PL193162B1 - Sposób eksploatacji złóż minerałów użytecznych - Google Patents

Abstract

Sposób eksploatacji złóż minerałów użytecznych szczególnie przy mniejszych miąższościach złoża i małym upadzie, znamienny tym, że wysokość czoła wyrobiska eksploatacyjnego na całej długości jego frontu, na którą składa się miąższość urabianego złoża oraz celowo dobierana grubość skały płonnej jako suma miąższości wybieranego minerału i przyszłej wysokości zajmowanej w pustce poeksploatacyjnej przez rozkruszoną robotami strzałowymi skałę płonną w pierwszej kolejności urabia się i wybiera złoże będące przedmiotem eksploatacji w części przyspągowej bądź przystropowej bez zabezpieczania stropu a następnie skałę płonną, a głębokość jednorazowego zabioru uzależnia się od możliwości pozostawienia w tej strefie nie zabezpieczonego stropu, w zamknięciu cyklu urobkowego przemieszcza się urobioną skałę płonną w strefę podsadzkową utrzymując przez cały okres eksploatacyjny ścianę masy podsadzkowej równolegle do zasadniczego frontu eksploatacyjnego przy zachowaniu jego naturalnego kąta zsypu.

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest sposób eksploatacji złóż minerałów użytecznych, korzystnie złóż rud miedzi, zwłaszcza o mniejszej miąższości, przez które w górnictwie miedziowym rozumie się złoża o miąższości poniżej 3 m, których skały stropowe nadają się do stosowania obudowy kotwiowej.

Znane sposoby eksploatacji złóż rud miedzi o mniejszej miąższości niewiele różnią się od sposobów eksploatacji stosowanych przy większych miąższościach, w zasadzie w każdym systemie wycina się większe lub mniejsze filary rudy dla tymczasowego utrzymania stropu, a następnie po ich częściowemu lub całkowitemu wybraniu, przestrzeń poeksploatacyjną wygradza się do likwidacji poprzez ugięcie stropu, zawał lub wypełnia masą podsadzkową, którą stanowi bądź część skały płonnej powstałej w trakcie procesu eksploatacyjnego lub specjalnie dostarczona z innego obszaru sucha masa, albo hydrauliczna masa podsadzkowa dostarczana rurociągami z powierzchni.

Konieczność dostarczania i lokowania masy podsadzkowej w pustkach poeksploatacyjnych w znacznym stopniu wpływa na sens ekonomiczny wybierania złoża, dlatego dotychczas odstępowano na ogół od eksploatacji złóż rud miedzi mniejszej miąższości.

Przyjęte i stosowane systemy eksploatacji powodowały, że znaczna część złóż pozostawała niewyeksploatowana pomimo jej udostępnienia dużymi nakładami.

Sposób według wynalazku likwiduje niedogodności znanych systemów, ponieważ rozwiązuje swoją istotą problem konieczności dostarczania do pustek poeksploatacyjnych masy podsadzkowej z zewnątrz obszaru eksploatacji oraz pozostawiania ze względów ekonomicznych części złoża jako nieprzemysłowe. Sposób według wynalazku polega na tym, że wysokość czoła wyrobiska eksploatacyjnego na całej długości jego frontu, na którą składa się miąższość urabianego złoża oraz celowo dobierana grubość przyszłej skały płonnej jako suma miąższości wybieranego minerału i przyszłej wysokości zajmowanej w pustce poeksploatacyjnej przez rozkruszoną robotami strzałowymi skałę płonną jest wybierana w dwóch warstwach, przy czym w pierwszej kolejności urabia sięi wybiera złoże będące przedmiotem eksploatacji w części przyspągowej bądź przystropowej bez zabezpieczenia stropu, a następnie dobiera warstwę skały płonnej przyspągowo lub przystropowo, a głębokość jednorazowego zabioru uzależnia się od możliwości pozostawienia w tej strefie niezabezpieczonego odkrytego stropu, w zamknięciu cyklu urobkowego przemieszcza się urobioną skałę płonną w strefę podsadzkową utrzymując przez cały okres eksploatacyjny ścianę masy podsadzkowej równolegle lub prawie równolegle do zasadniczego frontu eksploatacyjnego przy zachowaniu jej naturalnego kąta zsypu.

Sposób według wynalazku w przykładowym wykonaniu stosuje się tak, że proponowane do eksploatacji pole, w celu zachowania cyklu produkcyjnego, dzieli się na co najmniej cztery ubierki, przy czym długość ubierki uzależniona jest od projektowanej zdolności wydobywczej rejonu oraz sytuacji geologiczno-górniczej. Wyrobiska ograniczające ubierki wykonuje się w układzie dwu lub trzynitkowym, najkorzystniej z geometrią wycinanych filarów zapewniających ich przejście w stan pozniszczeniowy. Wyrobiska ograniczające pole eksploatacyjne wykonuje się w układzie dwu lub wielonitkowym zapewniającym odpowiednie parametry komunikacyjne, wentylacyjne i transportowe z czynnymi wyrobiskami kopalni.

W przedstawianym systemie ubierkowym z pełną podsadzką suchą złoże wybiera się jedną warstwą na długości całej ubierki, przy czym ubierkę tworzą dwie strefy, z których jedną stanowi pas eksploatacyjny, z którego wykonuje się wszystkie operacje cyklu technologicznego, a drugą pas wybierkowy, który służy do selektywnego wybierania rudy. Pas wybierkowy znajduje się między calizną i pasem eksploatacyjnym. Wysokość pasa eksploatacyjnego dobiera się tak, by zestrzelona warstwa skały płonnej wypełniła wybraną przestrzeń i jednocześnie żeby nie pozostał jej nadmiar.

Strop pasa wybierkowego jako nie zabezpieczony żadną obudową musi być samonośny na okres wybierania rudy a strop w pasie eksploatacyjnym zabezpiecza się obudową kotwiową.

Claims (1)

1. Sposób eksploatacji złóż minerałów użytecznych szczególnie przy mniejszych miąższościach złoża i małym upadzie, znamienny tym, że wysokość czoła wyrobiska eksploatacyjnego na całej długości jego frontu, na którą składa się miąższość urabianego złoża oraz celowo dobierana grubość skały płonnej jako suma miąższości wybieranego minerału i przyszłej wysokości zajmowanej w pustce

   PL 193 162 B1 poeksploatacyjnej przez rozkruszoną robotami strzałowymi skałę płonną w pierwszej kolejności urabia się i wybiera złoże będące przedmiotem eksploatacji w części przyspągowej bądź przystropowej bez zabezpieczania stropu a następnie skałę płonną, a głębokość jednorazowego zabioru uzależnia się od możliwości pozostawienia w tej strefie nie zabezpieczonego stropu, w zamknięciu cyklu urobkowego przemieszcza się urobioną skałę płonną w strefę podsadzkową utrzymując przez cały okres eksploatacyjny ścianę masy podsadzkowej równolegle do zasadniczego frontu eksploatacyjnego przy zachowaniu jego naturalnego kąta zsypu.