Przedmiotem wynalazku jest sposób krystaliza¬ cji zestalonej glukozy w postaci alfa-D-glukozy, prowadzony dwustopniowo w zlozu fluidalnym o wibracyjnym ruchu postepowym czastek.Glukoze zestalona, tak zwany total sugar, otrzy¬ muje sie przez zageszczanie i wysuszenie calosci oczyszczonego hydrolizatu skrobiowego (z ewen¬ tualnym wstepnym zakrystalizowaniem) bez od¬ dzielania jakiegokolwiek odcieku pokrystaliczne- go.Najprostsze metody periodyczne produkcji ze¬ stalonej glukozy polegaly na prowadzeniu krysta¬ lizacji calej masy w blokach. Proces ten jednak byl uciazliwy ze wzgledu na dlugi okres krystali¬ zacji glukozy w masie, uciazliwe rozdrabnianie o- trzymanych bloków i znaczny udzial pracy recz¬ nej.Metoda produkcji glukozy zestalonej opracowana przez R. b. Ph. Walona (opis patentowy RFN DOS nr 2 209 813) polega na zakrystalizowaniu soku glu¬ kozowego o stezeniu 93% suchej substancji w wy¬ sokiej temperaturze (90—120°C) i poddawaniu tak otrzymanej cukrzycy kontrolowanemu ochladzaniu w warstwie o grubosci 3—5 cm, na skutek czego nastepuje dalsza krystalizacja beta-D-glukozy i ze¬ stalanie masy, która nastepnie rozdrabnia sie dwu¬ stopniowo przed i po dosuszeniu produktu.Innym natomiast sposobem krystalizacji i su- 30 10 U 20 25 szenia zestalonej glukozy bezposrednio w formie granulatu jest suszenie rozpylowe.Jak wynika bowiem z analizy literatury w tym zakresie, dwie metody krystalizacji maja znacze¬ nie dla przemyslowej produkcji zestalonej glu¬ kozy w formie sypkiego granulatu.Jedna z tych metod — to krystalizacja rozpylo- wa glukozy wedlug opisu patentowego Stanów Zjednoczonych Ameryki nr 3 477 874, w której sok glukozowy, o wysokim równowazniku glukozowym (DE) i stezeniu 75(°/o suchej substancji rozpyla sie wraz z proszkiem zestalonej glukozy w ilosci 80*/o, pochodzacym z zawracania gotowego produktu w komorze z doprowadzonym goracym powietrzem.Produkt wychodzacy z suszarki rozpylowej do¬ suszany jest strumieniem powietrza o temperatu¬ rze 3Q°C w zwyklym transporcie pneumatycznym.Sposób ten wymaga kosztownej aparatury o du¬ zych rozmiarach oraz rozbudowanych urzadzen po¬ mocniczych, jak tez stosowania niekorzystnego za¬ wracania wyjatkowo duzych ilosci produktu, któ¬ ry wielokrotnie jest ogrzewany w suszarce rozpy¬ lowej.Drugi sposób suszenia rozpylowego zestalonej glukozy, (opis patentowy brytyjski nr 1267 363), polega na wtryskiwaniu, w sposób ciagly soku glukozowego o stezeniu 88—90° Bx, równowazniku glukozowym 94^98 DE i temperaturze 10Ó°C, do wnetrza zloza drobnokrystalicznego proszku gluko- 124 238124 238 zowego o temperaturze okolo 80°C, mieszanego przez specjalne mieszadlo, przez ramiona którego doprowadzany jest sok.Jednoczesnie gorace powietrze wdmuchiwane od spodu przez mase cukrzycy powoduje odparowy¬ wanie wody z soku i odprowadzanie pary. Osobne urzadzenie rozdrabniajace skrystalizowana mase znajduje sie przy powierzchni cukrzycy. Otrzyma¬ ny produkt wymaga kondycjonowania na tasmo¬ wym transporterze w atmosferze chlodnego, su¬ chego powietrza. Czas operacji technologicznych wedlug opisanego sposobu jest krótszy od poprzed¬ niej metody, a ponadto sposób ten nie wymaga zawracania gotowego produktu.*Jednakze urzadzenie, w którym zachodzi opisa¬ ny proces technologiczny jest bardzo skompliko¬ wane ze wzgledu na specyfike prowadzonego w nim procesu.Sposób wedlug wynalazku polega na tym, ze proces krystalizacji prowadzi sie dwustopniowo w zlozu fluidalnym o wibracyjnym ruchu postepo¬ wym czastek. W pierwszym stopniu procesu soki glukozowe o równowazniku glukozowym co naj¬ mniej 94 i gestosci 70—90° Bx ogrzane do tempe¬ ratury 80—100°C natryskuje sie na przesuwajaca sie warstwe glukozy, utrzymywana w stanie flui¬ dalnym goracym powietrzem o temperaturze 60— 100°C i poddaje jego dzialaniu przez 5—20 minut.W drugim stopniu krystalizacji wytworzone gra¬ nulki glukozy poddaje sie dalszej krystalizacji i zestalaniu w warstwie fluidalnej, utrzymywanej zimnym powietrzem o temperaturze nie wyzszej niz 25°C, przez 5—10 minut.Soki glukozowe natryskuje sie na warstwe glu- jkozy krystalicznej lub na drobne czastki zestalonej glukozy, pochodzace z zawracania. Krystalizacje wedlug wynalazku prowadzi sie korzystnie w spo- - sób ciagly, w dwustopniowym urzadzeniu wibra- -cyjno-fluidyzacyjnym. Otrzymana granulowana, ze¬ stalona glukoze korzystnie odsiewa sie, zawracajac .drobne czastki o wymiarach ponizej 3 mm do u- rzadzenia wibracyjno-fluidyzacyjnego. Soki gluko¬ zowe wprowadzone przez dysze do urzadzenia wi¬ bracyjno-fluidyzacyjnego osiadaja na czastkach glu¬ kozy, które na skutek drgan sita i wprowadza¬ nego od dolu powietrza. przemieszczaja sie w kie¬ runku wylotu urzadzenia.W pierwszej czesci urzadzenia mikro-kropelki so¬ ku glukozowego, osiadajace na czastkach glukozy zawieszonych w goracym powietrzu ulegaja pro¬ cesowi krystalizacji i odparowania wody. W dru¬ giej czesci urzadzenia nastepuje dalsza krystaliza¬ cja wytworzonych granulek glukozy w, stanie flu¬ idalnym na skutek obnizenia ich temperatury przez doprowadzenie od dolu, spod sita, zimnego po¬ wietrza. Wychodzace z urzadzenia granulki zesta¬ lonej alfa-D-glukozy rozdzielane sa w odsiewaczu na frakcje grubsza o granulkach okolo 3—5 mm, stanowiaca gotowy produkt i na frakcje drobniej¬ sza, zawracana na ruchome dno sitowe do urza¬ dzenia wibracyjno-fluidyzacyjnego.Sposób krystalizacji zestalonej glukozy w posta¬ ci granulek alfa-D-glukozy wedlug wynalazku jest procesem prostym i tanim, nie wymagajacym u- ciazliwego rozdrabniania produktu ani duzych nakladów inwestycyjnych, a takze jest procesem o duzej wydajnosci (poprzez calkowite, bez odpa¬ dów, wykorzystanie surowca skrobiowego) i prowa¬ dzi do dobrej jakosci produktu.Otrzymana granulowana alfa-D-glukoza w sta¬ nie bezwodnym lub monohydratu jest produktem niehigroskopijnym, o drobnokrystalicznych czast¬ kach w postaci sypkich nie lepiacych sie granulek o wyrównanej wielkosci. Jest ono produktem do¬ brze rozpuszczalnym w wodzie i ze wzgledu na swoje wlasciwosci moze znalezc zastosowanie w calym przemysle spozywczym oraz chemicznym ja¬ ko surowiec dla szeregu syntez zamiast drozszej glukozy krystalicznej.Sposób wedlug wynalazku znajduje zastosowa¬ nie w produkcji zakladów przemyslu spozywcze¬ go. Sposób wedlug wynalazku przedstawiono w nastepujacych przykladach wykonania.Przyklad I. Sok glukozowy o równowazniku glukozowym (DE) 96, stezeniu 80° Bx i temperatu¬ rze 100°C, wtlaczany pompa przez ogrzewane prze¬ wody i dysze cisnieniowe natryskuje sie na prze¬ suwajaca sie na sicie wibracyjnym warstwe kry¬ stalicznej glukozy utrzymywanej w stanie fluidal¬ nym nadmuchem (spod sita) goracego powietrza o temjperaturze 80°C. Czas operacji goracym po¬ wietrzem wynosi 10 minut.Nastepnie wytwarzana warstwe granulek gluko¬ zy poddaje sie dalszej krystalizacji i zestalaniu (w ciagu okolo 5 minut) w warstwie fluidalnej, u- trzymywanej w dalszej czesci urzadzenia, nadmu¬ chem zimnego powietrza o temperaturze 20°C. U- zyskany produkt granulowanej zestalonej glukozy rozdziela sie w odsiewaczu bebnowym na grubsza frakcje gotowego produktu i frakcje drobniejsza o czastkach ponizej 3 mm, zawracana w niewielkiej czesci do urzadzenia wibracyjno-fluidyzacyjnego.Przyklad II. Sok glukozowy o równowazniku glukozowym (DE) 94, stezeniu 75° Bx i o tempe¬ raturze 90°C, wtlaczany pompa przez ogrzewane przewody i dysze cisnieniowe natryskuje sie na przesuwajaca sie na' sicie wibracyjnym warstwe drobno zestalonej glukozy, utrzymywanej w stanie fluidalnym nadmuchem (spod sita) goracego po¬ wietrza o temperaturze 100°C.Po uplywie 15 minut, wytworzona warstwe gra¬ nulek glukozy poddaje sie dalszej krystalizacji i zestalaniu (w ciagu 8 minut) w warstwie fluidal¬ nej, utrzymywanej, w dalszej czesci urzadzenia, nadmuchem zimnego powietrza o temperaturze 18°C.Otrzymany produkt zestalonej glukozy rozdziela sie w odsiewaczu wstrzasanym na grubsza frak¬ cje gotowego produktu i frakcje drobniejsza o cza¬ stkach ponizej 3 mm, zawracana w pewnej czesci do urzadzenia wibracyjno-fluidyzacyjnego.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób krystalizacji zestalonej glukozy w po- « staci alfa-D-glukozy, polegajacy na wtryskiwaniu 10 15 20 25 30 35 40 45 60 555 124 238 6 soku glukozowego do rozdrobnionej glukozy jako zaszczepu krystalizacyjnego, znamienny tym, ze proces krystalizacji prowadzi sie dwustopniowo w zlozu fluidalnym o wibracyjnym ruchu postepo¬ wym czastek, przy czym w pierwszym stopniu pro¬ cesu soki glukozowe o równowazniku glukozowym co najmniej 94 i gestosci 70—90° Bx ogrzane do temperatury 80—100°C natryskuje sie na przesu¬ wajaca sie warstwe glukozy, utrzymywana w sta¬ nie fluidalnym goracym powietrzem o temperatu¬ rze 60—100°C i poddaje jego dzialaniu przez 5— 20 minut, a w drugim stopniu granulki glukozy poddaje sie dalszej krystalizacji i zestalaniu w warstwie fluidalnej, utrzymywanej zimnym po¬ wietrzem o temperaturze nie wyzszej niz 25°C przez 5—10 minut. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze soki glukozowe natryskuje sie na warstwe glukozy 5 krystalicznej lub na drobne czastki zestalonej glu¬ kozy, pochodzace z zawracania. 3. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze proces prowadzi sie w sposób ciagly w dwustopnio¬ wym urzadzeniu wibracyjno-fluidyzacyjnyim. 4. Sposób wedlug zastrz. 1 lub 2, znamienny tym, ze otrzymana granulowana zestalona glukoze od¬ siewa sie, zawracajac drobne czastki o wymiarach ponizej 3 mm do urzadzenia wibracyjno-fluidyza- cyjnego. 10 PL