Przedmiotem wynalazku jest gietarka czterowaleowa, zwlaszcza do blach9 której walec górny i walec dolny centralny dociskane sa do siebie z duza sila podczas podglnanla konców materialu i ze zmniejszona sila w czasie zwijania* Znane sa gietarki czterowalcowe majace walec dolny centralny i umieszczony nad nim walec górny, do którego walec dolny jest dociskany oraz dwa walce boczne usytuowane syme¬ trycznie po obu stronach walca dolnego centralnego i na wiekszej od niego wysokosci* W gietarkach tych zwiekszony docisk walca dolnego centralnego do walca górnego, niezbedny podczas podglnanla konców blachy, realizowany jest za pomoca srub nastawczych* W innych znanych gietarkach docisk ten realizowany jest za pomoca silowników hydraulicznych* W oby¬ dwóch rozwiazaniach docisk walca dolnego centralnego do walca górnego nie jest dokladnie kontrolowany, co powoduje duze ugiecie walca górnego gietarki, nie podpartego w srodku dlu¬ gosci, przez co zmniejsza sie dokladnosc operacji podglnanla* Poza tym kazde przejscie z operacji podglnanla do operacji zwijania powoduje koniecznosc przestorowania gietarki przez operatora oraz dobrania docisku walców do wielkosci potrzebnej tylko do transportu materia¬ lu* Niemozliwe Jest ponadto zautomatyzowanie calego procesu zwijania w przypadku, gdy auto¬ matyzacja taka jest wymagana* Celem wynalazku bylo opracowanie konstrukcji gietarki czterowalcowej, na której moz¬ liwe byloby zwijanie blachy 1 podginanie jej konców bez koniecznosci przesterowywania gie¬ tarki przez obsluge pomiedzy tymi operacjami, jak równiez pozwalajacej na zwijanie arkuszy blachy zespawanych z kilku mniejszych arkuszy bez zjawiska niepozadanego wzrostu docisku walca dolnego centralnego do walca górnego na granicy spoin lub uskoku miedzy poszczegól¬ nymi arkuszami blach* Istota wynalazku polega na tym, ze w gietarce czterowalcowej walec dolny centralny ulozyskowany jest na koncach w piastach umieszczonych na tloczyskach dwóch bocznych silow-2 145 083 ników hydraulicznych* Silowniki te dociekaja ze stala sila walec dolny centralny do walca górnego, przy czym sile te mozna regulowac i nastawiac jednorazowo dla kazdej grubosci i szerokosci zwijanego materialu* Wartosc tejze sily jest tak dobrana, aby transportowany byl material przy zwijaniu. Silowniki boczne dociskaja przy tym wspomniane walce do sie¬ bie w sposób podatny, co ma istotne znaczenie przy zmiennej grubosci zwijanego materialu na jego dlugosci, a przede wszystkim w przypadku, gdy arkusz blachy zespawany jest w arku* szy mniejszych i walce stykaja sie z granica spoin lub uskokami miedzy poszczególnymi ar¬ kuszami blach* Gietarka wedlug wynalazku ma ponadto walec posredni podpierajacy w srodku dlugosci walec dolny centralny* Walec posredni ulozyskowany jest w piastach umocowanych na tloczysku srodkowego silownika hydraulicznego o stalej sile podparcia,którego sila odejs¬ cia jest dwuwartosclowa* Przy zwijaniu blachy wartosc tej sily jest mniejsza 1 równa sile podparcia niezbednej do zredukowania ugiecia walca dolnego centralnego pod wlasnym cieza¬ rem* Natomiast podczas podglnanla konców blachy, kiedy to silownik srodkowy jest odciety tworzac tak zwany zamek hydrauliczny, wartosc sily jest wieksza 1 równa sile zapewniaja¬ cej równowage momentów wystepujacych przy podglnanlu* Gietarka wedlug wynalazku ma te zalete, ze moze byc sterowana wedlug ustalonego pro¬ gramu, a wiec mozliwe jest dzieki niej zautomatyzowanie procesu zwijania oraz podglnanla konców blachy* Przedmiot wynalazku przedstawiony zostal w przykladzie wykonania na rysunku, na któ¬ rym fig* 1 przedstawia schemat walców gietarki, natomiast fig* 2 - schemat ukladu hydrau¬ licznego realizujacego rozny - zaleznie od tego czy material jest zwijany czy tez podgina- ne sa jego konce - docisk walca dolnego centralnego gietarki i walca górnego gietarki do siebie* Jak to pokazano na rysunku gietarka wedlug wynalazku ma walec dolny centralny 1 do¬ ciskajacy zwijana lub podginana blache 2 do walca górnego 3* Symetrycznie po obu stronach zespolu zlozonego z walca dolnego centralnego 1 i walca górnego 3 umieszczone sa walce bo¬ czne 4 15, które podczas zwijania blachy umieszczone sa na wiekszej wysokosci niz walec dolny centralny 1* Walec dolny centralny 1 ulozyskowany jest na swoich koncach w piastach 6 17 umocowanych na tloczyskach bocznych silowników hydraulicznych C1 i C„* Jest on tak¬ ze podparty w srodku dlugosci przy pomocy walca posredniego 8 ulozyskowanego w piastach 9 i 10 umocowanych na tloczysku srodkowego silownika hydraulicznego C^* Silowniki hydrauli¬ czne C., C2 i C„ zasilane sa z zasilacza akumulatorowego 11, wspólnego dla wszystkich na¬ pedów hydraulicznych gietarki* Elementem sterujacym silowniki hydrauliczne C. 1 C jest rozdzielacz R • W polozeniu a rozdzielacza R. realizowane jest opuszczanie, w polozeniu b - podnoszenie, a w poloze¬ niu 0 - zatrzymanie walca dolnego centralnego 1* Podczas zwijania blachy, jak równiez pod¬ czas podglnanla jej konców, rozdzielacz K. przesterowany jest w polozenie b* Wartosc stru¬ mienia zasilacza akumulatorowego 11 dla silowników hydraulicznych C± i C2 ustala regula¬ tor przeplywu HP., a cisnienie - zawór redukcyjny RC^o Z uwagi na wymagana stabilnosc cis¬ nienia równiez w czasie odchodzenia walca dolnego centralnego 1 w dól w czasie zwijania blachy 2 przy zmianach jej grubosci, za zaworem redukcyjnym RC± w obwód wlaczony jest za¬ wór przelewowy ZP.* Gniazda strumieni sterujacych zaworu redukcyjnego RC1 1 zaworu prze¬ lewowego ZP. sa polaczone przez zawór zwrotny ZZ , przez co wyeliminowano koniecznosc wprowadzania zmian nastaw w obu tych elementach i sprowadzono je jedynie do nastawiauia zaworu redukcyjnego HC-, przy czym otwarcie pilota w zaworze przelewowym ZP1, nastawione jest powyzej zakresu zmiennych nastaw* Za rozdzielaczem R1 w obwód zasilania silowników C. i C wlaczony jest zawór ZJJ., bedacy regulatorem przeplywu ograniczajacym predkosc opuszczania walca dolnego centralnego 1 pod wlasnym ciezarem* Elementami sterujacymi silownik hydrauliczny C« sa dwa rozdzielacze R2 1 R~* Podczas zwijania blachy 2 obydwa rozdzielacze R2 i R„ przesterowane sa w polozenie b* Natomiast w czasie podglnanla konców blachy 2 rozdzielacz K^ znajduje sie nadal w polozeniu b a ro¬ zdzielacz Rj przesterowany jest w polozenie a* Wartosc strumienia zasilajacego dla sllow-145 063 3 nika hydraulicznego C» ustala sie na wlóczonym w obwód regulatorze przeplywu RP2t natomiast cisnienie - na wlaczonym za tym regulatorem przeplywu RP^ zaworze redukcyjnym RC2« Do roz¬ dzielacza Ko dolaczone sa dwa zawory przelewowe Z?2 1 ZP^, przy czym cisnienie otwarcia za¬ woru przelewowego ZP~ ma wartosc odpowiadajaca maksymalnej sile roboczej w czasie podgina- nla konców blachy 2, natomiast cisnienie otwarcia zaworu przelewowego ZP„ ma wartosc nieco wieksza od cisnienia zredukowanego na zaworze redukcyjnym RC2» Poza tym w obwód za rozdzie¬ laczem R wlaczony jest bedacy regulatorem przeplywu zawór ZD2, za pomoca którego mozna re¬ gulowac predkosc opuszczania walca posredniego 8 pod wlasnym ciezarem.Charakterystyczna cecha przedstawionego ukladu hydraulicznego jest to, ze silownik hy¬ drauliczny C^ w czasie zwijania jak 1 podglnanla konców blachy 2 nie wywiera poprzez walec dolny centralny 1 nacisku na blache 2 a przy tym podczas ruchu tego walca w góre 1 w dól wywolanego przez silowniki hydrauliczne C± i C2 - nadaza za nim* Zastrzezenia patentowe 1* Gietarka czterowalcowa, zwlaszcza do blach, majaca walec dolny centralny i umiesz¬ czony nad nim walec górny, do którego wspomniany walec dolny jest dociskany a takze dwa walce boczne umieszczone symetrycznie po obu stronach zespolu zlozonego z walca dolnego centralnego i walca górnego, przy czym walce boczne znajduja sie w czasie zwijania mate¬ rialu na wysokosci wiekszej niz walec dolny centralny, a ponadto walec dolny centralny do¬ ciskany Jest do walca górnego przez silowniki hydrauliczne, znamienna tym9ze walec dolny centralny /i/ ulozyskowany jest na koncach w piastach /b" 1 7/ umocowanych na tloczyskach dwóch bocznych silowników hydraulicznych /C± i C2/ o stalej sile docisku regu¬ lowanej 1 nastawlalnej Jednorazowo w zaleznosci od grubosci i szerokosci zwijanego materia¬ lu do wartosci niezbednej do transportu tego materialu podczas zwijania, poza tym walec dolny centralny /i/ podparty jest w srodku dlugosci na walcu posrednim /8/ ulozyskowanym w piastach /9 i 10/ umocowanych na tloczysku srodkowego silownika hydraulicznego /C^/ o stalej sile podparcia, którego sila odejscia jest dwuwartosciowa, przy czym mniejsza sila jest równa sile podparcia niezbednej do zredukowania ugiecia walca dolnego centralnego /l/ pod wlasnym ciezarem, zas wieksza sila jest równa sile maksymalnej, wystepujacej w trakcie podglnanla konców materialu, podczas którego srodkowy silownik hydrauliczny /C„/ jest od¬ ciety. 2* Gietarka wedlug zastrz« 1, znamienna tym, ze wszystkie silowniki hy¬ drauliczne /C±t C2 i C3/ podpierajace walce /l 1 8/ zasilane sa z zasilacza akumulatoro¬ wego /li/ wspólnego dla wszystkich napedów hydraulicznych gietarki, przy czym w obwód za¬ silania bocznych silowników hydraulicznych /C. i C2/ wlaczony jest regulator przeplywu /UP1/ ustalajacy wartosc strumienia dla tych silowników hydraulicznych /C. i C2/, nastep¬ nie zawór redukcyjny /RCV ustalajacy cisnienie oraz trzypolozeniowy rozdzielacz /RV re¬ alizujacy podnoszenie, opuszczanie i zatrzymanie walca dolnego centralnego /i/ a pomiedzy rozdzielacz /R./ i boczne silowniki hydrauliczne /C± 1 C2/ wlaczony jest zawór /ZD,/, be¬ dacy regulatorem przeplywu ustalajacym predkosc opuszczania walca dolnego centralnego /!/ pod jego wlasnym ciezarem, poza tym w obwód pomiedzy zawór redukcyjny /RC./ 1 rozdzielacz /R1/ dolaczony jest zawór przelewowy /ZPV, którego gniazdo strumienia sterujacego pola¬ czone jest poprzez zawór zwrotny /ZZ2/ z gniazdem strumienia sterujacego zaworu redukcyj¬ nego /RC1/, natomiast w obwodzie zasilania silownika hydraulicznego /C~/ wlaczony jest regulator przeplywu /RP2/ ustalajacy wartosc strumienia 1 zawór redukcyjny /RC./ ustala¬ jacy wartosc cisnienia zasilajacego srodkowy silownik hydrauliczny /C^/, nastepnie w ob¬ wód wlaczony Jest dwupolozeniowy rozdzielacz /R2/ a za nim z kolei bedacy regulatorem przeplywu zawór /ZD2/ do ustalania predkosci opuszczania walca posredniego /&/ pod wlas¬ nym ciezarem, a pomiedzy tym zaworem /ZD2/ i silownikiem hydraulicznym /C-/ w obwód wla¬ czony jest kolejny dwupolozeniowy rozdzielacz /R„/ polaczony z dwoma zaworami przelewowy-4 145 083 ml /ZP2 i ZP«/t przy czym cisnienie otwarcia pierwszego zaworu przelewowego /ZP2/ ma war¬ tosc odpowiadajaca maksymalnej sile roboczej przy podglnaniu konców materialu, a cisnie¬ nie otwarcia drugiego zaworu przelewowego /ZP»/ ma wartosc nieco wieksza od cisnienia za¬ silajacego silownik A?.., zredukowanego na zaworze redukcyjnym /RC2A I M Rq.1 - m I r/a/A\W— Fig.2 Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 220 zl PL