Przedmiotem wynalazku jest naftowy palnik zarowy z knotem. Wynalazek po¬ lega na takiem ulepszeniu palników tego rodzaju, ze lampa, zaopatrzona w taki pal¬ nik, osiaga w krótkim czasie po jej zapa¬ leniu pelne natezenie swiatla, daje swia¬ tlo równomierne, plomien zas nie bije wgó- re i nie pelza.Lampy tego rodzaju mialy te wade, ze okres ich rozpalania sie byl bardzo dlugi, a plomien byl nierównomierny. Palnik lam¬ py wytwarzal duzo ciepla, które wskutek promieniowania i przewodzenia rozchodzi¬ lo sie po calym palniku. Lampy takie od¬ znaczaly sie tern, ze plomien nie posiadal okreslonego ksztaltu dopóty, dopóki nie na¬ stapila równowaga cieplna, polegajaca na tern, iz ilosc ciepla, pochlanianego przez czesci palnika z plomienia, jest równa ilo¬ sci ciepla traconego przez promieniowanie i w inny sposób. Przyczyna niepewnego i nierównomiernego palenia sie takich lamp jest przenoszenie sie ciepla plomienia (po¬ srednio lub bezposrednio) na rury knota, które przenosza cieplo do paliwa, wsku¬ tek czego paliwo silniej paruje i zwieksza plomien, wytwarzany przez palnik. Cieplo tego plomienia promieniuje i im silniej na¬ grzewa rure z knotem, tern silniejsze wy¬ woluje parowanie paliwa. W ten sposób powstaje zjawisko.zwane pelzaniem plo¬ mienia wgóre, przyczem pelzanie to jestprzyczyna powstawania osadu wegla na czesci zarowej..'. Wynalazek ma* na celu zapobiezenie przeplywowi*ciepla z plomienia na rure z knotem, a tern samem zmniejszenie lub cal¬ kowite zapobiezenie pelzaniu plomienia.Palnik wedlug wynalazku jest wykonany w ten sposób, ze plomien znajduje sie zawsze ponad górnym brzegiem rury z knotem, niezaleznie od wysokosci polozenia knota, dzieki czemu unika sie przegrzania rury i powstawania n«tdmie«rinego parowania pa¬ liwa.Oprócz tego omawiane lampy musza byc zaopatrzone w urzadzenie, chroniace plomien przed strumieniem zewnetrznego powietrza, zwlaszcza przy zapalaniu lam¬ py. Zwykle uzywano w tym celu malego, wystajacego kolnierza, otaczajacego górny koniec zewnetrznej rury z knotem. Próby wykazaly, ze przy uzyciu takich lamp naf¬ ta scieka z knota na wspomniany kolnierz i spala sie na nim, wskutek czego kolnierz ten i stykajaca sie z ni!m rura ogrzewa sie bardzo silnie, zwiekszajac parowanie pa¬ liwa. W mysl niniejszego wynalazku za¬ stosowano ochraniacz plomienia, który spelnia zadanie zwyklego kolnierza, wyko¬ nanego na rurze knota, z ta jednak rózni¬ ca, iz nietylko nie jest on polaczony mecha¬ nicznie z zewnetrzna rura z knotem, lecz odprowadza cieplo, pochlaniane z plomie¬ nia, do dalszych czesci palnika, odpowied¬ nio chlodzonych. Zastosowanie takiego o- chraniacza plomienia umozliwia ustawianie knota na'takiej wysokosci (znacznie wiek¬ szej niz u lamp znanej konstrukcji), ze pa¬ liwo spala sie calkowicie bezposrednio na knocie.Wynalazek obejmuje równiez narzady, dzieki którym najnizsza czesc plomienia palnika nie styka sie z czesciami palnika, • a tern samem nie ogrzewa ich nadmiernie i(np. górnej czesci zewnetrznej rury z kno- tern, zakonczonej kolnierzem ochronnym) i zapobiega nadmiernemu doplywowi paliwa.Wiadomo, ze powstawanie plomienia niebieskiego zalezy od wlasciwego stosun¬ ku mieszaniny paliwa i powietrza i gdy stosunek ten nie jest odpowiedni, to spa¬ la sie tylko czesc skladników paliwa, za¬ wierajacych wegiel. Przy uzyciu palników gazowych, nieposiadajacych knota, regu¬ luje sie oddzielnie doplyw gazu L doplyw powietrza; mozna przeto otrzymac mie¬ szanine o wlasciwym stosunku skladników (wedlug zasady Bunsen'a), spalajaca sie nieswiecacym plomieniem, który nie pozo¬ stawia osadu wegla na powierzchni czesci palnika.W palnikach z knotem trzeba najpierw ogrzac plynne i ulatniajace sie paliwo i zamienic je w pare, która nastepnie mie¬ sza sie z powietrzem i spala. W tym przy¬ padku otrzymanie wlasciwej mieszaniny pary i powietrza jest bardzo trudne, gdyz parowanie nie jest regulowane.Nadmierne parowanie w palniku zaro¬ wym z knotem wplywa bardzo niekorzyst¬ nie na dzialanie palnika, gdyz niespalony wegiel osiada w kanalach powietrznych palnika albo zewnaftrz czesci zarowej.Osad we^la utrudnia doplyw powie¬ trza, a tern samem zmniejsza zawartosc po¬ wietrza w mieszaninie palnej, co wplywa bardzo niekorzystnie, zwlaszcza w stosun¬ ku do ilosci pary, zbierajacej sie na knocie.Z tych powodów obserwuje sie w pal¬ nikach zarowych z knotem znanej kon¬ strukcji dwa szkodliwe objawy, pierwszy: nadmierne parowanie paliwa w stosunku do ilosci doplywajacego powietrza, dru¬ gi i— zmniejszony doplyw powietrza wsku¬ tek osiadania wegla w kanalach powietrz¬ nych.Wynalazek umozliwia regulowanie pa¬ rowania paliwa w ten sposób, ze ilosc po¬ wstajacej pary pozostaje w odpowiednim stosunku do ilosci doplywajacego powie¬ trza. Palnik jest zaopatrzony w narzady do regulowania ilosci pary wytwarzanej w knocie, niezaleznie od zmiennych warun- . — 2 —ków termicznych, które u znanych palni¬ ków wplywaja niekorzystnie na parowa- tnie paliwa.Wynalazek przewiduje równiez narza¬ dy, które nie dopuszczaja do przegrzania czesci palnika przez jakakolwiek czesc plomienia. Do narzadów tych nalezy prze- dewszystkiem wspomniany ochraniacz, któ- *Tf siegajac wgóre, otacza zewnetrzna ru¬ re z knotem i konczy sie nieco powyzej górnego konca wspomnianej rury, przyczem przestrzen objeta ochraniaczem jest ogra¬ niczona odslonieta powierzchnia knota, podniesionego) w celu wytworzenia pelne¬ go plomienia; u dolu przestrzen ta jest pra¬ wie zamknieta kolnierzem ochronnym ze¬ wnetrznej rury z knotem, wskutek czego zewnetrzna rura z knotem jest izolowana od ciepla, pochodzacego z ochraniacza, przyczem pomiedzy kolnierzem rury z kno¬ tem a ochraniaczem znajduje sie szczelina do doplywu powietrza. Wymieniony do¬ plyw powietrza ogranicza rozszerzanie sie plomienia wdól w ten sposób, ze dolna czesc plomienia nie styka sie nigdy ani z zewnetrzna rura z knotem, ani z kolnie¬ rzem ochronnym. Powietrze, doplywajace ta szczelina, nia dopuszcza do gromadze¬ nia sie gazów, które, pozostajac w spoczyn¬ ku, ogrzewalyby sie silnie i przenosilyby cieplo plomienia, na przylegle czesci meta¬ lowe.Wynalazek obejmuje równiez urzadze¬ nie do rozszerzania plomienia naftowych palników zarowych z knotem, w szczegól¬ nosci rozszerzak, skladajacy sie z dziur¬ kowanego cylindra i z czesci, majacej ksztalt stozka 'scietego, równiez dziurkowa¬ nej i znajdujacej sie ponad wymienionym cylindrem, przyczem rozszerzak ten nie po¬ siada stosunkowo szerokich metalowych pasków, hamujacych doplyw powietrza i sluzacych jako polaczenie obu wymienio¬ nych czesci rozszerzaka. Rozszerzak taki rozdziela strumien powietrza równomiernie na calej swej dziurkowanej powierzchni, nie tamujac nigdzie przeplywu powie¬ trza.Wynalazek obejmuje ulepszenie po¬ szczególnych czesci palników tego typu, wskutek czego cieplo odplywa z ogrzanych czesci palnika w ten sposób, ze jest zapew¬ niona równomiernosc plomienia.Poziomy brzeg palnika znajduje sie tak blisko plomienia, zei ogrzewa sie bardzo silnie. Ulepszenie palnika w mysl niniej¬ szego wynalazku polega na zastosowaniu stozka, skladajacego sie z dwóch czesci, które sa oddzielone od siebie w ten spo¬ sób, ze wspomniany brzeg jest izolowany od pozostalej czesci stozka, przyczem ma¬ ja zastosowanie narzady do odprowadzania ciepla, gromadzacego sie na tym brzegu, zanim ono zdola sie przeniesc na inna czesc palnika. W razie braku narzadów, odprowadzajacych cieplo, nastapiloby wy¬ parowanie paliwa, chociaz strumienie po¬ wietrza jako przewodniki ciepla moga przenosic pewna czesc tego ciepla do prze¬ strzeni spalania palnika.Na rysunku przedstawiono przyklad wykonania wynalazku. Fig. 1 przedstawia lampe w widoku z^rzodu z czesciowym przekrojem, uwidoczniajacym wnetrze zbiornika paliwa i srodkowa rure powietrz¬ na; fig. 2 — palnik w wiekszej skali, przy¬ czem poszczególne czesci sa przedstawio¬ na w przekroju; fig. 3 —¦ pewna faze wy¬ robu rozszerzaka plomienia; fig. 4 — roz¬ szerzak plomienia w widoku zprzodu, uwi¬ doczniony na fig. 2; fig. 5 — widok zgóry rozszerzaka; fig. 6 — widok zgóry stozka uzupelniajacego po zdjeciu szkielka lam¬ py; fig. 7 —- stozek uzupelniajacy, wyjety z palnika, w widoku zgóry; fig. 8 — w wiekszej skali przekrój czesci stozka uzu¬ pelniajacego.Palnik jest umieszczony na zbiorniku paliwa i posiada kanal powietrzny, idacy wgóre, zasilany powietrzem zapomoca srodkowej rury powietrznej 28 lub w inny sposób. Palnik jest zaopatrzony w we- - 3 —wtnetrzna rure / i zewnetrzna rure 2 do knota 3 z odpowiedniem urzadzeniem do jego przesuwania oraz w dziurkowany kosz 4. Palnik jest wykonany wraz z rura¬ mi 1 i 2 w ten sposób, ze moze byc zdjety ze zbiornika paliwa i z rury powietrznej 28 jako jedna calosc.Zewnetrzna rura 2 moze byc zaopatrzo¬ na w zwykly kolnierz 23, zmniejszajacy sile strumienia powietrza, który móglby plomien zgasic lub wplywac na niego w in¬ ny sposób na górnym koncu knota. Palnik wedlug wynalazku jest jeszcze zaopatrzo¬ ny w ochraniacz 24, który jest oddzielony od zewnetrznej rury 2 i spoczywa tylko na galeryjce 6. Ochraniacz ten jest dziurko¬ wany w miejscu 25 i 25a, a u góry zwezo¬ ny tak, ze pomiedzy nim i zewtnetrzna rura 2 pozostaje waska szczelina do przeplywu powietrza. Ochraniacz 24 posiada usztyw¬ niajacy zagiety kolnierz 26, konczacy sie ponad zewnetrzna rura 2 w ten sposób, ze naroznik 27 uniemozliwia uderzenie stru¬ mienia powietrza w dolna czesc plomienia, co mogloby spowodowac chwianie sie plo¬ mienia lub nawet jego zgasniecie.Otwory 25 umozliwiaja chlodzenie ochraniacza 24 strumieniem powietrza, przechodzacego wgóre, podczas gdy otwory 25a, zinajdujace sie wpoblizu kolnierza 26, przepuszczaja mala ilosc powietrza wgóre ponad wewnetrzna krawedz kolnierza 26, aby pary paliwa, wytwarzajace sie w kno¬ cie, nie spalaly sie ani na kolnierzu 26, ani zbyt blisko niego. W ten spos'ób ochra¬ niacz 24 nie moze sie przegrzewac.Zapalajac lampe, ustawia! sie knot* ni¬ sko,, podzem mozna knot podniesc zaraz wgóre, aby osiagnac mozliwie najwiekszy plomien; u znanych lamp jest to nie¬ mozliwe.Z chwila rozgrzania sie czesci palnika powietrze doplywa przez poszczególne o- twory do strefy spalania, która znajduje sie oczywiscie ponad krawedzia knota. Doplyw powietrza odbywa sie przez dziurkowany kosz 4. Powietrze rozdziela sie tu na dwie cteesci, z których wieksza czesc przeply¬ wa zewina'trz ochraniacza 24, a nieznaczna czesc wewnatrz.Do kierowania powietrza, plynacego ze- wnarz ochraniacza, sluzy stozek glówny 15 i stozek uzupelniajacy 9, który doprowadza powietrze wgóre dokladnie do strefy spa¬ lania. Jednoczesnie powietrze doplywa przez srodkowa rure / palnika, przyczem odpowiedni rozdzielacz kieruje je naze- wnatrz tak, ze powietrze to wchodzi rów¬ niez do strefy spalania, w której osiaga sie w ten sposób doskonale warunki miesza¬ nia sie par paliwa z powietrzem, a tern sa¬ mem moznosc zupelnego spalania paliwa.Poniewaz górny koniec ochraniacza 24 znajduje sie powyzej górnego brzegu rury 2 i jej kolnietfza 23, przeto zbliza sie on do krawedzi knota, gdy jest podniesiony w celu wytwarzania najwiekszego plomienia.Rura 2 jest w tym przypadku krótsza niz zwykle i dlatego przy zastosowaniu ochra¬ niacza 24 nie jest konieczny kolnierz o- chronny 23; pozostawiono go jednak, aby uniknac zbyt silnego pradu powietrza po¬ miedzy zewtnetrzna rura 2 i ochraniaczem 24, podczas gdy slaby strumien powietrza jest w tern miejscu pozadany w celu unik¬ niecia gromadzenia sie ogrzanego powietrza.Waska szczelina pomiedzy ochrania¬ czem 24 i kolnierzem 23 zapobiega prze¬ wodzeniu ciepla z ochraniacza 24 na ze¬ wnetrzna rure 2.Opisane urzadzenie umozliwia odslo¬ niecie wiekszej powierzchni knota przez odpowiednie zastosowanie ochraniacza 24.Urzadzenie takie ma te zalete, ze parowa¬ nie paliwa odbywa sie na odslonietej po¬ wierzchni knota zamiast w miejscach, któ¬ re znajduja sie pomiedzy wewnetrzna i ze¬ wnetrzna rura knota. Plomien znajduje sie stosunkowo dalej od kolnierza 23, anizeli w palnikach innej znanej konstrukcji, wskutek czego nie ogrzewa rury 2. Od¬ slonieta powierzchnia knota, 'zabezpie- — 4 —czona od strumienia powietrza, umozliwia wytwarzanie duzego plomienia z chwila zapalenia paliwa ma koncu knota, a tern samem momentalnie rozpalanie lampy z najwiekszem natezeniem swiatla. Poniewaz eapobiezono przenoszeniu sie ciepla z cze¬ sci palnika na rure z knotem, plomien wiec zachowuje swa wielkosc bez zmiany, nie pelza wgóre, a wegiel nie osiada na czesci zarowej.Plomiein palnika jest równomierny glównie z tego powodu, ze zmiany tempe¬ ratury czesci metalowych, otaczaj acych zewnetrzna rure z knotem, nie wplywaja w znaczniejszym stopniu na ilosc par, wywia¬ zujacych sie w knocie; wielkosc plomienia zalezy prawie tylko od wielkosci odslonie¬ tej powierzchni knota. O wysokosci poloze¬ nia dolnej czesci plomienia decyduja: przestrzen pomiedzy zewnetrzna powierzch¬ nia knota i kolnierzem 26, otwory 25a i przestrzen pomiedzy kolnierzem 23 i o- chraniaczem 24. Czynniki te maja taki wplyw, ze dolna czesc plomienia pozosta¬ je stale w przestrzeni ponad kolnierzem 23, wskutek czego cieplo plomienia nie przenosi lsie na kolnierz, a stad na ze¬ wnetrzna rure 2.Próby wykazaly, ze odstep kolnierza 23 od ochraniacza 24 powinien wynosic okolo 0,381 mm, a odstep zewnetrznej powierzch¬ ni knota od kolnierza 26 — okolo 2,286 mm, Srednica otworów 25n powinna wyno¬ sic okolo 1,524 mm, a ich wzajemny odstep okolo 2,54 mm, przyczem otwory 25a po¬ winny sie znajdowac bardzo blisko górnej czesci ochraniacza 24 i kolnierza 26, a odleglosc najwyzszej czesci kolnierza 23 od kolnierza 26 powinna wynosic okolo 3,175 mm. W tych warunkach plomien o- bejftiuje zewnetrzna strone knota, dolna zas czesc plomienia znajduje sie zawsze ponizej kolnierza 26 i prawie naprzeciw o- tworów 25a.Przedstawiony na rysunku rozszerzak plomienia jest umieszczony na górnym koncu rury 7 i daje sie zdejmowac. Posia¬ da on czesc cylindryczna 50 i czesc 51 ksztaltu scietego stozka, przyczem obydwie czesci sa zaopatrzone! w male otwory 52, przez które przechodzi powietrze, prze¬ plywajace przez srodkowy kanal powietrz¬ ny 28 zbiornika paliwa i przez wewnetrzna rure 1. Rozszerzak ten odznacza sie tern, ze jego czesc cylindryczna 50 i 'stozkowa 51 sa polaczone zapomoca pasków meta¬ lowych, których szerokosc jest równa sze¬ rokosci pasków, oddzielajacych szeregi o- tworów w plaszczyznach poziomych czesci cylindrycznej 50, oraz ze posiada w czesci stozkowej wglebienie 53, które jest odda¬ lone od strefy spalania o tyle, ze tylko nieznacznie ogrzewa wewnetrzna rure U Srodkowa czesc 53 skierowuje strumien wznoszacego sie powietrza do Wszystkich otworów rozszerzaka plomienia i ulatwia doplyw powietrza przez otwory do plo¬ mienia. We wglebieniu 53 znajduje sie o- twór 54 odpowiedniej wielkosci, zapobie¬ gajacy powstawaniu prózni, która wcia¬ galaby plomien do wnetrza rozszerzaka.Opisany rozszerzak plomienia zapobiega grzaniu kie rury 1, powieksza ilosc powie¬ trza, doprowadzanego do plomienia, i przy¬ czynia sie do równomiernego rozdzialu przeplywajacego powietrza.Sposób wyrobu rozszerzaka plomienia polega na tern, ze najpierw wykonywa sie cylinder (fig. 3), którego dolna czesc 55 i plaskie dno 57 nie sa dziurkowane, górna zas czesc 56 oprócz czesci 58 jest dziurko¬ wana. Opisany cylinder obrabia *sie nastep¬ nie zapomoca prasowania, wtlaczajac dno 57 do wnetrza, i otrzymuje sie rozszerzak, przedstawiony na fig. 2 i 4. Ostatnia czyn¬ noscia jest wykonanie w rozszerzaku otwo¬ ru 54.Gló\vka istozka palnika daje sie zdej¬ mowac i jest osadzona na czesci cylindrycz¬ nej 5, chlodzonej powietrzem. Górny brzeg 7 czesci cylindrycznej 5 jest zagiety do srodka i posiada wewnatrz siodelko 8, na — 5 —kdórcm spoczywa aewaetaznyim fcclnicrzem #2 rioiek uzupelniajacy 9. Kolnierz /2 po¬ siada wykroje i3 (fig. 6 i 7},, a cylindrycz¬ na czesc 5 j«Jst zatopatrrama w jefcycadri i4, wyciete z siodelka 8. Stozek uzupelniajacy 9 wklada sie w ten sposób, zeby wykroje 13 weszly na jezyczki1 ii, poczem przyci¬ ska sie stozek uzupelniajacy 9 do siodelika 8 i obraca go tak dhaigo, dopóki jezyczki ii nie znajda sie naprzeciw niewycietych czesci feofenierza 12. Wtedy obydwie czesci sa ze sdba polaczone.Palnik ny 15, który jest osadzony na igaleryjce 6 Stozek ten jest przykryty u góry koryt¬ kiem 16 stozka uzupelniajacego 9 i posia¬ da w górnej czesci maly kolnierz wewnetrz¬ ny 17, który odstaje nieco od stozka 9, aby przerwac przejscie ciepla.Stozek uzupelniajacy 9 posiada scianke 10 z otworami // i kolnierzem zewnetrz¬ nym 12, pozioma czesc dolina 18, pochyla scianke 19, górna czesc pozioma 20, scianke 21, skierowana wdól, i obrzeze 22.Stozek taki' jest bardzo Sztywny i nie wy¬ cina sie przy ogrzaniu. PL