Dotychczas znane sposoby krycia róz¬ nego rodzaju powierzchni stosowanych w budownictwie, np. dachów, stropów, na¬ wierzchni mostów i t. d,, nie we wszystkich przypadkach odpowiadaja w praktyce wa¬ runkowi szczelnosci, zwlaszcza wszystkie znane pokrycia, stosowane w klimacie pól¬ nocnym do dachów plaskich, do powierzch¬ ni o znacznych wymiarach, do scianek zbiorników i tym podobnych czesci, nie sa wodoszczelne i dlatego nie znalazly szer¬ szego zastosowania. Przyczyna powstawa¬ nia nieszczelnosci w tych pokryciach jest brak lub niedostateczna elastycznosc po¬ krycia na zmiany termiczne, dynamiczne lub przypadkowe czynniki natury miejsco¬ wej, np. osiadanie, lub tez niewspólmier- nosc miedzy . elastycznoscia pokrycia i podloza, co np. ma miejsce w nawierzch¬ niach mostowych.Wady powyzsze usuwa calkowicie spo¬ sób elastycznego krycia i laczenia po¬ wierzchni, stanowiacy przedmiot niniejsze¬ go wynalazku.Sposób ten polega na zastosowaniu do krycia powierzchni dowolnego ksztaltu plyt o zagietych pod katem krawedziach i wykonanych z materjalu nieprzenikliwego dla wody, wzglednie innego plynu, jak np. z blachy, zeliwa, szkla uszczelnionego spe¬ cjalna powloka betonu i tym podobnych materjalów. Zagiete plyty laczy sie ze so¬ ba, lub tez z jakiemikolwiek powierzchnia¬ mi przylegajacemi do pokrywanej po¬ wierzchni, w sposób szczelny a zarazem e- lastyczny, tworzac wodoszczelna calosc.Wedlug niniejszego sposobu, zagiete plyty badz uklada, aie na dowolnem pod¬ lozu*w#gietraupO|cflLatem krawedziami do góry, * przyczem odwrócone krawedzie dwóch sasiednich plyt przykrywa sie, od- wróconem dnem do góry, metalowem lub innem korytkiem, wszystkie zas pionowe krawedzie takiego polaczenia zalewa sie dowolna elastyczna masa uszczelniajaca, wzglednie wypelnia sie nia to polaczenie po ulozeniu, badz tez krawedzie zagietych plyt ulozonych na dowokiem podlozu, wprowadza sie do zlobkowatych wglebien, wykonanych w tern podlozu, lub tez do korytek z dowolnego materjalu, uklada¬ nych dnem na podlozu, pionowe zas kra¬ wedzie takiego polaczenia zalewa sie wspo¬ mniana elastyczna masa uszczelniajaca, badz tez wypelnia sie nia po ulozeniu.Wspomniane korytka, zarówno jak i zlob¬ ki wytwarzane w podlozu, laczy sie w miejscach skrzyzowania specjalnemi lacz¬ nikami. Te dwa sposoby, rózniac sie od siebie ukladem skladowych czesci zespo¬ lu, stanowia istote wynalazku i sa objete jedna mysla przewodnia.Przyklady wykonania wynalazku sa przedstawione na rysunkach, na których fig. 1 — 6 przedstawiaja w przekroju po¬ przecznym sposoby krycia powierzchni po¬ ziomej, fig. 7 przedstawia w przekroju po¬ przecznym sposób laczenia powierzchni pionowej z pozioma, fig. 8 — w widoku ziprzodu plyte pionowa z wycieciami, fig. 9, 10 i 11 przedstawiaja w przekroju sposoby przymocowywania plyt zapomoca gwozdzi, fig. 12 przedstawia oddzielnie zagieta na krawedziach plyte, stosowana przy sposo¬ bie krycia wedlug wynalazku.Wzajemne polaczenia zagietych plyt n, jak równiez polaczenia tych plyt z przyle¬ ga jacemi powierzchniami, przy jednocze¬ snej wodoszczelnosci, wzglednie nieprzeni- kliwosci dla innych plynów, sa bardzo ela¬ styczne, a to dzieki odpowiednim wlasno¬ sciom fizycznym cial, uzytych do wytwo¬ rzenia tego rodzaju polaczenia. Elastycz¬ nosc zas tych polaczen czyni elastyczna calosc pokrycia, wskutek czego powierzch¬ nia, pokryta sposobem wedlug wynalazku, odznacza sie latwoscia przystosowania sie do wszelkich zmian przestrzennych, wywo¬ lywanych przez zmiany termiczne, ruchy dynamiczne lub tym podobne czynniki.Dzieki tej wlasnosci przystosowywania sie pokrycia do zmian przestrzennych nie moga w niem powstac jakiekolwiek badz szczeliny, powodujace przeciekanie.Przy sposobie wedlug fig. 1 zagiete ply¬ ty n uklada sie na podlozu krawedziami do góry, zas kazde dwie sasiednie takie kra¬ wedzie pnzylkrywa sie korytkiem k, wolne zas przestrzenie zalewa sie masa uszczel¬ niajaca m. Wedlug zas fig. 2 zagiete plyty wstawia sie krawedziami nadól w zlobki z, wykonane w podlozu /, zalewajac na¬ stepnie przestrzen miedzy krawedziami, jak i zlobki, wspomniana masa. Azeby nie walac plyt masa uszczelniajaca, stosuje sie ramki katówkowe, wzglednie katowniki r, które uklada sie wzdluz krawedzi plyt w sposób uwidoczniony na fig. 3, przyczem w zlobki, utworzone przez pionowa kra¬ wedz katownika i zagieta krawedz plyty wstawia sie odgieta pólke korytka k, po- czem caly ten zespól zalewa sie masa u- szczelniajaca. Fig. 4 przedstawia uklad plyt wedlug fig. 2 z ta jednak róznica, ze tutaj zagiete krawedzie plyt sa umieszczo¬ ne nie w zlobku, wykonanem w podlozu /, lecz w zlobku z, np. metalowym, umie¬ szczonym na tern podlozu, fig. 5 przedsta¬ wia sposób zakladania zagietych plyt we¬ dlug wynalazku w przypadku wykonania ich ze szkla, zas fig. 6 przedstawia sposób ukladania plyt, których zagiete krawedzie nie stanowia jednolitej calosci z plyta, lecz sa wykonane w postaci oddzielnych czesci e z innego materjalu niz plyty, laczonych z temi plytami w sposób dowolny.Wzajemny uklad pokryw na podlozu — 2 —jest zalezny od sposobu rozmieszczenia zlobków.Fig. 13 przedstawia w widoku zgóry zlobki z, knzyzujaoe sie pod katem pro¬ stym. Do zlobków tych, wykonanych w da¬ nym, przypadku w podlozu, sa wstawione zagiete krawedzie kazdej z plyt abed.Fig. 14 przedstawia równiez zlobki z krzy¬ zujace sie pod katem, z ta jednak róznica, ze sa one wykonane np. z blachy i umie¬ szczone na podlozu. Miejsca krzyzowania sie zlobków laczy sie zapomoca laczników f odpowiedniego ksztaltu. Laczniki takie sa uwidocznione na fig. 15 i 16, przyczem fig. 15 przedstawia lacznik w widoku per¬ spektywicznym, a fig. 16 — w przekroju, fig. 17 przedstawia umieszczony na podlo¬ zu zlobek w, w który wstawia sie zagiete krawedzie plyt. Przy sposobie krycia, uwi¬ docznionym na fig. 13 i 14, moga miec za¬ stosowanie równiez wszelkie srodki pomoc¬ nicze, jak np. gwozdzie lub sruby. Gwoz¬ dzie takie zachwytuja kilka przylegaja¬ cych do siebie plyt w sposób uwidoczniony w przekroju na fig. 9, lub tez sa przezna¬ czone do wbijania poprzez plyty n, co jest uwidocznione na fig. 10 i 11. Gwozdzie (fig, 9, 10 i 11) przymocowuja plyty n do podloza /, nie naruszajac przytem szczel¬ nosci i nie zmniejszajac elastycznosci po¬ krycia, co osiaga sie przez umieszczenie ich w stykach miedzy plytami w celu czescio¬ wego ich pograzenia w masie uszczelniaja¬ cej, lub tez zapomoca zagiecia krawedzi glówki gwozdzia, która pograza sie w ma¬ sie, umieszczonej we wglebieniu, wykona- nem w plycie n. Zamiast gwozdzi moga byc takze stosowane sruby. Sruba taka przed¬ stawiona jest w przekroju na fig. 18. Dol¬ na czesc / tej sruby zamocowuje sie u- przednio w podlozu, po nalozeniu zas plyt na te dolna czesc l nakreca sie glówke u, zamocowuijaca plyty pokrycia.Przy tego rodzaju zamocowaniu ela¬ stycznosc pokrycia pozostaje zachowana, bowiem hamowane sa tutaj tylko ruchy pokrycia w kierunku prostopadlym do podloza /, natomiast ruchy czasteczkowe, równolegle do podloza, nie sa hamowane zupelnie.Sposób wedlug niniejszego wynalazku posiada jeszcze te zalete, ze umozliwia szczelne i elastyczne laczenie powierzchni pionowych z poziomemi, wzglednie ze sko- snemi, zapomoca bardzo prostych srod¬ ków, podczas gdy przy dotychczas znanych sposobach dokonywanie tych polaczen jest zwiazane z szeregiem trudnosci, gdyz wy¬ maga bardzo klopotliwego lutowania i za¬ ginania krawedzi blach.Sposób laczenia powierzchni piono¬ wych z poziomemi, wzglednie skosnemi, jest pnzedstawkmy na fig. 7. Sposób ten polega na tern, ze blache g, której dolna krawedz zaopatruje sie w naciecia, krawe¬ dzie zas tych naciec odpowiednio sie wy¬ gina, wstawia sie w metalowy zlobek. Bla¬ che taka, która moze byc równiez plyta wedlug wynalazku, wstawia sie krawedzia z nacieciami do korytka k, ulozonego na podlozu / wzdluz linji laczenia, i zalewa masa uszczelniajaca, przyczem otrzymane przez wygiecie krawedzi naciec wasy h, po wstawieniu blachy do korytka k, doty¬ kaja do dna oraz bocznych scianek tego ostatniego, dzidki czemu ustawienie blachy jest bardzo ulatwione. Blacha taka, w wi¬ doku zprzodu, przedstawiona jest oddziel¬ nie na fig. 8.Plyty do pokrycia mozna wyrabiac za¬ równo z blachy, zeliwa, eternitu, betonu, szkla i tym podobnych materjalów. Kra¬ wedzie tych plyt badz tworza jednolita ca¬ losc z plytami lub tez sa wykonane z inne¬ go materjalu niz plyty, z któremi sie je la¬ czy w odpowiedni sposób (fig. 6). Jako elastyczna mase uszczelniajaca stosuje sie mieszaniny asfaltowe, jak równiez i olów, a mianowicie w przypadku zastosowania plyt szklanych.Na fig. 19 — 22 uwidoczniono kilka przykladów zastosowania sposobu wedlug wynalazku.Fig. 19 przedstawia uklad plyt wedlug — 3 —wynalazku przy pokrywaniu tarasu oraz jego scian bocznych, fig. 20 przedstawia plaski dach z uwidocznieniem sposobu za- mocowywania skrajnych blach dachu oraz rynny, fig. 21 przedstawia strop szklany o podwójnem oszkleniu, wreszcie fig. 22 przedstawia w przekroju sposób uzycia za¬ gietych plyt wedlug wynalazku do krycia jezdni mostowej, w szczególnosci zas przedstawia sposób pokrywania nieszczel¬ nosci powstalej nad fuga. PL