Przedmiotem wynalazku jest sposób obslugi ko¬ lejnego modulu przez wspólne ogniwo systemu komputerowego przeznaczony do stosowania w do¬ wolnych systemach komputerowych w których ja¬ ko wspólne ogniwo moze wystapic interfejs, milti- plekser, procesor wejscia-wyjscia, blok pamieci operacyjnej itp., zas jako modul dowolne urza¬ dzenie peryferyjne, pamiec zewnetrzna, uklady specjalizowane itp.Stan techniki. Znanym jest, na przyklad z pa¬ tentu polskiego Nr 93764, sposób obslugi kolejne¬ go modulu przez wspólne ogniwo którym jest in¬ terfejs, polegajacy na przypisaniu kazdemu mo¬ dulowi okreslonego priorytetu, który to priorytet rozstrzyga o kolejnosci obslugi modulu. Znany jest z amerykanskiego patentu Nr 3840859 sposób re¬ gulacji strumienia przeplywu informacji wejscia- -wyjscia w systemie przetwarzania danych, we¬ dlug którego dostep modulu wejscia-wyjscia do wspólnego ogniwa ustala sie przez porównanie chwilowej wartosci natezenia przeplywu informa¬ cji miedzy modulami a wspólnymi ogniwami z zadana wartoscia maksymalnego przeplywu infor¬ macji. Przyjecie kolejnego modulu do obslugi przez ogniwo nastepuje wówczas, gdy chwilowa war¬ tosc natezenia przeplywu informacji jest mniej¬ sza od zadanej wartosci maksymalnej, przy czym chwilowa wartosc natezenia przeplywu informa¬ cji jest ustalana przez wypadkowa ilosci rozpo¬ czetych polaczen modulów z ogniwem oraz ilosci 10 15 20 25 zakonczonych polaczen. Analogiczne metody sa przedmiotem patentów amerykanskich Nr Nr 3370276 i 3568165, oraz brytyjskiego patentu Nr 1273724. Wada znanych sposobów jest to, ze roz¬ poczecie obslugi okreslonego modulu przez wspól¬ ne ogniwo jest limitowane wylacznie stalym prio-» rytetem danego modulu i chwilowym natezeniem przeplywu informacji na wspólnych torach, a wiec stanami danego momentu czasu, co nie uwzgled¬ nia oceny zdarzen jakie wystapic moga w okre¬ sie przewidywanej wspólpracy modulu o najwyz¬ szym priorytecie sposród modulów chcacych uzy¬ skac polaczenie ze wspólnym ogniwem.Istota wynalazku. Sposób obslugi kolejnego mo¬ dulu przez ogniwo systemu komputerowego, w którym kazdy z modulów ma ustalony priorytet obslugi oraz zabezpieczona mozliwosc rezerwacji dostepu do wspólnego ogniwa przez przynalezny mu uklad rezerwacji polega na tym, ze dla do¬ wolnego modulu sposród wszystkich modulów od¬ rebnie ustala sie w rejestrze maksymalny czas oczekiwania wymienionego modulu na obsluge przez wspólne ogniwo w okreslonym odcinku czasu i nastepnie wielkosc ta porównuje sie w ukladzie porównania z ustalona dla tego modulu wielkos¬ cia graniczna maksymalnego czasu oczekiwania, przy czym modul uzyskuje dostep do wspólnego: ogniwa jezeli wynik porównania tych wielkosci jest mniejszy od zera.Wielkosc maksymalnego czasu oczekiwania mo- 122 0073 122 007 4 dulu na obsluge przez wspólne ogniwo w danym obcinku czasu wyznacza sie w rejestrze poprzez kolejne wpisywanie do niego tych wartosci aktu¬ alnego czasu oczekiwania zliczanych w liczniku, które to wartosci w wyniku porównania przez .-. uklad porównania; okazuja sie wieksze od uprzed¬ nio wpisanej dó rejestru wartosci aktualnego cza¬ su oczekiwania. Wartosc aktualnego czasu ocze¬ kiwania wyznacza sie poprzez zliczanie impulsów generatora czasu rzeczywistego przez licznik w okresie niedostepnosci modulu do wspólnego ogni¬ wa ustalanym sygnalem wyjsciowym z ukladu do¬ stepu moidujlu, na wejscia którego to ukladu po¬ daje sie sygnaly zajetosci wspólnego ogniwa przez moduly o wyzszym priorytecie od priorytetu da¬ nego modulu.Sposób wedlug wynalazku umozliwia bardziej operatywne wykorzystanie ogniwa systemów kom¬ puterowych obslugujacych wiele modulów, a w szczególnosci nieprzerwana obsluge modulów przez ogniwo, uwzgledniajac nie tylko przypisane okres¬ lonym modulom priorytety i zajetosc w momen¬ cie rezerwacji, ale równiez czas oczekiwania na obsluzenie modulu o najwyzszym priorytecie spo¬ sród modulów zglaszajacych sie do obsluzenia przez ogniwo w danym momencie czasu.Objasnienie rysunku. Wynalazek jest blizej objas¬ niony w przykladzie wykonania za pomoca ry¬ sunku, który pokazuje blokowo uklad polaczen realizujacy sposób wedlug wynalazku w odniesie¬ niu do ogniwa, którym jest imiterfejis równolegly, opisany przykladowo, w patencie polskim Nr 93764.Przyklad realizacji wynalazku. W sposobie we* dlug wynalazku wspólne ogniwo O którym jest interfejs jest polaczone z kazdym modulem Mj sposród n ilosci modulów wchodzacych w sklad systemu poprzez uklad rezerwacji dostepu do wspólnego ogniwa O danego modulu Mj — gdzie l^j^n. Wedlug sposobu, dla kazdego modulu 11% wyznacza sie maksymalny czas oczekiwania T* na obsluge tego modulu przez wspólne ogni¬ wo Q w okreslonym odcinku czasu t. Maksymal¬ ny czas oczekiwania T0j wyznacza sie w rejestrze 1 w sposób nastepujacy. W liczniku 2 zlicza sie ilosc impulsów generatora 3 czasu rzeczywistego w okresie niedostepnosci modulu M$ do wspólnego ogniwa Q» Okres niedostepnosci okresla sygnal wyjsciowy ukladu 4 dostepu modulu Mj do wspólnego ogni¬ wa Q» przy czym na wejscia ukladu 4 dostepu modulu Mj podaje sie sygnafty Dt—Dj^ zajetosci wspólnego ogniwa O przez moduly M^—Mja o wyz¬ szych priorytetach od priorytetu modulu Mj.Zawartosc licznika 2 jest wpisywana do reje¬ stru 1 poprzez bramkujacy uklad 5, jesli jest wiek¬ sza od ostatnio wpisanej zawartosci do wymie¬ nionego rejestru 1, przy czym porównanie jest dokonywane w ukladzie porównania €» który ste¬ ruje wymienionym, bramkujacym ukladem 5. Pro¬ ces ustalania maksymalnego czasu oczekiwania Ttoj odbywa sie w zadanym odcinku czasu t okreslo¬ nym przez generator 7 odcinków czasowych t.Tak ustalony maksymalny czas oczekiwania Toj jest w kolejnym ukladzie 8 porównania porówny¬ wany w koncu odcinka czasu t z wielkoscia gra¬ niczna Tgj maksymalnego czasu oczekiwania za¬ dana w rejestrze 9 zadanego czasu a okreslona dla danego modulu Mj na poziomie zapewniaja¬ cym nieprzerwana obsluge tego modulu Mj przez wspólne ogniwo O.Modul Mj uzyskuje dostep do wspólnego ogni¬ wa O jezeli wynik porównania wielkosci maksy¬ malnego czasu oczekiwania Toj z wielkoscia gra¬ niczna Tgj maksymalnego czasu oczekiwania Jest mniejszy od zera. Dodatni wynik porównania po¬ woduje wygenerowanie sygnalu ograniczenia do¬ stepu modulu Mj do wspólnego ogniwa O przez uklad 10 generacji sygnalu ograniczenia dostepu, mimo ze priorytet modulu Mj gwarantowal mu wspólprace ze wspólnym ogniwem O.Po odcinku czasu t rejestr 1 jest zerowany i cykl powtarza sie analogicznie dla nastepnego odcin¬ ka czasu t. Wielkosc odcinka czasu t oraz wiel¬ kosc graniczna Tgj maksymalnego czasu oczekiwa¬ nia na obsluge dowolnego modulu Mj przez wspól¬ ne ogniwo O sa ustalone przez wspólne ogniwo O lub (i) dany modul Mj. Analogicznie realizuje sie sposób obslugi kolejnego modulu Mj przez wspól¬ ne ogniwo O kierujac sie jako kryterium zamiast maksymalnym czasem oczekiwania czasem mini¬ malnym lub srednim.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób obslugi kolejnego modulu przez ogni¬ wo systemu komputerowego, w którym kazdy z modulów ma ustalony priorytet obslugi oraz za¬ bezpieczona mozliwosc rezerwacji dostepu do wspólnego ogniwa przez przynalezny mu uklad rezerwacji, znamienny tym, ze dla dowolnego mo¬ dulu (Mj) sposród wszystkich modulów (Mr—Mn) gdzie 1 ^ j < n, odrebnie ustala sie w rejestrze (D maksymalny czas oczekiwania T^ na oteluge przez wspólne ogniwo (O) w okreslonym odcinku cza¬ su t i nastepnie wielkosc ta porównuje sie w ko¬ lejnym ukladzie (8) porównania z wielkoscia gra¬ niczna T^ maksymalnego czasu oczekiwania za¬ danego dla rozpatrywanego modulu (Mj) przy czym modul (Mj) uzyskuje dostep do wspólnego ogni¬ wa (O) jezeli wynik porównania tych wielkosci jest mniejszy od zera. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, zaamieany tym, ze wielkosc maksymalnego czasu oczekiwania dowolnego modulu (Mj) na obsluge przez wspól¬ ne ogniwo (O) w okreslonym odcinku czasu t wy¬ znacza sie w rejestrze (1) poprzez kolejne wpisy¬ wanie do niego tych wartosci aktualnego czasu oczekiwania zliczonych w liczniku (2), które to wartosci w wyniku porównania przez uklad (G) porównania okazuja sie wieksze od uprzednio wpisanej do rejestru (1) wartosci aktualnego cza¬ su oczekiwania. 3. Sposób wedlug zastrz. 2, znamienny tym, ze aktualny czas oczekiwania wyznacza sie, w licz¬ niku (2) poprzez zliczanie impulsów generatora (3) czasu rzeczywistego w okresie niedostepnosci mo¬ dulu (Mj) do wspólnego ogniwa (O) ustalanym sy¬ gnalem wyjsciowym z ukladu (4) dostepu modu¬ lu (Mj) na wejscia którego to ukladu podaje sie sygnaly (Di—Dj_j) zajetosci wspólnego ogniwa (O) 10 1S 20 25 30 35 40 45 50 56 60122 007 przez moduly (Mi—Mj.J o wyzszych priorytetach od priorytetu modulu (Mj). 4. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze wielkosc graniczna TgJ maksymalnego czasu ocze¬ kiwania dowolnego modulu (Mj) przez wspólne ogniwo (O) ustala sie w rejestrze (9) zadanego czasu na poziomie zapewniajacym nieprzerwana obsluge tego modulu (Mj) przez wspólne ogniwo <0). 5. Sposób wedlug zastrz. 1, albo 2, albo 4, znamienny tym, ze dlugosc odcinka czasu t wy¬ razonego w taktach pracy wspólnego ogniwa (O) oraz wielkosc graniczna Tgj maksymalnego cza¬ su oczekiwania ustala sie oddzielnie dla kazdego z modulów (Mj) i wielkosci te moga byc zmie¬ niane przez wspólne ogniwo (O) lub (i) dany mo¬ dul (Mj). 7~1 \Di \Bj-i jOj— t A .e^L 'T7J JU-— J.-A ""I PL