Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do automatycznego wylaczenia ruchu posuwowego w obrabiarkach, zwlaszcza w wiertarkach.Urzadzenie do automatycznego wylaczenia ruchu posuwowego w wiertarkach powinno spel¬ niac dwa zadania: ochrone mechanizmu posuwowego obrabiarki przed przeciazeniem w przy¬ padku posuwu mechanicznego oraz zatrzymanie ruchu posuwowego narzadzia przy wierceniu na wymagana nastawiona glebokosc.W dotychczasowej praktyce wystepuja raczej urzadzenia traktujace te zadania oddzielnie. W krajowych rozwiazaniach w przypadku przeciazenia mechanizmu posuwowego daje sie w nich slyszec jedynie terkotanie ciaglego rozlaczania sie sprzegla przeciazeniowego lecz nie istnieje mozliwosc rozlaczenia ruchu posuwowego. Przy wierceniu na okreslona glebokosc istnieje w niektórych wiertarkach mozliwosc nastawienia na tzw. twardy zderzak lecz jedynie w przypadku pokrecenia recznego dzwignia zgrubnego posuwu. Nie powoduje to jednak rozlaczenia lancucha przenoszenia ruchu i nie zezwala na unikniecie niepozadanego napiecia silowego.Znane jest urzadzenie zabezpieczajace przed przeciazeniem w mechanizmie posuwowym, wedlug patentu RFN nr 2 501447, w którym mechanizm posuwowy steruje osiowy posuw wrze- ciennika lub suportu narzedziowego za posrednictwem sruby lub nakretki posuwowej. Dzialajace osiowo na nakretke lub srube posuwowa przeciazenie dodatkowo obciaza, odpowiednio do swego kierunku, co najmniej jedna wstepnie naprezona sprezyne. Przy przekroczeniu sily wstepnie naprezajacej sprezyne uruchomiany jest poprzez ruch spowodowany przeciazeniem czujnik, który zatrzymuje uklad sterujacy posuwem.Znane jest równiez urzadzenie do uzyskiwania wierconych otworów o wstepnie okreslonej, zwlaszcza regulowanej glebokosci, wedlug patentu RFN nr. 2 621 386, które posiada czesc zderza¬ kowa nieprzekrecalna wzgledem stojaka wiertarki i zaopatrzona w powierzchnie zderzakowa, która poprzez ruch posuwowy wrzeciona wiertarki w kierunku obrabianego przedmiotu styka sie z tym przedmiotem. Czesc napedowa polaczona z wrzecionem wiertarki usytuowanajest przesuwnie i moze obracac sie w stosunku do czesci zderzakowej. Przewidziana jest czesc chwytajaca wiertlo, która jest obraca!na w stosuku do czesci zderzakowej i przesuwalna lecz polaczona jest nieobro-2 128 398 towo z czescia napedowa i tak uksztaltowana, ze nie przesuwa sie wzgledem czesci zderzakowej w kierunku osiowym. Pomiedzy czescia napedowa i zderzakowa usytuowana jest sprezyna, przeciw¬ ko dzialaniu której przesuwalna jest czesc napedowa w kierunku obrabianego przedmiotu.Istota urzadzenia wedlug wynalazku polega na tym. ze posiada ono dzwignie blokujaca osadzona na osi, która to dzwignia rygluje zapadka dzwignie rozlaczajaca za pomoca sprezyny sprzaglo zebate napedu wrzeciona oraz wspólpracuje z tarcza przeciazeniowego sprzegla kulko¬ wego i ze sworzniem przesuwnym pod dzialaniem nastawnego zderzaka.Przedmiot wynalazku przedstawiony jest w przykladzie wykonania na rysunku w postaci schematycznej.T Urzadzenie wedlug wynalazku zawiera przeciazeniowe sprzeglo kulkowe 1 obciazone spre¬ zyna 2, dzwignie blokujaca 4 z zapadka 5 osadzona na osi 6, dzwignie 7 rozlaczajaca sprzeglo zebate 9 napedu posuwu wrzeciona 10 wyposazona w sprezyne 8, tarcze 12 zaopatrzona w nastawny zderzak 13 oraz sworzen 14. W wyniku przeciazenia nastepuje ugiecie sprezyny 2 i osiowy przesuw w prawo tarczy 3 sprzegla 1, która to tarcza 3 powoduje obrót w prawo dzwigni blokujacej 4 wokól osi 6. Zapadka 5 odryglowuje dzwignie 7, która obracajac sie pod dzialaniem sprezyny 8 powoduje rozlaczenie sprzegla zebatego 9, a tym samym przerwanie ruchu posuwowego wrzeciona 10 na skutek ustania obrotu kola zebatego 11 powodujacego przesuw wrzeciona. Umieszczony na obrotowej tarczy 12 nastawny zderzak 13, tak przy posuwie mechanicznym jak i recznym, powo¬ duje przesuw sworznia 14, który obraca dzwignie blokujaca 4 w prawo wokól osi 6 i identyczniejak w przypadku przciazenia dokonuje sie przerwanie ruchu posuwowego wrzeciona 10.Zastrzezenie patentowe Urzadzenie do automatycznego wylaczenia ruchu posuwowego w obrabiarkach, zwlaszcza wiertarkach, dokonywanego w przypadku przeciazenia oraz po osiagnieciu wymaganej glebokosci wiercenia, znamienne tym, ze posiada dzwignie blokujaca (4) osadzona na osi (6), która to dzwignia (4) rygluje zapadka (5) dzwignie (7) rozlaczajaca za pomoca sprezyny (8) sprzeglo zebate (9) napedu wrzeciona (10) oraz wspólpracuje z tarcza (3) przeciazeniowego sprzegla kulkowego (1) i ze zworzniem (14) przesuwnym pod dzialaniem nastawnego zderzaka (13).NJL Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 100 zl PL