonej pa¬ newce 53, umieszczonej w kadlubie 52 i stanowiacej staly punkt podparcia.Drugi koniec wkladki 22 wchodzi w ru¬ choma panewke 51, na której drugiej stro¬ nie znajduje sie wyciecie, w które wchodzi plaska sprezyna 54. Sprezyna ta zapobiega wysunieciu sie opisanego powyzej mecha¬ nizmu przegubowego, gdy sanki 21 wraz ze swym krazkiem 26, posuwajacym sie w rowku prowadniczym 25, przesuna sie z po¬ lozenia, przedstawionego na fig. 8, w któ¬ rem zespól wkladek 22 i 23 jest wydluzo¬ ny w polozenie, przedstawione na fig. 9.Urzadzenie dziala w sposób nastepuja¬ cy.Okragly pret 15 zapomoca krazków wciagajacych, nieprzedstawionych na ry¬ sunku, jest samoczynnie w takt maszyny przesuwany poprzez nóz pierscieniowy 13 (fig. 6) i nóz ruchomy 14 ku palcowi zde¬ rzakowemu 16, który jest zaryglowany opor¬ kiem 17. Sanki 21 z nozem 14, uruchomia¬ ne sankami 9 i wkladkami 22 i 23, przesu¬ waja sie w kierunku strzalki a i nóz odcina z okraglego preta 15 kawalek 24 o scisle okreslonej dlugosci. To polozenie czesci urzadzenia uwidocznione jest na fig. 8. Pod¬ czas odcinania kawalka 24 z preta 15 wkladki 22 i 23 znajduja sie w polozeniu — 2 —wyciagnietem (fig. 8). W tern polozeniu osiagaja one najkorzystniejsze warunki na¬ cisku noza 14.Po odcieciu kawalka 24 sanki 21 zostaja przesuniete zapomoca rowka prowadniczego 25 i krazka 26 (fig. 8) jeszcze dalej na le¬ wo, przyczem kawalek 24, odciety z preta okraglego 15, zostaje przesuniety az do srodka matrycy 19. Wtedy czesci urzadze¬ nia zajmuja polozenie, uwidocznione na fig. 9. W tern polozeniu sworzen 20 naciska na palec zderzakowy 16, wskutek czego odciety kawalek 24 zostaje wsuniety do matrycy 19.Sanki 9 dochodza wtedy do swego zewnetrz¬ nego punktu martwego. W tern polozeniu o- bydwie wkladki 22 i 23 sa calkowicie odcia¬ zone i sa tylko pociagane. Sanki 9 cofaja sie teraz, a wskutek tego takze i sanki 21 wyko¬ nywaja swój ruch powrotny. Mniej wiecej do polowy drogi powrotnej sanki 21 sa sterowa¬ ne zapomoca krazka 26 i rowka prowadnicze¬ go 25. Pozostala czesc powrotnej drogi san¬ ki 21 wykonywaja wskutek nacisku wkla¬ dek 22 i 23, a jednoczesnie sa sterowane za¬ pomoca rowka 25 oraz krazka 26.Dzieki takiemu ukladowi mozna w ma¬ szynie odcinac kawalki o duzym przekro¬ ju poprzecznym, gdyz polozenie ramion wkladek 22 i 23 mozna obrac mozliwie naj¬ korzystniej dla osiagniecia najwiekszej sily przy odcinaniu. Jezeliby caly przesuw sanek 21 byl uskuteczniany zapomoca wkladek, to wlasnie wtedy, gdy musialoby sie odbywac odcinanie, ramiona wkladek 22 i 23 zajmo¬ walyby najniekorzystniejsze polozenie i sila zaledwie w nieznacznym stopniu bylaby zu¬ zyta na zabieg odcinania.Dzieki wspóldzialaniu wkladek 22 i 23 oraz rowka prowadniczego 25 z krazkiem 26, umozliwione jest odcinanie kawalków o duzym przekroju poprzecznym z duza sprawnoscia. Podczas powrotnego suwu sa¬ nek 21 i 9 sanki 10 przesuwaja sie w polo¬ zenie tloczenia (fig. 8) i wytlaczaja zapo¬ moca tloczaka 18 kawalek 24 preta w ma¬ trycy, przyczem ten wytloczony pólwyrób otrzymuje ksztalt, uwidoczniony na fig. 1 i 2.Podczas powrotnego suwu sanek tlocz¬ nych 10 drazek 11 uruchomia mechanizm wyrzutnikowy 12 i wytloczony pólwyrób zo¬ staje wydalony z matrycy. Nastepnie opisany powyzej przebieg otrzymywania pólwyrobu znów sie powtarza.Otrzymany pólwyrób jest wedlug po¬ trzeby wyzarzany, oczyszczany z zendry i doprowadzany zapomoca samoczynnego me¬ chanizmu doprowadzajacego do talerza przenosnikowego 27 urzadzenia, w którem z pólwyrobu, przedstawionego na fig. 1 i 2, wytwarza sie kalibrowana czarke, przed¬ stawiona na fig. 3 i 4.W talerzu przenosnikowym 27 (fig. 10, 11, 12) znajduja sie otwory 28, w których umieszcza sie wytloczone pólwyroby. Ta¬ lerz przenosnikowy 27 jest uruchomiany zapomoca krzyza maltanskiego 29, nape¬ dzanego zapomoca walu korbowego z kraz¬ kiem 30 i walu sterowniczego 31. W razie powstania jakichs oporów mechanizm zosta¬ je wylaczony zapomoca sprzegla 32.W urzadzeniu wytlaczajacem umieszczo¬ ne sa dwa tloczaki 33 i 34. Tloczaki 33 i 34 sa górnemi koncami osadzone w sankach 35 i 36. Tloczaki te sa prowadzone w oszli¬ fowanych i zahartowanych tulejach 37. Za¬ pomoca talerza przenosnikowego 27 pólwy¬ rób jest ustawiany najpierw pod pierwszym tloczakiem 33. Tloczak ten wtlacza pólwy¬ rób 24 do matrycy, która jest umieszczona we wsporniku 39 dokladnie na osi podluz¬ nej tloczaka 33 i jego prowadnicy 37, tak iz srodek matrycy i srodek tloczaka scisle sie pokrywaja. Podczas wytlaczania pólwyrób 24 otrzymuje ksztalt, przedstawiony na fig- 3 i 4, przyczem nalezy zwracac uwage na to, aby pólwyrób swym górnym koncem i dolnym zaokraglonym brzegiem dokladnie pasowal do ksztaltu otworu w matrycy. Po ukonczeniu tloczenia sanki cofaja sie, a trzpien wyrzutnikowy 40 zostaje podniesiony zapomoca dzwigni 41, wskutek czego podnosi - 3 -wytworzona czarke i wsuwa ja w wolny otwór 28 talerza przenosnikowego 27, który przenosi wstepnie Wytloczona czarke o je¬ den posuw dalej tak, iz czarka ta dostaje sie pod tloezak 34, który wysuwa czarke z otworu 28 i wtlacza ja do matrycy, w któ¬ rej zostaje dokladnie skalibrowana grubosc dna czarki. W tym celu wal korbowy 42 % korbami 43 i 44 jest wykonany tak, ze mi- mosród korby 44 nadchodzi nieco pózniej, niz mbnosród korby 43. Wskutek tego przy kalibrowaniu znika naprezenie, wywolane przy tloczeniu zapomoca tloczaka 33, tak ze podczas kalibrowania dna czarki cala praca jest kierowana jedynie tylko na tloezak 34, co wplywa korzystnie na osiagniecie do¬ kladnych wymiarów dna czarki. Postój ma¬ szyny przy wytwarzaniu dna podczas pierw¬ szego tloczenia jest wylaczony w czasie dru¬ giego tloczenia. Usuwanie sk&librowanej czarki z matrycy odbywa sie w taki sam sposób, jak to opisano w zwiazku z matryca 3&, a mianowicie kalibrowana czarka znów zostaje podniesiona i umieszczona w otworze 28 talerza przenosnikowego 27, który wte¬ dy znów przesuwa sie o jede» posuw, po- czem czarka przez odpowiedni otwór wypa¬ da wzglednie zostaje wypchnieta z otworu talerza przenosnikowego 27.Wspornik 39, w którym mieszcza sie obydwa tloczaki 33 i 34 oraz matryce 38 i który jest dokladnie obrobiony, moze byc po odlaczeniu tloczaka 33 i 34 od sanek 35 i 36 odciagniety w tyl w celu ich wymiany.Talerz przenosnikowy 27 wraz z mecha¬ nizmem napedowym, a wiec krzyzem mal¬ tanskim 29 i krazkiem 30, moze byc obró¬ cony dokola walu sterowniczego 31, a wiec moze byc odsuwany i przysuwany, co daje moznosc dobrego kontrolowania oraz rów¬ nomiernego i szybkiego nastawiania go. Sprze¬ glo 45, które normalnie rozlacza sie wtedy, gdy tloczaki 33 i 34 znajduja sie w górnem polozeniu, posiada jednoczesnie dzwignie 46, zapcafcoca której mozna uruchomic sprze¬ glo 45 w kazdesn polozeniu, PL