Przedmiotem wynalazku jest sposób smarowania biegacza obiegajacego wokól obraczki w przedzar¬ ce obraczkowej.Przedmiotem wynalazku jest równiez urzadzenie do smarowania biegacza obiegajacego wokól obracz¬ ki w przedzarce obraczkowej, zawierajace zasobnik srodka smarowego z co najmniej jednym otworem wylotowym.Biegacz obiegajacy z duza predkoscia wokól ob¬ raczki, zwlaszcza jej kolnierza, w przedzarce ob¬ raczkowej, jak równiez obraczka zwlaszcza jej kol¬ nierz ulegaja znacznemu scieraniu, wywolanemu przez tarcie. Sprawnosc przedzarki obraczkowej za¬ lezy od predkosci obiegajacego biegacza wokól ob¬ raczki. Przy predkosciach biegacza wiekszych od 4 m/sek., scieranie jego przebiega dosc szybko, co powoduje zwiekszenie ilosci zerwan przedzy.Wiadomo jest, ze obraczki w przedzarce obracz¬ kowej o przekroju w ksztalcie litery T sa stosowa¬ ne prawie bez wyjatku bez urzadzenia smarowego.Biegacz obiegajacy wokól obraczki, przy obróbce np. bawelny, otrzymuje nieznaczne smarowanie przez uwalniajacy sie tluszcz, zawarty w bawelnie.Smarowanie takie jest jednak slabe, poniewaz nie¬ znaczna ilosc tluszczu zawarta w bawelnie jest nie¬ dostateczna w stosunku do tarcia wystepujacego w miejscach styku biegacza z obraczka, zwlaszcza jej kolnierzem.Wiadomo jest równiez, ze dla biegaczy wykona¬ nych ze stali obraczki, zwlaszcza ich kolnierze, po- 20 25 30 siadaja na swej biezni nasycony smarem knot, ulo¬ zony w rowku, sluzacy do smarowania biegacza. Ro¬ wek znajduje sie przy tym w obszarze styku ob¬ raczki, zwlaszcza jej kolnierza z biegaczem przez co styk obraczki, zwlaszcza jej kolnierza z biegaczem, bywa cze&to przerwany lub zmniejszany. Moze rów¬ niez w tym przypadku wystapic zwiekszony nacisk biegacza na krawedzie rowka, co prowadzi do przed¬ wczesnego zuzycia biegacza. Przy knotach smarow¬ niczych istnieje równiez niebezpieczenstwo przedo- zowania srodków smarowych, na skutek czego mo¬ ze nastepowac zabrudzenie obrabianej przedzy.W dalszym znanym ukladzie smarowania glównie biegaczy z tworzywa sztucznego, obiegajacych wo¬ kól obraczek, zwlaszcza ich 'kolnierzy, wykonanych z metalu spiekanego impregnowanego smarem plyn¬ nym, pozwalajacym na równomierny rozdzial blony olejowej w obszarze styku biegacza z obraczka, zwlaszcza jej kolnierzem, wystepuje niekorzystne pod katem tarcia w stosunku do powierzchni po¬ lerowanej przerwanie przez pory materialu spie¬ kanego styku biegacza z obraczka zwlaszcza jej kol¬ nierzem, szczególnie wtedy, gdy pory sa zapchane.Równiez przy tym ukladzie istnieje niebezpie¬ czenstwo zabrudzenia obrabianej przedzy przez nad¬ mierna ilosc smaru plynnego.Zadaniem wynalazku jest opracowanie sposobu i urzadzenia do smarowania biegacza obiegajacego wokól obraczki, zwlaszcza jej kolnierza, które umozliwialoby istotne zwiekszenie jego predkosci, 117 2413 117 241 4 bez zwiekszania przy tym jego zuzycia jak równiez obraczki.Sposób wedlug wynalazku charakteryzuje sie tym, ze do biegacza lub do miejsca styku biegacza z ob¬ raczka, zwlaszcza jej kolnierzem, doprowadza sie za pomoca strumienia powietrza bardzo rozdrob¬ niony plynny lub gazowy srodek smarowy z co naj¬ mniej jednego otworu wylotowego polaczonego z zasobnikiem smarowym.Urzadzenie wedlug wynalazku charakteryzuje sie tym, ze zasobnik srodka smarowego ma otwór lub otwory, usytuowane w podcisnieniowej strefie od¬ dalonej od kolnierza obraczki, skierowane na two¬ rzacy sie przy skrecaniu i nawijaniu przedzy stru¬ mien powietrza, biegnacy miedzy biegacz i kolnierz obraczki.Zasobnik ma ksztalt pierscieniowy, przy czym graniczy on bezposrednio z obraczka albo jest po¬ laczony z obraczka, a jego otwory wylotowe roz¬ mieszczone sa na jego obwodzie. JZasobnik zawiera wklad porowatego spieku lub porowatego sztuczne¬ go tworzywa.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony przy- * kladowo na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie smarowe usytuowane na obraczce skre¬ carki lub nawijarki, majacej w przekroju poprzecz¬ nym ksztalt litery T, w przekroju prawej polówki; fig. 2 — wycinek urzadzenia smarowego z fig. 1 w wiekszej podzialce; fig. 3 — 'wycinek urzadzenia smarowego w przekroju wedlug III—III na fig. 2; fig. 4 — toina postac wykonania urzadzenia smaro¬ wego wedlug fig. 2; fig. 5 — wstepna postac wy¬ konania urzadzenia smarowego wedlug fig 2i; fig. 6 — dalsza postac wykonania urzadzenia smarowego wedlug fig. 2; fig. 6 — pierscien ze spiekanego ma¬ terialu, stanowiacy zbiornik srodka smarowego, w przekroju poprzecznym, a fig. 8 — pierscien ze zwi¬ nieta w jego wnetrzu rurka kapilarna, w przekro- ., ju podluznym.Na przedstawionej na fig. 1 lawie obraczkowej 10 urzadzenia skrecajacego lub nawijajacego przedzar¬ ki obraczkowej jest osadzona obraczka 12 i zamo¬ cowana za pomoca pierscienia rozpreznego 14. Na kolnierzu 16 obraczki 12 nasadzony jest biegacz 18.Przez biegacz 18 skrecana jest przedza 20 i nawija¬ na na kopke 22. Biegacz 18 na torze okreznym na kolnierzu 16 wprawiony jest w ruch przez obraca¬ jaca sie kopke 22. Nawijanie przedzy 20 na kopke 22 umozliwione jest dlatego, ze biegacz 18 na sku¬ tek tarcia o kopke ma poslizg.Na stronie wewnetrznej obraczki 12 umieszczo¬ ny jest wypelniony srodkiem smarowym pierscie¬ niowy zasobnik 24. Podczas przedzenia plynie stru¬ mien powietrza w kierunku strzalki 26, z dolu ku górze. Strumien powietrza wytworzony jest przez tworzaca balon przedze 20 i duza predkosc obroto¬ wa biegacza 18.Zasobnik srodka smarowego 24 zaopatrzony jest w nie pokazane na fig. 1 otwory wylotowe, z któ¬ rych za pomoca strumienia powietrza 26 doprowa¬ dzany jest do biegacza 18 wzglednie do kolnierza 16 obraczki 12 srodek smarowy.Na figurze 2 przedstawiony jest w wiekszej po¬ dzialce niz na fig. 1 przekrój obraczki 12. Z fig. 2 widac, ze zasobnik srodka smarowego 24 jest umie¬ szczony w pojemniku 25, zawierajacym wklad ma¬ terialu spiekanego 28, sluzacy do przyjmowania plynnego srodka smarowego, glównie oleju. Zwró¬ cona ku kolnierzowi 16 górna strona 30 zasobnika 5 srodka smarowego 24, która biegnie ukosnie ku gó¬ rze, zaopatrzona jest w otwory wyloto.we 34 srodka smarowego, graniczace z wewnetrzna powierzchnia 32 obraczki 12.Z figury 3 widac, ze otwory wylotowe 34 srodka smarowego rozmieszczone sa w równych odstepach od siebie, na calym obwodzie pierscieniowego za¬ sobnika srodka smarowego 24.Wzdluz skosnej górnej strony 30 zasobnika ma¬ terialu smarowego 24, zgodnie z efektem Coanda, nastepuje strumien czastkowy 26' strumienia po¬ wietrza 26 i przylegajac wskutek tego do strony górnej 30 styka sie z wewnetrzna powierzchnia 32 obraczki 12. Przez ten czastkowy strumien powie¬ trza 26' przy otworach wylotowych 34 powstaje pod¬ cisnienie, za pomoca którego srodek smarowy jest wysysany' ze zbiornika 24, Srodek smarowy, w zaleznosci od jego jakosci i w zaleznosci od predkosci strumienia powietrza, moze byc albo rozpylony przez czatkowy strumien powietrza 26' i w postaci bardzo rozdrobdony po¬ brany przez ten strumien, albo moze byc unoszony do przodu w postaci plynnej przez strumien powie¬ trza wzdluz powierzchni 32 jako przeplyw warstwy granicznej. Czastkowy strumien powietrza sluzy tu jako medium nosne srodka smarowego.W jednym jak i w drugim przypadku srodek smarowy dociera do narazonego najwiekszemu scie¬ raniu miejsca styku 36 obraczki 12 z biegaczem 18, przy czym przy bardzo niewielkim dozowaniu uni¬ ka sie zabrudzenia przedzy 20. Dalsza korzyscia jest ograniczenie doplywu srodka smarowego do cza¬ sokresu, w którym przedzarka pracuje tak, ze prze- dozowanie jest calkowicie wykluczone.W miejsce plynnego srodka smarowego moga rów¬ niez byc zastosowane' stale srodki smarowe, takie, które ze stanu stalego przechodza bezposrednio do stanu gazowego i które w miejscu styku 36 biega¬ cza 18 z obraczka 12 pozostawiaja osad. Moga byc równiz stosowane plynne srodki smarowe przecho¬ dzace bezposrednio ze stanu plynnego w stan gazowy.W przykladzie wykonania przedstawionym na fig. 4 zasobnik srodka smarowego 24' ma ksztalt pier¬ scieniowy. Ten zasobnik srodka smarowego 24' za¬ stepuje dolna czesc obraczki 12' i umocowany"jest w lawie obraczkowej 10 za pomoca pierscienia roz¬ preznego 14. Zasobnik srodlka smarowego 24' sluzy jako dzwigar dla obraczki 12' i posiada na swym obwodzie rozmieszczone otwory wylotowe 34' srod¬ ka smarowego.Górna strona 30' zasobnika srodka smarowego 24' graniczaca ze strona wenewtrzna 32' obraczki 12', jest równiez, jak ta na fig. 2), usytuowana ukosnie, aby odpowiednio do efektu Coanda strumien cza¬ stkowy powietrza 26' skierowac ponad powierzchnie strony 30' i 32'.Za pomoca powstajacego przy tym podcisnienia, w obszarze otworów wylotowych 34' srodka smaro¬ wego, srodek smarowy jest przenosznoy z porowa¬ tego materialu 28' do miejsca styku 36 kolnierza 16 obraczki 12' z biegaczem 18. Porowaty material 28', lf 20 as 30 35 40 45 50 55 60117 241 5 6 przykladowo spiek, jest przy tym umieszczony w po¬ jemniku 25', posiadajacym otwory wylotowe 34'.Jest równiez mozliwe stosowanie bez takiego po¬ jemnika materialu spiekanego o ksztalcie pierscie¬ niowym jako dzwigara obraczki 12' z kilku jego po¬ wierzchniami pokrytymi materialem cieczoszczel- nym. Pory na powierzchni materialu spiekanego slu¬ za w takim wykonaniu jako otwory wylotowe srod¬ ka smarowego.Figura 5 pokazuje dalszy przyklad wykonania urzadzenia smarowego biegacza 18 z pierscieniowym zasobnikiem 24" srodka smarowego umieszczonym pomiedzy lawa obraczkowa 10 a obraczka 12". Rów¬ niez w tym przykladzie wykonania otwory wyloto¬ we 34" zasobnika 24" srodka smarowego sa rozlozo¬ ne obok siebie na skosnej jego stronie 30". Do napelniania zasobnika 24" srodkiem smarownym, umieszczony jest po jego stronie zewnetrznej kró- ciec z zaworem 38. Wnetrze zasobnika 24" srodka smarowego jest wypelnione porowatym materialem 28".Figura 6 pokazuje urzadzenie do smarowania bie¬ gacza 48 obiegajacego wokól obraczki 46. Obraczka 46 jest umocowana do lawy obraczkowej 10, do któ*- rej przymocowany jest równiez zasobnik 54 srodka smarowego. Zasobnik 54 srodka smarowego jest zbudowany w ksztalcie pierscienia o przekroju po¬ przecznym w ksztalcie katownika. 'Poziome ramie 50 zasobnika 54 srodka smarowego jest usytuowane ponizej obraczki 46 i posiada na swojej górnej stro¬ nie 52 otwory wylotowe 56 srodka smarowego.Chociaz strona górna 52, przedstawiona jest po¬ ziomo, moze ona byc równiez skosna, podobnie jak w poprzednich przykladach wykonania na fig. 2 do 5.Na figurze 7 przedstawiony jest pierscien 60 z metalu spiekanego w przekroju podluznym, slu¬ zacy jako zbiornik srodka smarowego. Do tego pier¬ scienia doprowadzony jest poprzez kapilarna rur¬ ke 62 plynny srodek smarowy. Strony boczne i stro¬ na dolna pierscienia 60 sa odpowiednio zamkniete przez blachy 64, 64', 64".Przedstawiony w przekroju podluznym pierscien 66, w którego wnetrzu umieszczona jest zwinieta kapilarna rurka 68, której koniec 70 sluzy jako otwór wylotowy srodka smarowego.Inny koniec kapilarnej rurki 68 jest polaczony z nie pokazanym tu zasobnikiem srodka smarowe¬ go4. Zwinieta czesc kapilarnej rurki sluzy do pod¬ grzewania znajdujacego sie w niej srodka smaro¬ wego, przekazujac cieplo od niepokazanej na fig. 8 obraczki w przedzarce do pierscienia 66, a z niego do kapilarnej rurki 68. Przez podgrzewanie zmniej¬ sza sie lepkosc srodka smarowego, co ulatwia jego doprowadzenie do miejsca smarowania.W miejsce pojedynczej kapilarnej rurki mozna umiescic wewnatrz pierscienia 66 ich kilka, przy czym otwory wylotowe tych kapilarnych rurek mo¬ ga byc rozmieszczone równomiernie na obwodzie obraczki w przedzarce. 15 Zastrzezenia patentowe 1. Sposób smarowania biegacza obiegajacego wo¬ kól obraczki w przedzarce obraczkowej, znamienny 20 tym, ze do biegacza lub do miejsca styku biegacza z obraczka, zwlaszcza jej kolnierzem, doprowadza sie za pomoca strumienia powietrza bardzo roz¬ drobniony plynny lub gazowy srodek smarowy z co najmniej jednego otworu wylotowego polaczonego 25 z zasobnikiem smarowym. 2. Urzadzenie do smarowania biegacza obiegaja¬ cego wokól obraczki w przedzarce obraczkowej, za¬ wierajace zasobnik srodka smarowego z co naj¬ mniej jednym otworem wylotwym, znamienne tym, »• ze zasobnik (24, 24', 24", 54) srodka smarowego ma otwór lub otwory (34, 34', 34", 56) usytuowane w podcisnieniowej strefie oddalonej od kolnierza {16) obraczki (12, 12', 12"), skierowane na tworzacy sie przy skrecaniu i nawijaniu przedzy strumien « powietrza (26, 26'), biegnacy miedzy biegacz (18) i kolnierz (16) obraczki (12, 12', 12"). 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 2, znamienne tym, ze zasobnik (24, 24', 24", 54) ma ksztalt pierscienio¬ wy, przy czym graniczy on bezposrednio z obracz- 40 ka (12, 12', 12") albo jest polaczony z obraczka (12, 12', 12"), a jego otwory wylotowe (34, 34', 34", 56), rozmieszczone sa na jego obwodzie. 4. Urzadzenie wedlug zastrz. 2 albo 3, znamienni; tym, ze zasobnik (24, 24', 24", 54) zawiera wklad po- 45 rowatego spieku lub porowatego sztucznego two¬ rzywa (28, 28', 28", 50). 10 15 20 25 SI SI 40117 241 18 te Fig.5 50 54" Fig.6 Fig 7 Fig8 ZGK 1022/1100/82 100 Cena 100 zl PL PL PL