Przedmiotem wynalazku jest przesuwna czolowa, rozbieralna tama podsadzkowa, zwlaszcza dla zlóz kopalin o grubosci powyzej 3,5 m wykonana z powtarzalnych segmentów, pozwalajacych na latwe i szybkie przemieszczanie i ustawienie, oraz dostosowanie do zmiennej wysokosci podsadzanej pustki, zarówno w syste¬ mach waskoprzodkowych jak tez ubierkowych.Najczesciej dotychczas spotykane tamy podsadzkowe sa tamami nierozbieralnymi i stalymi, budowanymi z drewna i plótna, charakteryzujace sie mocna sztywna konstrukcja, wymagajaca uzycia duzej ilosci drewna.Znane sa równiez rozbieralne tamy podsadzkowe, których konstrukcja oparta jest na wspólpracy z obudowa kotw iowa, skladajace sie ze stojaków metalowych posadowionych prostopadle lub pod katem do plaszczyzny wyznaczonej przez strop lub spag oraz ciegien nosnych rozpietych miedzy nimi, a obudowa kotwiowa.Tamy te wymagaja duzej pracochlonnosci przy ich budowie, wynikajacej z koniecznosci zabudowania kotwi oraz trudnoscia montazu i demontazu.Znane sa ponadto tamy linowe przesuwne lub przejezdne w konstrukcji których wykorzystano obudowe kotwiowa. Niedogodnoscia tych tam jest z uwagi na ich lekkosc konstrukcji, wykorzystanie ich do podsadzania wyrobisk grubych.Znane sa rozwiazania konstrukcyjne tam podsadzkowych przeznaczonych do tamowania wybranej przestrzeni w zlozach o duzych grubosciach, wybieranych warstwami z góry na dól bez pozostawienia opasy przypodsadzkowej. Wysokosc tych tam równa jest grubosci zloza a ich szkielet stanowi elastyczna konstrukcja najczesciej linowa, pokryta od strony podsadzki siatka stalowa i plótnem podsadzkowym, która to rama mocowana jest do stropu warstwy górnej za posrednictwem kotwi oraz do spagu warstwy dolnej.Tamy tego typu nie znalazly praktycznego zastosowania ze wzgledu na trudnosci w budowie tamy o duzych wysokosciach oraz przenoszenia przez nie duzych naporów podsadzki.2 110 600 Znana jest równiez tama, która w swej dolnej czesci posiada przestrzenna konstrukcje spoczywajaca na spagu i przyparta silownikami hydraulicznymi posadowionymi na górnej powierzchni przestrzennej konstrukcji i rozpartymi miedzy ta konstrukcja a stropem wyrobiska. Niedogodnoscia tego rozwiazania jest obciazenie silowników hydraulicznych silami wybaczajacymi i zginajacymi pochodzacyni zwlaszcza od materialu podsadz¬ kowego.Innym rozwiazaniem jest tama podsadzkowa z zastosowaniem przy eksp oatacji zlóz kopalin uzytecznych zwlaszcza o grubosciach powyzej 3,5 m wedlug niniejszego wynalazku. Tama podsadzkowa zgodnie z,wynalaz- kiem sklada sie z przestrzennej konstrukcji kratowej utworzonej z szeregowo ustawionych obok siebie na spagu sekcji. Kazda sekcja jest zbudowana w ukladzie pionowym z dwóch czesci, dolnej i górnej. Czesc dolna stanowi przestrzenna konstrukcje kratowa z ksztaltowników, korzystnie stalowych a czesc górna ciegna nosne o regulo¬ wanej dlugosci wspólpracujace jednym swym koncem z obudowa kotwiowa wyrobisk podsadzkowych. Kons¬ trukcja kratowa posiada dolna podstawe wysunieta w kierunku likwidowanej podsadzka przestrzeni, przez co ukladajacy sie na tym wysunieciu material podsadzkowy, stabilizuje dolna czesc tamy.Do ciegien nosnych od strony podsadzki zamocowana jest przepona filtracyjna, która swobodnie zwisa, az do spagu w czasie podsadzania wyrobiska. Przepony filtracyjne sasiednich sekcji zlaczone sa ze soba.Tamowanie wybranej przestrzeni w zlozach kopalin o duzej grubosci za pomoca tamy podsadzkowej wedlug wynalazku polega na przesunieciu poszczególnych jej sekcji z poprzedniego miejsca tamowania, zawieszenie ciegien nosnych oraz polaczeniu ze soba przepon filtracyjnych sasiednich sekcji.Konstrukcja tamy wedlug wynalazku pozwala na zmechanizowanie czynnosci jej montazu i demontazu miedzy innymi poprzez wykorzystanie samojezdnego sprzetu transportowego do przestawiania segmentów a tym samym na skrócenie czasu odsloniecia górotworu.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 — przed¬ stawia widok tamy przekroju w cyklu eksploatacji, fig. 2 — tame podczas przemieszczania przy pomocy maszyny samobieznej, fig. 3 — tame ustawiona w poblizu pola roboczego.W wyrobisku eksploatacyjnym prowadzonym w zlozu 1 o duzej grubosci umieszcza sie tame wzdluz linii likwidowanej przestrzeni. Tama 2 oddziela przestrzen podsadzana od pola roboczego, odprowadza czynnik roboczy, transportujacy material podsadzkowy 3 oraz przenosi napór materialu podsadzkowego.Powtarzalna czolowa tama podsadzkowa wedlug wynalazku sklada sie z szeregowo ustawionych obok siebie sekcji. Kazda sekcja sklada sie z przestrzennej konstrukcji kratowej 4, wykonanej z ksztaltowników korzystnie stalowych, stanowiacej czesc dolna tamy oraz ciegien nosnych 5, zwlaszcza linowych, o regulowanej dlugosci, wspólpracujacych z obudowa kotwiowa 6 jednym i przestrzenna konstrukcja kratowa 4, drugim swym koncem.Przepona filtracyjna 7 zawieszona jest u stropu 8 i zwisa swobodnie do spagu 9.Po wypelnieniu calej przestrzeni materialem podsadzkowym i przesunieciu sie pola roboczego, przemiesz¬ cza sie tame o kolejny krok podsadzania przy uzyciu maszyny samojezdnej 10, która przemieszcza kolejne poszczególne sekcje konstrukcji kratowej 4 ustawiajac je w nowym miejscu bezposrednio na spagu 9. Po ustawieniu sekcji konstrukcji kratowej 4 mocuje sie do niej konce ciegien nosnych 5 ustalajac przy tym ich dlugosc.Zastrzezenia patentowe 1. Przesuwna, czolowa rozbieralna tama podsadzkowa, zwlaszcza dla zlóz kopalin o grubosci powyzej 3,5 m, w której przemieszcza Iny szkielet stanowia ciegna nosne, zwlaszcza stalowe, mocowane jednym swym koncem do stropu wyrobiska, znamienna t y m,ze kazdy zwisajacy koniec stalowych ciegien (5) szkieletu tamy (2) polaczony jest z przestrzenna konstrukcja kratowa (4) utworzona z pojedynczych przemieszczaInyeh sekcji ustawionych szeregowo na spagu (9) wyrobiska. 2. Przesuwna, czolowa tama wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze ciegna (5) maja regulowana dlugosc. 3. Przesuwna, czolowa tama wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze kazda sekcja przestrzennej kratowej konstrukcji (4) posiada dolna podstawe wysunieta w kierunku likwidowanej podsadzka (3) przestrzeni, przy czym wysunieta powierzchnia wynosi co najmniej 1/3 calkowitej powierzchni podstawy konstrukcji kratowej (4).110 600 PL