Przedmiotem wynalazku jest zlacze rur? uezKol- nierzowych przeznaczone do laczenia rur w szcze¬ gólnosci rur o róznych srednicach zewnetrznych, stosowanych w chlodnicach ociekowych instalacji dla kwasu siarkowego.Znane i stosowane w chlodnicach ociekowych zlacza do laczenia rur bezkolnierzowych stanowia róznego rodzaju polaczenia kolnierzowe, które ze wzgledu na trudne warunki pracy jak: agresywne dzialanie srodowiska oraz duze naprezenia ter¬ miczne nie utrzymuja wymaganej szczelnosci.Znane jest równiez zlacze do rur bezkolnierzowych wykonane w formie opaski z przecieciem wzdluz¬ nym, przy czym wewnatrz opaski¦. umieszczony jest material uszczelniajacy. Opaska zakladana jest na nieobrobione konce rur i sciskana dwoma srubami.Niedogodnoscia powyzszego rozwiazania jest fakt, ze nadaje sie ono do laczenia rur bezkolnierzowych o jednakowych srednicach zewnetrznych ewentual¬ nie do laczenia rur o minimalnych róznicach w srednicach zewnetrznych.W przypadku laczenia rur o znacznych róznicach w srednicach zewnetrznych, jednolita opaska nie daje mozliwosci skutecznego docisniecia uszczelki do obu konców laczonych rur, z sila zapewniajaca wymagana szczelnosc.Celem wynalazku jest eliminacja wymienionej wyzej niedogodnosci, a zagadnieniem technicznym opracowanie nowego zlacza do laczenia rur bez¬ kolnierzowych o róznych srednicach zewnetrznych, 10 2 zapewniajacego^ wymagana szczelnosc polaczenia.Cel^ten osiagnieto zgodnie z wynalazkiem, którego istota polega na zastosowaniu dwóch niezaleznych, cylindrycznych obejm przecietych wzdluznie i za¬ opatrzonych w usztywniajace zebra, przy czym jedna z obejm jest wyposazona w zaWias i pop¬ rzeczki natomiast druga obejma jest wyposazona w prowadnice i poprzeczki. Obie obejmy posiadaja podciecia typu wpust-wypust umozliwiajace ich wzajemne zachodzenie na siebie z luzem w plasz¬ czyznie pionowej a ponad to przymocowane do obejm i wystajace na zewnatrz zebra wspólpracuja z wy¬ cieciami w laczonych rurach.Jedna z poprzeczek zamocowanych trwale na 15 obejmie posiada wyciecia pod zebra, a jej dlugosc jest równa w przyblizeniu dlugosci calego zlacza.Takie skojarzenie podanych srodków technicznych pozwala na stosowanie róznego rodzaju uszczelnien o malym wspólczynniku tarcia jak na przyklad tarflen, likwidacje naprezen technicznych w zlaczu, prosty montaz, zadowalajaca szczelnosc oraz ewen¬ tualna wymiane uszkodzonej w chlodnicy ociekowej rury bez potrzeby demontazu pozostalych sasiadu¬ jacych z niarur. ^ Przedmiot wynalazku uwidoczniony zostal w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia zlacze do rur bezkolnierzowych w widoku perspektywicznym, a fig. 2 fragment laczonych za pomoca zlacza rur w przekroju 3Q podluznym. Jak uwidoczniono na rysunku zlacze 29 23 113 871113 8T1 3 sklada sie "2 cylindrycznej elastycznej obejmy 1 zaopatrzonej w zebra 7 i 8, zawias 9 oraz poprzecz¬ ki 4 i 5, cylindrycznej obejmy 2 zaopatrzonej w zebra 7 i 8, prowadnice 10 oraz poprzeczki 3 i 6, srub 11 i podatnego materialu uszczelniajacego 12.Poprzeczka 4 posiada wyciecia pod zebra 7 i 8 a jej dlugosc jest w przyblizeniu równa dlugosci calego zlacza.Cylindryczne obejmy 1 i 2 posiadaja przeciecie wzdluzne i wyprofilowany ksztalt powierzchni wewnetrznej w taki sposób, ze ich zewnetrzne kra¬ wedzie maja mniejsza srednice od powierzchni wspólpracujacej z elastycznym materialem uszczel¬ niajacym 12.Cylindryczne obejmy 1 i 2 posiadaja ponad to podciecia typu wpust-wypust z luzem w plasz¬ czyznie pionowej, umozliwiajace wzajemne ich za¬ chodzenie na siebie. Montaz zlacza jest prosty i po¬ lega kolejno na: nalozeniu obejm 1 i 2 na laczone rury 13, nawinieciu elastycznego materialu uszczel¬ niajacego 12 na konce rur 13, docisnieciu obejm 1 i 2 do siebie w taki sposób aby poprzeczka 4 byla przesunieta wzgledem poprzeczki 3 na od¬ leglosc równa co najmniej szerokosci zebra 8, oraz docisnieciu do siebie poprzeczek 3 i 4 za pomoca srub 11 az do uzyskania odpowiedniej szczelnosci polaczenia.Podczas dosuwania do siebie poprzeczek 3 i 4 nastepuje zazebienie wyciecia w zawiasie 9 usytu¬ owanym trwale w obejmie 1, z prowadnica 10 za¬ mocowana trwale do obejmy 2. W tym czasie prze¬ suwaja sie wzgledem siebie tylko poprzeczki 5 i 6.Wynika to z faktu, ze obejma 1 jest nakladana na rure 13 o mniejszej srednicy, to tez w czasie skre¬ cania srubami 11 musi zmniejszyc swoja srednice li 15 20 25 30 35 bardziej niz obejma 2 zakladana na rure 13 o wiek¬ szej srednicy.Nastepuje wówczas przesuniecie poprzeczki 5 wzgledem poprzeczki 6 i dalsze zazebianie zawiasu 9 z prowadnica 10, przy czym rury 13 posiadaja na swojej powierzchni zewnetrznej podciecia 14. Kon¬ strukcja zeber 7 i 8 oraz poprzeczek 3 i 4 unie¬ mozliwia wyzebienie sie zawiasu 9 z prowadnicy 10 i rozlaczenie obejm 1 i 2 w czasie pracy zlacza.Naprezenia wystepujace w polaczeniu rur sa likwidowane w zlaczu przez luz miedzy tymi ru¬ rami. Luz ten lacznie z przenoszeniem sil wzdluz¬ nych przez zebra 8 sprawia, ze zlacze pracuje po¬ dobnie jak sprzeglo elastyczne.Zastrzezenia patentowe 1. Zlacze rur bezkolnierzowych, przeznaczone do laczenia rur o róznych srednicach zewnetrznych, znamienne tym, ze posiada dwie niezalezne, cylin¬ dryczne obejmy (1) i (2) przeciete wzdluznie, za¬ opatrzone w usztywniajace zebra (7) oraz zebra (8) przy czym obejma (1) jest wyposazona w zawias (9) oraz poprzeczki (4 i 5), natomiast obejma (2) po¬ siada prowadnice (10) oraz poprzeczki (3 i 6). 2. Zlacze wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze cylindryczne obejmy (1 i 2) posiadaja podciecia typu wpust-wypust z luzem w plaszczyznie pio¬ nowej, a przytwierdzone do obejm (1 i 2) zebra (8) wystajace na zewnatrz, wspólpracuja z wycie¬ ciami (14) w laczonych rurach (13). 3. Zlacze wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze poprzeczka (4) posiada wyciecia pod zebra (7 i 8), a jej dlugosc jest równa w przyblizeniu dlugosci calego zlacza.OZGraf. Z.P. Dz-WO, z. 174 (115+15) 6.82 Cena 45 zl PL