Przedmiotem wynalazku jest oprawka wahliwa, zwlaszcza rozwiertaka, z doprowadzeniem wew¬ netrznym czynnika chlodzacego, majaca zastoso¬ wanie przy wspólpracy z obrabiarka do rozwier- cania otworów.Stan techniki. Znana jest z polskiego opisu pa¬ tentowego nr 94 428 oprawka wahliwa, zwlaszcza rozwiertaka skladajaca sie z trzpienia i osadzo¬ nego w nim luzem chwytu polaczonych katiowo za pomioca sprzegla klowego oraz z lozyska osio¬ wego umieszczonego pomiedzy trzpieniem i chwy¬ tem. Pierscien górny lozyska osiowego ma sfe¬ ryczna zewnetrzna powierzchnie oporowa, na przeciw której jest usytuowana powierzchnia stozkowa pierscienia osadzonego w trzpieniu, zwiazanego osiowo z uchwytem, za pomoca kol¬ ka umieszczonego luzem w otworze, prostopa¬ dlym do osi wzdluznej uchwytu i podpartego na koncach o regulacyjna nakretke osadzona na trzpieniu, przy czym pomiedzy trzpieniem a chwytem znajduja sie pierscienie gumowe.Znana jest takze z polskiego zgloszenia paten¬ towego nr P. 188 440 samonastawna oprawka na¬ rzedziowa do ustawiania i mocowania rozwier- taków zbudowana z korpusu, wewnatrz którego jest umieszczona ruchoma tuleja majaca kolnierz, o który obustronnie opieraja sie kulki toczne znajdujace sie w koszykach umieszczonych mie¬ dzy plaszczyznami kolnierza a plaszczyzna wy¬ brania korpusu oraz wewnetrzna plaszczyzna 2 nakretki polaczonej z korpusem. Ruchoma tuleja jest polaczona przesuwnie z korpusem przy po¬ mocy nastawnego lacznika zaopatrzonego w czopy.Obie plaszczyzny kolnierza ruchomej tulei oraz 5 plaszczyzna wewnetrzna nakretki i plaszczyzna wybrania korpusu, o które opieraja sie kulki sa równolegle wzgledem siebie, przy czym plasz¬ czyzny kolnierza sa prostopadle do osi tulei ru¬ chomej, a wymienione plaszczyzny nakretki io i wybrania korpusu sa prostopadle do jego osi.Istota wynalazku. W górnej czesci korpusu o powierzchni centrycznej jest wykonana stozko¬ wa powierzchnia, na której jest usytuowana gwin¬ towana tulejka, polaczona trwale z pokretlem 15 i zabezpieczona w zabierakowy kolek oraz w re¬ gulujacy wkret i podkladke uszczelniajaca, z kolei zas z dolna czescia robocza tulei jest trwale polaczony czop, zaopatrzony w uszczelnia¬ jacy pierscien, przy czym wspomniany czop po- 20 siada otwór doprowadzajacy czynnik chlodzacy w strefe obróbki skrawaniem, natomiast w górnej czesci trzpienia jest usytuowany wkret ograni¬ czajacy obrót korpusu przy pomocy wykonanego w nim specjalnego wyfrezowania. 25 W odniesieniu do znanego stanu techniki, za¬ stosowanie powierzchni stozkowej w korpusie i usytuowanie na niej gwintowanej tulei polaczo¬ nej z pokretlem i zabezpieczonej regulujacym wkretem, ma ten korzystny skutek, ze zapewnia 30 uzyskanie zadanej wielkosci katowej przemiesz- 119 538119 fc czania roboczej tulci zwiazanej z rozwiertakiem rówlnoflegile do o.oi oprawki.Zastosowanie zas korpusu o powierzchni cen- trycznej z czescia nagwintowana pozwala na przestawianie korpusu wzgledem trzpienia w za¬ danych wielkosciach uzyskujac przemieszczanie katowe roboczej tulei w stosunku do osi opraw¬ ki. Wykorzystujac ta regulacje uzyskuje sie rów¬ noczesnie przemieszczanie osi roboczej tulei za¬ równo równolegle jak i wichrowate w stosunku do osi oprawki (wahliwosc oprawki). Wprowa¬ dzenie natomiast czopa z otworem na doprowa¬ dzenie czynnika chlodzacego poprzez narzedzie skrawajace w strefe obróbki skrawaniem, rozsze¬ rza ^ak-r^fi ^.nanwania oprawki do rozwiercania i f chlodzacego jak i bez wewnetrznego doprowadze- I nia tego czynnika! c* ^zyni oprawke uniwersalna 1 fffiy tytfrproSt^ w K-wstrukcji i latwa w obslu- Objasnienie rysunku. Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na ry¬ sunku przedstawiajacym oprawke w przekroju.Opis konstrukcji przykladu wykonania wynalaz¬ ku. Olprawlka wahliwia roziwientalka wedlug wy¬ nalazku jest zaopatrzona w cylindryczny korpus 1 polaczony przesuwnie z trzpieniem 2 przy po¬ mocy gwintu 3 wykonanego na centrycznej po¬ wierzchni 4 tego korpusu.W korpusie 1 jest umieszczony zacisk 5 wraz z podkladka 6 ustalajacy jego polozenie wzgle¬ dem trzpienia 2. Wewnatrz korpusu 1 jest osa¬ dzona robocza tuleja 7, w gniezdzie której jest umieszczony chwyt rozwiertaka mocowanego w górneij Gzesci tej tulei za pomoca wkrejta 8 umieszczonego w mocujacym pierscieniu 9.W dolnej czesci robocza tuleja 7 posiada kol¬ nierz 10, o którego górna plaszczyzne opiera sie koszyk zawierajacy toczne kulki 11 zabezpieczo¬ ny oporowym pierscieniem 12 z je/dnej, a elas¬ tycznym pierscieniem 13 z drugiej strony. W dol¬ nej plaszczyznie kolnierza 10 roboczej tulei 7, miedzy czolem trzpienia 2 jest usytuowana za¬ bierakowa tarcza 14 wyposazona w toczne kulki 15 i zabezpieczona zabierakowym kolkiem 16 umieszczonym w czole trzpienia 2 i kolkiem 17 umieszczonym w kolnierzu 10 roboczej tulei 7.W górnej czesci korpusu 1 jest wykonana stoz¬ kowa powierzchnia 18, na której jest umieszczo¬ na gwintowana tulejka 19 polaczona trwale z pokretlem 20 i zabezpieczona kolkiem 21, regu¬ lujacym wkretem 22 i uszczelniona podkladka 23.Z dolna czescia roboczej tulei 7 jest trwale po¬ laczony czop 24 zaopatrzony w uszczelniajacy pierscien 25 i otwór 26, przez który jest dopro¬ wadzany czynnik chlodzacy w strefe obróbki 538 4 skrawaniem. Miedzy gwintowana tulejka 19 a korpusem 1 jest umieszczony uszczelniajacy pierscien 27. W górnej czesci trzpienia 2 jest umieszczony wkret 28 ograniczajacy obrót korpu- 5 su przy pomocy wykonanego w nim specjalnego wyfrezowania 29, zas w dolnej czesci trzpien 2 posiada uszczelniajacy pierscien 30 i wpust 31.Oprawke mocuje sie we wrzecionie obrabiarki bezposrednio lub za pomoca elementu posrednie - io go dostosowanego do gniazda wrzeciona. Chwyt rozwiertaka umieszcza sie w gniezdzie roboczej tulei 7. Moment obrotowy jest przenoszony z roz¬ wiertaka przez robocza tuleje 7, zabierakowa tar¬ cze 14 kolki 16 i 17 na trzpien 2 i wpust 31. 15 Przemieszczanie rozwiertaka równolegle do osi oprawki jest zabezpieczone poprzez, ustawianie luzu na powierzchni stozkowej- 18- korpusu 1 i gwintowanej tulejki 19 za pomoca pokretla 20.Mozliwosc katowego przemieszczania chwytu roz- 20 wiertaka w stosunku do trzpienia 2 zostala za¬ bezpieczona poprzez ustawianie luzu na kulkach 11 i 15 w wyniku pokrecania korpusem 1 na gwincie 3, przy czym regulacje luzu ogranicza wkret 29. 0 Zastrzezenie patentowe Oprawka wahliwa, zwlaszcza rozwiertaka zbu¬ dowana z cylindrycznego korpusu polaczonego przesuwnie z trzpieniem, przy czym wewnatrz 30 korpusu jest osadzona robocza tuleja zaopatrzo¬ na w górnej czesci w oporowy pierscien z umiesz¬ czonym w nim wkretem mocujacym narzedzie skrawajace, zas w dolnej czesci robocza tuleja jest zaopatrzona w kolnierz, o którego górna 35 plaszczyzne opiera sie koszyk z tocznymi kulka¬ mi zabezpieczony oporowym pierscieniem z jed¬ nej i elastycznym pierscieniem z drugiej strony, z kolei zas w dolnej plaszczyznie kolnierza robo¬ czej tulei, miedzy czolem trzpienia jest usytuo- 40 wana zabierakowa tarcza wyposazona w toczne kulki i zaopatrzona w zabierakowe kolki, zna¬ mienna tym, ze w górnej- czesci przesuwnego kor¬ pusu (1) o powierzchni centrycznej (4) jest wyko¬ nana stozkowa powierzchnia (18), na której jest 45 usytuowana gwintowana tulejka (19) polaczona trwale z pokretlem (20) i zabezpieczona kolkiem (21), regulujacym wkretem (22) i podkladka (23), z kolei zas z dolna czescia roibcczaj tulei (7) jest jfcnwale plolaicizomy cizcip (24) zaopatrzony w uszozel- 80 niajacy pierscien (25), przy czym wspomniany czop posiada- otwór (26) przez który jest dopro¬ wadzany w Sitrefe obróbki skrawaniem czynnik chlodzacy, podczas gdy w górnej czesci trzpienia (2) jest usytuowany wkret (28) ograniczajacy w obrót korpusu przy pomocy wykonanego w nim specjalnego wyfrezowania (29),119 538 PL