Przedmiotem wynalazku jest kineskop kolorowy, zawierajacy rzedowa wyrzutnie elektronowa, przenoszona do generowania i kierowania trzech usytuowanych w jednej linii wiazek elektronów, z których to wiazek jedna wiazka jest wiazka srodkowa, a dwie pozostale sa wiazkami zewnetrznymi, wzdluz poczatkowo wspólplaszczyznowych torów wiazek ku ekranowi kineskopu przez strefe odchylania, w której sa wytwarzane dwa wzajemnie prostopadle odchyla¬ jace pola magnetyczne, wytwarzane przez zespól cewek odchylajacych umieszczonych dokola szyjki kineskopu w tej jej czesci, która przylega do stozka banki kineskopu, która to wyrzutnia elektronowa zawiera cztery magnetyczne przenikalne elementy usytuowane w poblizu wyjscia wyrzutni elektronowej w strefie brzegowej pola odchylajacego, przy czym pierwszy i drugi elementy magnetyczne przenikalne se umieszczone miedzy wiazka srodkowa a pierwsza i druga wiazkami zewnetrznymi odpowiednio, trzeci i czwarty elementy magnetycznie przenikalne sa umieszczone w odstepie od pierwszego i drugiego elementów magnetycznie przenikalnych odpowiednio i na zewnatrz odpowiednich wiazek zewnetrznych* Zgodnie z wynalazkiem na skierowanej na zewnetrz krawedzi pierwszego i drugiego elementów magnetycznie przenikalnych, które sa zwrócone ku zewnetrznym wiazkom sa wykonane wyciecia lukowe czesciowo obejmujace odpowiednie wiazki zewnetrzne i kazdy z tych elementów ma po dwie inne czesci usytuowane z obu stron odpowiedniej wiazki zewnetrznej naprzeciwle¬ gle wzgledem sasiadujacego z nimi odpowiedniego trzeciego i czwartego elementów magnetycz¬ nie przenikalnych, a krawedzie wewnetrzne pierwszego i drugiego elementu magnetycznie przenikalnego maja liniowe czesci srodkowe i skierowane do wewnatrz ramiona na przeciwle* glych koncach kazdego z tych elementów, a skierowane do wewnatrz krawedzie kazdego trzecie¬ go 1 czwartego elementu magnetycznie przenikalnego maja wyciecia lukowe czesciowo obejmuja¬ ce odpowiednie wiazki zewnetrzne oraz dwie inne czesci, które sa zwrócone do wewnatrz i148 159 3 usytuowane naprzeciwko sasiednich elementów, pierwszego i drugiego magnetycznie przenikal- nych odpowiednio* Wynalazek w przykladzie wykonania przedstawiony jest na rysunku, na którym fig.l przedstawia w widoku z góry, czesciowo w przekroju podluznym, maske cieniowe kine¬ skopu kolorowego wedlug wynalazku, fig.2 przedstawia czesciowo w przekroju podluznym wy¬ rzutnie rzedowe zaznaczone na fig.l linie przerywane, fig*3 przedstawia wyrzutnie elektro¬ nowe z fig.2 w przekroju wedlug linii 2-2, fig.4 1 5 przedstawiaja w widoku z góry elementy korekcji znieksztalcen koma wedlug wynalazku dla wyrzutni elektronowej z fig«2, na której liniami ciaglymi odwzorowane sa linie silowe magnetycznego pola odchylajacego wiazki elek¬ tronów w kierunku pionowym i poziomym odpowiednio* Na figurze 1 przedstawiony jest w widoku z góry kineskop kolorowy 10 z ekranem prostokatnym skladajacy sie z banki szklanej utworzonej z plyty czolowej, zwanej inaczej czasza,12 i szyjki majacej postac rurki 14 polaczonej ze stozkiem 16 majacym w przekroju poprzecznym ksztalt prostokatny* Plyta czolowa ma czesc ekranowa 18 i scianki boczne 20, które sa polaczone ze stozkiem 16* Trójkolorowy ekran luminoforowy 22 jest nalozony na wew¬ netrznej powierzchni 18 plyty czolowej 12* Ekran 22 korzystnie jest ekranem liniowym z paska¬ mi luminoforowymi usytuowanymi zasadniczo prostopadle do kierunku wyznaczajacego wysokosc osnowy obrazu /prostopadle do plaszczyzny fig.l/* Wielootworowa elektroda selekcji 1 kolorów* zwana inaczej maska cieniowa 24, jest zamontowana w uprzednio ustalonej odleglosci od ekranu 22* Udoskonalona rzedowa wyrzutnia elektronowa 26, schematycznie zaznaczona liniami przerywa¬ nymi na fig.l, jest zamontowana centrycznie wewnatrz szyjki 14 i Jeet przeznaczona do genero¬ wania i kierowania trzech wiazek elektronów 28 wzdluz poczatkowo wspólplaazczyznowych zbiez¬ nych torów przez maske 24 ku ekranowi 22* Kineekop z figury 1 zaprojektowany tak, aby byl wykorzystywany z zewnetrznym zespolem cewek odchylajacych 30, na przyklad, z zespolem zapewniajacym mozliwosc automatycz¬ nej regulacji zbieznosci obejmujacym ezyjke kineskopu 14 1 stozek 16 w poblizu miejsca ich polaczenia* Przy zasilaniu uzwojen zespolu cewek odchylajacych 30 wytwarzane jeet magnetycz¬ ne pole odchylania linii i pola oddzialywujace na wiazki 28, czego wynikiem jest odchylanie wiazek 28 w kierunkach poziomym i pionowym odpowiednio tak, ze na ekranie kineskopu tworzy sie prostokatna osnowe obrazu telewizyjnego* Plaszczyzna poczatku odchylania /przy odchylaniu zerowym/ jest zaznaczona linia P-P na fig.l* Przechodzi ona mniej wiecej przez srodek zespolu odchylajacego 30* Z powodu zjawisk brzegowych w rozkladzie linii silowych pola magnetycznego strefa odchylania kinesko¬ pu rozciaga sie poza obszar ograniczony zespolem odchylania i siega obszaru zajmowanego przez wyrzutnie elektronowa 26* Dla uproszczenia rozwazan rzeczywista krzywizna odchylonych torów wiazek w strefie odchylania nie jest pokazana na fig.l.Szczególowo wyrzutnia elektronowa 26 jest przedstawiona na fig*2 1 fig.3. Wyrzut¬ nia 26 sklada sie z dwóch szklanych wsporników 32, na których sa zamontowane poszczególne elektrody. Takimi elektrodami sa: trzy usytuowane w równych odstepach wspólplaszczyznowe katody 34 /po jednej dla kazdej wiazki/, siatkowa elektroda sterujaca 36 /Gl/, siatkowa elektroda ekranujaca 38, pierwsza elektrode przyspieszajaca i skupiajaca 40, druga elektroda przyspieszajaca i skupiajaca 42, usytuowane wzdluz wsporników 32 w wymienionej kolejnosci* Kazda z elektrod 36, 38, 40 i 42 ma po trzy usytuowane w jednej linii otwory, które umozli¬ wiaja przejscie trzech wspólplaszczyznowych wiazek elektronów* Glówne soczewki elektrosta¬ tyczne skupiajace w wyrzutni 26 sa uksztaltowane w przestrzeni miedzy elektrodami 40 i 42.Elektroda 40 sklada sie z czterech elementów 44, 46, 48 i 50 majacych ksztalt kubków* Otwarte konce dwóch z tych elementów 44 i 46 sa polaczone razem tak samo jak otwarte konce pozosta¬ lych dwóch elementów 48 i 50. Zamkniety koniec trzeciego elementu 48 jest przymocowany do zamknietego konca drugiego elementu* Chociaz elektroda 40 jest przedstawiona jako struktura czteroelementowa, jest oczywiste, ze moze byc ona wykonana jako struktura zawierajaca inna liczbe elementów, w tym równiez moze stanowic strukture jednoelementowa o odpowiedniej dlu¬ gosci. Elektroda 42 równiez ma ksztalt kubka, lecz na jej otwartym koncu jest umieszczona plytka 52 z otworami. Elektroda ekranujaca 53 jest przymocowana do plytki 52 na wyjsciu wyrzutni elektronowej 26*4 148 159 Skierowane ku ekranowi kineskopu zamkniete konce elektrod 40 i 42 maje duze wglebienia 54 i 56 odpowiednio. Wglebienia 54 i 56 odsuwaje czesc zamknietego konca elektro¬ dy 40,'który ma trzy otwory 58, 60 i 62, od czesci zamknietego konca elektrody 42, który ma trzy otwory 64, 66 i 68. Pozostale czesci tych zamknietych konców elektrody 40 i elektrody 42 tworze wience 70 i 72 odpowiednio, które to wience obejmuje obwodowo wzglebienia 54 i 56* Wience 70 i 72 se najbardziej zblizonymi wzajemnie czesciami dwóch elektrod 40 i 42.Umieszczone na denku elektrody ekranujecej 53 cztery elementy 74, 76, 76 i 80 stanowie magnetycznie przenikalne elementy korekcji znieksztalcen koma* Oenko elektrody ekra¬ nujecej 53 ma trzy otwory 82, 84 i 86, przez które przechodze wiezki elektronów* srodki nie- odchylonych wiezek elektronów se oznaczone jako R, G, B* Tory wiezek R i B se torami wiezek zewnetrznych, a tor wiezki G jest torem wiezki srodkowej* Element 76 jest usytuowany miedzy torem wiezki srodkowej G i torem wiezki zewnetrznej R, a element 78 jest usytuowany miedzy torem wiezki srodkowej G i torem wiezki zewnetrznej B. Element 74 jest usytuowany na zewnetrz toru wiezki zewnetrznej R, a element 80 jest usytuowany na zewnetrz toru wiezki zewnetrznej B* Na tych czesciach elementów 76 i 78, które se skierowane ku torom wiezek zewnetrznych R i B •wykonane se wyciecia lukowe 88 i 90, które pokrywaja, sie z krawedziami otworów 82 i 86 odpo¬ wiednio tak, iz czesciowo obejmuje tory wiezek zewnetrznych* Pozostale czesci 92 i 94 oraz 96 i 98 skierowanych w przeciwne strony krawedzi elementów 76 i 78 odpowiednio se zwrócone ku elementom 74 i 80 odpowiednio* Skierowane do wewnetrz krawedzie elementów 76 i 78 zwrócone se ku torowi wiezki srodkowej G i maje prostoliniowe czesci srodkowe 100 i 102 odpowiednio i skierowane ku sobie ramiona 104 i 106 oraz 108 i 110 w górnych i dolnych czesciach elementów 76 i 78 odpowiednio* Skierowane do wewnetrz krawedzie elementów 74 i 80, które skierowane se ku torom wiezek zewnetrznych R i B, maje wyciecia lukowe 112 i 114, które pokrywaje sie z krawedziami otworów 82 i 86 odpowiednio tak, iz czesciowo obejmuje tory wiezek zewnetrznych* Pozostale czesci 116 i 118 oraz 120 i 122 skierowanych do wewnetrz krawedzi elementów 74 i 80 odpowied¬ nio se usytuowane naprzeciwko elementów 76 i 78 odpowiednio* Cztery elementy korekcji znieksztalcen koma 74, 76, 78 i 80 se usytuowane w obsza¬ rach brzegowych strefy odchylania kineskopu kolorowego 10* W stanie roboczym zespól odchyla¬ nia 30 wytwarza dwa wzajemnie prostopadle pola magnetyczne w obszarze odchylania kineskopu* Te pola se zasadniczo znane jako pole odchylania pionowego i pola odchylania poziomego, nawet jezeli plyta czolowa kineskopu jest zorientowana inaczej niz pionowo* Linie silowe pola od¬ chylania pionowego se usytuowane poziomo i wywoluje odchylenia wiezek elektronów w kierunku prostopadlym do linii silowych* W wyrzutni elektronowej 26 pole odchylania pionowego jest prostopadle do kierunku wyznaczonego linie przechodzece przez trzy wiezki elektronów, a linie silowe pola, które wywoluje odchylanie pionowe se zasadniczo równolegle do kierunku wyzna¬ czonego linie przechodzece przez trzy wiezki elektronowe* Pole odchylenia poziomego ma linie silowe, które se pionowe i wywoluje odchyle¬ nie wiezek elektronów w kierunku prostopadlym do linii silowych pola* W wyrzutni elektrono¬ wej *26 pole odchylania poziomego jest równolegle do kierunku wyznaczonego linie przechodzece przez trzy wiezki elektronów, a linie silowe pola, które wywoluje odchylenie poziome wiezek elektronów, se zasadniczo prostopadle do kierunku wyznaczonego linie przechodzece przez trzy wiezki elektronów* Wplyw elementów korekcji znieksztalcen koma 74, 76, 78 i 80 na linie silowe 124 w obszarze zjawisk brzegowych pola odchylania pionowego w poblizu miejsc usytuowania tych elementów jest przedstawiony na fig.4, Element 74 wspólpracuje z elementem 76, a element 80 wspólpracuje z elementem 78 w taki sposób, ze czesc pola odchylania pionowego jest skupiana dokola dwóch torów wiezek zewnetrznych R i B, a pozostala czesc tego samego pola brzegowego przechodzi przez dwa tory wiezek zewnetrznych* Natezenie pola w czesci brzegowej, to znaczy obejmujecej tory wiezek zewnetrznych, moze byc regulowane poprzez modyfikacje ksztaltu elementów korekcji znieksztalcen koma, polegajece na zmianie szczeliny miedzy elementami korekcji, to znaczy poprzez zwiekszenie lub zmniejszenie odstepu miedzy wewnetrznymi i zew¬ netrznymi elementami.148 159 5 Elementy 76 i 78 równiez wspólpracuje ze sobe tak, ze bocznikuje czesc brzegowe pola odchylania pionowego w obszarze dokola wiezki srodkowej G 1 przepuszczaja druga, czesc brzegowe tego pola przez tor wlezkl srodkowej* Natezenie czesci brzegowej pola moze byc regulowane poprzez modyfikacje dlugosci ramion 104 i 106 oraz 108 1 110 na elementach 76 i 78 odpowiednio* Zwlekszajec dlugosc ramion, powoduje sie zmniejszenie odstepu miedzy ele¬ mentami 76 i 78 i przez to zwieksza sie natezenie pola w tej czesci pola brzegowego, która jest skupiona dokola toru wiezki srodkowej* Podobnie, zmniejszajec dlugosc ramion, zwieksza sie odstep miedzy ramionami, przez co zmniejsza sie natezenie pola bocznikowanego* Wplyw elementów korekcji znieksztalcen koma 76, 74, 78 i 80 na rozklad linii silo¬ wych 126 w czesci brzegowej pola odchylenia poziomego w obszarze usytuowania tych elementów jest przedstawiony na fig*5* Elementy 74 i 76 oraz elementy 78 i 60 bocznikuje czesc brzego¬ we pola w obszarze dokola torów wiezek zewnetrznych R i B odpowiednio* Jednakze ze wzgledu na usytuowanie przestrzenne tych elementów druge czesc pola brzegowego przechodzi przez tory wiezek zewnetrznych* Poprzez zmiane ksztaltu odpowiednich elementów korekcji i poprzez regula¬ cje odstepu miedzy nimi mozliwa jest dokladna regulacja korygujecego wplywu tych elementów na znieksztalcenia koma* Elementy 76 i 78 bocznikuje pewne czesc brzegowe pola odchylania poziomego w poblizu tych elementów dokola toru wiezki srodkowej G 1 przepuszczaje ze wzgledu na zachowanie od¬ stepu miedzy nimi pozostale czesc brzegowe pola przez tor wiezki srodkowej* Natezenie czesci brzegowej pola bocznikowanego przez te elementy moze byc regulowane poprzez zmiane dlugosci ramion 104 i 106 oraz 108 i 110* Chociaz czesci brzegowe pola odchylania odwzorowane na fig*4 i fig*5 se przedstawio¬ ne w dwóch wymiarach, nalezy miec na uwadze, ze pola te w rzeczywistosci se polami trójwy¬ miarowymi i ze elementy korekcji znieksztalcen koma oddzialywuje na pola trójwymiarowe zasad¬ niczo w ten sam sposób, jak pokazano w odniesieniu do dwóch wymiarów* "Przy zastosowaniu nowych elementów korekcji znieksztalcen koma mozliwe Jest doklad¬ ne korygowanie znieksztalcen koma w róznych warunkach* Taka korekcja Jest mozliwa na drodze odpowiedniego ksztaltowania i usytuowania elementów korygujecych, bez potrzeby zmiany grubos¬ ci tych elementów* Na przyklad, jezeli wymagane jest zwiekszenie odchylania poziomego wiezek zewnetrznych w porównaniu z odchylaniem wiezki srodkowej, szczeliny miedzy elementami 74 i 76 oraz miedzy elementami 78 i 80 musze byc zwiekszone* Powierzchnie tych szczelin równiez moglo¬ by zwiekszyc odchylanie pionowe wiezek zewnetrznych w porównaniu z odchylaniem wiezki srodko¬ wej • Dlatego szczeliny miedzy elementami 76 i 78 powinny byc powiekszone dla skompensowania tych zmian* Takie powiekszenie szczelin moze równiez wplywac na zmiane odchylania poziomego wiezki srodkowej* Dlatego nalezy miec na uwadze ten efekt wzgledny jak równiez to, ze poprzez odpowiednie konstrukcje elementów korekcji znieksztalcen koma mozna rozwiezac kazdy problem powstajecy w zwiezku z korekcje znieksztalcen koma* Nalezy przy tym zaznaczyc, ze ze wzgledu na czesciowe bocznikowanie czesci brzegowych pól odchylania w miejscu usytuowania elementów korekcji znieksztalcen koma mozliwa jest korekcja wzglednie niewielkich znieksztalcen poprzez zastosowanie grubszych elementów korekcji niz tych, które powinny byc zastosowane w wielu znanych dotychczas rozwiezaniach* Zastrzezenie patentowe Kineskop kolorowy, zawierajecy rzedowe wyrzutnie elektronowe, przeznaczone do generowania i kierowania trzech usytuowanych w jednej linii wiezek elektronów, z których to wiezek jedna wiezka jest wiezke srodkowe, a dwie pozostale se wiezkemi zewnetrznymi, wzdluz poczetkowo wspólplaszczyznowych torów wiezek ku ekranowi kineskopu przez strefe odchylania, w której se wytwarzane dwa wzajemnie prostopadle odchylajace pola magnetyczne, wytwarzane przez zespól cewek odchylajacych umieszczonych dookola szyjki kineskopu w tej jej czesci, która przylega do stozka banki kineskopu, która to wyrzutnia elektronowa zawiera cztery ma¬ gnetycznie przenikalne elementy usytuowane w poblizu wyjscia wyrzutni elektronowej w strefie brzegowej pola odchylajacego, przy czym pierwszy i drugi elementy magnetycznie przenikalne ee umieszczone miedzy wiezke srodkowe a pierwsze i druge wiezkami zewnetrznymi odpowiednio.6 148 159 trzeci 1 czwarty elementy magnetycznie przenikalne se umieszczone w odstepie od pierwszego i drugiego elementów magnetycznie przenikalnych odpowiednio i' na zewnetrz odpowiednich wiezek zewnetrznych9 znamienny t y m, ze na skierowanej na zewnetrz krawedzi pierwszego /76/ i drugiego /78/ elementów magnetycznie przenikalnych, które se zwrócone ku zewnetrznym wiezkom /R, B/, se wykonane wyciecia lukowe /88, 90/ czesciowo obejmujece od¬ powiednie wiezki zewnetrzne i kazdy z tych elementów /76f 78/ ma po dwie inne czesci /92 - 98/ usytuowane z obu stron odpowiedniej wiezki zewnetrznej naprzeciwlegle wzgledem sesiadu- jecego z nimi odpowiedniego trzeciego /74/ i czwartego /80/ elementów magnetycznie przeni¬ kalnych, a krawedzie wewnetrzne pierwszego /76/ i drugiego /78/ elementu magnetycznie przenikalnego maje liniowe czesci srodkowe /100, 102/ i skierowane do wewnetrz ramiona /104 - 110/ na przeciwleglych koncach kazdego z tych elementów /76, 78/, a skierowane do wewnetrz krawedzie kazdego trzeciego /74/ i czwartego /80/ elementu magnetycznie przenikal¬ nego maje wyciecia lukowe /112, 114/ czesciowo obejmujece odpowiednie wiezki zewnetrzne oraz dwie inne czesci /116 - 122/, które se zwrócone do wewnetrz i usytuowane naprzeciwko sesied- nich elementów, pierwszego /76/ i drugiego /78/ magnetycznie przenikalnych odpowiednio*148159 Fig. I Fig. 3148 159 Fig. 4 Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 400 zl PL PL PL PL