Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie, zawie¬ rajace wiertarke udarowa i przecinak pneumatycz¬ ny, z mechanizmem uderzeniowym i napedem sil¬ nika, spalinowego, w którym wal korbowy silnika jest sprzezony z korba, wprawiajaca tlok nape¬ dowy mechanizmu uderzeniowego w ruch posu¬ wisto-zwrotny za posrednictwem kotnbowodsu.Urzadzenia, zawierajace wiertarke udarowa i przecinak pneumatyczny wyzej, wymienionego ro¬ dzaju sa stosowane glównie do uzyskania wysokiej wydajnosci eksploatacyjnej.. Jako ich naped sluza z reguly tak zwane dwusuwowe silniki spalinowe.Stosowanie tego rodzaju silników, w porównaniu do silników czterosuwowych, jest korzystniejsze ze wzgledu na prostsza konstrukcje i mniejszy ciezar calego urzadzenia, przy uzyskiwaniu jednakowej mocy. Dlatego tez ze wzgledu na ciezar i cene, urzadzenia i narzedzia reczne sa zaopatrzone w silniki dwusuwowe.Silnik dwusuwowy nalezy plukac po kazdym su¬ wie roboczym mieszanka benzyny i powietrza, to znaczy, znajdujace sie w cylindrze gazy spalinowe sa wypychane przez mieszanke, a do silnika do¬ prowadza sie nowy ladunek zapalny. Mieszanka jest doprowadzana do cylindra za pomoca pompy.We wszystkich praktycznie dwusuwowych silni¬ kach mocy ulamkowej stosuje sie skrzynie korbo¬ wa silnika jako pompe pluczkowa,, co niesie ze so¬ ba znaczne niedogodnosci. Miejisca lozyskowania 10 20 25 30 walu korbowego i korbowodu, jak równiez sciany cylindra musza byc pokryte smarem. Smar jest w krótkim okresie czasu wymywany przez mieszanke benzyny i powietrza i urzadzenie bez stosowania, srodków zaradczych zostaloby szybko zniszczone.W celu zapobiezenia temu, stosuje sie yv silnikach dwusuwowych mieszanke benzyny i oleju. Zada¬ niem oleju jest smarowanie mechanizmu napedo¬ wego. Benzyna jest nosnikiem energia spalania.Poniewaz olej, docierajacy do komory spalania, spala sie niecalkowicie podczas, spalania mieszan¬ ki benzyna-powietrze, zatem pojawia sie on w postaci blekitnego gazu spalinowego.Wspólczynnik sprawnosci tradycyjnych, silników dwusuwowych jest przewaznie nizszy od wspól¬ czynnika sprawnosci silników czterosuwowyclu Nizszy wspólczynnik sprawnosci jest spowodowany glównie stratami podczas plukania komory spala¬ nia. W przypadku wiekszych, stacjonarnych sil^ ników lub silników wbudowywanych w pojazdy samochodowe, stosuje sie duze naklady na pluka¬ nie komory spalinowej, przykladowo' dmuchawy wirowe, dmuchawy z suwakiem obrotowym lub pompy tlokowe. Srodków tych nie mozna jednak brac pod uwage w przypadku narzedzi przenos¬ nych, jak przykladowo urzadzenia, zawierajacego wiertarke udarowa i przecinak pneumatyczny, ze wzgledu na ich ciezar.Zadaniem wynalazku jest skonstruowanie urza¬ dzenia, zawierajacego wiertarke udarowa i przeci- 117 394117 394 3 nak pneumatyczny, w którym silnik, dzidki dobre¬ mu splukiwaniu, uzyskuje wysoki stopien spraw¬ nosci, a cale urzadzenie charakteryzuje sie korzy¬ stnym obciazeniem jednostkowym mocy.Zadanie to wedlug wynalazku zostalo rozwiaza¬ ne dzieki temu, ze korba mechanizmu udzerzenio- wego znajduje sie w komorze, oddzielonej od po¬ zostalych czesci urzadzenia, zawierajacej zawór wlotowy i polaczonej poprzez otwór odplywowy ze szczelinami wlotowymi silnika, prowadzacymi do komory spalania.Jezeli wnetrze skrzyni korbowej mechanizmu uderzeniowego jest oddzielone od 'pozostalych czes¬ ci urzadzenia^ wówczas moze ona sluzyc jako pompa pluczkowa. Poniewaz objetosc skokowa me¬ chanizmu udzerzeniowegO" danego silnika dwusu¬ wowego odpowiada w przyblizeniu objetosci sko¬ kowej silnika zatem skrzynia korbowa mechaniz¬ mu uderzeniowego jest najodpowiedniejszym urza¬ dzeniem, spelniajacym funkcje pompy pluczkowej.Ulozyskówanie walu korbowego znajduje sie przewaznie w skrzyni korbowej silnika,, a tlok na¬ pedowy jest zazwyczaj smarowany przez mecha¬ nizm uderzeniowy. Ulozyskówanie korbowodu mechanizmu uderzeniowego moze stanowic szczel¬ ne, wysmarowane lozysko. Niekonieczne jest wów¬ czas smarowanie skrzyni korbowej mechanizmu uderzeniowego. Poniewaz wnetrze skrzyni korbo¬ wej silnika kontaktuje sie z mieszanka paliwo siT- nikowe-powietrze w przypadku silników spalino¬ wych, czy tez z zasysanym powietrzem — w przy¬ padku silnika wtryskowego, zatem mozna zastoso¬ wac optymalne sposoby smarowania lozysk walu korbowego, miejsc lozyskowania korbowodu i po¬ wierzchni bieznej cylindra. I tak na. przyklad moz na stosowac smarowanie zanurzeniowe lub sma¬ rowanie mgla olejowa. Zasysana mieszanka paliwo silnikowe^powiietrze nie musi wiec spelniac dodat¬ kowej funkcji smarowania. Dzieki temu mozliwe jest zasilanie narzedzia mieszanka, przeznaczona dla silników dwusuwowych, nie zawierajaca oleju, co wplywa korzystnie na koszt eksploatacji i ja¬ kosc gazów spalinowych.Znane urzadzenia z napedem silnika dwusuwo¬ wego maja jeszcze dalsza wade. Podczas pluka- 4, nia, czesci mieszanki, paliwo silnikowe-powietrze uchodzi, jako straty plukania^ poprzez szczeliny wypustowe za posrednictwem rury wydechowej na zewnatrz, W przypadku silników dwusuwowych nie mozna tego- praktycznie wyeliminowac. Powo- 50 duje to wysokie zuzycie paliwa, poniewaz nie bierze ono udzialu w procesie spalania, jak rów¬ niez powoduje obecnosc duzej ilosci niespalonych, przewaznie trujacych gazów, ulatniajacych sie z rury wydechowej. W przypadku tak zwanych sil- 55 ników wtryskowych zjawisko to eliminuje sie w ten sposób, ze przeprowadza sie plukanie czystym powietrzem. Gdy tlok przykryje szczeliny steruja¬ ce i uszczelni w ten sposób komore spalania, wów¬ czas wtryskuje sie paliwo silnikowe za pomoca 60 wysokopreznej dyszy wtryskowej. Sposób ten cha¬ rakteryzuje sie trzema zaletami: przez opóznione wtryskiwanie paliwa silnikowego znacznie podnosi sie moc silnika, decydujaco zmniejsza sie zuzycie paliwa, jak równiez istotnie podnosi sie jakosc 6,- 4 gazów spalinowych. Plukanie wedlug wynalazku za pomoca skrzyni korbowej mechanizmu ude¬ rzeniowego mozna stosowac w silnikach gazniko- wych, jak i w silnikach wtryskowych.Zawór wlotowy zasysa za posrednictwem zna¬ nego gaznika mieszanke zapalna lub za posre¬ dnictwem filtra powietrza — czyste powietrze.Uklad ten jest stosowany zwlaszcza w dwusuwo¬ wych silnikach spalinowych, chociaz moze byc równiez stosowany przykladowo w silnikach czterosuwowych do1 tak zwanego doladowania-, a przez to do zwiekszania mocy. Rozwiazanie we¬ dlug wynalazku jest bardzo proste w porównaniu do znanego urzadzenia, zawierajacego wiertarke udarowa i przecinak pneumatyczny, napedzanego silnikiem spalinowym, wymaga jednak zastosowa¬ nia zaworu wlotowego oraz przewodu laczacego, prowadzacego od otworu odplywowego1 oddzielnej * komory do szczelin wlotowych silnika. Srodki wprowadzone wedlug wynalazku nie powoduja wiec praktycznie zwiekszenia ciezaru urzadzenia.W celu uzyskania prostej konstrukcji narzedzia, korzystne jest, jezeli strona czolowa tloka nape¬ dowego, zwrócona do korbowodu,, stanowi czesc scianowa komory, oddzielonej od pozostalych cze¬ sci, urzadzenia. Uzycie dodatkowych srodków te¬ chnicznych jest zbedne1, zwlaszcza' w przypadku pneumatycznego mechanizmu uderzeniowego, po¬ niewaz tlok napedowy, poruszajacy sie w cylin¬ drze ruchem posuwisto-zwrotnym jest juz uszczel¬ niony wskutek poduszki powietrznej, usytowanej pomiedzy tlokiem napedowym a bijakiem. Sto¬ pien sprezania zassanego powietrza lub mieszanki w oddzielonej komorze mozna optymalnie ustalic przez okreslenie granic skoku kcrby, jak równiez przez ustalenie martwej przestrzeni, niezaleznie od silnika napedowego.Dzieki uksztaltowaniu komory, oddzielonej od pozostalych czesci urzadzenia, . mozliwe sa newe rozwiazania w porównaniu do znanych narzedzi, w których korba mechanizmu uderzeniowego i korba silnika napedowego sa umieszczone we wspólnej komorze. W tradycyjnym silniku dwu¬ suwowym mieszanka powietrze — paliwo jest zasysana do skrzyni korbowej silnika i wstepnie sprezana w skrzyni korbowej podczas fazy rozpre¬ zania w komorze spalania. Tuz przed uzyskaniem dolnego punktu zwrotnego., tlok otwiera kanaly przelotowe i wstepnie sprezona mieszanka prze¬ plywa ze skrzyni korbowej do komory spalania.Podczas dalszego obrotu korby zmniejsza sie je¬ dnak ponownie cisnienie w skrzyni korbowej i w kanalach przelewowych, co powoduje wolniejszy przeplyw mieszanki do- komory spalania. Z tego wzgledu, niemozliwe jest dokladne: plukanie ko¬ mory spalania. Jezeli natomiast cisnienie* plucza¬ ce wzrosnie dzieki zmniejszeniu skrzyni korbowej, wówczas istnieje niebezpieczenstwo przenikniecia na zewnatrz zbyt duzej ilosci zapalnej mieszanki w stanie niespalonym przez szczeliny wylotowe, jako strata plukania, co z kolei powoduje zwie¬ kszenie zuzycia paliwa.W celu optymalnego- dopasowania cisnienia plu¬ czacego do procesu plukania,, korzystne jest prze¬ stawienie korby mechanizmu uderzeniowego5 117 394 6 -wzgledem! walu korbowego, silnika w ten sposób, ^ze mechanizm uderzeniowy pracuje z przestawie¬ niem wykorbien wobec silnika od 10° do 60°./Dzieki temu mozliwe jest zapewnienie wystarcza¬ jacego1 cisnienia plukania — poczawszy od dol¬ nego pumkitu zwrotnego tloka silnikowego i pod¬ czas dalszego obrotu walu korbowego do momen¬ tu, gdy szczeliny wlotowe1 i przelewowe zostana ponownie zakryte, przez tlok. Poniewaz mecha¬ nizm uderzeniowy jest sprzezony z walem kor¬ bowym, zatem przestawienie wykorbien pozostaje stale jednakowe.W praktyce okazalo sie celowe, jezeli przesta¬ wienie wykorbien wynosi 40°. Przy danym polo¬ zeniu szczelin wlotowych i przelewowych powodu¬ je to istnienie odpowiedniego cisnienia pluczacego az do momentu zamkniecia szczelin wlotowych .i przelewowych, uniemozliwiajac tym samym za¬ wracanie- powietrza pluczacego i efekty plukania lepsze od efektów uzyskanych dzieki plukaniu w skrzyni korbowej. Ponadto, podczas otwarcia .szczelin wlotowych róznica cisnien miedzy cisnie- niem pluczacym a cisnieniem w komorze spalania jest niewielka, dzieki czemu w komorze spalania powstaje przeplyw, a doplywajaca swieza mie¬ szanka wypycha w znacznej mierze spalone gazy :przez szczeliny wylotowe.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia w przekroju urzadzenie, zawieraja¬ ce wiertarke udarowa i przecinak pneumatyczny, wedlug wynalazku, fig. 2 — czesci napedowe me- ^onanizmu uderzeniowego i silnika1 w górnym punk¬ cie zwrotnym tloka napedowego,, w przekroju we¬ dlug linii A — Az fig. 1, a fig. 3 — czesci na¬ pedowe mechanizmu udzerzeniowego i silnika w dolnym punkcie zwrotnym tloka napedowego.Urzadzenie, zawierajace wiertarke udarowa i przecinak pneumatyczny, przedstawione na fig. 1, sklada sie z obudowy 1. Na tylnym koncu obudo¬ wy 1 zamocowany jest reczny uchwyt 2. Po prze¬ ciwnej stronie recznego uchwytu 2 na obudowie 1 jest umieszczony uchwyt przedmiotu 3. W obu¬ dowie 1 jest ulozyskowany obrotowo wal korbowy 4 silnika spalinowego. Na ramieniu 4a korby za¬ mocowany jest obrotowo lacznik 5. Z kolei korbo- wód 5 jest polaczony z tlokiem 6. Tlok 6 jest pro¬ wadzony w cylindrze lc. Na górnym koncu walu korbowego^ 4 znajduje sie korba 7, polaczona gwintem 4b z walem korbowym 4. Do czopu kor¬ bowego 7a zamocowany jest korbowód 8 mecha¬ nizmu uderzeniowego'. Z kolei korbowód 8 jest polaczony z tlokiem napedowym 9, przykladowo do pneumatycznego mechanizmu uderzeniowego.Tlok napedowy 9 jest prowadzony w tulei cylin¬ drycznej 10. Dzieki temu mechanizm napedowy jest sprzezony z silnikiem spalinowym. W obudo¬ wie 1, w obszarze korby 7 usytuowany jest zawór wlotowy 11. W zaworze 11 znajduje sie kulka lla, dociskana za pomoca sprezyny llb do gniazda zaworu lic. Zawór wlotowy 11 spelnia wiec za- 'danie zaworu zwrotnego lub zaworu jednodrogo- wego. Jezeli tlok napedowy 9 porusza sie w kie¬ runku uchwytu przedmiotu 3, wówczas zawór wlotowy 11 zasysa powietrze, a w kazdym razie mieszanke paliwo-powietrze do komory la, w której porusza sie korba 7 i korbowód 8. Komora la jest oddzielona od pozostalych czesci, umiesz¬ czonych w obudowie 1 za pomoca uszczelnienia 12. 5 Komora la zawiera otwór wylotowy Id. Przewód rurowy 13 prowadzi od otworu odplywowego Id do szczeliny wlotowej le w cylindrze lc. Gdy tlok napedowy 9 zmienia swój kierunek ruchu i poru¬ sza sie ponownie w kierunku recznego uchwytu ) 2, wówczas objetosc komory la zmniejsza sie, a zassane itam powietrze lub mieszanka paliwo-po- wietrze jest wypychana przez przewód rurowy 13. Gdy tlok 6 otworzy szczeline wlotowa le, wów¬ czas powietrze moze przeplynac do komory spala¬ nia Ib. Spalone gazy odlotowe, znajdujace sie po momencie zaplonu w komorze spalania Ib, sa wówczas wypychane przez szczeline wylotowa lf.Proces ten jest nazywany fachowo plukaniem.W przypadku tak zwanego silnika gaznikowego plukanie odbywa sie za pomoca zapalnej mieszan¬ ki paliwo silnikowe-powietrze. Ma to te wade, ze czesc mieszanki moze uchodzic wlasnie szczeli¬ nami wylotowymi lf, co obniza stopien sprawnosci silnika spalinowego. W przypadku silników wtrys¬ kowych do plukania sluzy czyste powietrze. Paliwo jest wtryskiwane przez dysze do komory spalania Ib dopiero wówczas, gdy zamknieta jest zarówno szczelina wlotowa jak i wylotowa. Oddzialywuje to korzystnie1 na stopien sprawnosci silnika. Na dolnym koncu walu korbowego' 4 jest umieszczone powszechnie stosowane w silnikach spalinowych kolo zamachowe 14. Kolo zamachowe 14 sluzy z jednej strony do wyrównowazenia, mocy wytwa¬ rzanej przez silnik spalinowy z moca pobierana przez silnik podczas fazy .sprezania, oraz do- wyko¬ nania pracy uderzenia mechanizmu uderzeniowego.Poza tym kolo zamachowe stosuje sie dodatkowo jako generator do wytwarzania napiecia zaplono¬ wego i jako wirnik wentylatora dla strumienia chlodnego powietrza, które jest zasysane przez po¬ krywe 15 i przedmuchiwane przez cylinder lc.Na figurze 2 przedstawione sa w przekroju we¬ dlug linii A — Az fig. 1 izasadnicze czesci na¬ pedowe urzadzenia. Tlok napedowy 9 znajduje aie w górnym punkcie zwrotnym,, natomiast tlok 6 w stosunku do kierunku obrotu D przekroczyl juz swój górny punkt zwrotny. Czop korbowy 7a me¬ chanizmu uderzeniowego jest w ten sposób prze¬ stawiony wzgledem ramienia korby 4a silnika spa¬ linowego o kat &, przy czym mechanizm uderze¬ niowy pracuje z przestawieniem wykorbien o war¬ tosci tego kata a- Przy dalszym obrocie korby 7 ponownie zmniejsza sie komora la, a zawarte w niej powietrze lub mieszanka paliwo^-powietrze jest wypychana przez otwór wylotowy Id. To na¬ dazanie mechanizmu uderzeniowego w porównaniu z tradycyjnym silnikiem dwusuwowym, w którym skrzynia korbowa silnika dziala jako pompa plu¬ czkowa, ma te zalete, ze podczas calego procesu plukania cisnienie pluczace przewyzsza cisnienie, panujace w komorze spalania, co uniemozliwia powrotny przeplyw powietrza lub mieszanki pa¬ liwo-powietrze.Figura 3 przedstawia czesci napedowe z fig. 2 w dolnym punkcie zwrotnym tloka napedowego117 394 "9. Tlok 9 porusza sie ponownie z kierunku korby 7. Dzieki temu mieszanka paliwo-powietrze, prze¬ plywajaca z komory la przez otwór wylotowy Id i szczeline wlotowa le do komory spalania ulega sprezaniu. W tym polozeniu zapotrzebowanie mocy mechanizmu uderzeniowego jest niewielkie. Ener¬ gia, zmagazynowana w kole zamachowym, moze byc praktycznie w calosci zuzyta do sprezenia mieszanki paliwo-powdetrze, znajdujacej sie w ko¬ morze spalania Ib. W ten .sposób przesuniecie faz miedzy mechanizmem uderzeniowym a silnikiem spalinowym oddzialywuje korzystnie na prace urzadzenia.•Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie, zawierajace wiertarke udarowa i przecinak pneumatyczny, z mechanizmem ude¬ rzeniowym i napedem silnika spalinowego, w któ¬ rym wal korbowy silnika jest sprzezony z korba, wprawiajaca tlok napedowy mechanizmu uderze¬ niowego, za posrednictwem korbowodu, w ruch. posuwisto-zwrotny, znamienne tym, ze korba (7) mechanizmu urzerzeniowego znajduje sie w komo¬ rze 5 dzenia, zawierajacej zawór wlotowy (11) i pola¬ czonej poprzez otwór wylotowy (Id) ze szczelinami wlotowymi spalania (Ib). 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym,. 10 ze strona czolowa tloka napedowego (9), zwrócona do korbowodu (8), stanowi czesc scianowa komory (la), oddzielonej od pozostalych czesci urzadzenia. 3,. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 albo 2, znamienne tym, ze korba tl) mechanizmu uderzeniowego jest przestawiona wobec walu korbowego (4) silnika w ten sposób, ze mechanizm uderzeniowy pracuje z przestawieniem wykorbien wzgledem silnika w granicach od 10° do 60°. 4. Urzadzenie wedlug zastrz. 3, znamienne tym,. ze przestawienie wykorbien wynosi 40u. 15 §iin~.2 M*ia;3 PZGraf. Koszalin A-452 105 A-4 Cena 100 zl PL PL PL PL PL PL PL