PL198115B1 - Hamulec bezpieczeństwa - Google Patents

Abstract

1. Hamulec bezpieczeństwa, współpracujący z szyną kolejki podwieszanej i zawierający korpus w kształcie korytka, znamienny tym, że do ściany (4) korpusu (3) zamocowana jest na wale (12) listwa (13), która wystaje poza zarys korpusu (3) i jest zakończona klinem (19), przy czym do wału (12) zamocowana jest dźwignia (14), do której pierwszego ramienia (15) zamocowane jest cięgło (16).

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest hamulec bezpieczeństwa przeznaczony do stosowania w transporcie przy użyciu jednoszynowej kolejki podwieszanej, zwłaszcza w górnictwie podziemnym.

Transport przy użyciu podwieszanej kolejki jest dogodną formą transportu. Przemawia za tym między innymi bezkolizyjne usadowienie szyny jezdnej względem innych środków transportu a także możliwość łatwego jej przedłużania i doprowadzenia aż do czoła drążonego przodka. O ile transport wzdłuż szyn ułożonych poziomo nie stwarza dodatkowego zagrożenia, to ma to miejsce już przy lekkim nachyleniu. Stąd też każdy zestaw transportowy musi być zabezpieczony przed samostaczaniem się. W tym celu stosuje się między innymi wózki hamulcowe. Koła tych wózków toczą się po górnej powierzchni dolnej półki zaś powierzchnia środnika jest wykorzystywana między innymi jako powierzchnia cierna do hamowania zestawu transportowego.

Z polskiego opisu patentowego nr 146106 znany jest wózek hamulcowy przeznaczony do zatrzymywania dołączonych do niego podwieszanych zestawów transportowych w przypadku przekroczenia dopuszczalnej prędkości co może wystąpić przy swobodnym staczaniu się zestawu po pochyłości. Wózek zawiera spawany korpus składający się z dwóch równoległych blach zaopatrzonych u góry w cztery koła prowadzące, toczące się po środniku, po dwa z każdej strony oraz po dwa koła hamulcowe umieszczone pomiędzy nimi i toczące się po górnej powierzchni stopy. Po obu stronach korpusu znajdują się pionowe, dwustronne dźwignie. Każde koło hamulcowe posiada na powierzchni czołowej, od strony środnika klocek hamulcowy i jest osadzone na osi zamocowanej do górnego ramienia dźwigni, natomiast pomiędzy dolnymi ramionami znajduje się ściskana sprężyna. Sprężyna osadzona jest na przetyczce, której jeden koniec zaopatrzony jest w rowek współpracujący z zapadką zamocowaną do jednego ramienia zaś drugi koniec wkręcony jest w nakrętkę podpartą w drugim ramieniu. Jedno z kół prowadzących napędza mechanizm odśrodkowy, który za pomocą układu cięgieł połączony jest z zapadką. W przypadku przekroczenia dopuszczalnej prędkości mechanizm odśrodkowy zwalnia zapadkę i sprężyna się rozpręża rozsuwając dolne ramiona tym samym górne ramiona dociskają koła hamulcowe do środnika i zatrzymują cały zestaw.

Z kolei z polskiego opisu patentowego nr 165389 znany jest wózek hamulcowy, który zawiera samohamowną krzywkę zaopatrzoną w zabierak, który w trakcie jazdy wózka uderza o dolne zaczepy szyny jezdnej w wyniku czego krzywka waha się. Natomiast przy przekroczeniu dopuszczalnej prędkości uderzenie to jest tak silne, że następuje obrócenie krzywki aż do jej zetknięcia się z dolną powierzchnią stopy w wyniku czego krzywka zaciska się i wózek zatrzymuje się z zamocowanym do niego zestawem transportowym.

Z polskiego opisu ochronnego nr 52694 znane jest podwieszane urządzenie do przesuwania przenośników. Urządzenie zawiera dwa wózki, blokujący oraz jezdny połączone ze sobą siłownikiem hydraulicznym, przy czym do wózka jezdnego zamocowane jest cięgło. Wózek blokujący zawiera spawany korpus w kształcie korytka, do którego po obu stronach zamocowane są koła jezdne toczące się po górnych powierzchniach dolnych półek dwuteowej szyny. Po obu stronach, pomiędzy kołami jezdnymi, a tym samym pomiędzy górną i dolną półką szyny znajdują się krzywki osadzone na odrębnych wałach, których końce połączone są z dźwigniami. Natomiast pomiędzy dźwigniami zamocowany jest wspomniany siłownik. W stanie spoczynku krzywki nie opierają się o półki szyny. Natomiast po uruchomieniu siłownika dźwignie obracają się wraz z krzywkami, które w konsekwencji blokują się pomiędzy półkami i unieruchamiają cały wózek, dając tym samym punkt podparcia dla siłownika, który w dalszej części zaczyna przesuwać wózek jezdny a wraz z nim zaczepione do cięgła urządzenie.

Istota hamulca bezpieczeństwa współpracującego z szyną kolejki podwieszanej i zawierającego korpus w kształcie korytka, polega na tym, że do ściany korpusu zamocowana jest na wale listwa, która wystaje poza zarys korpusu i jest zakończona klinem, przy czym do wału zamocowana jest także dźwignia, do której pierwszego ramienia zamocowane jest cięgło do łączenia hamulca z zabezpieczanym zestawem transportowym.

Wał korzystnie osadzony jest przy pionowej krawędzi korpusu, zaś przy przeciwległej krawędzi znajduje się fasolkowy otwór, przez który przechodzi krótka śruba łącząca drugie ramię dźwigni ze środkową częścią listwy.

W pobliżu górnej krawędzi korpusu korzystnie zamocowana jest rolka, która jednocześnie znajduje się w nieco poniżej dolnej powierzchni górnej półki szyny. Hamulec korzystnie posiada płozę dociskaną za pomocą sprężyn do środnika szyny co uniemożliwia jego samodzielne przesuwanie się wzdłuż szyny.

PL 198 115 B1

Korpus hamulca korzystnie składa się z dwóch prostokątnych ścian pomiędzy którymi u dołu znajdują się tuleje dystansowe zaś całość jest skręcona za pomocą długich śrub.

Hamulec korzystnie jest symetryczny względem środnika szyny.

Przedmiot wynalazku przedstawiony jest w przykładowym wykonaniu na rysunku na którym: fig. 1 przedstawia hamulec w widoku z boku; fig. 2 - półwidok-półprzekrój przez hamulec; fig. 3 - hamulec w widoku z góry; fig. 4 - hamulec w trakcie jazdy; fig. 5 - hamulec w trakcie cofnięcia się zestawu transportowego.

Hamulec bezpieczeństwa pokazany na fig. 1-3, zwany dalej hamulcem 1 jest urządzeniem symetrycznym względem płaszczyzny środnika szyny 2 kolejki podwieszanej, wzdłuż której jest prowadzony. Hamulec zawiera korpus 3 w kształcie korytka, który składa się z dwóch jednakowych, prostokątnych ścian 4a i 4b, pomiędzy którymi wzdłuż dolnej krawędzi 5 znajdują się tuleje dystansowe 6 zaś całość spięta jest za pomocą długich śrub 7.

W ścianie 4b występuje górna krawędź 8 oraz pionowa krawędź 9 i przeciwległa krawędź 10, równoległa do pionowej krawędzi 9. Przez ścianę 4b, przy pionowej krawędzi 9 przechodzi wał 12, do którego od wnętrza korpusu 3 zamocowana jest listwa 13 zaś na zewnątrz zamocowana jest dźwignia 14. Do pierwszego ramienia 15 dźwigni 14 zamocowane z kolei jest cięgło 16, które znajduje się poniżej korpusu 3. Natomiast do ściany 4b w pobliżu górnej krawędzi 8, w jej środkowej części zamocowana jest płoza 17, która opiera się o środnik szyny 2, zaś od strony przeciwległej krawędzi 10 nieco poniżej górnej półki szyny 2 zamocowana jest rolka 18.

Listwa 13 jest ułożona poziomo i znacznie wystaje poza przeciwległą krawędź 10, przy czym jej górna powierzchnia opada ku dołowi tak, że koniec listwy 13 przyjmuje postać klina 19. Natomiast dolna płaszczyzna listwy 13 pokrywa się z górną płaszczyzną 20 dolnej półki szyny 2. Klin 19 posiada nacięte od dołu ząbki 22. Listwa 13 połączona jest także z drugim ramieniem 23 dźwigni 14 za pomocą krótkiej śruby 24, która przechodzi przez fasolkowy otwór 25 w ścianie 4b, usytuowany przy przeciwległej krawędzi 10. Koniec pierwszego ramienia 15 połączony jest z końcem drugiego ramienia 23 tak, że dźwignia 14 przyjmuje kształt prostokątnego trójkąta. Z kolei końce obu pierwszych ramion 15a i 15b połączone są poprzecznym drążkiem 26, który od strony ramion 15a i 15b posiada przewężenia, przy czym każde przewężenie znajduje się w długim otworze 27 wykonanym wzdłuż jarzma 28. Drugie końce jarzm 28a i 28b przyspawane są do ucha 29.

Płoza 17 składa się z płaskownika, do którego zamocowane są dwa trzpienie 30, które swobodnie przechodzą przez ścianę 4b i zakończone są nakrętkami, przy czym pomiędzy ścianą 4b a płaskownikiem osadzone są na nich sprężyny 31. Dzięki temu płoza 17 jest stale dociskana do środnika szyny 2.

Na figurze 4 przedstawiony jest hamulec 1 zamocowany do wózka jezdnego 32, który stanowi element zabezpieczanego zestawu transportowego. Hamulec 1 jest przytrzymywany przez płozy 17 dociskane do środnika za pomocą sprężyn 31 zaś wózek 32, który porusza się w kierunku wskazanym strzałką 33 ciągnie hamulec 1 poprzez cięgło 16 i w wyniku czego dźwignia 14 jest obrócona ku górze razem z listwą 13, przy czym część listwy 13 bezpośrednio leżąca przy wale 12 przylega do górnej powierzchni 20 dolnej półki szyny 2 zaś rolka 18 dotyka do dolnej powierzchni górnej półki szyny 2. W tym stanie wózek 32 może bez przeszkód poruszać się we wskazanym kierunku.

Natomiast na figurze 5 pokazany jest hamulec 1 w sytuacji awaryjnej. W wyniku cofnięcia się wózka 32 jego koło znajduje się pomiędzy klinem 19 opartym o górną powierzchnią 20 dolnej półki a dolną powierzchnią górnej półki szyny 2. W tym stanie wózek 32 nie może dalej się staczać.

Działanie hamulca 1 jest następujące. W przypadku zmiany kierunek ruchu wózka 32 zaczyna zbliżać się do hamulca 1, który w wyniku stałego dociskania płóz 17 do środnika szyny 2 pozostaje w miejscu. Wraz z wózkiem 32 przesuwa się jednak cięgło 16, które przestaje działać na dźwignię 14 i połączona z nią listwa 13 opada na górną powierzchnię 20 dolnej półki szyny 2, po czym kółko wózka 32 najeżdża na klin 19. Suma średnicy kółka 34 i maksymalnej wysokości klina 19 jest większa niż odległość pomiędzy dolną i górną półką, co powoduje, że kółko 34 wraz z klinem 19 blokują się a w miarę wzrostu siły cofającej następuje dodatkowe zaciskanie aż do całkowitego zablokowania się hamulca 1 na szynie 2 a tym samym zatrzymania wózka 32. Ząbki 22 na dolnej powierzchni klina 19 zwiększają opory tarcia co zwiększa skuteczność hamowania. Przesuwanie się wózka 32 bez przesuwania hamulca 1 jest możliwe dzięki długim otworom 27 w jarzmach 26 cięgła 16. Są one tak dobrane, że w jednym skrajnym położeniu pozwalają na najechanie kółka 34 na klin 19 zaś w drugim położeniu zapewniają ciągnięcie hamulca 1 w bezpiecznej odległości za wózkiem 32.

Claims (6)

1. Hamulecbezpieczeństwa,współpracującyz szynąkolejkipodwieszaneji zawierającykorpus w Ozatcłzic OrrytOc, znamienny tym, żc dr śzicen (4) Orroszs (3) acmrzdwcec jczt en wclc (12) liztwc (13), Otórc wyztcjc orac acryz Orroszs (3) i jczt acOdSzadec Oliecm (19), pray zaym dr wcłs (12) acmrzdwcec jczt dźwigeic (14), dr Otórcj oicrwzacgr rcmiceic (15) acmrzrwcec jczt zięgłr (16).

2. HamulecuvaZługzantrz.1, zznmiennytym, żż waj ( 12) orznwarejest ρ^ρριο^ι^ kramadai (9), acś pray oracziwlcgłcj Orcwędai (10) aecjdsjc zię fczrlOrwy rtwór (25), praca który orpczhrdai OrótOc śrsbc (24) łczaczc drsgic rcmię (15) dźwigei (14) ac śrrdOrwą zaęśzic liztwy (13).

3. Hamulec waZłus za^rz. t żznmienny tym, żż w podliżż ggó^ krac/wędi (8) kOrpusz (3) acmrzdwcec jczt rrlOc (18).

4. Hamulec ζ^Πι^ żaczZe żznmienny ty^m^, żż w podliżż żgłnej żramaędi (8) kO^usz (33 acmrzdwcec jczt ołrac (17), acwicrcjczc dwc traoiceic (30), ec Otóryzh rzcdarec zą zorężyey (31).

5. HamulecuvaZług ςρ^ι^^ςznmienny tymi, żż korpust3) szranwsięz dwaóUprortorotnenU śzice (4c, 4l), ormięday Otórymi s drłs acmrzrwcec zą ac odmrzą śrsl (7) tslcjc dyztcezrwc (6).

6. Hcmslcz wcdłsg acztra. 1, znamienny tym, żc jczt zymctryzaey waględcm śrrdeiOc.