PL165431B1 - Okucie nastawne do rozkladanych mebli do siedzenia lub lezenia PL - Google Patents

Abstract

1. Okucie nastawne do rozkladanych mebli do sie- dzenia lub lezenia, skladajace sie z plyty podstawowej, mocowanej do ramy, z dzwigni odchylnej przylaczonej do niej przegubowo wychylnie i zamocownej do wychyl- nej czesci ramy, przykladowo powloce z wysciólki meb- lowej, przy czym dzwignia odchylna jest polaczona z plyta podstawowa poprzez dzwignie kolanowa, przyla- czona przegubowo w jednej osi do dzwigni odchylnej i plyty podstawowej, a miedzy plyta podstawowa a dzwig- nia kolanowa, przylaczona przegubowo do plyty pod- stawowej, w poblizu przegubu, który laczy obydwie dzwignie dzwigni kolanowej, jest umieszczony zasobnik energii, wstepnie naprezony przy wychylaniu dzwigni obrotowej, znamienne tym, ze zamocowany do plyty pod- stawowej (1) trzpien przegubowy (8) dzwigni (5), utrzy- mujacej jeden koniec zasobnika energii (7), jest wyposa- zony w srodki wym uszonego sterowania (9), do jego prowadzenia po torze krzywoliniowym , przy czym w pierwszym polozeniu koncowym odstep miedzy punk- tami stalymi (1 7 , 18) zasobnika energii (7) znajdujacymi sie na plycie podstawowej (1) i dzwigni (5), jest w przybli- zeniu jednakowy, a w drugim koncowym polozeniu odstep ten jest wiekszy od dlugosci nienaprezonego wstepnie zasobnika energii (7), i przy czym srodki wymu- szonego sterowania (9) sa zablokowane w drugim polo- zeniu koncowym punktów stalych (17, 18) zasobnika energii (7). F ig . 1 PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest okucie nastawne do rozkładanych mebli do siedzenia lub leżenia, składające się z płyty podstawowej, mocowanej do ramy, z dźwigni odchylnej przyłączonej do niej przegubowo wychylnie i zamocowanej do wychylnej części ramy, przykładowo oparcia z wyściółką meblową, przy czym dźwignia odchylna jest połączona z płytą podstawową poprzez dźwignię

165 431 kolanową, przyłączoną przegubowo w jednej osi do dźwigni odchylnej i płyty podstawowej, a między płytą podstawową a dźwignią kolanową, przyłączoną przegubowo do płyty podstawowej w pobliżu przegubu, który łączy obydwie dźwignie dźwigni kolanowej, jest umieszczony zasobnik energii, wstępnie naprężony przy wychylaniu dźwigni odchylnej.

Tego rodzaju nastawne okucia są znane w stanie techniki z wielu wykonań. Przy tym dźwignia kolanowa w kierunku nastawiania na ograniczony kąt otwarcia przez ukształtowany lub zamocowany do niej zderzak, tak że jest on ustawiany maksymalnie do prawie wyprostowanego położenia przy wychylaniu wychylnej części ramy. Przy opuszczaniu wychylnej części ramy do poziomego położenia podstawowego dźwignia kolanowa składa się, przy czym zasobnik energii zamocowany między jedną dźwignią dźwigni kolanowej a płytą podstawową jest coraz bardziej naprężany przy opuszczaniu części ramy. Zasobnik energii reguluje siłę, którą musi zastosować użytkownik do podniesienia wychylnej części ramy. Ponadto zasobnik energii służy do zabezpieczenia położenia otwarcia przy wychyleniu części ramy. Jako zasobniki energii stosuje się często sprężyny śrubowe lub pakiety sprężyn śrubowych, tak zwane sprężyny naciągowe. Problem polega na tym, że przy montażu okuć nastawnych do odpowiednich mebli, które jednoczesne służą do siedzenia lub leżenia, musi nastąpić mocowanie zasobników energii, przy czym najmniejszą długość zasobnika energii uzyskuje się wówczas, gdy część ramy jest wysoko wychylona. W tym położeniu zasobnik energii musi być jeszcze wstępnie naprężony, aby później mógł utrzymać wysoko wychyloną część ramy z wyściółką meblową lub tym podobne w położeniu otwarcia. Z tego problemu wynikają nie tylko trudności montażowe, ale istnieje poważne niebezpieczeństwo uszkodzenia podczas montażu lub demontażu zasobników energii.

Zadaniem wynalazku jest opracowanie okucia nastawnego wstępnie wymienionego rodzaju, w którym możliwy jest montaż zasobnika energii w stanie nienaprężonym, a mimo tego możliwe jest uzyskanie wystarczającej siły naprężenia wstępnego przy wysoko wychylnej części ramy i zamontowanym okuciu.

Zadanie to rozwiązano według wynalazku dzięki temu, że zamocowany do płyty podstawowej trzpień przegubowy dźwigni, utrzymującej jeden koniec zasobnika energii, jest wyposażony w środki wymuszonego sterowania do jego prowadzenia po torze krzywoliniowym, przy czym w pierwszym położeniu końcowym odstęp między punktami stałymi zasobnika energii, znajdującymi się na płycie podstawowej i dźwigni, jest w przybliżeniu jednakowy, a w drugim końcowym położeniu odstęp ten jest większy od długości nienaprężonego wstępnie zasobnika energii i przy czym środki wymuszonego sterowania są zablokowane w drugim położeniu końcowym punktów stałych zasobnika energii.

Dzięki takiemu układowi część dźwigni, utrzymująca jeden koniec zasobnika energii w celu zabudowy zasobnika energii zostaje pozornie skrócona, a więc przesunięta w kierunku stałego punktu mocowania zasobnika energii. W celu montażu zasobnika energii okucie jest doprowadzane do pierwszego położenia końcowego, przy czym wówczas punkty mocowania zasobnika energii na dźwigni i płycie podstawowej są tak wzajemnie zbliżone do siebie, że zasobnik energii może być umieszczony w stanie nienaprężonym w odpowiednich punktach mocowania. Podczas uruchamiania nastawnego okucia, w celu uniesienia wychylnej części ramy, dźwignia utrzymująca zasobnik energii pozornie wydłuża się, tak że jej miejsce mocowania dla zasobnika energii przyjmuje możliwie maksymalny odstęp od stałego punktu mocowania zasobnika energii. Zasobnik energii jest wówczas wstępnie naprężony. Środek wymuszonego sterowania, który powoduje skrócenie lub wydłużenie dźwigni, przesuwa się przy wychylaniu okucia w kierunku do stałego zderzaka na ramie, który stanowi pierwsze ograniczenie drogi, przy czym ruch powrotny środka wymuszonego sterowania do położenia, w którym dźwignia byłaby skrócona, jest ograniczony przez drugi zderzak, umieszczony nieruchomo na kadłubie lub ramie. Zderzak ten stanowi przykładowo osadzana później śruba ustalająca lub temu podobne. Jeżeli środek wymuszonego sterowania jest zablokowany, wówczas realizuje się normalna i znana funkcja okucia nastawnego, kiedy przy opuszczaniu wychylnej części ramy zasobnik energii zwiększa naprężenie wstępne, natomiast przy podnoszeniu wychylnej części ramy zasobnik energii nieznacznie rozpręża się.

W dalszym uskztałtowaniu wynalazku środek wymuszonego sterowania jest utworzony przez dźwignię pośrednią, umieszczoną między końcem dźwigni a płytą pdstawową i połączoną z nimi przegubowo, która w pierwszym położeniu końcowym ustala położenie prowadzonego po torze

165 431 krzywoliniowym trzpienia przegubowego dźwigni w położeniu w przybliżeniu pionowym, znajdującym się poniżej punktu położenia trzpienia przegubowego dźwigni pośredniej na płycie podstawowej, a w drugim położeniu końcowym ustala położenie trzpienia przegubowego dźwigni w położeniu w przybliżeniu poziomym obok punktu położenia trzpienia przegubowego na płycie podstawowej, przy czym droga wychylenia dźwigni pośredniej jest ograniczona i blokowana w drugim położeniu końcowym przez stałe zderzaki.

Dzięki zastosowaniu dźwigni pośredniej uzyskuje się odpowiednie wymuszone sterowanie, przy czym ograniczenie wychylenia dźwigni przy przechodzeniu do drugiego położenia końcowego uzyskuje się dzięki stałemu zderzakowi na ramie lub płycie podstawowej, do którego dochodzi dźwignia pośrednia. Blokowanie ruchu dźwigni pośredniej można uzyskać dzięki temu, że dźwignia pośrednia jest ustalana za pomocą śruby na ramie lub na płycie podstawowej, co blokuje możliwość ruchu dźwigni pośredniej względem płyty podsta wowej. Możliwe jest również wycięcie zderzaka z płyty podstawowej, nad którym przesuwa się dźwignia pośrednia przy wykonywaniu ruchu z pierwszego położenia końcowego w drugie położenie końcowe i który przylega sprężynująco do krawędzi dźwigni pośredniej tak, że jest ona blokowana między obydwoma tak ukształtowanymi zderzakami. Ponadto w pierwszym położeniu końcowym można umieścić zderzak tak, że dźwignia pośrednia nie może się cofnąć z położenia montażowego, a jedynie może wykonać żądany ruch między pierwszym a drugim położeniem końcowym.

Niedogodnością tego układu, spełniającego wprawdzie swoją funkcję, jest to, że drugi zderzak do blokowania dźwigni pośredniej musi być umieszczony dodatkowo przy montowaniu okucia.

Korzystny wariant przedmiotu wynalazku polega na tym, że środek wymuszonego sterowania stanowi krzywka sterująca ukształtowana w płycie podsta wowej, zwłaszcza jako szczelina, w której prowadzony trzpień przegubowy dźwigni, a końce szczeliny określają obydwa położenia końcowe.

Położenia końcowe są więc utworzone przez końce szczeliny krzywki sterującej w rodzaju szczeliny tak, że jedynie drugie położenie końcowe musi być ostatecznie ustalone przez dodatkowo później montowany zderzak, w celu zablokowania środka wymuszonego sterowania, po zamocowaniu zasobnika energii.

W celu uzyskania automatycznego blokowania wymuszonego sterowania, według dalszego rozwinięcia wynalazku zaproponowano, że koniec szczeliny, stanowiący drugie położenie końcowe, jest utworzony przez obszar szczeliny, który jest zagięty względem przebiegającej zasadniczo prostoliniowo szczeliny o więcej niż 180°, korzystnie około 270°, i w której trzpień przegubowy dźwigni jest utrzymywany w stałym położeniu przez zasobnik energii.

Dzięki takiemu ukształtowaniu szczeliny uzyskuje się to, że możliwe jest z jednej strony cofanie lub przesuwanie do przodu dźwigni, przy czym po zamocowaniu zasobnika energii do dźwigni i do płyty podstawowej, przy podnoszeniu wychylnej części ramy trzpień przegubowy dźwigni jest przesuwany do zagiętego obszaru szczeliny, w którym jest on utrzymywany przez siłę wstępnego naprężenia zasobnika energii. Przy opuszczaniu wychylnej części ramy, trzpień przegubowy dźwigni jest utrzymywany w sposób wymuszony w zagiętym obszarze szczeliny tak, że następuje automatyczne zaryglowanie środka wymuszonego sterowania.

W tej postaci wykonania wynalazku szczególnie korzystne jest to, że szczelina od swojego końca, stanowiącego pierwsze położenie końcowe, do początku zagiętego obszaru szczeliny, jest skierowana pod kątem ostrym względem linii poziomu, a zagięty obszar szczeliny przylega w tym samym kierunku, najpierw wznosząc się, a następnie opadając.

Korzystnie zasobnik energii składa się co najmniej z jednej śrubowej sprężyny naciągowej.

Przedmiot wynalazkujest uwidoczniony w przykładach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia pierwszą postać wykonania, w widoku, fig. 2 - szczegół, w widoku perspektywicznym, a fig. 3 do 5 - drugą postać wykonania, w różnych położeniach w widoku z boku.

Okucie nastawne do rozkładanych mebli , do siedzenia lub leżenia składa się zasadnizzo z mocowanej do ramy mebla płyty podstawowej 1 z dźwignią odchylną 3 przyłączoną do niej przegubowo wychylnie i zamocowaną do wychylnej części ramy 2, przykładowo powłoce z wyściółki meblowej. Dźwignia odchylna 3 jest połączona z płytą podstawową 1 poprzez dźwignię kolanową 4, 5, przyłączoną przegubowo do dźwigni odchylnej 3 i płyty podstawowej 1. Między płytą podstawową 1 a dźwignią 5 dźwigni kolanowej 4, 5, przyłączoną przegubowo do płyty podstawowej 1, w pobliżu przegubu 6, który łączy obie dźwignie 4, 5, dźwigni kolanowej, jest

165 431 umieszczony naprężalny zasobnik energii 7, wstępnie naprężany przy opuszczaniu dźwigni odchylnej 3, który w położeniu opuszczonym zgodnie z fig. 1 i 5 jest maksymalnie wstępnie naprężony, natomiast przy podnoszeniu wychylnej części ramy 2 wraz z dźwignią odchylną 3 jest nieznacznie rozprężany. Siła rozprężająca wspomaga w odciążeniu ciężaru osobę, która chce unieść odchylną część ramy 2.

Zamocowany na płycie podstawowej 1 trzpień przegubowy 8 dźwigni 5, utrzymującej jeden koniec zasobnika energii 7, jest prowadzony przez środki wymuszonego sterowania 9 po torze krzywoliniowym 11, przy czym w pierwszym położeniu końcowym, przedstawionym na fig. 1 linią kreskowo-punktową i na fig. 3, odstęp między punktami mocowania 17, 18, zasobnika energii 7, utworzony na płycie podstawowej 1 i dźwigni 5, jest w przybliżeniu równy, a w drugim położeniu końcowym (na fig. 1 linia ciągła oraz na fig. 4 i 5) odstęp ten jest znacznie większy od długości nienaprężonego zasobnika energii 7. Przy tym środki wymuszonego sterowania 9 są zablokowane w drugim położeniu końcowym punktów stałych 17, 18 zasobnika energii 7.

W przykładzie wykonania według fig. 1 i 2, środek wymuszonego sterowania 9 jest utworzony, przez umieszczoną na końcu dźwigni 5 a płytą podstawową 1, dźwignię pośrednią 10, połączoną przegubowo z obydwiema częściami, którą w pierwszym położeniu końcowym (linia kreskowopunktowa na fig. 1) prowadzi punkt położenia trzpienia przegubowego 8 dźwigni pośredniej 10 po torze krzywoliniowym 11 aż do położenia w przybliżeniu pionowego poniżej punktu położenia trzpienia przegubowego 12 dźwigni pośredniej 10, od strony płyty podstawowej 1. W tym położeniu droga wychylenia, w kierunku zgodnym z ruchem wskazówek zegara, dźwigni pośredniej 10, która jest umieszczona w kieszeni 13 płyty podstawowej 1, jest ograniczona przez krawędź 14kieszeni 13. W drugim położeniu końcowym, przedstawionym na fig. 1 linią ciągłą, punkt położenia trzpienia przegubowego 8 dźwigni 5 jest prowadzony przez dźwignię pośrednią 10 do położenia w przybliżeniu poziomego obok punktu położenia trzpienia przegubowego 12 od strony płyty podstawowej 1, przy czym droga wychylenia dźwigni pośredniej 10 w drugim położeniu końcowym jest z jednej strony ograniczona przez krawędź 15, która stanowi część składową kieszeni 13, a tym samym płyty podstawowej 1, a z drugiej strony ma tak ustalone położenie przez rozłącznie zamocowany zderzak 16, że jej trzpień przegubowy 12 jest blokowany. Przy montażu zasobnik energii 7 przyjmuje położenie oznaczone przez dźwignię pośrednią 10 liniami kreskowo-punktowymi na fig. 1. Przy tym dźwignia 5 jest przesuwana odpowiednio w kierunku zgodnym z ruchem wskazówek zegara wokół punktu położenia trzpienia przegubowego 12, a jej punkty zamocowania 17 dla zasobników energii 7 zbliżają się do punktów mocowania 18 płyty podstawowej 1 tak blisko, że odstęp ten odpowiada długości nienaprężonego zasobnika lub zasobników energii 7. Jeżeli wychylna część ramy 2 jest wychylna ku górze, przeciwnie do kierunku ruchu wskazówek zegara, to dźwignia kolanowa 4, 5 otwiera się aż do położenia kątowego, określonego przez zderzak 19. Przy dalszym podniesieniu dźwignia pośrednia 10 z położenia oznaczonego linią kreskowo-punktową jest przesuwana do położenia oznaczonego linią ciągłą, przy czym zasobniki energii 7 zostają wstępnie naprężone. Dzięki umieszczeniu zderzaka 16 położenie to zostaje zablokowane tak, że przy opuszczeniu wychylnej części ramy 2 dźwignia kolanowa 4, 5 składa się i zwiększa się wstępne naprężenie zasobników energii 7. Dźwignia pośrednia 10 pozostaje wówczas w położeniu, przedstawionym liniami ciągłymi.

W celu demontażu zasobnika energii 7 konieczne jest jedynie zluzowanie środków zderzakowych 16 i cofnięcia dźwigni pośredniej 10 w położenie oznaczone linią kreskowo-punktową.

W przykładzie wykonania według fig. 3 do 5 środek wymuszonego sterowania 9 stanowi krzywka sterująca, ukształtowana jako szczelina 20 w płycie podstawowej 1, w której jest prowadzony w sposób wymuszony trzpień przegubowy 8 dźwigni 5. Końce szczeliny 20 wyznaczają obydwa możliwe położenia końcowe. Przy tym koniec szczeliny 20, tworzący drugie położenie końcowe, jest utworzony przez obszar 21 szczeliny 20, zawinięty względem zasadniczo prostoliniowej szczeliny 20 o około 270°, w którym trzpień przegubowy 8 dźwigni 5 jest utrzymywany w swoim położeniu dzięki działaniu zasobników energii 7. Szczelina 20 jest skierowana od swojego końca, tworzącego pierwsze położenie końcowe (na rysunku po lewej stronie), aż do początku wygiętego obszaru 21 szczeliny 20 nieznacznie wznosząco względem linii poziomu (pod kątem około 30°).

Jako zasobniki energii 7 są przewidziane we wszystkich postaciach wykonania śrubowe sprężyny naciągowe.

165 431

Na figurze 3 jest przedstawiony drugi przykład wykonania okucia według wynalazku w położeniu montażowym. Przy tym trzpień przegubowy 8 znajduje się w swoim lewym skrajnym położeniu, w którym odstęp między punktami mocowania 17 i 18 dla zasobników energii 7 jest tak wzajemnie zmniejszony, że zasobnik energii 7 może być zawieszany w stanie nienaprężonym. Jeżeli następnie wychylna część ramy 2 zostaje podniesiona (fig. 4), wówczas dźwignia kolanowa 4, 5 otwiera się i trzpień przegubowy 8 przesuwa się w szczelinie 20 na prawo, wchodzi w obszar 21 i jest wpychany pod wpływem działania zasobników energii 7 w położenie końcowe na końcu szczeliny 21 tak, że uzyskuje się położenie według fig. 4. Przy późniejszym opuszczaniu wychylnej części ramy 2 położenie to zostaje zachowane, ponieważ siła mocująca zasobniki energii 7 zapewnia utrzymanie położenia. Tak więc w tej postaci wykonania nie jest konieczne późniejsze umieszczenie elementu blokującego dla wymuszonego sterowania 9, lecz wymuszone sterowanie działa samoczynnie zatrzymująco lub blokująco. Jeżeli z położenia według fig. 4 wychylna część ramy 2 zostanie cofnięta, wówczas uzyskuje się położenie według fig. 5. Przy tym zasobniki energii 7 są maksymalnie wstępnie naprężone, a przy podnoszeniu do położenia otwarcia według fig. 4 ponownie częściowo rozprężają się. Przy tym wspomagają one swoim działaniem osobę, która chce podnieść wychylną część ramy 2.

Wynalazek nie ogranicza się do przykładów wykonania, lecz w ramach wynalazku ma wiele wariantów.

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 90 egz. Cena 10 000 zł

Claims (6)

Zastrzeżenia patentowe

1. Okucie nastawne do rozkładanych mebli do siedzenia lub leżenia, składające się z płyty podstawowej, mocowanej do ramy, z dźwigni odchylnej przyłączonej do niej przegubowo wychylnie i zamocownej do wychylnej części ramy, przykładowo powłoce z wyściółki meblowej, przy czym dźwignia odchylna jest połączona z płytą podstawową poprzez dźwignię kolanową, przyłączoną przegubowo w jednej osi do dźwigni odchylnej i płyty podstawowej, a między płytą podstawową a dźwignią kolanową, przyłączoną przegubowo do płyty podstawowej, w pobliżu przegubu, który łączy obydwie dźwignie dźwigni kolanowej, jest umieszczony zasobnik energii, wstępnie naprężony przy wychylaniu dźwigni obrotowej, znamienne tym, że zamocowany do płyty podstawowej (1) trzpień przegubowy (8) dźwigni (5), utrzymującej jeden koniec zasobnika energii (7), jest wyposażony w środki wymuszonego sterowania (9), do jego prowadzenia po torze krzywoliniowym, przy czym w pierwszym położeniu końcowym odstęp między punktami stałymi (17, 18) zasobnika energii (7) znajdującymi się na płycie podsta wowej (1) i dźwigni (5), jest w przybliżeniu jednakowy, a w drugim końcowym położeniu odstęp ten jest większy od długości nienaprężonego wstępnie zasobnika energii (7), i przy czym środki wymuszonego sterowania (9) są zablokowane w drugim położeniu końcowym punktów stałych (17,18) zasobnika energii (7).

2. Okucie według zastrz. 1, znamienne tym, że środek wymuszonego sterowania (9) jest utworzony przez dźwignię pośrednią (10), umieszczoną między końcem dźwigni (5) a płytą podstawową (1) i połączoną z nimi przegubowo, która w pierwszym położeniu końcowym ustala położenie prowadzonego po torze krzywoliniowym (11) trzpienia przegubowego (8) dźwigni (5) w położeniu w przybliżeniu pionowym, znajdującym się poniżej położenia trzpienia przegubowego (12) dźwigni pośredniej (10) na płycie podstawowej (1), a w drugim położeniu końcowym ustala położenie trzpienia przegubowego (8) dźwigni (5) w położeniu w przybliżeniu poziomym, obok położenia trzpienia przegubowego (12), przy czym droga wychylenia dźwigni pośredniej (10) jest ograniczona i blokowana w drugim położeniu końcowym przez stałe zderzaki (15,16).

3. Okucie według zastrz. 1, znamienne tym, że środek wymuszonego sterowania (9) stanowi krzywka sterująca, ukształtowana w płycie podstawowej (1), zwłaszcza jako szczelina (12), w której jest prowadzony trzpień przegubowy (8) dźwigni (5), a końce szczeliny (23) określają obydwa położenia końcowe.

4. Okucie według zastrz. 1 lub 3, znamienne tym, że koniec szczeliny (23), stanowiący drugie położenie końcowe, jest utworzony przez obszar szczeliny (21), która jest zagięta względem przebiegającej zasadniczo prostoliniowo szczeliny (20) o więcej niż 180°, zwłaszcza około 270°, i w której sworzeń przegubowy (8) dźwigni (5) jest utrzymywany w stałym położeniu przez zasobnik energii (7).

5. Okucie według zastrz. 4, znamienne tym, że szczelina (20) od swojego końca, stanowiącego pierwsze położenie końcowe, do początku zagiętego obszaru szczeliny (21), jest skierowana pod kątem ostrym względem linii poziomu, a zagięty obszar szczeliny (21) przylega w tym samym kierunku, najpierw wznosząc się, a następnie opadając.

6. Okucie według zastrz. 1, znamienne tym, że zasobnik energii (7) składa się z co najmniej jednej śrubowej sprężyny naciągowej.