PL18639B1 - Sposób wytwarzania zuzla Thomasa. - Google Patents

Description

Wplyw szybkosci chlodzenia i zawar¬ tosci kwasu krzemowego na rozpuszczal¬ nosc tomasyny, zwlaszcza w kwasie cy¬ trynowym, byly przedmiotem licznych ba¬ dan, które jednakowoz nie daly zgodnych wyników. Z jednej strony stwierdzono, iz przy uzyciu produktu o malej zawartosci kwasu krzemowego nastepuje przez szyb¬ kie ochlodzenie zuzli zwiekszenie, przez wolne zas zmniejszenie rozpuszczalnosci; z drugiej znów strony zauwazono, iz w przypadku stopów z naturalnych fosfora¬ nów, wapna i kwasu krzemowego maleje rozpuszczalnosc tern wiecej, im szybciej odbywa sie chlodzenie. A zatem wyniki dawniejszych doswiadczen prowadzily do róznej oceny wplywu czasu chlodzenia na rozpuszczalnosc tomasyny.Sposób wedlug wynalazku umozliwia prawie calkowite przeprowadzenie kwasu fosforowego tomasyny w stan rozpuszczal¬ ny w cytrynianie amonowym. Do oznacze¬ nia tej rozpuszczalnosci uzywa sie amo- njakalnego roztworu cytrynianu amonowe¬ go, znanego pod nazwa roztworu Peter- manna. Na podstawie danych odnosnej li¬ teratury wiemy, ze handlowa tomasyna za¬ wiera stosunkowo niewielka ilosc kwasu fo¬ sforowego w tej postaci, a mianowicie 14 h- 30^. Doswiadczenia wykazaly, iz wplynnym zuzlu znajduje sie znaczna ilosc kwasu fosforowego rozpuszczalnego w cy- ¦'* tryniariie amonu, który jednakowoz pod¬ czas znanego procesu wolnego chlodzenia w wózkach latwo przechodzi w stan nie¬ rozpuszczalny.W mysl wynalazku mozna zawarty w plynnym zuzlu Thomasa, rozpuszczalny w amonjakalnym cytrynianie amonu, kwas fosforowy uchronic od przejscia w stan nierozpuszczalny w ten sposób, iz plynny zuzel poddaje sie szybkiemu ochlodzeniu naprzyklad przez wylewanie na zimne powierzchnie najlepiej w cienkich war¬ stwach, przez traktowanie zapomoca spre¬ zonego powietrza albo przez wlewanie do wody, 0 ile kwas krzemowy znajduje sie w tomasynie w dostatecznej ilosci, nie cofa sie przy tern postepowaniu ani kwas fosfo¬ rowy rozpuszczalny w kwasie cytrynowym, ani tez kwas fosforowy rozpuszczalny w cytrynianie amonu. Przy wolnem ochladza¬ niu pozostaje cala ilosc kwasu fosforowe¬ go rozpuszczalnego w kwasie cytrynowym, jednakowoz kwas fosforowy, rozpuszczal¬ ny w cytrynianie amonu cofa sie o 40 %.Przy postepowaniu w mysl wynalazku udaje sie wytworzyc polaczenia, w których kwas fosforowy jest nietylko calkowicie rozpuszczalny w kwasie cytrynowym, lecz takze calkowicie rozpuszczalny w cytry¬ nianie amonu, Postepuje sie w ten sposób, iz do plynnego zuzla Thomasa dodaje sie znacznie wiecej kwasu krzemowego, niz przy zwyklych sposobach wytwarzania to- masyny o najwiekszej rozpuszczalnosci w kwasie cytrynowym. Polaczenie (CaO)± .. P205 . CaO . Si02 jest tern polaczeniem tomasyny, które zawiera kwas fosforowy rozpuszczalny w kwasie cytrynowym. Na 1 czasteczke P205 przypada 1 czasteczka Si02 i przy zwyklym procesie nalezy za¬ stosowac odpowiednio do tego dodatek kwasu krzemowego. Jesli do plynnego zuzla dodac wiecej kwasu krzemowego, najlepiej tyle, aby na 1 czasteczke P205 przypadalo l1/^ czasteczki Si02, wówczas otrzymuje sie polaczenia o przytoczonych wyzej korzystnych wlasnosciach. Mozna równiez dodawac jeszcze wiecej Si02.Istotne dla wszystkich przypadków jest szybkie chlodzenie plynnego zuzla.Dzieki niniejszemu sposobowi mozna z dawno znanego nawozu wytwarzac nowy produkt o bardzo cennych wlasnosciach.Podczas gdy zwykla tomasyna oddzialy- wuje powoli na rozwój roslinnosci, nowy preparat, dzieki swej szybkiej rozpu¬ szczalnosci w glebie moze przyspieszac wzrost roslinnosci wlasnie w najwazniej¬ szym okresie, mianowicie w poczatkowem stadjurn rozwoju. Skutecznosc nowego na¬ wozu mozna porównac ze skutecznoscia superfosfatu, który wlasnie dzieki swej szybkiej rozpuszczalnosci w glebie chetniej jest uzywany od tomasyny.Badano oba rodzaje tomasyny pod wzgledem ich rozpuszczalnosci we wodzie.Jak wiadomo, tomasyna posiada nieznacz¬ na ilosc kwasu fosforowego rozpuszczalne¬ go we wodzie. Te doswiadczenia nie sa sprzeczne z nowszemi badaniami, w mysl których ma byc kwas fosforowy tomasyny rozpuszczalny we wodzie. Przy powyz¬ szych doswiadczeniach mozna bylo stwier¬ dzic rozpuszczalnosc w wodzie kwasu fo¬ sforowego tomasyny dopiero przy pomocy nowej metody i pewna czesc kwasu fosfo¬ rowego przeprowadzic do roztworu wodne¬ go przez kilkakrotne wytrzasanie. Podlug przyjetych metod oznaczania nalezy jed¬ nak, mimo tych doswiadczen, okreslac kwas fosforowy tomasyny jako nierozpu¬ szczalny we wodzie. Tomasyna otrzymana w mysl wynalazku rozpuszcza sie znacznie szybciej we wodzie, niz tomasyna nieprze- rabiana. Ta wlasnosc nowego produktu równiez podnosi jego wartosc nawozowa.W nastepujacej tabeli porównane sa wyniki badan tomasyny, otrzymanej zwy¬ klym sposobem i sposobem wedlug niniej¬ szego wynalazku. — 2 —Tomasyny otrzymane zwyklym sposobem. [was fosforowy (P-A ogólny '% 14.16 16.90 16.31 15.28 Kwas fosforowy roz¬ puszczalny w kwasie cytrynowym (Pa05) % 13.34 15.64 14.69 14.36 rozpuszczalnosc % 94.3 92.3 90.1 94.0 Kwas pusze; nianie fosforowy roz- lalny w cytry- amonu (P20s) % 4.78 4.46 4.26 3.93 rozpuszczalnosc % 33.8 26.4 26.1 25.7 Tomasyny otrzymane nowym sposobem.Cwas fosforowy (P2Or,l ogólny '% n.46 15.67 15.98 14.56 Kwas fosforowy roz¬ puszczalny w kwasie cytrynowym (P,05) % 17.22 15.41 15.81 14.39 rozpuszczalnosc % 98.6 98.3 98.9 98.8 Kwas fosforowy roz¬ puszczalny w cytry¬ nianie amonu (P2O5) % 16.48 15.31 15.46 13.99 rozpuszczalnosc % 95.7 97.7 96.7 96.1 PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe. Sposób wytwarzania zuzla Thomasa o duzej rozpuszczalnosci w cytrynianie amo¬ nu (roztwór Petermanna), znamienny tern, ze do plynnego zuzla Thomasa dodaje sie tyle kwasu krzemowego, aby na 1 czastecz¬ ke P205 przypadalo l1/^ czasteczki Si02 lub wiecej, a nastepnie szybko ochladza. August Siillwald. Zastepca: Dr. inz. M. Kryzan, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego i Ski, Warszawa. PL