Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do usuwania wyplywki zewnetrznej powstalej zwla¬ szcza po zgrzewaniu tarciowym, zamocowane na zgrzewarce.Usuwanie wyplywki zewnetrznej stanowi dosc istotny i trudny problem techniczny przy zastosowaniu zgrzewania tarciowego i zwieksza czas operacji zgrzewania.Dotychczas znane sposoby zmniejszania wyplywki zewnetrznej polegaja na odpowiednim doborze ksztaltu czól laczonych elementów jak równiez odpowiednich parametrów zgrzewania tarciowego. Innym sposobem zmniejszania tej wyplywki jest tez stosowanie w fazie zgrzewania zewnetrznych tulei formujacych.Dotychczas stosowane sposoby usuwania wyplywki zewnetrznej to: obróbka mechaniczna po zgrzewaniu (toczenie, szlifowanie, przeciaganie) jak tez toczenie wyplywki bezposrednio na zgrze¬ warce za pomoca specjalnych urzadzen mocowanych na zgrzewarce z dolnym nozem lub glowica z radialnym podawaniem narzedzia skrawajacego.Znane tez sa sposoby usuwania tej wyplywki przez przedmuchiwanie jej w fazie zgrzewania goraca mieszanka tlenowa pod duzym cisnieniem za pomoca specjalnych komór wysokocisnienio¬ wych, jak równiez chowania wyplywki zewnetrznej w specjalne wytoczone wybrania w laczonych elementach.Wszystkie opisane sposoby posiadaja wiele wad i niedogodnosci.W pierwszym przypadku, zmniejszanie wyplywki zewnetrznej odbywa sie kosztem jakosci i wytrzymalosci otrzymanych polaczen po zgrzewaniu. Brak powtarzalnosci wyników dopuszcza stosowanie tych zabiegów w przypadku nizszych wymagan jakosciowych i wytrzymalosciowych a ponadto stosowanie tulei formujacych wyplywke stwarza mozliwosc przygrzania do elementów laczonych. Stosowanie obróbki mechanicznej po zgrzewaniu jest uciazliwe (zwlaszcza dla dlugich elementów), podnosi koszty wytwarzania polaczenia.Stosowanie urzadzen do skrawania z nozami dolnymi lub radialnymi na zgrzewarce, wymaga stosowania urzadzen dosc skomplikowanych i drogich a ponadto sa one zawodne i bardzo czesto ulegaja zniszczeniu przez awaryjne zniszczenie narzedzia skrawajacego.9 142 872 Chowanie wyplywki zewnetrznej w specjalne wybrania stosowane jest w przypadkach, gdy sa specjalne wymagania od strony wygladu estetycznego, jednakze takie rozwiazania podrazaja koszty wykonania polaczen jak równiez zwiekszaja koszty materialowe spowodowane zwieksze¬ niem naddatku na wytoczenie wybran, w które chowana jest uformowana wyplywka zewnetrzna.Stosowanie mieszanek tlenowych nie tylko zwieksza koszty zgrzewania, lecz równiez jest niebezpieczne z punktu widzenia bhp i wymaga stosowania szczelnych komór.Celem wynalazku jest usuniecie tych wad i niedogodnosci przez zastosowanie prostego urza¬ dzenia do usuwania wyplywki zewnetrznej w fazie procesu zgrzewania tarciowego.Istota wynalazku polega na tym, ze urzadzenie posiada glowice, w sklad której wchodzi wymienne narzedzie okrawajace mocowane poprzez wkladke mocujaca srubami, a która przyspa¬ wana jest do plyty nosnej i plyty prowadzacej i mocowana do ceownika poprzez sruby umozliwia¬ jace skokowe przesuwanie i ustawienie glowicy wzgledem powstajacej wyplywki.Urzadzenie do usuwania wyplywki zewnetrznej, powstalej zwlaszcza po zgrzewaniu tarcio¬ wym, charakteryzuje sie prosta budowa, jest bardzo wydajne, bezpieczne z punktu widzenia bhp, wygodne w obsludze i umozliwia obserwacje procesu zgrzewania, a takze umozliwia szybka wymiane narzedzia okrawajacego wyplywke, w przypadku gdy zachodzi koniecznosc jego ostrze¬ nia lub w przypadku uszkodzenia.Przedmiot wynalazku pokazany jest w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie zamocowane na zgrzewarce w widoku z kierunku „x", fig. 2 — to samo urzadzenie w przekroju A-A, a fig. 3 — narzedzie okrawajace.Urzadzenie do usuwania wyplywki zewnetrznej powstalej zwlaszcza po zgrzewaniu tarciowym sklada sie z glowicy 11, w sklad której wchodzi narzedzie okrawajace 17 mocowane poprzez wkladke 10 srubami 16 i która przyspawana jest do plyt 7 i 6 a z kolei plyta 6 jako prowadzaca mocowana jest srubami 5 do ceownika prowadzacego 4, który przyspawany jest do plyty 2 mocujacej za pomoca srub 3 cale urzadzenie z plyta wrzeciennika zgrzewarki 13 i jej korpusem 1 poprzez sruby 15. Glowica 11 umozliwia szybka wymiane narzedzia okrawajacego 17 posiadaja¬ cego krawedz, nachylona pod katem a tnaca^która mozna wielokrotnie ostrzyc do wielkosci c a dla róznych kompletów narzedzi okrawajacych srednice Di, D i zaleza od wymiarów zgrzewanych elementów.Dzialanie urzadzenia do usuwania wyplywki zewnetrznej jest nastepujace. Zgrzewane ele¬ menty 9 mocuje sie w uchwycie wrzeciona 12 i suportu 14 a glowice 11 przesuwa sie najblizej przewidywanego miejsca (ustalonego doswiadczalnie) powstawania wyplywki 8, wykorzystujac mozliwosc przesuwania glowicy 11 skokowo o wielkosc „b" w lewo lub prawo (w kierunku „a") wzdluz ceownika 4, na co pozwalaja otwory na sruby mocujace 5 w ceowniku 4 i plycie 6, a po ustaleniu i unieruchomieniu glowicy srubami 5 i uformowaniu wyplawki 8 nastepuje otwarcie szczek uchwytu mocujacego wrzeciona 12 i zgrzany element 9 z plastyczna wyplywka 8 zbieranyjest przez suport 14, który porusza sie z predkoscia V8 i w momencie zetkniecia z narzedziem okrawaja¬ cym 17 nastepuje sciecie plastycznej wyplywki 8, a po otworzeniu szczek mocujacych suportu 14, wyjecie zgrzanego elementu 9 z usunieta (scieta) wyplywka 8.Zastrzezenie patentowe Urzadzenie do usuwania wyplywki zewnetrznej powstalej zwlaszcza po zgrzewaniu tarcio¬ wym, przymocowane srubami poprzez plytke mocujaca do plyty wrzeciennika i korpusu zgrze¬ warki, znamienne tym, ze posiada glowice (11), w sklad której wchodzi wymienne narzedzie okrawajace (17) mocowane poprzez wkladke mocujaca(li) srubami (16), a która przyspawanajest do plyty nosnej (7) i plyty prowadzacej (6) i mocowana do ceownika (4) poprzez sruby (5) umozliwiajace skokowe przesuwanie i ustawienie glowicy (11) wzgledem powstajacej wyplywki (8).142 S72 < I < +E==142 872 1 * / \ \ 1 \1 1-^ ; di \ \ \ \ N NI v \ \ N x\x,:' V \ \ \ i di . d 1 1 1 ^""* "*— 1 ^ i \ — 1 1 , 1 ! i i 1 s 1 i 1 ft -! I -e 4 Rq--3 Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz Cena 130 zl PL