Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do ciaglego pomiaru elektrochemicznego stosowane w szczególnosci w analizie czynnika obiegowego bloków energetycznych i stacji demineralizacji wody.Znane sa urzadzenia firmy Bran Luebbe i Orion zawierajace podzespoly poboru badanej próbki z naczyniem przelewowym i urzadzenia firmy Polymetron z recznym zaworem do regulacji przeplywu i rotametrem. Wszystkie znane urzadzenia zawieraja podzespól poboru badanej próbki, podzespól alkalizacji i podzespól pomiarowy.Znane urzadzenia wymagaja zabezpieczenia przed zanikiem próbki i przed zapowietrzeniem elementów hydraulicznych. W rozwiazaniach firmy Bran Luebbe, Polymetroni Orion stosuje sie w tym celu elektrozawory w polaczeniu z czujnikami stwierdzajacymi obecnosc próbki. Powoduje to rozbudowanie urzadzenia, a zastosowane dodatkowe elementy pogarszaja jego niezawodnosc.Znane urzadzenie formy Polymetron z recznym zaworem regulacyjnym nie wymaga zabezpie¬ czenia przed zanikiem próbki, gdyz przeplyw jest powodowany cisnieniem w instalacji, skad pobiera sie próbke, natomiast nie zapewnia stabilnego przeplywu. Wszystkie urzadzenia wyzej wymienionych firm wymagaja stalej konserwacji i nadzoru w eksploatacji.Urzadzenie wedlug wynalazku zawiera naczynie przelewowe próbki, które stanowia dwie rury o róznych srednicach, zamocowane jedna w drugiej na wspólnej kostce trójzaworowej. Kostka trójzaworowa zawiera trzy reczne zawory, z którychjeden laczyja z rotametrem, a dwa pozostale z dwoma naczyniami zawierajacymi roztwory wzorcowe. Ponadto kostka trójzaworowa jest pola¬ czona z kolektorem sciekowym, stanowiacym przedluzenie rury wewnetrznej naczynia przelewo¬ wego. Rotametrjest polaczony z podzespolem alkalizacji próbki, a nastepnie z ogniwem pomiaro¬ wym podzespolu pomiarowego i przerywnikiem strugi. Przerywnik strugi ma polaczenie z atmosfera i z kolektorem sciekowym. Naczynie przelewowe, naczynia z roztworami wzorcowymi oraz przerywnik strugi usytuowane sa powyzej wszystkich elementów hydraulicznych pozostalych podzespolów.2 145 694 Rozwiazanie wedlug wynalazku eliminuje mozliwosc zapowietrzenia urzadzenia i zapewnia stala obecnosc próbki w urzadzeniu bez dodatkowych elementów zabezpieczajacych dzieki wyko¬ rzystaniu w konstrukcji znanej zasady naczyn polaczonych. Urzadzenie charakteryzuje sie prosta konstrukcja o duzej niezawodnosci, nie wymaga konserwacji i stalego nadzoru w eksploatacji.Wynalazek objasniono w przykladzie wykonania na rysunku, na którym przedstawiono schemat ideowy urzadzenia.Urzadzenie, w wykonaniu do pomiaru zawartosci jonów sodu w wodzie przemyslowej, zawiera naczynie przelewowe NP, które stanowila dwie rury o srednicach zewnetrznych 27 mm i 18 mm a wysokosc 513 mm. Rury sa umieszczone wspólosiowo jedna w drugiej i zamocowane na wspólnej kostce trójzaworowej KZ. Rura zewnetrzna wykonana jest z przezroczystego szkla organicznego, a wewnetrzna i winiduru. Naczynie NP, kostka KZ i naczynia Wl, W2 stanowia podzespól zasilania PZ.Kostka trójzaworowa KZ ma ksztalt równolegloscianu w wymiarach 82X82X30 mm i jest wykonana ze szkla organicznego. Zawarte w kostce KZ trzy zawory reczne Zl, Z2, Z3 sa rozmie¬ szczone krzyzowo i pozwalaja na alternatywne wprowadzenie do urzadzenia próbki z naczynia przelewowego NP lub jednego z dwóch roztworów wzorcowych z naczyn wzorcowych Wl, W2.Kostka KZ jest równiez polaczona z kolektorem sciekowym K, stanowiacym przedluzenie rury wewnetrznej naczynia przelewowego NP oraz poprzez zawór Z3 z rotametrem R.Rotametr R jest wykonany ze szkla organicznego i ma ksztalt cylindra o dlugosci 52 mm i stozku wewnetrznym 0 4,5 X 0 5,5 zakonczonego dwoma króccami doplywu i odplywu próbki. Z rotametremR jest polaczony podzespól alkalizacji PA próbki, a nastepnie ogniwo pomiarowe OP, które zawiera elektrode pomiarowa EP sodoczula typu SNa-211 produkcji Energopomiaru, elek¬ trode odniesienia EO chlorosrebrowa typu AgC 1P-211 produkcji Energopomiaru oraz platynowy kompenastor temperatury KT typu PT-100.Podzespól alkalizacji PA jest wykonany w ksztalcie cylindrycznego zbiornika z winiduru o srednicy zewnetrznej lwu mm i wysokosci 210 mm. Jest napelniony stezonym roztworem amo¬ niaku. Wewnatrz zbiornika, na stelazu jest zainstalowany waz silikonowy pelniacy funkcje mem¬ brany dyfuzyjnej. Konce weza sa polaczone wewnatrz zbiornika z króccami przelotowymi, którymi doprowadza sie próbke.Ogniwo pomiarowe OP jest polaczone z przerywnikiem strugi PS wykonanym w postaci naczynia majacego ujscie do atmosfery i króciec doplywowy oraz króciec odplywowy umieszczony w jego dnie laczacy je z kolektorem sciekowym K. Wszystkie polaczenia elementów hydraulicznych urzadzenia sa wykonane wezem PCV o srednicy 06 X 1 mm. Naczynie przelewowe NP, naczynia Wl i W2 z roztworami wzorcowymi oraz przerywnik trugi PS usytuowane sa powyzej wszystkich elementów hydraulicznych KZ, Zl, Z2, Z3, R, PA, OP pozostalych podzespolów.Próbkajest doprowadzana z instalacji przemyslowej obiegu wodnego do podzespolu zasilania PZ urzadzenia, gdzie w naczyniu przelewowym NPjej nadmiar jest odprowadzany bezposrednio do kolektora K sciekowego. Natomiast slup próbki znajdujacy sie pomiedzy rura wewnetrzna i zewnetrzna naczynia przelewowego NP wytwarza cisnienie statyczne zapewniajace stabilny prze¬ plyw próbki przez urzadzenie.Zaworem Z3 reguluje sie wielkosc przeplywu próbki do wymaganej wartosci wynoszacej 30 ml/min, która jest zaznaczona na rotametrze R. Z kolei próbka z rotametru R jest doprowa¬ dzona do podzespolu alkalizacji PA, w którym na drodze dyfuzji nastepuje proces buforowania alkalicznosci próbki do pH 10, w celu odseparowania próbki od wplywu jonów wodorowych w próbce, zaklócajacych pomiar jonów sodu. Pomiar jonów sodu w zalkalizowanej próbce odbywa sie w ogniwie pomiarowym OP na zasadzie potencjometrycznej.Ogniwo pomiarowe OP jest kompensowane temperaturowo przy pomocy kompensatora temperatury KT typu PT-100. Sygnal elektryczny z ogniwa pomiarowego OP i kompensatora temperatury KTsa doprowadzone na wejscie ukladu elektronicznegoUE i wysterowuja zawarty w nim wzmacniacz pomiarowy. Wzmacniacz pomiarowy wysterowuje wskaznik wychylowy magne- toelektryczny wyskalowany wjednostkach stezeniajonów sodu mg Na + /l. Z ogniwa pomiarowego OP próbka jest doprowadzona do przerywnika strugi PS, gdzie zasysa powietrze z atmosfery, a nastepnie swobodnie wyplywa przez kolektor K sciekowy do scieku.145 694 3 Zastrzezenie patentowe Urzadzenie do ciaglego pomiaru elektrochemicznego zawierajace podzespól poboru badanej próbki z naczyniem przelewowym, zaworem recznym do regulacji przeplywu i rotametrem, podzespól alkalizacji próbki i podzespól pomiarowy, znamienne tym, ze naczynie przelewowe (NP) próbki stanowia dwie rury o róznych srednicach, zamocowane jedna w drugiej na wspólnej kostce trójzaworowej (KZ) zawierajacej trzy reczne zawory (Zl, Z2, Z3), która jest polaczona z kolekto¬ rem sciekowym (K) stanowiacym przedluzenie rury zewnetrznej naczynia przelewowego (NP) i poprzez dwa zawory (Zl, Z2) odpowiednio z dwoma naczyniami (Wl, W2) zawierajacymi roztwory wzorcowe, a poprzez zawór regulacyjny (Z3) z rotametrem (R), który z kolei jest polaczony z podzespolem alkalizacji (PA) próbki, a nastepnie z ogniwem pomiarowym (OP) podzespolu pomiarowego (PP) i przerywnikiem strugi (PS), który jest polaczony z atmosfera i z koletorem sciekowym (K), przy czym naczynie przelewowe (NP), naczynia (Wl, W2) z roztworami wzorco¬ wymi oraz przerywnik (PS) usytuowane sa powyzej wszystkich elementów hydraulicznych (KZ, Zl, Z2, Z3, R, PA, OP) pozostalych podzespolów.145694 Fig.1 Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 400 zl PL