Przedmiotem wynalazku jest pojemnik na zródlo promieniowania jonizujacego, stosowane zwlaszcza w radioizotopowych pomiarach wlas¬ nosci mieszanin pylowo-gazowych przeplywaja¬ cych w rurociagach. 5 Znany ze stosowania pojemnik na zródlo pro¬ mieniowania jonizujacego jest zbudowany z gru- bosciennej oslony, w ksztalcie gruszki, wewnatrz której Jest wykonany osiowy otwór. W otworze tym jest umieszczona cylindryczna oprawka, io której wnetrze stanowi komore do umieszczenia zródla promieniowania. Ponizej komory jest umieszczona przesuwna oslona, usytuowana pros¬ topadle do osi podluznej pojemnika.W oslonie przesuwnej jest wykonany otwór, 15 umozliwiajacy emisje promieniowania poza po¬ jemnik w trakcie pomiarów oraz zasloniecie zró¬ dla po zakonczeniu pomiarów. Oprawka zródla promieniowania jest zamocowana na trzpieniu, zakonczonym korkiem, który zamyka od góry 20 gruboscienna oslone pojemnika. Korek i prze¬ suwna oslona sa wyposazone w elementy zabez¬ pieczajace przed niepozadanym demontazem po¬ jemnika z rurociagu oraz przed wymontowaniem zródla promieniowania z wnetrza pojemnika przez 25 osoby nieupowaznione.Zasadnicza niedogodnoscia znanego pojemnika jest ograniczony zakres jego zastosowan. Pojem¬ nik ten nie nadaje sie do zastosowania w po¬ miarach wlasnosci mieszanin pylowo-gazowych 30 przeplywajacych w rurociagach, przeprowadza¬ nych przy uzyciu zródel o duzej wlasciwej ge-; stosci jonizacji, na przyklad zródel promieniowa¬ nia beta. Na drodze promieniowania zródla, umieszczonego w pojemniku, znajduje sie scian¬ ka rurociagu, która uniemozliwia wnikanie pro¬ mieniowania do badanego medium.Wynalazek dotyczy pojemnika, zbudowanego w postaci grubosciennej oslony, wewnatrz której znajduje sie komora, z umieszczona w niej oprawka na zródlo promieniowania jonizujacego.Istota wynalazku polega na tym, ze grubo¬ scienna oslona sklada sie z trzech czesci, pola¬ czonych ze soba rozlacznie, natomiast komore stanowi przelotowy otwór wykonany w srodko¬ wej czesci oslony i zamkniety bocznymi czescia¬ mi oslony. Komora jest podzielona na dwie cze¬ sci okienkiem pomiarowym, przy czym w jed¬ nej czesci komory znajduje sie oprawka na zródlo promieniowania, a druga czesc komory jest polaczona z atmosfera co najmniej. jednym otworem wykonanym w scianie srodkowej czes¬ ci oslony.Korzystne jest wyposazenie okienka pomiaro¬ wego w sygnalizator uszkodzenia, który jest umieszczony miedzy okienkiem a oprawka na zródlo promieniowania. Sygnalizator ma postac dwóch cienkich, polaczonych ze soba pierscieni, których otwór jest wypelniony siatka z drutu przewodzacego prad elektryczny. 123 302123 302 Pojemnik wedlug wynalazku umozliwia wpro¬ wadzenie promieniowania o duzej wlasciwej ge¬ stosci jonizacji do wnetrza rurociagów, zbiorni¬ ków zamknietych itp., gdyz ze wzgledu na za¬ stosowanie okienka pomiarowego i zaibezpiecze- nie go przed erozyjnym dzialaniem badanego medium, pojemnik ten moze byc wmontowany w otworze, wykonanym w rurociagu lu'b zbior¬ niku.Przedmiot wynalazku jest objasniony w przy¬ kladzie wykonania na, rysunku, na którym fig. 1 przedstawia pojemnik na zródlo promieniowania, w przekroju podluznym, fig. 2 — pojemnik za¬ montowany na rurociagu, w przekroju podluz¬ nym* fig;. 3 ^sygnalizator uszkodzenia okienka, w przekroja "poprzecznym, a fig. 4 — sygnaliza¬ tor uszkodzenia okienka, w widoku z przodu.Przykladowy pojemnik wedlug wynalazku jest zbudowany z grubosciennego cylindra 1, o zróz¬ nicowanych srednicach zewnetrznych, wewnatrz który jest wkrecona cylindryczna oprawka 2, przeznaczona do umieszczenia w jej wnetrzu zródla 3 promieniowania jonrzujacgeo. Wnetrze oprawki 2 jest zamkniete z jednej strony pokry¬ wka 4, a z drugiej strony — pomiarowym okien¬ kiem 5, wykonanym z folii stalowej o grubosci 0,04 mm. Miedzy okienkiem 5 a oprawka 2 jest umieszczony sygnalizator 6 uszkodzenia okienka 5. Po obu stronach grubosciennego cylindra 1 znajduja sie walcowe gruboscienne oslony 7, 8, zamocowane na cylindrze 1 za posrednictewm polaczen gwintowych, przy czym oslona 8 usy¬ tuowana od strony pokrywki 4, zamykajacej wnetrze oprawki 2, jest nagwintowana na czesci swej dlugosci. Miedzy okienkiem 5 a oslona 7 jest pozostawiona wolna przestrzen, do której w trakcie wykonywania pomiarów doprowadza¬ ne jest powietrze.Doprowadzenie powietrza umozliwia otwór 9 wykonany w scianie cylindra 1 i zakonczony króccem 10. Na jednej oslonie 7 jest umieszczo¬ ny obrotowy pierscien 11, a do drugiej oslony 8 jest przyspawana tulejka 12. Poprzez tulejke 12 i otwór w pierscieniu 11 przechodzi zabezpiecza¬ jacy sworzen 13, wyposazony w klódke 14.Sygnalizator 6 uszkodzenia okienka 5 jest wy¬ konany w postaci dwóch sklejonych ze soba, izolacyjnych pierscieni 15, o niewielkiej grubos¬ ci,, miedzy którymi jest umieszczony miedziany cienki drut 16, tworzacy siatke wypelniajaca otwór pierscieni 15. Miedziany drut 16 jest wy¬ prowadzony na zewnatrz pojemnika i w trakcie lt 20 wykonywania pomiarów jest polaczony z ukla¬ dem zabezpieczajaco-sygnalizacyjnym.W celu zamontowania pojemnika na rurociagu 17, po otwarciu klódki 14 i usunieciu sworznia 13-, odkreca slie oslone 7, wkreca sie cylinder 1 w króciec 18 przyspawany do rurociagu, a oslo¬ ne 7 nakreca sie na nagwintowana czesc drugiej oslony 8. Nastepnie wklada sie sworzen 13 w tu¬ lejke 12 i w otwór pierscienia 11, oraz w wy¬ branie w króccu 18 rurociagu 17, po czym za¬ myka sie klódke 14. W trakcie wykonywania pomiarów, poprzez króciec 10 i otwór 9 jest do¬ prowadzone pod cisnieniem .powietrze. Uniemozli¬ wia' to przedostanie sie medium z rurociagu 17 15 do wnetrza cylindra 1. W przypadku uszkodze¬ nia okienka 5, przerwany zostaje drut 16 sygna¬ lizatora 6, co powoduje uruchomienie wspólpra¬ cujacego z nim ukladu zabezpieczajaco-sygnalii- zacyjnego. Uklad ten odcina doplyw powietrza do komory pojemnika, wskutek czego pyl osa¬ dza sie nieruchomo i wypelnia komore, zabez¬ pieczajac tym samym zródlo promieniowania przed erozyjnym dzialaniem pylu.Zastrzezenia patentowe 1. Pojemnik na zródlo promieniowania jonizu¬ jacego, wykonany w postaci grubosciennej oslo¬ ny, wewnatrz której znajduje sde komora, z umieszczona w niej oprawka na zródlo pro¬ mieniowania, znamienny tym, ze gruboscienna oslona sklada sie z trzech czesci (1, 7, 8) pola¬ czonych ze soba rozlacznie, przy czym komore stanowi przelotowy otwór wykonany w srodkowej czesci (1) oslony i zamkniety, skrajnymi czescia¬ mi (7, 8) oslony, a komora jest podzielona na dwie czesci pomiarowym okienkiem (5), przy czym w jednej czesci komory jest umieszczona oprawka (2) na zródlo promieniowania (3), a druga czesc komory jest polaczona z atmos¬ fera, co najmniej jednym otworem (9), wykona¬ nym w scianie srodkowej czesci (1) oslony. 2. Pojemnik wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze okienko (5) jest wyposazone w sygnalizator (6) uszkodzenia, umieszczony miedzy okienkiem (5) a oprawka (2) na zródlo promieniowania (3). 3. Pojemnik wedlug zastrz. 2, znamienny tym, ze sygnalizator (6) uszkodzenia okienka (5) jest wykonany z dwóch, polaczonych ze soba plaskich pierscieni izolacyjnych (15), których otwór jest wypelniony siatka z drutu (16) przewodzacego praid elektryczny. 35 40 45123 302 fi 0 M ^ Fig. 3 Fig. 4 PL