Wynalazek dotyczy urzadzenia do roz¬ drabniania, przy którem materjal lamany zostaje przeprowadzony dzieki wlasnemu ciezarowi przez strefe lamania, znajduja¬ ca sie pomiedzy nieruchomem wydrazo- nem cialem a stozkiem, umieszczonym we¬ wnatrz tego ciala.Maszyna do rozdrabniania, wedlug wy¬ nalazku, posiada stozek, odbywajacy dro¬ ge kolowa, i umozliwia mialkie rozdrabnia¬ nie, jak równiez szybkie, latwe i doklad¬ ne ustawianie stozka i próznego ciala, przyczem rozdrabnianie nie zostaje prze¬ rwane.Na rysunku przedstawiony jest przy¬ klad wykonania wynalazku. Fig. 1 uwi¬ docznia maszyne w widoku zgóry, fig. 2— w przekroju wedlug linji 2—2 na fig. 1, fig. 3 — w przekroju wedlug linji 3—3 na fig. 2, a fig. 4 — w przekroju wedlug linji 4—4 na fig. 3, fig. 5 jest przekrojem pio¬ nowym w zwiekszonej skali szczególu, fig. 6 — przekrojem wedlug linji 6—6 na fig. 2, fig. 7 przedstawia w widoku zgóry odmienne wykonanie maszyny, fig- 8 — wykonanie takie w przekroju wedlug linji 8—S na fig. 7, a fig. 9 — szczegól tego wy¬ konania.Na podstawie A umieszczona jest ra¬ ma A1, zaopatrzona w poziome kryzy A2 i zebra usztywniajace A3, oraz w zebra A4, na których umieszczona jest cylin¬ dryczna oslona B. Górna czesc B1 oslony jest rozszerzona, a sama oslona otoczona jest panewka B2 i posiada wieksza ilosc pionowych otworów B3, w które wchodzazebra B4, zastosowane na powierzchni ze¬ wnetrznej panewki B2. Zebra te zapobiega¬ ja obracaniu siespafeewki B2 wkolo cylin¬ dra B. Na górnym koncu panewka osadzo¬ na jest luzno na cylindrze tak, ze powsta¬ je wolna przestrzen, wypelniona materja¬ lem o malym wspólczynniku tarcia B5 (fig. 2 i 6).Dno cylindra zamkniete jest nakrywa C, umocowana trzpieniem C1 i zaopatrzo¬ na w plyte lozyskowa C2. W rowku C3 tej plyty umieszczone sa kulki C4, które pod¬ pieraja plyte C5, scieta skosnie przy C6 i posiadajaca otwór srodkowy C7.Na plycie C5 umieszczona jest panew¬ ka D, zaopatrzona na górnym koncu w kolo zebate D1, umieszczone w przestrzeni pomiedzy panewka D a górna czescia B1 cylindra B. Czesc D2 kola D wypelniona jest masa olowiana Z)3, sluzaca jako prze¬ ciwciezar.Panewka D, wydrazona od góry ku dolowi odsrodkowo i stozkowo, otoczona jest plaszczem Z)5, wykonanym z materja- lu o malym wspólczynniku tarcia i zaopa¬ trzonym w rowek Z)6, siegajacy od górne¬ go do dolnego konca panewki (fig. 6), jak równiez w otwory Z)7, polaczone z otwora¬ mi D8 panewki D.W oslonie E, tworzacej przedluzenie oslony B, umieszczona jest panewka E1, polaczona z rama glówna zapomoca czopa E2. W panewce tej znajduje sie wal E4, spoczywajacy w lozyskach Zs3.Na wewnetrznym koncu walu, zaopa¬ trzonego w kanaly EQ do oliwy, naklino- wane jest zebate kolo Zs5, zazebiajace sie z kolem D1. Do panewki Zs3 przylega pier¬ scien E9, o kanciastym przekroju, otoczo¬ ny oslona Ew, przymocowana czopami do zewnetrznej krawedzi panewki E1. E12 oznacza kolo pasowe umieszczone na wa¬ le E\ Na górnym koncu oslony B znajduje sie nakrywa H, zaopatrzona w kulista po¬ wierzchnie lozyskowa H)1t i wykonana w razie koniecznosci z materjalu o malym wspólczynniku tarcia. Powierzchnia H1 otoczona jest przestrzenia H2, z której smar dostaje sie kanalami do czesci B*.Kryza pierscieniowa H4, zastosowana ze¬ wnatrz przestrzeni H2, posiada kulista po¬ wierzchnie lozyskowa H5, wspólsrodkowa z powierzchnia H1.W panewce D ulozyskowany jest wal 7, skladajacy sie z dwóch stozkowych cze¬ sci I1 i I2, przyczem stozki te skierowane sa wdól, wzglednie wgóre. Przedluzenie czesci I2 tworzy czesc cylindryczna 73 i czesc 74, zaopatrzona w gwint, posiadajacy na szczycie poprzeczne wydrazenia M12.Srodkowy otwór 76 walu 7 polaczony jest zapomoca kanalu 77 z zewnetrzna po¬ wierzchnia walu.Na czesci stozkowej 72 umieszczony jest stozek rozdrabniajacy L, którego dol¬ na srodkowa czesc jest obtoczona kulisto i otoczona plaszczem L1 z bronzu lub po¬ dobnego materjalu. Kryza L2 tego plaszcza wchodzi w rowek L3 stozka. Kanal Z5, za¬ stosowany na kulistej powierzchni, pola¬ czony jest zapomoca kanalu L6 z kanalem 76 walu 7, a pod kanalem Z,5 posiada plaszcz L1 otwory przeplywowe U do oli¬ wy (fig. 5). Kryza pierscieniowa Z,8, wy¬ stajaca ku dolowi na dolnej powierzchni stozka zewnatrz kulistej czesci tej po¬ wierzchni, otoczona jest rowkiem Z,9, w który wchodzi pionowa kryza Z110 pier¬ scienia L11, obtoczonego na dolnej po¬ wierzchni kulisto i odpowiadajacego po¬ wierzchni 776 kryzy Z74. L12 oznacza szcze¬ liwo z filcu, a Z13 —• plytke, umocowana sruba ZJ14. Czesc L15 stozka L wystaje na- zewnatrz tak, ze znajduje sie nizej opisa¬ nego ulozyskowania, a koniec jej tworzy kryza Z,16.Pomiedzy plaszczem, skladajacym sie z dwóch czesci M i Af1, a stozkiem L, znaj¬ duje sie warstwa M2 z cynku. Na czesci cylindrycznej 73 osadzona jest panewka Af3, która moze przesuwac sie na tej cze-sci i której stozkowa czesc M4 styka sie z górnym koncem Af1 w polozeniu normal- nem, nie bedac jednak polaczona ze stoz¬ kiem L. Na czesci gwintowanej 74 umie¬ szczona jest nakretka Af6, która zaopa¬ trzona jest w zazebienie Af7 i której górna czesc Af8 jest rozszerzona.Zazebienie Af7 polaczone jest z narza¬ dem Af9, sluzacym do zaryglowania i za¬ opatrzonym w zeby M^° (fig. 4) oraz w czesc Af11, wystajaca ku dolowi i wcho¬ dzaca w odpowiednie wydrazenie Af12 gór¬ nego konca /4 walu / tak, ze nakretka nie moze obracac sie na tym wale.Na czesci Af8 osadzona jest plyta O, polaczona zapomoca czopa O1 z koncem walu. Sprezyna O2, umieszczona pomie¬ dzy plyta O a narzadem M9, utrzymuje na¬ rzad ten w wydrazeniu Af12. Kryza O3 przylega do wewnetrznej krawedzi czesci Af8, a wystepy O5 srodkowej czesci O4 plyty O, wchodzace pomiedzy zeby Af7, zapobiegaja obracaniu sie plyty O na wa¬ le /. Glowa czopa O1 otoczona jest kraz¬ kiem O6, w którego rowek O7 wchodzi wy¬ step O8 plyty O. Zatyczka O9 nie pozwa¬ la na ruch krazka O6 w kierunku piono¬ wym.Górna krawedz ramy A1 posiada kry¬ ze P, której powierzchnie stozkowe P1 i P2 skierowane sa w przeciwnych kierunkach i na której osadzony jest pierscien P3, wy¬ konany odpowiednio do powierzchni P1 i P2. Przez kryza P, pierscien P3 i katówke P4, umieszczona na zewnetrznej po¬ wierzchni ramy A1, przeprowadzona jest pewna ilosc czopów P5, zaopatrzonych w glówki P6 i nakretki P7, i otoczonych spre¬ zynami P8. Sprezyny te, scisniete pomie¬ dzy kryza P a pierscieniem P4, ciagna za posrednictwem nakretek P7 i czopów P5 pierscien P3 nadól.W gwint P10 pierscienia P3 wchodzi gwint czesci O1 podstawy Q dla ciala próznego, do którego zapomoca czesci Q3, czopów O4 i nakretek Q5 przymocowany jest plaszcz O2. Pomiedzy próznem cialem a nakretkami O5 znajduje sie sprezyna O10, zupelnie scisnieta, sluzaca do wyrów¬ nania luzów, powstajacych z powodu zu¬ zycia. Z pierscienia P3 wystaje wdól od- pylacz Q6, którego szczeliwo O7 przylega do zewnetrznej powierzchni podstawy Q.Na górnej stronie tej podstawy znajduje sie oslona Q20 dla doprowadzonego ma- terjalu, zaopatrzona w plaskie dno O11- Odpylacz Q12, spoczywajacy na pierscie¬ niu P3, przylega szczeliwem Q14 do oslo¬ ny Q20. Przez nasady Q15 podstawy Q, wystajace nazewnatrz i wgóre, i otwory O18 górnej kryzy Q17 odpylacza Q12, prze¬ prowadzone sa sruby Q16 tak, ze przykre¬ cenie tych srub powoduje silne przylega¬ nie pierscienia P3 do czesci Qa.Do doprowadzania materjalu, umie¬ szczonego na plycie S1, sluzy rynna S, u- stawiona w kierunku pionowym ze wzgle¬ du na oslone Q20, zapomoca srub S2 i na¬ kretek S3. Pierscien P3 zaopatrzony jest w nasade T, w wydrazeniu której znajduje sie wal T2. Na wale tym osadzone sa: kolo T3 i dolna czesc T4 sprzegla T5, a sprezyna T10 przyciska zapadke T6, wy- konywajaca ruch wahadlowy na uszku T1 nasady T, do kola T3.Pomiedzy nasada T a kolem 73 znaj¬ duje sie krazek T7, obracalny o wal T2, przyczem w otwory T9 ramienia T8 tego drazka moze byc wsadzony trzpien T10, zaopatrzony w glowe T11.Nasady T12, wykonane z jednego ka¬ walka z odpylaczem Q12, posiadaja otwo¬ ry T14 dla trzpienia T10. Na czopach T16 kryzy T15 nasadzony jest pierscien T17 lancucha T18, okrazajacego wal T2 i pola¬ czonego z nim stale.W nakrywe C wsrubowany jest prze¬ wód U do oliwy, polaczony z (nieprzed* stawiona) pompa podczas, gdy przewody U1, wsrubowane w oslone E i E10 i sluza¬ ce do odprowadzania oliwy, prowadza do (równiez nieprzedstawionego) zbiornika. — 3 —Na fig, 7 i 8 przedstawione jest urza¬ dzenie, sluzace do ustawiania plaszcza Q2, ze wzgledu na krazek rozdrabniajacy, i stosowane przy wiekszych maszynach.Na dwóch przeciwleglych miejscach pierscienia P3 wystaja nasady W, posiada¬ jace otwory W1, w których umieszczone sa czopy W2, wykonane z jednego kawalka z poziomym cylindrem W3 lub przymoco¬ wane do tego cylindra. Nasada W5 sruby W4, znajdujacej sie wewnatrz cylindra, przylega do sciany czolowej W6, przez któref otwór W1 przeprowadzone jest cy¬ lindryczne przedluzenie W* sruby W4. Na gwint W* wkrecona i naklinowana jest glówka W110, zaopatrzona w rekojesc W11.W cylindrze W3 osadzony jest cylinder W12, posiadajacy w jednym koncu gwint W13 dla sruby W4. Na drugim koncu cy¬ lindra W12 zastosowane sa nasady W14, których wolne konce moga byc polaczone plyta W15, obracalna o czop W16 i posia¬ dajaca wciecie W17, w które wchodzi czop W1* drugiej nasady.Przy urzadzeniach rozdrabniajacych tego rodzaju bardzo waznem jest ustawie¬ nie najmniejszego oddalenia pomiedzy cia¬ lem próznem a stozkiem.Poniewaz od tego oddalenia zalezy wielkosc ziarnek rozdrabnianego materja- lu, osiaga sie równomiernie wielkie ziarnka przy przeprowadzeniu materjalu co naj¬ mniej jeden raz przy tak malem oddale¬ niu tych obu czesci. Wymagana wielkosc ziarenek zmienia sie jednak od czasu do czasu, konieczna wiec jest mozliwosc szybkiego, odpowiedniego ustawienia urza¬ dzenia. Wynalazek umozliwia to bez prze¬ rywania ruchu maszyny, a mianowicie za¬ pomoca czesci gwintowanej O1, polaczonej z takaz czescia P10 pierscienia P3, spo¬ czywajacego na górnej krawedzi ramy A1.Przy obrocie czesci O1, ze wzgledu na pierscien P3, zmienia sie oddalenie ciala próznego od stozka.Przy wykonaniu przedstawionem na fig. 1 i 2 osiaga sie to zapomoca obrotu walu T2, przyczem nawija sie lancuch T10, którego koniec T17 polaczony jest z jednym trzpieniem T16. Przy obrocie walu T2 obraca sie wiec równiez cialo wydrazo¬ ne tak, ze zbliza sie ono do stozka lub tez oddala sie od niego. Kierunek obrotu za¬ lezy od miejsca, w którem umocowany jest koniec T17.Jezeli ustawienie tych czesci nie jest wymagane, naciaga sie sruby Q16 tak, ze czesci P3 i O1 sa nieruchome wzgledem siebie i dzialaja jako jedna calosc.Ilosc i sila sprezyn P8 jest taka, ze nor¬ malnie wydrazone cialo jest stale polaczo¬ ne ze stozkiem. Przy bardzo silnem roz¬ drabnianiu, jak równiez przy przeprowa¬ dzaniu materjalu nierozdrabniajacego sie, sprezyny umozliwiaja przesuwanie sie cia¬ la wydrazonego tak, ze oddala sie ono od stozka.Przy urzadzeniu przedstawionem na fig. 7 i 8 osiaga sie wzgledne ruchy czesci P3 i O1* po rozluznieniu srub Qa6. Przy obrocie rekojesci W11 cylinder W112 poru¬ sza sie w kierunku podluznym, a ruch ten przenosi sie zapomoca nasad W*1*, wzgled¬ nie trzpienia T1Q, na czesc O1. Przy wiek¬ szych maszynach urzadzenie to sluzy do zaryglowywania tak, ze drazki T7 sa zbedne, jak równiez nasady T12 i dalsze czesci tego narzadu.Stozek L jest stale osadzony na górnej czesci walu /2, a sruba Af6 przyciska rów¬ noczesnie plaszcz stozka do walu zapomo¬ ca panewki Af3. Po osiagnieciu zadanego ustawienia, wzglednie cisnienia, zabezpie¬ cza sie srube Af6 przed obrotem zapomoca narzadu M9, wchodzacego w wydrazenie Af12, zastosowane na górnym koncu walu /, przyczem zab Af10 narzadu Af9 wstepuje pomiedzy zeby Af7 nakretki Af6.Na kryzach nakretki M6 spoczywa pla¬ ski krazek O, polaczony z górnym koncem walu i sluzacy do rozdzielania materjalu.Stozek L posiada kulista powierzchnie — 4 —L1, opierajaca sie o powierzchnie H1. Kry¬ za H4, posiadajaca równiez powierzchnie kulista i wspólsrodkowa z powierzchnia H1, zamyka przestrzen pierscieniowa, za¬ pobiegajaca dojsciu pylu i odpadków do wlasciwej powierzchni lozyskowej. Na po¬ wierzchni H6 umieszczony jest ciezki pier¬ scien L11, którego dolna powierzchnia jest kulista. Przy ruchu stozka, odbywajacym sie w kole, pierscien ten przesuwa sie na kulistej powierzchni kryzy, a kryza L10 przesuwa sie ze wzgledu na stozek, gdyz rowek Af9 nie zezwala na ruch jej wbok.L12 oznacza szczeliwo z filcu. Smar dopro¬ wadzony rowkiem Z,5 dostaje sie przez otwory U do powierzchni lozyskowej, a smar wyrzucony podczas ruchu stozka od¬ plywa wdól otworami H*. PL