Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do wiercenia otworów poziomych, zwlaszcza w sklonie skarpy nasypu ziemnego za pomoca lyzki rurowej, oraz do osadzenia w tym nasypie filtra drenazowego do odwadniania zawodnionego obwalowania zbiornika wodnego.Przeplyw wody w nasypach zapór ziemnych odbywa sie zgodnie z zasadami dynamiki wód gruntowych.W korpusie nasypu tworzy sie krzywa filtracyjna rozgraniczajaca nasyp „suchy" od nawodnionego, której ksztalt i nachylenie zalezy od wlasnosci filtracyjnych nasypu oraz gradientu hydrafulicznego. W poszczególnych przypad¬ kach gdy filtr jest niewlasciwie wbudowany w podstawe zapory, wzglednie gdy nasyp nie odbiera wody ze wzgledu na jego mala przepuszczalnosc lub zbyt duze jego zageszczenie, moze nastapic wyplyw wody na zewnatrz zapory. Wycieki wody oraz jej wyplyw powoduja, ze na sklonie skarpy powstanie deformacja typu infiltracyjnego. Przejawia sie to plynieciem materialu piaszczystego, obsuwaniem sie stopy skarpy. Zjawisko to w miare pietrzenia wody w zbiorniku moze sie nasilac niekorzystnie oddzialywujac na skarpe nasypu.Celem zlikwidowania wycieków wody na sklonie skarpy oraz wymiany filtra odwrotnego prowadzi sie odwodnienie za pomoca iglofiltrów. Wytworzony lej depresyjny w wyniku odwodnienia za pomoca iglofiltrów pozwala na prowadzenie prac ziemnych. Odwodnienie za pomoca pionowych iglofiltrów prowadzi sie do momentu zakonczenia prac ziemnych i wymaga ono doprowadzenie energii elektrycznej i instalowanie pomp zas przerwanie pracy pompy i dzialania iglofiltrów spowoduje przywrócenie sytuacji poprzedniej tj. wyrównanie poziomu wód gruntowych do poprzedniego.Znane jest z opisu polskiego patentu nr 66699 urzadzenie do wiercenia otworów w gruncie do robót hydrogeologicznych, inzynieryjnych i innych. Urzadzenie posiada naped elektryczno-hydrauliczny i sluzy do wiercenia otworów pionowych i poziomych. Wiercenie odbywa sie w rurze stalowej, zelbetowej lub innej.Wiertlo posiada lemiesz z ruchomymi samonastawnymi nozami skrajnymi, umozliwiajacymi drazenie otworu o nieco wiekszej srednicy niz wewnetrzna srednica rury oslonowej. Zródlem napedu jest agregat pompowy2 110 422 zasilany energia elektryczna oraz silnik hydrauliczny. Pompowana ciecz pod cisnieniem wprowadza w ruch silnik hydrauliczny sprzezony bezposrednio z wiertlem spiralnym.Niedogodnoscia tego urzadzenia jest koniecznosc posiadania zródla energii ele Urycznej, co wyklucza uzycie urzadzenia zdaia od osiedli, w trudnych warunkach terenowych gdzie mozliwosc dojazdu pojazdem mechanicznym jest utrudniona lub niemozliwa.Celem wynalazku jest umozliwienie odwodnienia zawodnionego nasypu za pomoca poziomych filtrów drenazowych. Zgodnie z wynalazkiem znany filtr drenazowy w postaci perforowanej rury, na która nalozone sa siatki filtracyjne (zwiniete w postaci walków spelniajace role obsypki zwirowej granulowanej), prowadzony jest poziomo przez skarpe w glab nasypu. Czynnoscia umozliwiajaca wprowadzenie filtra w glab nasypu jest odwiercenie poziomego otworu w nasypie pod oslona rur oslonowych o srednicy wewnetrznej wiekszej od srdenicy zewnetrznej filtra. Wiercenie otworu odbywa sie recznie za pomoca znanych narzedzi wiertniczych jak lyzka rurowa nalozona na zerdzie wiertnicze oraz podazajaca za nia rura oslonowa. Rura oslonowa, zakonczona znanym butem wiertniczym, wprowadzona jest w korpus nasypu za pomoca urzadzenia wedlug wynalazku i posiada ona zawsze srednice wieksza od lyzki rurowej.Podstawowym elementem urzadzenia jest glowica przesuwnie osadzona w ramie urzadzenia a nalozona na zerdz wiertnicza lub na rure oslonowa. Glowica zawiera uchwyt zerdzi, elementy do jej obracania, znane jako sciski wiertnicze oraz lozyskowana rolke za pomoca której wywierana jest sila zaglebiajaca zerdz wiertnicza. Na ramie osadzone sa dwie pary obrotowych rolek, z których jedna para jest usytuowana blizej skarpy nasypu zas druga bardziej oddalona, przy czym te cztery rolki tworza plaszczyzne równolegla do podloza, w którym osadzona jest rama urzadzenia. Rolka glowicy, umieszczona równiez w plaszczyznie rolek osadzonych na ramie jest tak usytuowana, ze przed rozpoczeciem pracy wbijania lyzki znajduje sie ona posrodku obu par rolek w punkcie przeciecia sie prostokatnych poprowadzonych od skrajnych rolek kazdej pary. Poprzez rolki na ramie i rolke glowicy na zerdzi przechodzi ciegno, które napinane jest za pomoca kolowrotu, równiez znajdujacego sie na ramie. Uklad mechaniczny napinania przypomina cieciwe luku i strzale. W trakcie wiercenia lyzka wiertnicza, zaglebiajac sie w skarpe, zawsze wyprzedza kolumne rury oslonowej. Takie rozwiazanie konstrukcyj¬ ne urzadzenia umozliwia wprowadzenie lyzki wraz z rura oslonowa na glebokosc do ok. 15 m i drenaz poziomy poprzez wprowadzenie odpowiedniego filtra eliminujac w ten sposób roboty ziemne zwiazane z wymiana podloza.Urzadzenie do wiercenia otworów poziomych wedlug wynalazku, przedstawione jest w przykladzie wykonania na rysunku na którym fig. 1 przedstawia schemat urzadzenia w przekroju pionowym, zas fig. 2—wi¬ dok z góry. Urzadzenie do wiercenia otworów poziomych sklada sie z prostokatnej ramy 1, która zbudowana jest z rur stalowych i ksztaltowników. W narozach ramy 1 znajduja sie rolki 2, 3, 4, 5 majace rowek do ulozenia i prowadzenia ciegna 6, korzystnie liny stalowej. Rolki 2, 3 oraz 4 i 5 tworza dwie pary, przy czym para rolek 2, 3 znajduje sie blizej skarpy. Miedzy tymi rolkami, w punkcie przeciecia sie przekatnych prowadzonych od skrajnych rolek, umieszczone sa sciski i glowica 7 nalozone na zerdz wiertnicza 8. W jednym z narozy ramy 1 znajduje sie kolowrót 9, na którym nawiniete jest ciegno 6. Rama 1 osadzona jest na nogach — kotwach 10, które mocuje (kotwi) sie do podloza gruntowego 11. Rura prowadnikowa 12 ramy 1 posiada srednice umozliwiajaca wprowadzenie kolumny rur wiertniczych oslonowych 13. W rurach oslonowych 13 znajduje sie kolumna zerdzi wiertniczych 8 zakonczona znana lyzka rurowa 14. Drugi koniec zerdzi wiertniczych uchwycony jest w znane sciski oraz ruchoma glowice 7. Na glowicy 7 znajduje sie rolka 15 wokól której oraz rolek 2, 3 albo 4 i,5 nalozone jest ciegno 6, nawijane podczas zaglebiania lyzki rurowej 14 w skarpe na kolowrót 9, korzystnie usytuowanego w narozu ramy 1.Urzadzenie dziala nastepujaco: Rame 1 ustawia sie na podlozu, a nastepnie kotwi sie za pomoca nóg.Poprzez rure prowadnikowa 12, umieszczona na ramie 1, wprowadza sie poziomo rure oslonowa 13 zakonczona butem wiertniczym. W rure oslonowa 13 wprowadza sie zerdz wiertnicza 8 z lyzka rurowa 14. Na zerdzi wiertniczej 8 naklada sie sciski oraz glowice 7 wraz z rolka 15. Poprzez obrót scisków z glowica 7 jest wprowadzona w skarpe lyzka rurowa 14, która nabiera urobek. Urobek nastepnie jest wyciagany na zewnatrz i usuwany. W wytworzona przestrzen w nasypie po wycofaniu lyzki 14 wciska sie rure oslonowa 13 za pomoca kolowrotu 9 poprzez ciegno 6 zalozone na rolki 2, 15, 3, Obrót kolowrotu 9 powoduje napiecie ciegna 6, która dziala jak cieciwa luku wciskajac rury 13 w pusta przestrzen po wybranym urobku.Zastrzezenie patentowe Urzadzenie do wiercenia otworów poziomych, zwlaszcza w sklonie skarpy nasypu ziemnego, za pomoca lyzki rurowej oraz do osadzania w tym nasypie filtru drenazowego odwadniajacy zawodniony stanowiacy obwalowanie zbiornika wodnego, znamienne tym,, ze stanowi je glowica (7) nalozona na zerdz110 422 3 wiertnicza (8) której drugi koniec zakonczony jest lyzka rurowa (14) oraz na rure prowadnikowa (12) majaca obrotowa rolke (15) umiejscowiona pomiedzy dwoma rolkami jednej z dwóch par rolek osadzonych obrotowo na utwierdzonej na czas pomiaru w gruncie ramie (1) i po stronie odpowietrzanej skarpy, przy czym wokól rolek (2, 3) na ramie (1) i rolki (15) glowicy (7) nalozone jest elastyczne ciegno (6), którego jeden koniec zamocowany jest do ramy (1), zas drugi nawijany jest na kolowrót (9), obrotowo osadzony, najkorzystniej w narozu ramy (1). PL