Przedmiotem wynalazku jest trzyczlonowa przekladnia hydrokinetyczna, przeznaczona do ukladów napedowych, zwlaszcza pojazdów i maszyn roboczych.Znana jest z opisu patentowego PRL nr 89626 trzyczlonowa przekladnia hydrokinetyczna z plaskimi lopatkami bez pierscienia wewnetrznego w wirnikach pompy i turbiny. Krawedzie przed¬ nie lopatek sa przesuniete wzgledem plaszczyzny poludnikowej wirnika, równoleglej do tej krawe¬ dzi lopatek, o odleglosc zawierajaca sie w granicach 0,1-0,9 glebokosci czaszy wirnika. Katy odchylenia lopatek dla wirnika pompy zawieraja sie w granicach 10°-45°, zas dla wirnika turbiny — w granicach 15°-60°. W przekladni tej w wirniku kierownicy zastosowano lopatki o pojedynczej krzywiznie, wygiete o kat odchylenia na wejsciu równy zeru, a na wyjsciu o kat odchylenia w granicach 40°-75°.Wada tej przekladni jest ograniczona wartosc maksymalnego przelozenia dynamicznego id max, nie przekraczajaca dwóch, co nie zawsze jest wystarczajace dla zakladów napedowych pojazdów, maszyn roboczych. W znanych przekladniach hydrokinetycznych wartosc te zwieksza sie poprzez skomplikowanie kszatltu wirników, tworzacych przestrzenne zamkniete kanaly. Utrudnia to ich wykonanie zarówno w postaci odlewów jak i wytloczek z blachy, co wplywa na koszt produkcji.W trzyczlonowej przekladni hydrokinctycznej wedlug wynalazku, z wirnikami bez pierscienia wewnetrznego i z plaskimi lopatkami w wirnikach pompy i turbiny, przekroje lopatek wirnika kierownicy maja ksztalt profilu oplywowego opartego na krawedzi w przedniej zaokraglonej promieniem a-3a i na krawedzi tylnej (Kt) zaokraglonej promieniem 0,5a-a, gdzie a oznacza przyjeta miare dlugosci. Te krawedzie lopatki polaczone sa dwiema parami prostych stycznych do okregów opartych na tych krawedziach. Kazda para stycznych w obszarze przeciecia sie, przecho¬ dzi w krzywa przejsciowa, zapewniajaca równomierne i lagodnie zmieniajaca sie grubosc lopatki o oplywowym profilu. Zarys profilu lopatki powstaje na bazie dwóch prostych przechodzacych przez srodki okregów opartych o krawedzie lopatek i polozonych miedzy stycznymi do tych okregów, a takze ochylonych od plaszczyzny poludnikowej wirnika o katy dla krawedzi przedniej 6ki = 0°-45° i Przekladnia wedlug wynalazku z jednej strony zapewnia prostote technologii jej wykonania, a z dugiej strony gwarantuje uzyskanie wyzszego maksymalnego przelozenia dynamicznego i korzy-2 139233 stnej .charakteryslki sprawnosci. Zaproponowany kszlalt lopatek zmniejsza straty przeplywu zarówno strat uderzenia cieczy jak i strat tarcia i dzieki temu uzyskuje sie maksymalne przelozenie dynamiczne iuma* = 2,4 i lepszy przebieg sprawnosci.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym lig. 1 przedstawia schematycznie wirniki przekladni w przekroju poludnikowym, a fig. 2 — przekrój A-A lopatki wirnika kierownicy.Czasze wirników pompy P, turbiny T, kierownicy K, w rzucie na plaszczyzny poludnikowe, maja ksztalat kola, lub zblizony do kola. Zewnetrzny kontur lopatek wirnika kierownicy K w rzucie na plaszczyzne poludnikowa, ma ksztalt trapezu symetrycznego wzgledem osi S-S prostopadlej do osi obrotu wirników O-O. Wirniki pompy P i turbiny T sa symetryczne wzgledem osi symetrii S-S wirnika kierownicy K. Lopatka wirnika kierownicy, jak to jest przedstwione na fig. 2 ma ksztalt profilu oplywowego. Krawedz przednia lopatki jest zaokraglona promieniem n = 2,5mm, a krwedz tylna — promieniem r2=0,5mm. Zarys profilu lopatki powstaje na bazie dwóch prostych Ib, 2b odchylonych od plaszczyzny poludnikowej wirnika P o kat 6ki = 5° od strony krawedzi przedniej i 6k2 = 45° od strony krawedzi tylnej. Ze srodków Oiz, Oiw, (hz, Oaw lezacych na tych prostych poprowadzone sa proste styczne do okregów opartych na krawedziach lopatki lw, lz, 2W9 2* Polozenie tych srodków Oiz, 0iw, Oizi aiw=4° miedzy styczna lw i ta sama prosta Ib, cr2z=4° miedzy styczna 2z i prosta 2b oraz kat a2v/~ 4° miedzy ta prosta 2b i styczna 2w. W obszarze przeciecia sie stycznych lz, 2z, lw, 2w, para sztucznych lz, 2w przechodzi w krzywa przejsciowa Kz, a para stycznych lw, 2w — w krzywa przejsciowa Kw. Krzywe te zapewniaja równomiernie i lagodnie zmieniajaca sie grubosc lopatki o oplywowym ksztalcie.Zastrzezenie patentowe Trzyczlonowa przekladnia hydrokinetyczna z wirnikiem bez pierscienia wewnetrznego i z plaskimi lopatkami w wirnikach pompy i turbiny, znamienna tym, ze przekrój lopatki wirnika kierownicy ma ksztalt profilu oplywowego opartego na krawedzi przedniej (Kp) zaokraglonej promieniem (n) = a-3a i na krawedzi tylnej (Kr) zaokraglonej promieniem (r2 = 0,5a-a, które to krawedzie (Kp, Kt) polaczone sa dwiema parami (lz, 2z), (lw, 2w) prostych stycznych do okregów opartych na tych krawedziach (Kp, Kt), zas kazda para stycznych (lz, 2z), (lw, 2w) w obszarze przeciecia sie, przechodzi w krzywa przejsciowa (Kw), (Kz) zapewniajaca równomiernie i lagodnie zmieniajaca sie grubosc lopatki o oplywowym profilu, przy czym zarys profilu lopatki powstaje na bazie dwóch prostych (Ib, 2b) przechodzacych przez srodki okregów opartych o krawedzie (Kp, Kt) loptek i polozonych miedzy stycznymi (lz, lw), (2z, 2w) do tych okregów oraz odchylonych od plaszczyzny poludnikowej wirnika (P) o katy dla krawedzi przedniej 6ki = 0°-45°, i dla krawedzi tylnej 5k2=40-75°.139 233 O S FIG.1 ¦o FIG.2 V 022 PL