Przedmiotem wynalazku jest lozysko hydrostatyczne zaopatrzone w komory nosne i sterujace, stosowane do lozyskowania wrzecion obrabiarek i elementów plaskich.Znane z ksiazki L.T. Wrotnego „Obrabiarki skrawajace do matali", WNT Warszawa, 1979, oraz z ksiazki D.N. Rieszetow „Dietali i miechanizmy mietalloriezuszczich stankow" t.2, Maszinos- trojenije, Moskwa 1972, lozyska hydrostayczne stanowia tuleje, w której wykonane sa co najmniej trzy komory olejowe. Kazda z tych komór zasilana jest najczesciej ze wspólnej pompy poprzez dlawiki. Komory te, wykonano poprzez obróbke mechaniczna lub przez odlewanie, maja na swym obowodzie pozostawiona lysinke, która uszczelnia komore wzgledem lozyskowanego wrzeciona.Pomiedzy wrzecionem a lysina znajduje sie szczelina, która stanowi dlawik dla oleju wyplywaja¬ cego z danej komory. Szerokosc szczeliny jest równa obwodowi komory, wzglednie zamykajacej ja lysinki, natomiast dlugosc szczeliny odpowiada dlugosci lysinki mierzonej w kierunku przeplywu oleju wyplywajacego z komory. Natezenie przyplywu oleju przez komore lozyska jest przy danym cisnieniu zasilania lozyska tym wieksze im wieksza jest szerokosc szczeliny i im wiekszy jest luz w lozysku, a tym mniejsze im dluzsza jest lysinka, przy czym wieksze natezenie przeplywu oleju przez - komory lozyska hydrostatycznego powoduje lepsze jego chlodzenie.Zwiekszanie natezenia przeplywu oleju przez zwiekszenie luzu lozyska powoduje jednak zmniejszanie jego sztywnosci, natomiast zmniejszanie dlugosci lysinki zmniejsza powierzchnie styku wrzeciona z tuleja lozyska hydrostatycznego, co grozi szybkim jego zuzyciem w przypadku awarii, np. naglego spadku cisnienia zasilania przy obracajacym sie wrzecionie. Z kolei mniejsza powierzchnia lysinki powoduje róniez zmniejszenie efektu hydrodynamiczego polegajacego na wzrosci sztywnosci lozyska przy obracajacym sie wrzecionie, a tym samym zmniejszeniu lozyska do tlumienia drgan.Celem wynalazku jest wyeliminowanie przytoczonych wad i niedogodnosci poprzez opraco¬ wanie nowej konstrukcji komór lozyska hydrostatycznego.Istota wynalazku polega na tym, ze w komorach olejowych wzdluz ich lysinek wykonany jest rowek, wewnatrz którego znajduje sie co najmniej jedna powierzchnia oporowa, której srednica jest równa, wieksza lub mniejsza od srednicy lysinki.2 133 716 Wykonane wedlug wynalazku lozysko zapewnia zwiekszenie natezenia przeplywu oleju przez niego, jak równiez zwiekszenie jego sztywnosci dzieki zmniejszeniu luzu przy tym samym natezeniu przeplywu oleju przez to lozysko. Dlugosc lysinki moze byc wielokrotnie zmniejszona w porówna¬ niu ze znanymi rozwiazaniami, przy zachowaniu nalezytej trwalosci lozyska. Poniewaz wzrasta powierzchnia nosna lozyska, zwieksza sie równiez jego zdolnosc do tlumienia drgan, a takze wzrasta elekt hydrodynamiczny, co mozna wykorzystac stosujac nizsze cisnienie zasilania lozyska.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. I przedstawia lozysko hydrostatyczne z srednica powierzchni oporowej równej srednicy lysinki w przekroju osiowym, fig. 2 — to samo lozysko w przekroju poprzecznym wzdluz linii A-A, a fig. 3 -r- fragment tulei lozyska w rozwinieciu.Lozysko wedlug wynalazku stanowi tuleja 1 umieszczona na walku 2, majaca na swej wewnetr¬ znej powierzchni rowki zlewowe 3 usytuowane wzdluz osi lozyska, pomiedzy którymi znajduja sie komory olejowe 4 utworzone przez lysinki 5, rowki 6 i powierzchnie oporowe 7. Na kazdej powierzchni oporowej 7 wykonany jest rowek 8 poprzeczny zasilajacy lozysko. Powierzchnia oporowa 7 posiada srednice H równa srednicy lysinki DL. W zaleznosci od potrzeb srednica powierzchni oporowej 7 moze byc wieksza lub mniejsza od srednicy lysinki DL.Zastrzezenia patentowe 1. Lozysko hydrostatyczne majace tuleje, w której wykonane sa komory olejowe, a na ich obwodzie lysinki. stosowane do lozyskowania wrzecion obrabiarek, znamienne tym, ze w komo¬ rach olejowych (4) wzdluz ich lysinek (5) wykonany jest rowek (6), wewnatrz którego znajduje sie co najmniej jedna powierzchnia oporowa (7). 2. Lozysko wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze powierzchnia oporowa (7) posiada srednice (H) równa srednicy lysinki (DL). .3. Lozysko wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze powierzchnia oporowa (7) posiada srednice (H) wieksza od srednicy lysinki (DL). 4. Lozsko wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze powierzchnia oporowa (7) posiada srednice (H) mniejsza od srednicy lysinki (DL).133716 A-A PL